Кіріспе

Атлантика мұхитының солтүстік Намибия және оңтүстік Ангола жағалауы

Скелет жағалауы – Намибияның Атлантика жағалауының солтүстік бөлігі. Анголаның оңтүстігінде, Кунене өзенінен Свакоп өзеніне дейін созылады, бірақ бұл атау кейде Намиб шөлінің барлық жағалауын сипаттау үшін қолданылады. Намибияның ішкі аймағындағы жергілікті сан халқы (бұрын Бушмендер деп аталған) бұл аймақты "Құдайдың ашумен жасаған жері" деп атаған, ал португал теңізшілері оны "Тозақтың қақпалары" деп атаған. Жағалауда суық Бенгела ағынының көтерілуі жыл бойына тығыз мұхит тұманына (анголалықтар кассимбо дейді) себеп болады. Жел құрлықтан теңізге соғады, жауын-шашынның жылдық мөлшері сирек, климат өте қолайсыз. Жағалауда үнемі күшті толқындар болады. Қозғалтқышты кемелер мен қайықтар пайда болғанға дейін, толқындар арқылы жағаға шығу мүмкін болған, бірақ жағалаудан қайық іске қосу мүмкін емес еді. Бұл жерден шығудың жалғыз жолы – жүздеген шақырымдық батпақты басып өту еді, оған тек ыстық және құрғақ шөл арқылы ғана жетуге болатын. Жағалау негізінен жұмсақ құмнан тұрады, кейде тасты тілімдермен үзіледі. Оңтүстік бөлігі қиыршық тасты жазықтардан тұрады, ал Террас шығанағының солтүстігінде биік құм төбелері басым. Скелет шығанағы серфингке арналған тамаша орын ретінде танымал. Swakopmund қаласында орналасқан "Salty Jackal" хостелі және "Surf Guide Namibia" жергілікті тур гидтері мен серфинг мектебі қазіргі уақытта Скелет жағалауында серфинг сапарларын ұйымдастыратын жалғыз ұйымдар болып табылады.

Этимология

Аймақтың атауы бір кезде жағалауды жапқан кит пен теңіз түленінің сүйектерінен шыққан, бұл ішінара кит аулау өнеркәсібіне байланысты болса, қазіргі уақытта жағалауда теңіздің астындағы тастар мен тұманнан туындаған кеме апаттарының қаңқа қалдықтары да кездеседі. Әр түрлі өлшемдегі мыңнан астам кеме жағалауды толықтырады, олардың ішінде «Эдуард Болен», «Бенгела Игл», «Отави», «Дунедин Стар» және «Тонг Тау» есімдері айрықша аталады. «Скелет жағалауы» деген атты Джон Генри Марш «Дюнедин жұлдызының» кеме апатын сипаттаған кітабына тақырып ретінде берген. 1944 жылы алғаш жарық көргеннен бері бұл кітап кеңінен танымал болды, сондықтан жағалауды қазір көбінесе «Скелет жағалауы» деп атайды және көптеген карталарда осылай көрсетілген. Төмендегіні қараңыз.

Тарих

Скелет жағалауындағы ең көне кеме апаттарының бірі – Оранжемунд қаласының жанындағы «Бом-Иисус» кемесі. Ол 1530 жылдары қағылып, Сахарадан оңтүстік Африкадағы Иберия-Атлантика дәстүріндегі ең көне табылған кеме апаттарының бірі болып саналады. 2018 жылдың 22 наурызында, бейсенбі күні, жапон тіркелген «MVF Fukuseki Maru» балық аулау кемесі қиын жағдайға түсіп, Угаб өзенінің сағасының оңтүстігіндегі Дурисса шығанағының жанында, мұхитта Скелет жағалауынан 2 км қашықтықта қағылып қалды. Намибия билігі 24 шетелдік экипаж мүшесін құтқарып алды. Скелет жағалауының кей бөліктерінде табылған ақ мидия қабықшалары бұл жерде бұрын Strandlopers тайпасының қоныстанғанын көрсетеді. 1942 жылы британдық «Дунедин Стар» суық тиеулік жүк кемесі қағылып қалды. Оның барлық 106 жолаушысы мен экипажы аман құтқарылды, бірақ мұның бағасы – буксир, SAAF ұшағы және екі құтқарушының өмірі болды. Оқиға Джон Генри Марштың «Скелет жағалауы» кітабында баяндалған.

Жабайы табиғат

Намибия Угаб өзенінен Кунене дейінгі жағалау және оған іргелес шөлдер, бұталар мен батпақ жерлерін Скелет жағалауы ұлттық паркі деп жариялады. Парктің солтүстік жартысы – табиғат қорғау аймағы. Ерекше аталатын нәрселер – Хоарусиб өзенінің саз қамалдары, Агат тауының тұзды көлдері және Фрия мүйісіндегі ірі қоңыр түкті теңіз түлендерінің колониялары. Жағалаудың қалған бөлігі Ұлттық Батыс жағалау демалыс аймағы болып табылады. Ұлттық парк Иона – Скелет жағалауы трансшекаралық табиғатты қорғау аймағының құрамына кіреді. Жағалауда көптеген жануарлар туралы деректі фильмдер түсірілді, әсіресе, шұғыл құрғақшылыққа бейімделу туралы, мысалы, 1965 жылғы National Geographic деректі фильмі «Скелет жағалауының аман қалғандары». Көптеген жергілікті суккуленттер ылғалдылығы үшін жағалаудан келетін қалың теңіз тұмандығына тәуелді; су тамшыларынан басқа, құрғақ ішкі аймақтан желмен әкелінетін шөгінділер көптеген омыртқасыздарға тамақ көзі болып табылады, олар өз кезегінде герпетофаунаны қоректендіріп, шөлдегі азық тізбегінің негізін құрайды. Шөл құстарының популяциялары терморегуляция, түсі, көбею стратегиясы және көшпелілік тұрғысынан зерттелді. Жағажайлардан алыс орналасқан өзен арналары мен жазықтарда бұталық пілдер, шақма бабуиндері, оңтүстік жирафтары, арыстандар, барыстар, қара мүйізді бұқалар, дақ және қоңыр гиеналар, гемсбок және спрингбок сияқты көптеген түрлер мекендейді. Жануарлар суды көбінесе бір-бірі қазыған құдықтардан алады, сонымен қатар сулы суккуленттерді жейді. Қара мүйізді бұқалардың саны CBBC-нің «Қатал шөл» бағдарламасының осы аймақта түсірілуіне себеп болды.

Танымал мәдениетте

Skeleton Coast – Клайв Касслердің «Орегон файлдары» төртінші кітабында, жағалаудың жылжымалы құмдарын маңызды сюжеттік құрал ретінде пайдаланатын романы. 1968 жылғы «Жемшіктің бұрылысы» атты көркем фильмінің сюжеті, Skeleton Coast құмды төбелеріне көмілген кеме апатында жасырылған алмаздарды қамтиды. Amazon-ның «The Grand Tour» сериалының 1-ші маусымының 7-ші бөлігі Skeleton Coast-та түсірілді. «Ғаламның ғажайыптары» сериалының бірінші бөлімінде Skeleton Coast және ондағы кеме апаттары, Брайан Кокс уақыттың әсерін көрсету үшін аналогияның бір бөлігі ретінде пайдаланылды. «Fallout» американдық телесериалы үшін апокалиптикалық Wasteland-ті бейнелейтін сахналар Skeleton Coast-та түсірілді. Drummer Билли Кобхэм аймаққа жасаған сапарынан шабыттанған «Скелет жағалауындағы әңгімелер» атты альбом шығарды. The Lawrence Arms панк-рок тобы аталған аймаққа сілтеме жасай отырып, «Skeleton Coast» атты жетінші альбомын шығарды.