Кіріспе

Француз археологы және әлеуметтанушысы, француз олимпиадалық гимнаст Анри Губер (23 маусым 1872 – 25 мамыр 1927) – француз археологы және салыстырмалы дінтанудың әлеуметтанушысы. Ол келттер туралы зерттемелерімен және Марсель Мосс пен «Әлеуметтану жылнамасы» мүшелерімен бірлескен жұмысымен танымал.

Өмір және жұмыс

Хьюберт Парижде туып өскен, ол Луи-ле-Гранд лицейінде оқыған. Ол жерде мектеп капелланы Аббат Квентин оған үлкен әсер етті, оның нәтижесінде ол дінге, әсіресе ассириялықтардың дініне қызығушылық танытты. Ол École Normale Supérieure-ге түсті. Ол христиан дінінің тарихын зерттей бастады. 1895 жылы Шығыс православие шіркеуін, Византия империясын және иконоборшылықты зерттегеннен кейін тарихтан агрегация емтиханын тапсырды. Оның докторлық диссертациясы Кіші Азиядағы христиандыққа дейінгі діндерге арналған. Көптеген француз ғалымдарынан өзгеше, Хьюберт бітіргеннен кейін оқытудан гөрі зерттеу жұмысына ден қойды. Ол École Pratique des Hautes Études-те қызмет етті, ал 1898 жылы Musée des Antiquités-те де жұмыс істеді. Осы кезеңде ол кельт тарихы мен мәдениетіне қызығушылық таныта бастады. Сондай-ақ 1898 жылы Хьюберт Марсель Маустың жақын досы болып, Эмиль Дюркгеймнің «Социологиялық жылнамасында» бірлесіп жұмыс істей бастады, ол ақырында «Дін социологиясы» бөліміне жауапкер болды. Хьюберт пен Маус болашақта бірнеше маңызды еңбектерде бірлесіп жұмыс істеді, олардың ішінде «Құрбандық: оның мәні мен функциясы» (1899) және «Магияның жалпы теориясының жобасы» (1904) кіретін еді. 1906 жылға қарай Маус École Pratique-те толыққанды орнықты, ол өмірінің соңына дейін сонда қалды. Ол сонымен қатар École du Louvre-де Еуропаның этнографиялық тарихы бойынша лекция оқыды. ХХ ғасырдың басындағы екі онжылдық бойы Хьюберт Азия және кельттер туралы, сондай-ақ жалпы тақырыптар бойынша жарияланымдар жасауын жалғастырды. Осы кезеңдегі еңбектеріне (ағылшын тіліне аудармада) «Кельттердің өрлеуі» және «Кельттердің ұлылығы мен құлдырауы» кіреді, олар екеуі де «Кельт халқының тарихы» (Лондон: Kegan Paul, Trench, Trubner 1934; қайта басылған Bracken 1993) деген бір томда қолжетімді. Оның герман халықтары туралы «Les Germains» атты еңбегі 1952 жылы жарық көрді, бірақ ол әлі күнге дейін ағылшын тіліне аударылмаған. Сондай-ақ осы кезеңде «Уақыт туралы эссе: Дін мен сиқырда уақыттың бейнеленуі туралы қысқаша зерттеу» жазылды. Дюркгеймнің 1917 жылы қайтыс болуы Хьюбертке ауыр соққы болды, сондай-ақ 1924 жылы әйелінің босанғанда қайтыс болуы да оны терең қайғыға батырды. Жылдар бойы қайғыдан кейін Хьюберт 1927 жылы дүние салды.