Кіріспе

2006 жылы америкалық экипажбен ғарышқа ұшу ISS

STS-121 – 2006 жылы NASA ғарыш айлағының Халықаралық ғарыш станциясына (МКС) жасаған ұшуы. Миссияның басты мақсаты – 2003 жылдың ақпан айындағы «Колумбия» апатынан кейін енгізілген жаңа қауіпсіздік және жөндеу техникаларын сынау, сондай-ақ МКС-ке жабдықтар, құрал-жарақтар мен Германияның Еуропалық ғарыш агенттігінің (ESA) ғарышкері Томас Райтерді жеткізу болды. Ауа райына байланысты екі рет кешіктірілгеннен кейін, шаттл 2006 жылдың 4 шілдесінде сейсенбі күні сағат 14:37:55 EDT сәтті ұшырылды. Бұл – АҚШ Тәуелсіздік күнінде жасалған алғашқы және жалғыз шаттл ұшыруы. Миссия 13 күнге созылды және 2006 жылдың 17 шілдесінде сағат 09:14:43 EDT Кеннеди ғарыш орталығына қонды. STS-121 миссиясы сонымен қатар МКС құрастыру миссиясы ULF 1.1 деп белгіленді. «Колумбия» апатын тергеу комиссиясының есебіне жауап ретінде ұсынылған ұсыныстарды жүзеге асыру бойынша STS-114 миссиясын жалғастырғандықтан, бұл миссия ұшуға оралудың сынақ миссиясы саналды. Миссияның сәтті ұшырылуы мен қонуы НАСА-ға МКС құрылысындағы ғарыш айлақтарын толыққанды қайта бастауға мүмкіндік берді.

Экипаж жазбалары

Томас Райтердің орнын Сергей Волков (Ресей) алмастыру жоспарланған, бірақ STS 121 ұшырылымы 2006 жылдың шілдесіне дейін кейінге шегерілді. Британдық туған ғарышкер Пирс Селлерс Карлос Нориеганы алмастырды, ол бастапқыда STS 121 миссиясына қатысуға жоспарланған еді. Бұл жария етілмеген уақытша медициналық жағдайға байланысты болды. Рейтерді ХҒС-қа жіберу станциядағы экипаж мүшелерінің санын үш адамға жеткізді. «Колумбия» ғарыш кемесінен айырылғаннан және ғарыш шаттлдарын пайдалану тоқтатылғаннан кейін, ХҒС-де бар болғаны екі адам болған.

Миссияның тарихы

Халықаралық ғарыш станциясына (ХҒС) STS 121 миссиясы барысында "Космикалық Шатл" экипажы ғарыш кемесінің қауіпсіздігін арттыруға арналған жылудан қорғау жүйесін тексеру және жөндеу үшін жаңа жабдықтар мен процедураларды сынауды жалғастырды. Сондай-ақ, ол болашақта ХҒС-ты кеңейту үшін қосымша жабдықтар мен жүк жеткізді. "Колумбия" апатынан кейін NASA екі сынақ ұшуын қажет деп шешті және бастапқыда STS 114 миссиясына бекітілген іс-шаралар "Колумбиядан" кейінгі қауіпсіздік сынақтарының қосылуына байланысты екі миссияға бөлінуі керек болды. Апатқа дейін "Колумбия" STS 118 және STS 121 миссияларына тағайындалған еді. STS 118 миссиясы, сондай-ақ Халықаралық ғарыш станциясына бағытталған ұшу, алдымен "Дискавериге" тағайындалды, бірақ кейіннен STS 121 миссиясы бастапқыда Хаббл ғарыш телескопына қызмет көрсету үшін "Колумбияны" жіберуге жоспарланған еді. Алайда, апаттан бұрын бұл қызмет көрсету миссиясына басқа белгі берілді және STS 121 белгісі тағы да қолжетімді болды. STS 115-тен STS 120-ға дейінгі миссиялар бұрыннан жоспарланғандықтан, NASA екінші сынақ ұшуы үшін ең төменгі қолжетімді миссияны таңдады. Сондықтан STS 114 миссиясынан кейінгі миссия STS 121 болды. STS 121 сынақ ұшу миссиясы бастапқыда 2005 жылдың қыркүйегінде "Атлантис" арқылы, "Дискавери" STS 114-ті аяқтағаннан кейін іске қосылуға жоспарланған еді, бірақ "Атлантистің" қону шассиімен туындаған мәселе "Дискавериді" STS 121 ұшуына итермеледі. STS 114 аяқталғаннан кейін "Дискавери" Калифорнияға оралғаннан кейін кесте тағы өзгерді. "Атлантис" STS 115 миссиясын (ұшырылуы 2006 жылдың тамызына жоспарланған) орындау үшін жылжытылды, ал "Дискавери" бастапқы жоспар бойынша STS 121 миссиясын орындауға тиіс болды. STS 121 миссиясының ұшырылуы 2006 жылдың шілдесіне дейін кейінге шегерілді, себебі STS 114-тен қалған шешілмеген көбік қалдықтары және қозғалтқышты тоқтату (ECO) сенсорының мәселесі болды. 2006 жылдың 12 мамырында "Дискавери" орбиталық өңдеу кешенінен Көлік құралын құрастыру ғимаратына көшірілді, онда ол сыртқы жанармай багымен және қатты отын күйдегі бустерлермен (SRB) біріктірілді. 39B алаңына шығару 2006 жылдың 19 мамырында, жоспарланған ұшырылуға дейін, шілде айындағы ұшыру терезесінде болды, ол әр күні 1-19 шілде аралығында шамамен он минутқа созылды.

Миссияның қамтылуы

НАСА-ның симуляциялық веб-сайты ұшырылуға жақындаған сайын үнемі жаңартылып тұрды. Ұшырылғаннан кейін көп ұзамай, NASA TV онлайн және кабельдік арна арқылы үзіліске ұшырады, себебі Годдард ғарыш орталығының үстінен күшті дауыл өтті – осы орталықтан NASA TV спутниктерге сигнал жіберіп, тарату жүзеге асырылады. Бүкіл миссия NASA TV арқылы көрсетілді және онлайн, кабельдік және АҚШ-та спутниктік арналар арқылы бүкіл әлемде қолжетімді болды. АҚШ-та CNN, C-SPAN, FOX News, HDNet және MSNBC телеарналары ұшыру мен қонуды тікелей эфирде көрсетті.