Кіріспе

Неміс СС генералы (1902–1977)

Бруно Стрекенбах (7 ақпан 1902 – 28 қазан 1977) – нацистік кезеңдегі неміс СС шенеунігі. Ол Рейх қауіпсіздік бас басқармасының (РСХА) әкімшілік және кадрлар бөлімінің бастығы болды. Стрекенбах Einsatzgruppen деп аталатын нацистік мобильді өлтіру жасақтары жасаған мыңдаған адамды өлтіруге жауапты болды.

Алғашқы жылдар

Бруно Стрекенбах 1902 жылдың 7 ақпанында Германияның Гамбург қаласында дүниеге келді. Оның ең жоғары білімі гимназия болды, ол 1918 жылдың сәуір айында Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Германия армиясына өз еркімен тіркелді. Жақын әріптестері Эрвин Шульц және Генрих Гиммлер сияқты, ол 1918 жылдың қарашасындағы қару тоқтату салдарынан майданның алдыңғы қатарында қызмет етпеді. Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін, ол 1920 жылғы Капп төңкерісіне қатысқан Бахренфельд еріктілер корпусының белсенді мүшесі болды. Ол көтерме саудамен айналысты, жарнама саласында тәжірибе жинады, радио редакторы болып жұмыс істеді, сондай-ақ жергілікті кеңсе директоры болып бекінуге тырысты.

1933 жылы нацистер билікті басып алды

1933 жыл СС және полиция офицерлері болатындар үшін маңызды жыл болды. Көпшілік дауыс бергеннен кейін, нацистер толық билікті қолға алды. Саяси қарсыластар мен еврейлерге қарсы қуғын-сүргін күшейді, сондай-ақ қатыгездікпен шабуылдау, эпизодтық кісі өлтірулер мен өртке салу оқиғалары да көбейді. Осы билікті басып алу кезінде РСХА-ның болашақ басшыларына партиядағы алғашқы лауазымдар берілді. 1933 жылға дейін болашақ RSHA басшыларының төрттен бірінен астамы өздерінің туған қалаларында полиция офицерлері болған. 1933 жылы осы адамдардың үштен екісіне жуығы өз қалаларында саяси полиция лауазымына тағайындалды немесе Гестапо кеңсесінің бөлігі ретінде Берлинге жіберілді. Штрекенбахтың өзі 1931 жылдың 31 тамызында Гамбургтегі СС Штурмбаннерінің басшысы ретінде полицияға келді. Штрекенбахтың Гамбургтегі гестапоның бастығы ретінде тағайындалуы «кәсіби сабақтастықтың үстүрттілігін» көрсетеді – көптеген үміткерлердің біліктілігінің жетіспеуін көрсетеді, кейбір тарихшылардың пікірінше, бұл нацистік партияның билікті басып алуын сипаттайды. Бұл жас, радикалды оңшылдар көп жылдар бойы шеттетілген еді, бірақ нацистердің билікке келуімен оларға радикалды және зорлық-зомбылық көзқарастарын сақтап, тіпті осындай мінез-құлықты ынталандыруға мүмкіндік берілді. Тарихшы Брэдли Смит нацистердің билікті басып алуы осы жас жігіттерге, соның ішінде Бруно Стрекенбахқа, радикализмін ұстанатын және оны күшейтетін мансапты ұсынды, сондай-ақ осы уақытқа дейін мансабында ала алмаған кәсіби жетістіктерді қамтамасыз етті деп мәлімдейді. Эйнзатцгруппалар Польшадағы неміс билігі мен оккупациялық билігін террор арқылы қамтамасыз етуге, этникалық тазалау және Lebensraum идеологиясын оккупацияланған аумақтан депортация және жаппай өлім жазаларын арқылы ілгерілетуге жауапты болды. Эйнзатцгруппалардың саны Wehrmacht әскерлерінің бөлімдеріне сәйкес келді. Берлиндегі Sicherheitspolizei (SiPo; Қауіпсіздік полициясы) басшылары Эйнзатцгруппа кеңселерінің басшыларын өте мұқият таңдады, олардың көпшілігі бұрынғы SD мүшелері немесе басшылары болды. Эйнзатцгруппа мүшелері – әр Эйнзатцгруппаға 500 адам – бес бөлімнің орналасқан жеріне жақын жергілікті СС және полиция бөлімдерінен алынды. Польшада болған кезінде ол нацистік қарсыластардың барлығын жою үшін шешімділікпен және аяусыз күрескен аяусыз басшы ретінде танылды. Тарихшы Майкл Вилдт Стрекенбахтың Гамбургтегі гестапо бастығы болған кезінен Польшадағы Эйнзатцгруппа I басшысы болған алғашқы айларында радикализмінің белсенділігі күрт өскенін айтады. Вилдт тұтқындау, зорлық-зомбылық, шабуыл және түрмедегілерді өлтіруден үлкен топтарды жоюға дейінгі жауапкершіліктің өзгеруін атап өтті. Расалық негіздемеден гөрі, Вилдт Стрекенбахтың Эйнзатцгруппа I басшысы болған алғашқы айларында осы лауазымға дейін ойластырылмаған кісі өлтіру идеологиясына ұласқанын болжайды. Стрекенбах персонал және әкімшілік кеңсе басшыларына дайындыққа қатысты кеңес берді. 1941 жылдың мамыр айында Стрекенбах Берлин Шарлоттенбергтегі қауіпсіздік полициясының басшылық мектебіндегі әріптесі Эрвин Шульцке оның адамдарын қылмыстық полиция инспекторлары ретінде дайындықты аяқтағаннан кейін орналасуға дайындалуға шақырды. Стрекенбах оларды Претцшке жіберді, онда олар Эйнзатцкоммандо басшылығын қабылдауға тиіс болды. 1973 жылдың 30 маусымында кем дегенде миллион адамды өлтіргені үшін айыптау актісі қойылды. Сол кезде жүрек ауруынан зардап шеккен Стрекенбах сот процесі оның денсаулығына тигізетін салдарға қарамастан, сотқа қатыса алмайтынын мәлімдеді. 1974 жылдың 20 қыркүйегінде Ханза апелляциялық соты сот процесінің басталуын белгісіз мерзімге кейінге қалдыратын диагнозды растады. Бруно Стрекенбах нацистік режимдегі рөлі үшін жауапкершілікке тартылмады. 1977 жылдың 28 қазанында Германияның Гамбург қаласында қайтыс болды.