Модена және Реджо герцогі Франциск V: Өмір және билік жолы

Кіріспе

Модена және Реджио герцогы 1846 – 1859 жылдары. Франциск V, Модена, Реджио және Гуасталла герцогы, Австрия-Эсте архигерцогы, Венгрия және Богемияның корольдік ханзадасы, Мирандола және Масса герцогы, Каррара князі (1 маусым 1819 – 20 қараша 1875) – билік құрған ханзада. Ол Модена, Реджио және Мирандола герцогы, 1847 жылдан бастап Гуасталла герцогы, ал 1846 жылдан 1859 жылға дейін Масса герцогы және Каррара князі болды. Оның әкесі Моденаның Франциск IV герцогы, анасы Савойялық Мария Беатриче ханшайым болды. Ол герцогтік Италия Корольдігіне қосылғанға дейін Моденаның соңғы билік құрған герцогы еді.

Өмір жолы және мұрасы

Франциск туғаннан кейін 5 күн өткен соң жергілікті архиепископ жергілікті кафедралық соборда крещение рәсімін өткізді; Австрия императоры Франциск I, бұрынғы Священная Рим империясы императоры, оның тәрбиешісі болды, бірақ оның ағасы эрцгерцог Фердинанд императордың өкілі ретінде әрекет етті. 1826 жылы Моденаның Франциск IV Францискке тәрбиеші ретінде граф Клементе Коронинниді тағайындады, ал оның көмекшісі болып кейіннен Карпи және Реджионың епископы болатын Дон Пьетро Раффаэлли болды. 1829 жылы барон Эрнест Герамб Францисктің жаңа тәрбиешісі болды. 1836 жылдың 15 қыркүйегінде Франциск Австрияның Алтын жүнді орденінің рыцары атанды, ал 3 жылдан кейін Нидерланд Арыстаны орденінің үлкен кордонын алды. 1840 жылы анасы қайтыс болғаннан кейін Якобиттер Франциск I ретінде Англия, Шотландия және Ирландия тақтарының заңды мұрагері деп санайтын. Ол қайтыс болғаннан кейін оның кіші інісінің қызы Мария Терезия Австрия-Эсте Якобит талапкері атанды. 1842 жылдың 30 наурызында Франциск Мюнхен резиденциясындағы Allerheiligen Hofkirche шіркеуінде Бавария королі Людвиг I-нің қызы, Бавария принцессасы Адельгундаға үйленді. Мюнхен архиепископы Фрайзинг үйлену рәсімін басқарды. Жұбайлардың бір ғана баласы болды – принцесса Анна Беатрис (1848 жылдың 19 қазаны, Грис, Больцано – 1849 жылдың 8 шілдесі, Модена). 1842 жылы Франциск тағы бір орден алды: Әулие Аннунциация ордені. 1846 жылдың 21 қаңтарында әкесі Франциск IV Модена қайтыс болғаннан кейін Франциск Модена герцогі болды. Габсбург-Лотарин әулетінің екінші тармағының мүшесі ретінде ол туғаннан бастап Австрия эрцгерцогы және Венгрия мен Богемияның тәждік князі атақтарын иеленді; әкесінен Реджио және Мирандола герцогі, Масса герцогі, Каррара және Луниджана князі атақтарын мұра етті. 1847 жылдың 18 желтоқсанында оның туысы Парма герцогинясы Мария Луиза қайтыс болғаннан кейін ол Гуасталла герцогі болды. 1848 жылғы төңкеріс кезінде Франциск халық көтерілісі салдарынан герцогтығынан қашуға мәжбүр болды, ал келесі жылы австриялық әскерлер оны қалпына келтірді. 1855 жылы Франциск өзінің жаңа орденін құрды: Эсте бүркіті ордені, және оның үлкен магистрі болды. 1859 жылы Франция мен Сардиния әскерлері Екінші итальяндық тәуелсіздік соғысында Модена герцогтығына басып кірді. 14 маусымда Франциск қашып кетті, ал герцогтық Орталық Италияның біріккен провинцияларының құрамына енді. 1860 жылдың 18 наурызында Сардиния королі Виктор Эммануил II Моденаны жаңа Италия Корольдігіне қосуға бұйырды. Франциск бұған төрт күннен кейін наразылық білдірді. Герцогтығын жоғалтқаннан кейін Франциск Венаға көшіп, Модена сарайында тұрды. Ол сондай-ақ Бавариядағы Шлосс Вильденвартта жазғы резиденцияға ие болды. Ол уақытының көп бөлігін Австрияда өткізгенімен, кейде саяхаттап, 1864 жылы Таяу Шығысқа барды. 1861 жылдың 7 наурызында британдық қазынашылық канцлері Уильям Эварт Гладстон Парламентте Францискке қарсы сөзді шабуыл жасады, негізінен оның шамадан тыс жазалар салу арқылы қылмыстық процедураны бұзғанын айыптады. Константин Фиппс, Норманби графы сол жылдың соңында Гладстонның Франциске қарсы барлық айыптамаларын жоққа шығаратын кітап жариялады. Франциск 1875 жылдың 20 қарашасында Венада қайтыс болды. Ол өзінің зор мүлкінің көп бөлігін екі рет алыс туысы, Австрия эрцгерцогы Франц Фердинандқа қалдырды, ол кейіннен өсиеттің қатаң талаптарына сәйкес Австрия-Эсте эрцгерцогы атағын алды. Францисктің денесі Венадағы капуцин шіркеуінде сақталды.

Francis was baptised 5 days after birth by the local archbishop in the local cathedral; Emperor Francis I of Austria, the former Holy Roman Emperor, was his godfather, but his uncle Archduke Ferdinand acted as proxy for the emperor. In 1826 Francis IV of Modena appointed Count Clemente Coronini as tutor to Francis, with Don Pietro Raffaelli, who would later become Bishop of Carpi and Reggio, as his assistant. In 1829, Baron Ernest Geramb became Francis' new tutor. On 15 September 1836, Francis became a Knight of the Austrian Order of the Golden Fleece, and 3 years later he received the Grand Cordon of the Order of the Netherlands Lion. After the death of his mother in 1840, Francis was considered the legitimate heir to the thrones of England, Scotland and Ireland by Jacobites as Francis I. At his death his younger brother's daughter Maria Theresia of Austria Este became Jacobite claimant. On 30 March 1842, Francis married Princess Adelgunde of Bavaria, daughter of King Ludwig I of Bavaria, in the Allerheiligen Hofkirche at the Munich Residenz. The Archbishop of Munich Freising was the chief officiant of the wedding. The couple had only one child, Princess Anna Beatrice (19 October 1848 in Gries, Bolzano – 8 July 1849 in Modena). In 1842, Francis received another order: the Order of the Most Holy Annunciation. At the death of his father Francis IV of Modena on 21 January 1846, Francis succeeded as reigning duke of Modena. As member of a cadet branch of the House of Habsburg Lorraine he also bore the titles of an Archduke of Austria and a Prince Royal of Hungary and Bohemia from birth; from his father he inherited also the titles of Duke of Reggio and Mirandola, Duke of Massa, Prince of Carrara and Lunigiana. At the death of his cousin the Duchess Marie Louise of Parma on 18 December 1847, he succeeded as Duke of Guastalla. During the revolutions of 1848, Francis was forced to flee his duchy by a popular uprising and was restored by Austrian troops in the following year. In 1855, Francis established his own new order: the Order of the Eagle of Este, of which he acted as Grand Master. In 1859 the Duchy of Modena was invaded by armies of France and Sardinia in the Second Italian War of Independence. On 14 June, Francis fled and the duchy was incorporated into the United Provinces of Central Italy. On 18 March 1860, King Victor Emanuel II of Sardinia ordered Modena to be incorporated into the new Kingdom of Italy. Francis protested against this four days later. After the loss of his duchy, Francis withdrew to Vienna, where he lived in the Palais Modena. He also had a summer residence at Schloss Wildenwart in Bavaria. Although he spent most of his time in Austria he occasionally traveled and in 1864 he visited the Middle East. On 7 March 1861, William Ewart Gladstone, the British Chancellor of the Exchequer, made a verbal attack against Francis in the House of Commons, primarily accusing Francis of having violated criminal procedure by imposing excessive punishments. Constantine Phipps, Marquis of Normanby published a book later that year rebutting all of Gladstone's charges against Francis. Francis died at Vienna on 20 November 1875. He left most of his huge estate to his 1st cousin twice removed Archduke Franz Ferdinand of Austria, who subsequently used the title Archduke of Austria Este in keeping with the strict terms of the will. Francis's remains were kept at the Capuchin Church in Vienna.