Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдинбург темір жол станциясы, Шотландия
Railway station in Edinburgh, Scotland
Эдинбург Вэверли темір жол станциясы (жай ғана Вэверли деп те аталады; Вэверли Дун Эдин) – Шотландияның Эдинбург қаласына қызмет ететін басты темір жол станциясы. Бұл Шотландиядағы Глазго Орталық станциясынан кейінгі екінші ең жұмақты станция. Станция Шығыс жағалау магистральдық желісінің солтүстік терминалы болып табылады, оның ұзындығы 632 шақырымды құрайды, алайда Лондон Солтүстік-Шығыс Темір Жолына қарасты кейбір пойыздар Эдинбургтен өтетін басқа шотландиялық бағыттарға қарай жүзеді.
Edinburgh Waverley railway station (also known simply as Waverley; Waverley Dhùn Èideann) is the principal railway station serving Edinburgh, Scotland. It is the second busiest station in Scotland, after Glasgow Central. The station serves as the northern terminus of the East Coast Main Line, 393 mile (632 km) from , although some trains operated by London North Eastern Railway continue to other Scottish destinations beyond Edinburgh.
Орналасқан жері
Уэверли станциясы ортағасырлық Ескі қала мен 18 ғасырдағы Жаңа қала арасындағы тік, тар аңғарда орналасқан. Басты сауда көшесі – Принс-стрит, оның солтүстік жағына жақын орналасқан. Аңғар үстінен 1897 жылы қайта салынған, үш құсқа бөлінген темір және болаттан жасалған, алып құмтас тіреулерге орналасқан Солтүстік көпір өтеді. Көпір станцияның орталық бөлігінен биіктеп өтеді, станцияның басым бөлігі Солтүстік көпірдің батысында жатыр. Орталық билет сату залы көпірдің солтүстік жағындағы алып тас тіреуінің батысында орналасқан және оны өзінің ірі құрылымымен жасырады. Уэверли көпірі станцияның батыс жағында орналасқан (платформалар одан төменде болса да), және осы жол бұрын пандустар арқылы станцияға көлік құралдарының кіруіне мүмкіндік берді, қазір де станцияның алты жаяу өткелінің екеуін қамтамасыз етеді. Станциядан батысқа қарай орналасқан аңғар, бұрын Нор-Лохтың орны болған, қазір Принс-стрит бақтарының қоғамдық саябағы болып табылады. Станцияның шығыс жағында Шотландия үкіметінің және Губернатор үйінің орналасқан Сент-Эндрю үйі тұр.
Waverley station is situated in a steep, narrow valley between the medieval Old Town and the 18th century New Town. Princes Street, the premier shopping street, runs close to its north side. The valley is bridged by the North Bridge, rebuilt in 1897 as a three span iron and steel bridge, on huge sandstone piers. This passes high above the station's central section, with the greater half of the station being west of North Bridge. The central booking hall is just west of the northern massive stone pier of the bridge and cleverly hides it within its bulk. Waverley Bridge lies at the western end of the station (though platforms extend below it) and it is this road which, by means of ramps, formerly afforded vehicular access to the station and still provides two of the six pedestrian entrances to the station. The valley to the west of the station, formerly the site of the Nor Loch, is the public parkland of Princes Street Gardens. Directly east of the station are St Andrew's House, which accommodates part of the Scottish Government and Governor's House.
Бұрынғы станциялар
Эдинбургтің Ескі қаласы, тік беткейлі көлбеу жотаға орналасқан, солтүстігінде Нор-Лох пайда болған аңғармен шектелген еді. 1750 жылдары халық тығырылуы салдарынан солтүстікке қарай кеңейтуге мүмкіндік беру үшін осы аңғар арқылы байланыс құру ұсынылған. "Зыянды көл" "ағынды су арнасына" айналдырылуы жоспарланған, ал физикалық бақтың жанындағы көлдің шығыс жағында көпір салынбақ. Бұл байланыс 1766 жылдан бастап Солтүстік көпір ретінде салынды, сонымен қатар Жаңа қаланың құрылысы солтүстікке қарай басталды, Принс-стрит көшесінен көлбеу бақтар мен жоспарланған каналға кедеріксіз көрініс ашылуы тиіс еді. Көпір құрылысы барысында көл кепті. 1770 жылы каросерия шебері көпір мен Принс-стрит арасындағы бұрышта үй салу жұмыстарын бастады, бірақ көшенің екінші жағындағы үй иелері оңтүстікке қарайғы көрінісін бұзатын бұл құрылысқа қарсы күшті наразылық білдірді. Сот отырыстарының нәтижесінде, құрылысы аяқталуға жақын ғимараттар қалуға рұқсат берілді, ал Принс-стрит деңгейінен төмендегі бірнеше шеберханаларға рұқсат берілді. Батысқа қарайғы аумақта парк "Принс-стрит бақтары" болып танылатын, мәңгілікке сақталатын демалыс орны ретінде қалды. 1830 жылдардың ортасында Гласгоудан бақтар арқылы Солтүстік көпірге дейін жүретін теміржол жобасы, пойыздардың көзден таса болуы және олардан шығатын түтіннің "жай көзге көрінбейтіні" туралы уәделермен бірге жарияланды. Көшеде үйлерін салған және Нор-Лохтың "ласты және жағымсыз батпағын" тыныш бақтарға айналдыруға көп қаражат жұмсаған "Принс-стрит иелері" қауымдастығы теміржолға қарсы күресті және 1836 жылдың соңында теміржолға қатысты Парламент Актісіне қарсы өз пікірлерін жеткізді. Эдинбург және Глазго теміржолы 1842 жылы ашылды, аялдамасы Хеймаркет теміржол станциясында орналасты, Принс-стритке дейін жетпеді. 1840 жылдардағы теміржол құлшынысы кезінде теміржол бақтар арқылы өтуге рұқсат беретін Парламент Актісін алуға тырысты, сонымен қатар тағы екі теміржол Солтүстік көпірде аялдама салуды ұсынды. Осы кезде Принс-стриттегі бірнеше мүліктер сауда орындарына немесе қонақүйлерге айналды, олар дамуға қызығушылық танытты. 1844 жылы Эдинбург және Глазго теміржолын кесу арқылы жасыру үшін қабырғалар мен тоғандар салу туралы келісімге қол жеткізілді, сондай-ақ мүлік иелеріне шамамен 2000 фунт өтемақы төленді. Солтүстік Британ теміржолы 1846 жылдың 22 маусымында Солтүстік көпір станциясын Бервик-апон-Твидтен келген желісінің аялдамасы ретінде ашты. Эдинбург және Глазго теміржолының Бас станциясы 1847 жылдың 17 мамырында, Эдинбург, Лейт және Ньюхейвен теміржолының Canal Street станциясымен бірге ашылды, ол Лейт және Грантонға Жаңа қаланың астындағы ұзын арқанмен тартылатын туннель арқылы қызмет көрсетті. Үш станцияның біріне 1854 жылдан бастап Сер Уолтер Скотттың "Уэверли романдарынан" алынған "Уэверли" деген атау берілді, Карлайлға "Уэверли" арқылы тікелей қатынас ашылғаннан кейін. Canal Street станциясы сонымен қатар Эдинбург Принс-стрит деп те аталды, ал Уэверли Солтүстік Британдықтар, LNER, Британдық теміржолдары (1965 жылдан кейін Британдық теміржол деп қайта аталды), Railtrack және соңғы кезде Network Rail қолдауымен үздіксіз пайдаланылуда. Ашылғаннан бері, Хеймаркеттен шығысқа қарай туннельмен кеңейтілгеннен бастап, Уэверли Эдинбургтің басты теміржол станциясы болып табылады. 1870 жылдан 1965 жылға дейін қалада тағы бір ірі станция болды – Принс-стрит, оны бәсекелес Каледония теміржолы басқарды, бірақ ол ешқашан Уэверлидей маңызды болған емес. Британдық теміржолы 1991 жылы Шығыс жағалау магистральдық желісінде Глазго-Централға және Йорк арқылы Лондонның Кингс-Кросына дейін электр пойыздарын енгізу арқылы теміржолды электрлендірді. Станцияның үлкен ауданы және айналасындағы ерекше жер бедері оның құрамында құнды, орталық жерде орналасқан жердің көп мөлшерін білдіреді. Станцияның бірнеше иесі, British Rail, Railtrack және оның қазіргі иесі Network Rail, қала орталығында қол жетімді құнды кеңістіктерді тиімсіз пайдаланғаны үшін сынға алынды, өйткені Артурдың тағын Принс-стриттен көруге кедеріс келтіретін жоғары қабаттар салуға тыйым салатын заңдық келісім бар. Уэверли сатыларын (Принс-стриттен Маркет-стритке дейін) байланыстыратын көтерілген жаяу жүргінші жолы, қала маңындағы платформаларды (оңтүстікте) қайта іске қосу және теміржол қозғалысының өскен үлесіне қызмет көрсету үшін солтүстікке қосымша платформалар салу арқылы жаңартылды. 2006 және 2007 жылдары Уэверлидің бірнеше бөліктері кең ауқымды жөндеуден өтті, оның ішінде екі жаңа платформа және 12-ден 18-ге дейінгі платформаларды электрлендіру, Airdrie Bathgate Rail Link және Шотландиядағы болашақ желілерді электрлендіруге дайындық ретінде EGIP (Эдинбург/Глазго жақсарту жобасы) аясында жүргізілді. 2010 жылдан 2012 жылға дейін Уэверли станциясының шатырының әйнегі толығымен жаңа, күшейтілген мөлдір әйнек панельдермен ауыстырылды, ескі әйнек беттері, оның ішінде киіз, бұлтты сымды әйнек және пластик қабаттары алынып тасталды. 130 миллион фунт стерлингтік жаңартудың бір бөлігі ретінде бұл станцияға түсетін табиғи жарықтың мөлшерін едәуір арттырды.
Edinburgh's Old Town, perched on a steep sided sloping ridge, was bounded on the north by a valley in which the Nor Loch had been formed. In the 1750s overcrowding led to proposals to link across this valley to allow development to the north. The "noxious lake" was to be narrowed into "a canal of running water", with a bridge formed across the east end of the loch adjacent to the physic garden. This link was built from 1766 as the North Bridge and at the same time plans for the New Town began development to the north, with Princes Street to get unobstructed views south over sloping gardens and the proposed canal. The loch was drained as work on the bridge proceeded. In 1770 a coachbuilder began work on properties feued at the corner between the bridge and Princes Street, and feuers on the other side of the street strongly objected to this construction blocking their views to the south. A series of court cases ended with the decision that the buildings nearing completion could stay, immediately to the west of that some workshops would be allowed below the level of Princes Street, and further west a park would be "kept and preserved in perpetuity as pleasure ground" in what became Princes Street Gardens. In the mid 1830s proposals for a railway from Glasgow running along the gardens to a station at the North Bridge were set out in a prospectus with assurances that the trains would be concealed from view, and smoke from them "would scarcely be seen". An association of "Princes Street Proprietors" who had feued houses in the street, and had spent large sums turning the "filthy and offensive bog" of the Nor Loch into quiet gardens, strongly opposed the railway and in late 1836 put forward their case against the Act of Parliament for the railway. The Edinburgh and Glasgow Railway opened in 1842 with its terminus at Haymarket railway station, stopping short of Princes Street. In the Railway Mania of the 1840s, the railway sought another Act of Parliament allowing access along the gardens, and at the same time two other railways proposed terminus stations at the North Bridge site. By then several of the Princes Street properties were shops or hotels with an interest in development, and agreement was reached in 1844 on walls and embankments to conceal the Edinburgh and Glasgow railway line in a cutting, with compensation of almost £2,000 for the proprietors. The North Bridge station was opened on 22 June 1846 by the North British Railway as the terminus for its line from Berwick upon Tweed. The Edinburgh and Glasgow Railway's General station opened on 17 May 1847, on the same day as the Canal Street station of the Edinburgh, Leith and Newhaven Railway, serving Leith and Granton via a long rope hauled tunnel under the New Town. The collective name "Waverley", after the Waverley Novels by Sir Walter Scott, was used for the three from around 1854 when the through "Waverley" route to Carlisle opened. Canal Street station was also known as Edinburgh Princes Street, Waverley has been in continual use since, under the auspices of the North British, the LNER, British Railways (rebranded as British Rail after 1965), Railtrack and latterly Network Rail. From its opening in its current form by the eastward tunnelled extension from Haymarket, Waverley has been the principal railway station in Edinburgh. From 1870 to 1965, the city had a second major station, Princes Street, operated by the rival Caledonian Railway, but this was never as important as Waverley. British Rail brought railway electrification in 1991 with electric trains on the East Coast Main Line to Glasgow Central and via York to London King's Cross. The station's large size and the unusual topography of its surroundings mean that it contains a large amount of valuable, centrally located land. The station's successive owners, British Rail, Railtrack and its current owner Network Rail have been criticised for underusing the valuable city centre spaces available within, there being a legal covenant preventing any upwards extension, which would obstruct the view of Arthur's Seat from Princes Street. The elevated walkway linking the Waverley Steps (from Princes Street to Market Street) has been upgraded with the recommissioning of the suburban platforms (at the south) and provision of additional through platforms to the north to serve the increased proportion of through rail traffic. During 2006 and 2007, parts of Waverley were extensively refurbished, including two new through platforms and the electrification of platforms 12 to 18 in preparation for electric trains from the Airdrie Bathgate Rail Link and future lines in Scotland to be electrified by the EGIP (Edinburgh/Glasgow Improvement Project). From 2010 to 2012, the glazing of the roof of Waverley station was entirely replaced with new strengthened clear glass panels, replacing the old of mixed surfaces including felt, cloudy wired glass and plastic sheet. Part of a £130 million upgrade, this has greatly increased the amount of natural light in the station.
Соңғы өзгерістер
2012 жылдан 2014 жылға дейін жасалған жақсартулар: Принц-стритке апаратын Уэверли сатыларындағы жабық эскалаторлардың жаңа жиынтығы (бұрынғы ашық сатылардың үлкен жиынтығын тарылтады); Маркет-стриттен қайта салынған және кеңейтілген кіреберіс; оңтүстік қалалық желідегі шатырлардың қайта құрылысы; билет залындағы орталық кеңістіктің қалпына келтірілуі; және Калтон-роудқа кірудегі маңызды жақсартулар. Ішкі жағынан бірнеше жаңа лифттер мен эскалаторлар қозғалысты жеңілдетті. 2014 жылы Калтон-роуд кіреберісінде жаңа тоқтау орны және мүгедектерге арналған паркинг/кіру мүмкіндігі қосылды. 2017 жылдың ортасында Эдинбург-Глазго жақсарту бағдарламасы аясында 12-ші платформа кеңейтілді. Сонымен қатар, бұрынғы Motorail платформалары бұрынғы тұрақ және такси аяқтарының орнына кеңейтілді, бұл 5 және 6-платформаларды Лондон Солтүстік-Шығыс теміржолының қосымша рейстарын қабылдау үшін кеңейтуге мүмкіндік берді. 5 және 6-платформалар 2019 жылғы 28 ақпанда пайдалануға берілді. 2020 жылы билет кассасынан шығыс вестибюліне дейінгі дәлізді қайта ашу жұмыстары басталды; бұл дәретханаларды жаңалауды және мүмкіндігі шектеулі адамдарға арналған жабдықты орнатуды қамтиды.
From 2012 to 2014, improvements included: a new set of covered escalators at Waverley Steps leading to Princes Street (narrowing the huge set of previously open air steps); a rebuilt and widened entrance from Market Street; a rebuilding of the canopies on the southern suburban line; a restoration of the central space in the ticket hall; and major improvements to the Calton Road access. Internally, several new lifts and escalators have greatly aided circulation. A new drop off point and disabled parking/access was added on the Calton Road access in 2014. In mid 2017, as part of the Edinburgh to Glasgow Improvement Programme, platform 12 was extended. At the same time the former Motorail bay platforms were extended into a former car park area and taxi rank to allow platforms 5 and 6 to be extended to accommodate additional London North Eastern Railway services. Platforms 5 and 6 were brought into use on 28 February 2019. Work began in 2020 to reopen a corridor from the ticket office to the eastern concourse; this will also see the toilets replaced and a Changing Places facility installed.
Солтүстік Британдық қонақ үйі
Теміржол компаниясы стансаларының қасында қонақ үй салды. Принцс-стрит пен Солтүстік көпірінің бұрышында, бұрынғы кочтар шеберханасының орнында салынған "Солтүстік Британ" қонақ үйі 1902 жылы ашылды.
The railway company constructed a hotel beside their station. The North British Hotel, adjacent to the station at the corner between Princes Street and North Bridge, on the site of the coachworks, opened in 1902.
Орналасу
Негізгі станция ғимараттары төрт жағынан платформалармен қоршалған үлкен арал платформасының ортасында орналасқан. 20 нөмірленген платформа бар. Бірдей рельстерді бөлісетін үш жұп платформа бар. Солтүстік жағында екі рельс бар. Ең солтүстік рельс 20-шы (батысқа) және 1-ші (шығысқа) платформалар арасында, ал екіншісі 19-шы (батысқа) және 2-ші (шығысқа) платформалар арасында бөлінеді. Шығысқа қарай төрт қысқа платформа бар, 3-тен 6-ға дейін. Оңтүстік жағында төрт рельс бар. Солтүстіктен оңтүстікке қарай: 11-ші платформа (батыс) мен 7-ші платформа (шығыс) арасында бөлінетін рельс. 10-шы платформа. 9-шы платформа "9w" (батыс) және "9e" (шығыс) бөлімдеріне бөлінген. 8-ші платформа да осылай бөлінген. Батысқа қараған жеті қысқа платформа бар, 12-ден 18-ге дейін.
The main station facilities are located in the middle of what is essentially a large island platform which is surrounded by platforms on all four sides. There are 20 numbered platforms. There are three pairs of platforms which share the same tracks. There are two tracks on the north side. The northernmost track is split between Platform 20 (west) and Platform 1 (east) and the other is split between Platform 19 (west) and Platform 2 (east). There are four east facing bay platforms, Platforms 3–6. There are four tracks on the south side. From north to south, these are:
A track which is split between Platform 11 (west) and Platform 7 (east). Platform 10. Platform 9, which is subdivided into "9w" (west) and "9e" (east) sections. Platform 8, which is subdivided likewise. There are seven west facing bay platforms, Platforms 12–18.
Басқа көлік байланыстары
Қазіргі уақытта тікелей байланыс жоқ болғанымен, Эдинбург әуежайы мен Ньюхейвен арасындағы Эдинбург трамвай желісіндегі ең жақын трамвай аялдамасы – Сент-Эндрю алаңы. Бұл трамвай аялдамасы жақын орналасқан Эдинбург автобус станциясына да қызмет көрсетеді, ол Веверли станциясынан шамамен 200 метр қашықтықта. Кейбір автобус бағыттары Веверли станциясының сыртында, Принс-стритте де тоқтайды, ал такси тұрақтары Маркет-стритте орналасқан.
Although there is currently no direct interchange, the nearest tram stop on the Edinburgh Trams service between Edinburgh Airport and Newhaven is St Andrew Square. The tram stop also serves the adjacent Edinburgh bus station, about 200 metres from Waverley station. Some bus services also stop outside the station at Princes Street while taxi ranks are located outside at Market Street.
Болашақтағы даму
2019 жылдың наурызында Network Rail 2048 жылға қарай жолаушылар сұранысының күтілетін өсуін қамтамасыз ету мақсатында Уэверли станциясын қайта дамыту жөніндегі ұсыныстарын жариялады. Arup Group инженерлік компаниясы жасаған Waverley Masterplan жолаушылардың станция ішіндегі қозғалысын жеңілдету үшін негізгі платформалардың үстінде жаңа мезонин деңгейіндегі зал құруды көздейді, сондай-ақ бұл зал көршілес Waverley Mall сауда орталығымен байланысты болады. Қайта дамыту аясында Уэверли көпірінен станцияға кіретін пандустар алынып тасталады, ал жаңа зал ескі қаланың панорамалық көрінісін қамтамасыз ету үшін шыны плиталармен жабылады. Жоспарларда «көлік түйіні» туралы да сөз етіледі, бірақ Эдинбург трамвайларымен тікелей байланыс нақты көрсетілмеген.
In March 2019, Network Rail announced proposals to redevelop Waverley station in order to meet an anticipated increase in passenger demand by 2048. The Waverley Masterplan drawn up by engineering firm Arup Group envisages the creation of a new mezzanine level concourse above the main platforms to facilitate passenger circulation within the station, with a link through to the neighbouring Waverley Mall shopping centre. As part of the redevelopment, the entrance ramps from Waverley Bridge into the station would be removed and the new concourse would be enclosed in plate glass to provide panoramic views over the Old Town. The plans also make reference to a "transport hub", although a direct interchange with Edinburgh Trams is not specified.