Кіріспе
Ирландияның дебеттік карталар жүйесі, 1996–2014 жылдар
Laser – 1996 жылдан 2014 жылға дейін Ирландияда қолданылған дебеттік карталар жүйесі. Laser жүйесін «Laser Card Services Ltd.» компаниясы ұстап тұрды және басқарды. Бұл коммерциялық емес ұйым Ирландияның төрт жетекші қаржы институтының меншігінде болды және 2008 жылдан бастап Орталық банктың Бақылау бөлімі тарапынан қадағаланды. Жүйе 1996 жылдың сәуір айында іске қосылды, ал 2010 жылы айналымда үш миллионға жуық Laser картасы болды. 2009 жылы осы карталар арқылы шамамен 11,2 миллиард евроға 195 миллион транзакция жасалды. 2007 жылдан бастап Laser карталарын шығарған қаржы институттары оларды Visa немесе MasterCard дебеттік карталарымен алмастыра бастады. Laser карталары 2014 жылғы 28 ақпанда нарықтан алынып тасталды.
Қолдану
Laser негізінен электрондық сату нүктесі дебет картасы болды, бірақ оны телефон және интернет арқылы, банкоматтарда және тұрақты төлемдерді тікелей дебеттеу арқылы жүзеге асыруға да болады. Laser картасымен тауарлар немесе қызметтерді сатып алғанда, карта иелеріне 100 еуроға дейін қайтарым (кешбэк) беруге болады және бұл сома сатып алынған тауардың бағасына қосылады. Кейбір сауда орындары қолма-қол ақшаның болуына немесе өздерінің саясатына байланысты қайтарымның ең жоғары сомасын төмендетуі мүмкін. Көптеген ирландтық онлайн бизнес компаниялары Laser карталарын қолдануды тоқтатуға дейін қабылдады. 2005 жылдан бастап, Laser карта иелерінің кейбіреулеріне Laser/Maestro бірлескен карталары берілді; 2008 жылдың 1 қаңтарынан бастап барлық Laser карталары бірлескен брендті болып шықты. Бірлескен брендті карталар – чип және ПИН кодымен қорғалған, Laser және Maestro функцияларын қолдайтын карталар. Laser мүмкіндігі тек Ирландия Республикасы аумағында қолданылды, ал Maestro мүмкіндігі теориялық тұрғыдан ішкі және халықаралық төлемдерге қолданылды, бірақ халықаралық Maestro төлемдері көбінесе қабылданбады. Maestro мүмкіндігін халықаралық онлайн режимінде немесе телефон арқылы пайдалануға болмады. Бірлескен Еуро төлемдер аймағындағы кез келген банк, орналасқан жеріне қарамастан, Laser карталар жүйесіне қосыла алатын болса да, Ирландиядан тыс банктер осы жүйеге қосылуға қызығушылық танытпады.
Қатысушы қаржы институттары
2007 жылы Halifax Ireland компаниясы Ирландия Республикасында Laser дебеттік картасының орнына Visa дебеттік картасын ұсынатын алғашқы банк болатынын мәлімдеді (Halifax компаниясы ешқашан Laser Card Services Limited компаниясының мүшесі болған емес). 2008 жылы Ulster Bank Visa Debit пайдасына Laser-ден бас тартты. Permanent TSB 2010 жылдың қыркүйегінде Laser карталарын алып тастап, оларды Visa Debit карталарымен алмастыра бастады. 2010 жылдың қазан айының соңында Bank of Ireland 2011 жылы серіктестікке қатысуын тоқтататынын мәлімдеді. 2011 жылғы 9 ақпанда EBS Building Society компаниясы 2011 жылдың екінші жартысынан бастап Laser орнына MasterCard дебеттік карталарын шығаратынын мәлімдеді. 2011 жылдың шілдесінде AIB 2011 жылдан бастап Laser карталарын шығаруды тоқтататынын мәлімдеді, бұл National Irish Bank-ты Laser карталар жүйесіндегі соңғы эмитент ретінде қалдырды, соның салдарынан жүйе 2012 жылы жабылады деген болжам пайда болды. Банктер онлайн сатып алу кезінде тұтынушылардың кейбір қиындықтарына байланысты Laser-ден бас тарта бастады. Алайда, клиенттер бірден-ақ Laser карталарының мерзімінен бұрын шығарылуынан туындаған көптеген қиындықтар туралы шағымдана бастады. Кейбір бөлшек саудагерлер Laser карталары бойынша кешбэк бере алмады немесе алмастыратын карталар бойынша бере алмады; 2011 жылдың сәуірінде Permanent TSB клиенттеріне екінші алмастыратын Visa Debit картасын шығарды, себебі бастапқы алмастыратын чип және кейбір ескі терминалдар үйлесімсіз болды (кейбір терминалдар кешбэкті қабылдамады). Laser транзакциялары үшін транзакция бағасына шағын бірыңғай төлем алынатын басқа бөлшек саудагерлер алмастыру карталары үшін транзакция құнының пайызын төлеуге көшті. Betfair сияқты Laser карталары бойынша транзакциялар үшін клиенттерден төлем алмаған ұйымдар, енді алмастырылған Visa Debit карталарын пайдалана отырып жасалған транзакциялар үшін осы клиенттерден 1,5% комиссия алуын бастады. Сауда-саттық қызметтерді ұсынатын компаниялар екі типті дебеттік карталар үшін төлемдерде қандай да айырмашылық бар екенін жарияламады. Кейбір клиенттер Visa Debit карталарын пайдалану үшін Солтүстік Ирландияда шетелдік қолданыс ақысы алынатынын хабарлады, бұл бұрынғы карталарда алынбаған.
Веб-сайттар мен электрондық сауда жүйелерінің шлюздері
Огоне, ICEPAY, WorldPay, Netbanx.com, Moneybookers.com, CreditCall, DataCash, Realex, TNS және SagePay Laser төлем шлюздерін қамтамасыз етті.