Эдвард Бриттен: 20 ғасыр британдық музыкасының көрнекті тұлғасы

Кіріспе

Эдвард Бенджамин Бриттен, Барон Бриттен (22 қараша 1913 – 4 желтоқсан 1976, 63 жас) – ағылшын композиторы, дирижер және пианист. Ол 20 ғасыр британ музыкасының маңызды тұлғасы болды, ол опера, вокалдық музыка, оркестрлік және камералық шығармалар сияқты алуан түрлі туындылардың авторы. Оның ең танымал шығармалары – «Питер Граймс» (1945) операсы, «Соғыс реквиемі» (1962) және «Жас тыңдаушының оркестрге нұсқаулығы» (1945) оркестрлік туындысы. Суффолк графтығындағы Лаустофт қаласында тіс дәрігерінің отбасында дүниеге келген Бриттен ерте жасынан-ақ өнегелі болды. Ол Лондондағы Корольдік музыка колледжінде және композитор Фрэнк Бриджтен жеке сабақ алды. Бриттен 1934 жылы «A Boy Was Born» а капелла хорлық шығармасымен алғаш рет көпшілік назарына ілікті. 1945 жылы «Питер Граймс» операсының премьерасынан кейін ол халықаралық даңққа ие болды. Келесі 28 жыл ішінде ол тағы 14 опера жазды, бұл жанрдағы 20 ғасырдың жетекші композиторларының бірі ретінде беделін қалыптастырды. Садлерс Уэллс және Ковент-Гарден театрлары үшін жазылған ірі опералармен қатар, ол кішкентай құрамдағы камералық операларды да жазды, олар шағын сахналарда қойылуға ыңғайлы болды. Олардың арасындағы ең танымалдары – «Бұрылыс» (1954) операсы. Оның операларындағы қайта-қайта келетін тақырыптар – жат қоғамға қарсы күрескен шеттенушінің тағдыры және әділдіктің жоғалуы. Бриттеннің басқа шығармалары оркестрлік, хорлық, солистік вокалдық, камералық және аспаптық музыканы, сондай-ақ киноға жазылған музыканы қамтиды. Ол балалар мен әуесқойлерге арналған музыка жазуға ерекше қызығушылық танытты, оның ішінде «Noye's Fludde» операсы, «Missa Brevis» және «Friday Afternoons» әндер жинағы бар. Ол көбінесе нақты орындаушыларды еске алып шығармалар жазды. Оның ең жақын және маңызды серігі – тенор Питер Пирс болды, сондай-ақ Катлин Ферриер, Дженнифер Вивян, Джанет Бейкер, Денис Брейн, Джулиан Брим, Дитрих Фишер-Дискау, Осиан Эллис және Мстислав Ростропович сияқты талантты орындаушылармен де тығыз байланыста болды. Бриттен – танымал пианист және дирижер, ол көптеген шығармаларын концерттерде орындады және жазды. Ол Бахтың «Бранденбург концерттері», Моцарттың симфониялары, Шуберт пен Шуманның вокальдық циклдері сияқты басқа композиторлардың шығармаларын да орындады және жазды. Пирс және либреттошы Эрик Кройзермен бірге Бриттен 1948 жылы Альдебург фестивалін құрды және 1967 жылы Snape Maltings концерт залын салуға жетекшілік етті. Өмірінің соңғы жылында ол өмірлік теңеулік алған тұңғыш композитор болды.

English composer and pianist (1913–1976)

Edward Benjamin Britten, Baron Britten (22 November 1913 – 4 December 1976, aged 63) was an English composer, conductor, and pianist. He was a central figure of 20th century British music, with a range of works including opera, other vocal music, orchestral and chamber pieces. His best known works include the opera Peter Grimes (1945), the War Requiem (1962) and the orchestral showpiece The Young Person's Guide to the Orchestra (1945). Born in Lowestoft, Suffolk, the son of a dentist, Britten showed talent from an early age. He studied at the Royal College of Music in London and privately with the composer Frank Bridge. Britten first came to public attention with the a cappella choral work A Boy Was Born in 1934. With the premiere of Peter Grimes in 1945, he leapt to international fame. Over the next 28 years, he wrote 14 more operas, establishing himself as one of the leading 20th century composers in the genre. In addition to large scale operas for Sadler's Wells and Covent Garden, he wrote chamber operas for small forces, suitable for performance in venues of modest size. Among the best known of these is The Turn of the Screw (1954). Recurring themes in his operas include the struggle of an outsider against a hostile society and the corruption of innocence. Britten's other works range from orchestral to choral, solo vocal, chamber and instrumental as well as film music. He took a great interest in writing music for children and amateur performers, including the opera Noye's Fludde, a Missa Brevis, and the song collection Friday Afternoons. He often composed with particular performers in mind. His most frequent and important muse was his personal and professional partner, the tenor Peter Pears; others included Kathleen Ferrier, Jennifer Vyvyan, Janet Baker, Dennis Brain, Julian Bream, Dietrich Fischer Dieskau, Osian Ellis and Mstislav Rostropovich. Britten was a celebrated pianist and conductor, performing many of his own works in concert and on record. He also performed and recorded works by others, such as Bach's Brandenburg Concertos, Mozart symphonies, and song cycles by Schubert and Schumann. Together with Pears and the librettist and producer Eric Crozier, Britten founded the annual Aldeburgh Festival in 1948, and he was responsible for the creation of Snape Maltings concert hall in 1967. In his last year, he was the first composer to be given a life peerage.

Алғашқы жылдар

Бриттен 1913 жылдың 22 қарашасында Англияның шығыс жағалауындағы Суффолк графтығындағы Лоустофт балық портында, Әулие Сесилия мерекесі күні дүниеге келді. Ол Роберт Виктор Бриттеннің (1877–1934) және оның әйелі Эдит Роданың (1874–1937) төрт баласының ең кішісі болды. Роберт Бриттеннің фермер болу арманы капиталдың жетіспеуінен орындалмады, сондықтан ол тіс дәрігері болып оқыды, бұл мамандықты табысты, бірақ ләззат алмай істеді. Лондондағы Чарлинг-Кросс ауруханасында оқып жүргенде ол Британ үкіметінің Ішкі істер министрлігінде мемлекеттік қызметкердің қызы Эдит Хоккимен танысты. Олар 1901 жылдың қыркүйегінде Лондонның Смит-скверіндегі Сент-Джон шіркеуінде үйленді. Бриттеннің өмірбаясын жазғандардың пікірінше, оның әкесі сүйіспеншілікке толы, бірақ біршама қатал және алыс болған. Бриттен, оның әпкесі Беттің айтуынша, "онымен жақсы қарым-қатынаста болды және оның әзіл-қалжың сезімін, жұмысына деген құлшынысын және еңбек ету қабілетін бөлісті". Эдит Бриттен талантты әуесқой музыкант және Лоустофт Музыкалық қоғамының хатшысы болды. XX ғасырдың басында Англияның провинцияларында әлеуметтік жағдайға өте мән берілді. Бриттен өзінің отбасын "өте қарапайым орта тап" деп сипаттады, бірақ Бриттендерде ерекшеліктер болды: Эдиттің әкесі заңсыз туған, ал анасы алкогольге тәуелді болған; Роберт Бриттен агностик болды және жексенбі күндері шіркеуге барудан бас тартты. Эдит Бриттен отбасының әлеуметтік беделін сақтау үшін музыканы пайдаланды, жергілікті қоғамның белгілі өкілдерін үйге музыкалық кештерге шақырып тұрды. Бриттен үш айлық болғанда пневмонияға шалдығып, өлімге жуықтап кетті. Ауру оның жүрегіне зиян келтірді, дәрігерлер ата-анасына оның қалыпты өмір сүре алмайтынын ескертті. Ол күткеннен де жақсы жазылып, бала кезінде теннис пен крикет ойнады. Оның анасының үлкен қуанышына орай, ол әпкелерінен айырмашылығы, музыкаға бей-жай қараған әкесінің музыкаға деген бей-жайлығын мұра етпеді, ерекше музыкалық бала болды, ал ағасы Роберт музыкаға дарынды болғанымен, тек регтаймға ғана қызығушылық танытты. Эдит жас Бриттенге фортепиано мен нота жазуға алғашқы сабақтар берді. Ол бес жасында алғашқы композициясын жасады. Жеті жасында фортепиано сабақтарын бастады, ал үш жылдан кейін виола ойнай бастады. Ол тек жанды музыкамен өскен соңғы композиторлардың бірі болды: оның әкесі үйде граммофон немесе кейіннен радио қоюға рұқсат бермеді. Одри Алстон Бриттенді Норвичтегі симфониялық концерттерге баруға ынталандырды. 1924 жылдың қазан айында үш жылда бір рет өткізілетін Норфолк және Норвич фестивалінде ол композитордың дирижерлігімен Франк Бридждің "Теңіз" атты оркестрлік поэмасын естіді. Бұл оның алғаш рет тапқан қазіргі заманғы музыкалық шығармасы болды, және ол өзінің сөзінше, "соққыға жығылды". Одри Алстон Бриджтің досы болды; ол 1927 жылы келесі фестиваль үшін Норвичке оралғанда, онымен кездесу үшін 14 жастағы оқушысын әкелді. Бриджке жігіт қатты әсер етті, олар Бриттеннің кейбір шығармаларын бірге оқығаннан кейін, ол оны Лондонға келіп, одан сабақ алуға шақырды. Роберт Бриттен, Томас Сеуэллдің қолдауымен, композиторлық мансабын жалғастырудың даналығына күмән келтірді; Бриттен келесі жылы жоспарланғандай, өзінің мемлекеттік мектебіне баратын, бірақ Бридж және пианиномен композицияны зерттеу үшін Лондонға тұрақты күндізгі сапарлар жасайтын келісімге келді. оның әріптесі Харольд Сэмюэл. Бридж Бриттенге композициялаудың техникалық шеберлігіне мұқият назар аударудың маңыздылығын және "өзіңді табу және тапқаныңа адал болу керек" деген қағиданы түсіндірді. Бриттен Бриджпен бірге оқыған кезде жазған алғашқы елеулі шығармалары - 1928 жылы сәуірде аяқталған F күйіндегі сырғалы квартет және Quatre Chansons Françaises, жоғары дауыс пен оркестр үшін ән циклі. Билік өкілдері Бриджтің оқушының техникасына қаншалықты әсер еткені туралы пікірлері әртүрлі. Хамфри Карпентер мен Майкл Оливер Бриттеннің оркестрлеу қабілеті негізінен өзін-өзі үйреткен деп санайды; Дональд Митчелл Бридж циклге маңызды әсер етті деп санайды. Кейінгі жылдары Бриттен Дэвид Хемингске мектепте орын алуға көмектесті. Тағы бір ирланд оқушысы, композитор Хамфри Сэрл, Ирландия "өзінің толқын ұзындығында жүргендерге шабыттандырарлық мұғалім" бола алады деп айтқан; Бриттен олай болған жоқ, одан аз нәрсе үйренді. Ол Бриджпен жеке зерттеуді жалғастырды, бірақ кейіннен ол Ирландияны "мұны өте қиын музыкалық жасөсперлік кезеңнен өте жеңілдетіп өткізді" деп мақтады. Бриттен Лондонға барып концерттерге қатысып, Стравинский, Шостакович және әсіресе Малердің музыкасымен жақсырақ танысты. Ол Венада Альбан Бергтің, Арнольд Шенбергтің шәкіртінің басшылығымен аспирантурада оқуға ниеттенген, бірақ соңында ата-анасының, RCM қызметкерлерінің кеңесімен мұнан бас тартты. Бриттеннің RCM-де оқып жүргенде көп назар аударған алғашқы шығармалары: Sinfonietta, Op. 1 (1932), oboe quartet Phantasy, Op. 2, Леон Гуссенсқа арналған, ол 1933 жылдың 6 тамызында BBC хабарламасында алғашқы орындаушы болды, және 1933 жылы BBC Singers үшін жазылған A Boy was Born атты хорлық вариациялар жинағы, оны келесі жылы алғаш рет орындады. Осы кезеңде ол Клив Хаус мектебінің оқушылары үшін жазылған 12 әннен тұратын Friday Afternoons жинағын жазды, онда оның ағасы директор болып жұмыс істеді.

Britten was born in the fishing port of Lowestoft in Suffolk, on the east coast of England on 22 November 1913, the feast day of Saint Cecilia. He was the youngest of four children of Robert Victor Britten (1877–1934) and his wife Edith Rhoda, née Hockey (1874–1937). Robert Britten's youthful ambition to become a farmer had been thwarted by lack of capital, and he had instead trained as a dentist, a profession he practised successfully but without pleasure. While studying at Charing Cross Hospital in London he met Edith Hockey, the daughter of a civil service clerk in the British Government's Home Office. They were married in September 1901 at St John's, Smith Square, London. The consensus among biographers of Britten is that his father was a loving but somewhat stern and remote parent. Britten, according to his sister Beth, "got on well with him and shared his wry sense of humour, dedication to work and capacity for taking pains." Edith Britten was a talented amateur musician and secretary of the Lowestoft Musical Society. In the English provinces of the early 20th century, distinctions of social class were taken very seriously. Britten described his family as "very ordinary middle class", but there were aspects of the Brittens that were not ordinary: Edith's father was illegitimate, and her mother was an alcoholic; Robert Britten was an agnostic and refused to attend church on Sundays. Music was the principal means by which Edith Britten strove to maintain the family's social standing, inviting the pillars of the local community to musical soirées at the house. When Britten was three months old he contracted pneumonia and nearly died. The illness left him with a damaged heart, and doctors warned his parents that he would probably never be able to lead a normal life. He recovered more fully than expected, and as a boy was a keen tennis player and cricketer. To his mother's great delight he was an outstandingly musical child, unlike his sisters, who inherited their father's indifference to music, while his brother, Robert, though musically talented, was interested only in ragtime. Edith gave the young Britten his first lessons in piano and notation. He made his first attempts at composition when he was five. He started piano lessons when he was seven years old, and three years later began to play the viola. He was one of the last composers brought up on exclusively live music: his father refused to have a gramophone or, later, a radio in the house.|

Audrey Alston encouraged Britten to go to symphony concerts in Norwich. At one of these, during the triennial Norfolk and Norwich Festival in October 1924, he heard Frank Bridge's orchestral poem The Sea, conducted by the composer. It was the first substantial piece of modern music he had ever encountered, and he was, in his own phrase, "knocked sideways" by it. Audrey Alston was a friend of Bridge; when he returned to Norwich for the next festival in 1927 she brought her not quite 14 year old pupil to meet him. Bridge was impressed with the boy, and after they had gone through some of Britten's compositions together he invited him to come to London to take lessons from him. Robert Britten, supported by Thomas Sewell, doubted the wisdom of pursuing a composing career; a compromise was agreed by which Britten would, as planned, go on to his public school the following year but would make regular day trips to London to study composition with Bridge and piano with his colleague Harold Samuel. Bridge impressed on Britten the importance of scrupulous attention to the technical craft of composing and the maxim that "you should find yourself and be true to what you found." The earliest substantial works Britten composed while studying with Bridge are the String Quartet in F, completed in April 1928, and the Quatre Chansons Françaises, a song cycle for high voice and orchestra. Authorities differ on the extent of Bridge's influence on his pupil's technique. Humphrey Carpenter and Michael Oliver judge that Britten's abilities as an orchestrator were essentially self taught; Donald Mitchell considers that Bridge had an important influence on the cycle. In his later years, Britten helped secure a place at the school for David Hemmings,|group= n Another Ireland pupil, the composer Humphrey Searle, said that Ireland could be "an inspiring teacher to those on his own wavelength"; Britten was not, and learned little from him. He continued to study privately with Bridge, although he later praised Ireland for "nurs[ing] me very gently through a very, very difficult musical adolescence." Britten also used his time in London to attend concerts and become better acquainted with the music of Stravinsky, Shostakovich and, most particularly, Mahler. He intended postgraduate study in Vienna with Alban Berg, Arnold Schoenberg's student, but was eventually dissuaded by his parents, on the advice of the RCM staff. The first of Britten's compositions to attract wide attention were composed while at the RCM: the Sinfonietta, Op. 1 (1932), the oboe quartet Phantasy, Op. 2, dedicated to Léon Goossens who played the first performance in a BBC broadcast on 6 August 1933, and a set of choral variations A Boy was Born, written in 1933 for the BBC Singers, who first performed it the following year. In this same period he wrote Friday Afternoons, a collection of 12 songs for the pupils of Clive House School, Prestatyn, where his brother was headmaster.

Кәсіби өмірінің алғашқы жылдары

1935 жылдың ақпан айында Бриджтің ықпалымен Бриттенді Би-Би-Си-дің музыка директоры Адриан Болт пен оның көмекшісі Эдвард Кларк жұмысқа алуға арналған әңгімеге шақырды. Бриттен Би-Би-Си музыка бөлімінде толық жұмыс істеу мүмкіндігіне аса қызығушылық танытпады және әңгімеден кейін Альберто Кавалькантидің GPO кино бөлімшесі үшін түсірген "Корольдің таңбасы" атты деректі фильмге музыка жазуға шақырылғанына қуанды. Бриттен кино бөлімшесінің тұрақты қатысушыларының шағын тобының мүшесі болды, олардың бірі В. Х. Ауден еді. Олар 1935 жылы "Көмір шахтасы" және "Түнгі пошта" деректі фильмдерінің музыкасын бірге жазды. Сондай-ақ, олар 1936 жылы "Біздің аңшылық әкелеріміз" ән циклын жазды, ол саяси және музыкалық жағынан радикалды болды, содан кейін "Кабарет әндері", "Бұл аралда", "Пол Буньян" және "Киелі Сесилияға гимн" сияқты басқа да туындылар жасады. Ауден Бриттенге үлкен әсер етті, оның эстетикалық, интеллектуалдық және саяси көкжиегін кеңейтуге, сондай-ақ өзінің гомосексуализмімен санасуға көмектесті. Дэвид Мэтьюс айтқандай, Ауден "қуанышпен және кінәсіз еркелейтін" еді; ал Бриттен, табиғатынан қатал және консервативті болғандықтан, сексуалдық жағынан қысымға ұшырады. 1935 жылдан 1937 жылға дейінгі үш жыл ішінде Бриттен театр, кино және радио үшін 40-қа жуық музыка жазды. 1930 жылдардың соңындағы фильм музыкасынан Мэтьюс "Түнгі пошта" және "Бейтаныс адамнан ғашықтық" (1937) фильмдерін ерекше атады; театр музыкасынан "F6-ның көтерілуі" (1936), "Шекарада" (1938) және "Джонсон Жорданнан өтуде" (1939) фильмдерін, ал радио үшін жазылған музыкадан "Король Артур" (1937) және "Тастағы меч" (1939) фильмдерін бөліп көрсетті. 1937 жылы Бриттеннің өмірінде екі маңызды оқиға болды: анасы қайтыс болды және ол тенор Питер Пирспен танысты. Бриттен анасына қатты берілген және оның өліміне қайғырғанмен, бұл оған бір түрлі бостандық сыйлағандай болды. Содан кейін ғана ол өзімен бір жастағы немесе одан кіші адамдармен эмоционалдық қарым-қатынас жасауды бастады. Кейін сол жылы олар әуе апатында қайтыс болған ортақ достарының ауылдық үйін тазалауға көмектескен кезде Пирспен танысты. Пирс тез арада Бриттеннің музыкалық шабыты мен жақын (бірақ әзірге платондық) досы болды. Бриттен оның үшін алғашқы туындысын олар танысқаннан кейін бірнеше апта өткен соң жазды, ол Эмили Бронтенің "Мың жарқыраған оттар" өлеңін тенор мен скрипкаларға арнап жазған музыкасы болды. 1937 жылы Бриттен, сонымен қатар, бейбітшіл Рональд Дунканның сөздеріне "Бейбітшіл марш" шығармасын жазды, ол бейбітшілдікке ұмтылушы ретінде белсенді мүше болған "Бейбітшілікке уәде" одағы үшін жазылған еді; алайда, бұл туынды сәтті болмады және көп ұзамай алынып тасталды. Осы кезеңдегі ең танымал туындыларының бірі – Фрэнк Бриджтің тақырыбы бойынша вариациялар, бұл Бриттеннің алғашқы туындысы ретінде танылды. Ол Солтүстік Америкада сәттілікке жетті, Торонто, Нью-Йорк, Бостон, Чикаго және Сан-Францискода Джон Барбиролли мен Серж Куссевицкий сияқты дирижерлердің басшылығымен орындалды.

In February 1935, at Bridge's instigation, Britten was invited to a job interview by the BBC's director of music Adrian Boult and his assistant Edward Clark. Britten was not enthusiastic about the prospect of working full time in the BBC music department and was relieved when what came out of the interview was an invitation to write the score for a documentary film, The King's Stamp, directed by Alberto Cavalcanti for the GPO Film Unit. Britten became a member of the film unit's small group of regular contributors, another of whom was W. H. Auden. Together they worked on the documentary films Coal Face and Night Mail in 1935. They also collaborated on the song cycle Our Hunting Fathers (1936), radical both in politics and musical treatment, and subsequently other works including Cabaret Songs, On This Island, Paul Bunyan and Hymn to St Cecilia. Auden was a considerable influence on Britten, encouraging him to widen his aesthetic, intellectual and political horizons, and also to come to terms with his homosexuality. Auden was, as David Matthews puts it, "cheerfully and guiltlessly promiscuous"; Britten, puritanical and conventional by nature, was sexually repressed. In the three years from 1935 to 1937 Britten wrote nearly 40 scores for the theatre, cinema and radio. Among the film music of the late 1930s Matthews singles out Night Mail and Love from a Stranger (1937); from the theatre music he selects for mention The Ascent of F6 (1936), On the Frontier (1938), and Johnson Over Jordan (1939); and of the music for radio, King Arthur (1937) and The Sword in the Stone (1939). In 1937 there were two events of huge importance in Britten's life: his mother died, and he met the tenor Peter Pears. Although Britten was extraordinarily devoted to his mother and was devastated at her death, it also seems to have been something of a liberation for him. Only after that did he begin to engage in emotional relationships with people his own age or younger. Later in the year he got to know Pears while they were both helping to clear out the country cottage of a mutual friend who had died in an air crash. Pears quickly became Britten's musical inspiration and close (though for the moment platonic) friend. Britten's first work for him was composed within weeks of their meeting, a setting of Emily Brontë's poem, "A thousand gleaming fires", for tenor and strings. During 1937 Britten composed a Pacifist March to words by Ronald Duncan for the Peace Pledge Union, of which, as a pacifist, he had become an active member; the work was not a success and was soon withdrawn. The best known of his compositions from this period is probably Variations on a Theme of Frank Bridge for string orchestra, described by Matthews as the first of Britten's works to become a popular classic. It was a success in North America, with performances in Toronto, New York, Boston, Chicago and San Francisco, under conductors including John Barbirolli and Serge Koussevitzky.

Америка 193942

1939 жылдың сәуір айында Бриттен мен Пирс Солтүстік Америкаға, алдымен Канадаға, содан кейін Нью-Йоркке сапар шекті. Олардың Англиядан кетуіне бірнеше себеп болды: Еуропадағы соғыс қаупінің күшейгеніне байланысты пацифистердің қиын жағдайы; Франк Бриджтің АҚШ-та қол жеткізген жетістіктері; Оден мен оның досы Кристофер Ишервудтың үш ай бұрын Англиядан АҚШ-қа көшіп кеткені; британ баспасөзінде Бриттеннің музыкасына жасалған жағымсыз немесе кемсітетін сын; жеткіліксіз репетициялар мен сапасыз орындалулар. Бриттен мен Пирс қарым-қатынастарын нығайтты және Бриттеннің өмірінің соңына дейін олар кәсіби және жеке өмірде серіктес болды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Бриттен мен Пирс Вашингтондағы британ елшілігінен кеңес алды, оларға АҚШ-та өнер елшілері ретінде қалу керектігі айтылды. Ал "Синфония да Реквием" (жапондық демеушілер оның діни мазмұнына байланысты қабылдамаған) 1941 жылдың наурыз айында Барбиролли мен Нью-Йорк филармониясының қойылымында әртүрлі пікірлерге ие болды. Бірақ Кюссевицкий оны қолға алғаннан кейін, шығарманың беделі арта түсті.

Англияға оралу

1942 жылы Бриттен алғаш рет ақын Джордж Крэббтың шығармаларын оқыды. Бриттеннің туған жеріне жақын Суффолк жағалауында орналасқан «Боро» қаласы Англияға деген құштарлығын оятты, сондықтан ол қайтып оралуы керектігін білді. Ол сонымен қатар Крэббтың балықшы Питер Граймс туралы өлеңінің негізінде опера жазу керектігін түсінді. Бриттен мен Пирс 1942 жылдың сәуірінде Англияға оралды. Ұзақ трансатлантикалық теңіз сапарында Бриттен хорлық шығармаларын аяқтады: «Қасиетті Сесилияға арналған Каролдар салтанаты» және гимн. Соңғысы – Ауденмен жасаған соңғы ірі ынтымақтастығы. Бриттен одан алыстады, ал Ауден композитордың «өткендерінің» біріне айналды – оған пайдалы болғаннан кейін немесе оны қандай да бір жолмен ренжіткеннен кейін ол олармен байланысты толығымен үзіп жіберді. Британияға келгеннен кейін Бриттен мен Пирс ар-ожданға қарсылық білдіргендер ретінде танылуға өтініш жасады; Бриттенге бастапқыда әскери қызметте ғана рұқсат берілді, бірақ апелляция кезінде ол толық босатылды. 1937 жылы анасы қайтыс болғаннан кейін ол анасы оған қалдырған ақшаны Снейптегі Ескі диірменді сатып алуға жұмсады, ол оның елдік үйіне айналды. 1944 жылы ол көп уақытын «Питер Граймс» операсымен жұмыс істеуге арнады. Пирс Садлер Уэллс опера компаниясына қосылды, оның көркемдік директоры, әнші Джоан Кросс, Бриттеннің операсымен Лондондағы компанияның бас кеңсесін қайта ашу ниеті туралы мәлімдеді, өзі мен Пирсті басты рөлдерге бекітіп. Компания мүшелері Бриттеннің ұпайларындағы фаворитизм мен «какофония» туралы, сондай-ақ жасырылмаған гомофобиялық пікірлер туралы шағымдар білдірді. «Питер Граймс» 1945 жылдың маусым айында көрсетілді және жұртшылық пен сыншылар тарапынан мақұлданды; оның кассалық табысы сол маусымда қойылған «La bohème» және «Madame Butterfly» операларының табысына тең немесе одан да асып түсті. Операның басқарушысы Лорд Хэрууд оны «Пурселлден бері Гилберт пен Салливаннан басқа, алғашқы шынымен табысты британдық опера» деп атады. Компания ішіндегі жанжалдардан көңілі тоңған Кросс, Бриттен және Пирс 1945 жылдың желтоқсанында Садлер Уэллспен байланыстарын үзді, кейіннен «Англия опера тобы» болып табылатын ұйым құрды. «Питер Граймс» ашылғаннан кейін бір ай өткен соң Бриттен мен Ехуди Менухин Германияға барып, концлагерьдегілерге концерт берді. Белсенде көргендері Бриттенді қатты таң қалдырды, ол өмірінің соңына дейін бұл туралы сөйлеуден бас тартты, ол Пирске сол кезден бастап жазғандарының бәрін өзгертіп жібергенін айтты. Колин Мэтьюс Бриттеннің қайтып оралғаннан кейін жазған келесі екі шығармасы, Джон Доннның қасиетті сонеттері және Екінші скрипкалық квартеті, «Les Illuminations» сияқты ертеректегі жеңіл жүректі шығармалардан айтарлықтай ерекшеленетінін айтады. Бриттен «Жас адамның оркестрге нұсқаулығы» (1945) үшін өзінің өмір сүру қуанышын қайта тапты, ол Муир Маттисон режиссерлік еткен және Лондон симфониялық оркестрінің жетекшілігімен Малкольм Сардженттің жетекшілігімен жасалған «Оркестрдің аспаптары» атты білім беру фильмі үшін жазылған. Ол оның ең көп ойналатын және танымал шығармасы болды. Бриттеннің келесі операсы – «Лукрецияның зорлауы» 1946 жылы соғыстан кейінгі алғашқы Глиндеборн фестивалінде ұсынылды. Содан кейін ол «Глиндеборн ағылшын опера компаниясының» турымен провинциялық қалаларға турнеге шықты, бұл Бриттен мен оның серіктестерінің Глиндеборнның автократиялық меншік иесі Джон Кристимен қиын одағы болды. Тур өте көп ақша жоғалтты, сондықтан Кристи бұдан былай турларға кепілдік бермейтінін мәлімдеді. Бриттен және оның серіктестері ағылшын опера тобын құрды; либретто жазушы Эрик Крозье және дизайнер Джон Пайпер Бриттенге көркемдік директорлар ретінде қосылды. Топтың нақты мақсаты – жаңа ағылшын операларын және басқа да шығармаларды шығару және тапсыру, оларды бүкіл елде ұсыну. Бриттен 1947 жылы топ үшін «Альберт Херринг» комикалық операсын жазды; жаңа жұмыста гастрольде жүргенде Пирс Альдебургтің шағын Суффолк теңіз жағалауындағы қалашығында фестиваль өткізу идеясын ойлап тапты, онда Бриттен сол жылдың басында Снейптен көшіп келді және ол өмірінің қалған бөлігіне дейін оның негізгі тұрғылықты жері болды.

In 1942 Britten read the work of the poet George Crabbe for the first time. The Borough, set on the Suffolk coast close to Britten's homeland, awakened in him such longings for England that he knew he must return. He also knew that he must write an opera based on Crabbe's poem about the fisherman Peter Grimes.|group= n Britten and Pears returned to England in April 1942. During the long transatlantic sea crossing Britten completed the choral works A Ceremony of Carols and Hymn to St Cecilia. The latter was his last large scale collaboration with Auden. Britten had grown away from him, and Auden became one of the composer's so called "corpses" – former intimates from whom he completely cut off contact once they had outlived their usefulness to him or offended him in some way. Having arrived in Britain, Britten and Pears applied for recognition as conscientious objectors; Britten was initially allowed only non combatant service in the military, but on appeal he gained unconditional exemption. After the death of his mother in 1937 he had used money she bequeathed him to buy the Old Mill in Snape, Suffolk which became his country home. He spent much of his time there in 1944 working on the opera Peter Grimes. Pears joined Sadler's Wells Opera Company, whose artistic director, the singer Joan Cross, announced her intention to re open the company's home base in London with Britten's opera, casting herself and Pears in the leading roles. There were complaints from company members about supposed favouritism and the "cacophony" of Britten's score, as well as some ill suppressed homophobic remarks. Peter Grimes opened in June 1945 and was hailed by public and critics; its box office takings matched or exceeded those for La bohème and Madame Butterfly, which were staged during the same season. The opera administrator Lord Harewood called it "the first genuinely successful British opera, Gilbert and Sullivan apart, since Purcell." Dismayed by the in fighting among the company, Cross, Britten and Pears severed their ties with Sadler's Wells in December 1945, going on to found what was to become the English Opera Group. A month after the opening of Peter Grimes, Britten and Yehudi Menuhin went to Germany to give recitals to concentration camp survivors. What they saw, at Belsen most of all, so shocked Britten that he refused to talk about it until towards the end of his life, when he told Pears that it had coloured everything he had written since. Colin Matthews comments that the next two works Britten composed after his return, the song cycle The Holy Sonnets of John Donne and the Second String Quartet, contrast strongly with earlier, lighter hearted works such as Les Illuminations. Britten recovered his joie de vivre for The Young Person's Guide to the Orchestra (1945), written for an educational film, Instruments of the Orchestra, directed by Muir Mathieson and featuring the London Symphony Orchestra conducted by Malcolm Sargent. It became, and remained, his most often played and popular work. Britten's next opera, The Rape of Lucretia, was presented at the first post war Glyndebourne Festival in 1946. It was then taken on tour to provincial cities under the banner of the "Glyndebourne English Opera Company", an uneasy alliance of Britten and his associates with John Christie, the autocratic proprietor of Glyndebourne. The tour lost money heavily, and Christie announced that he would underwrite no more tours. Britten and his associates set up the English Opera Group; the librettist Eric Crozier and the designer John Piper joined Britten as artistic directors. The group's express purpose was to produce and commission new English operas and other works, presenting them throughout the country. Britten wrote the comic opera Albert Herring for the group in 1947; while on tour in the new work Pears came up with the idea of mounting a festival in the small Suffolk seaside town of Aldeburgh, where Britten had moved from Snape earlier in the year, and which became his principal place of residence for the rest of his life.

Алдебург; 1950 жылдар

Алдебург фестивалі 1948 жылдың маусымында Бриттен, Пирс және Кройзердің режиссерлік басшылығымен басталды. «Альберт Херринг» Юбилей залында қойылды, ал Бриттеннің тенор, хор және оркестр үшін жаңа кантатасы – «Сент-Николас» шіркеуде орындалды. Фестиваль дереу табысқа ие болды және 21-ғасырға дейін жалғасып келе жатқан жылдық шараға айналды. Бриттеннің жаңа туындылары 1976 жылы қайтыс болғанға дейін дерлік барлық фестивальдарда орындалды, соның ішінде 1960 жылы Юбилей залында «Жазғы түнгі арман» операсының, ал 1973 жылы Снейп Малтингс концерт залында «Венециядағы өлім» операсының премьерасы болды. Көптеген британдық композиторлардың айырмашылығы, Бриттен мұғалім ретінде танымал болған жоқ, бірақ 1949 жылы ол өзінің жалғыз жеке шәкірті Артур Олдхэмді қабылдады, ол үш жыл бойы оның сабағын алды. Олдхэм өзін пайдалы етті, Фредерик Эштонның «Le Rêve de Léonor» балетіне (1949) толық оркестр үшін Фрэнк Бридждің тақырыбына вариацияларды әдемілеп реттеді, музыкалық көмекші болып жұмыс істеді, бірақ кейіннен ол мұғалім мен шәкірт арасындағы қарым-қатынасты «Бриттен үшін бес пайыз, маған тоқсан бес пайыз пайдалы!» деп сипаттады. 1950 жылдары Бриттен опера жазуын жалғастырды. «Билли Бадд» (1951) Ковент-Гардендегі премьерасында жақсы қабылданды және сыншылар оны «Питер Граймс» операсынан дамыған нұсқа деп бағалады. Елизавета II-нің тәж киюіне арналған «Глориана» (1953) операсы королева мен британдық элитаның қатысуымен өткен гала-премьерада салқын қабылдады. Елизавета I-нің құлдырауы туралы көңіл көншітпейтін сюжеті және Бриттеннің музыкасы – премьераға келген көрермендердің пікірінше, мұндай шара үшін «әлдеқайда заманауи» болып көрінді. «Глориана» кассада сәтті болғанымен, Британияда тағы 13 жыл бойы қойылған жоқ. Кейін ол Бриттеннің ең жақсы операларының бірі деп танылды. «Бұралаң бұрылыс» (The Turn of the Screw) келесі жылы үлкен жетістікке ие болды; «Питер Граймспен» бірге ол 2013 жылға дейін Бриттеннің ең көп қойылатын екі операсының бірі болып қала берді. 1950 жылдары «гомосексуализмге қатысты өте теріс көзқарастағы» Ішкі істер министрі сэр Дэвид Максвелл Файф полицияны гомосексуализмді қылмыс деп санайтын викториандық заңдарды қатаң орындауға шақырды. Бриттен мен Пирс күдік тудырды; 1953 жылы Бриттенге полиция қызметкерлері келді, ол қатты алаңдады және өзінің көмекшісі Имоген Холстпен Пирске жалған неке жасау қажеттігін талқылады (кіммен екені белгісіз). Ақырында ештеңе істелмеді. Бриттенге Шығыс музыкасының ықпалы күшейді, бұл қызығушылық 1956 жылы Пирспен бірге жасаған саяхатында одан әрі дамыды, ол кезде Бриттен тағы бір рет Балидің гамелан музыкасымен кездесті және алғаш рет жапондық но пьесаларын көрді, оларды ол «мен көрген ең керемет драмалардың бірі» деп атады. Бұл шығыс әсерлері «Пагодалар принці» (1957) балетінде және кейіннен үш жартылай опералық «Шіркеуде орындауға арналған мысалдарда» көрінді: «Curlew River» (1964), «The Burning Fiery Furnace» (1966) және «The Prodigal Son» (1968).

The Aldeburgh Festival was launched in June 1948, with Britten, Pears, and Crozier directing. Albert Herring played at the Jubilee Hall, and Britten's new cantata for tenor, chorus, and orchestra, Saint Nicolas, was presented in the parish church. The festival was an immediate success and became an annual event that has continued into the 21st century. New works by Britten featured in almost every festival until his death in 1976, including the premieres of his operas A Midsummer Night's Dream at the Jubilee Hall in 1960 and Death in Venice at Snape Maltings Concert Hall in 1973. Unlike many leading English composers, Britten was not known as a teacher, but in 1949 he accepted his only private pupil, Arthur Oldham, who studied with him for three years. Oldham made himself useful, acting as musical assistant and arranging Variations on a Theme by Frank Bridge for full orchestra for the Frederick Ashton ballet Le Rêve de Léonor (1949), but he later described the teacher–pupil relationship as "beneficial five per cent to [Britten] and ninety five per cent to me!" Throughout the 1950s Britten continued to write operas. Billy Budd (1951) was well received at its Covent Garden premiere and was regarded by reviewers as an advance on Peter Grimes. Gloriana (1953), written to mark the coronation of Elizabeth II, had a cool reception at the gala premiere in the presence of the Queen and the British Establishment en masse. The downbeat story of Elizabeth I in her decline, and Britten's score – reportedly thought by members of the premiere's audience "too modern" for such a gala|group= n Although Gloriana did well at the box office, there were no further productions in Britain for another 13 years. It was later recognised as one of Britten's finer operas. The Turn of the Screw the following year was an unqualified success; together with Peter Grimes it became, and at 2013 remained, one of the two most frequently performed of Britten's operas. In the 1950s the "fervently anti homosexual" Home Secretary, Sir David Maxwell Fyfe, urged the police to enforce the Victorian laws making homosexual acts illegal. Britten and Pears came under scrutiny; Britten was visited by police officers in 1953 and was so perturbed that he discussed with his assistant Imogen Holst the possibility that Pears might have to enter a sham marriage (with whom is unclear). In the end nothing was done. An increasingly important influence on Britten was the music of the East, an interest that was fostered by a tour there with Pears in 1956, when Britten once again encountered the music of the Balinese gamelan and saw for the first time Japanese Noh plays, which he called "some of the most wonderful drama I have ever seen." These eastern influences were seen and heard in the ballet The Prince of the Pagodas (1957) and later in two of the three semi operatic "Parables for Church Performance": Curlew River (1964), The Burning Fiery Furnace (1966) and The Prodigal Son (1968).

1960 жылдар

1960 жылдары Альдебург фестивалі әдеттегі өткелдерінен асып, Альдебургте жаңа концерт залын салу жоспарлары ілгерілемеді. Шалғайдағы Снейп ауылындағы ескі викториялық дәуірдегі молтинг ғимараттары жалға алуға қолжетімді болғанда, Бриттен олардың ең ірісін концерт залы мен опера театрына айналдыруға болатынын түсінді. 830 орындық Снейп Молтинг залы 1967 жылғы 2 маусымда Альдебург фестивалінің жиырмасыншы маусымының ашылуында Королева тарапынан ашылды; ол бірден елдегі ең жақсы концерт залдарының бірі деп мойындалды. 1969 жылы зал өртенді, бірақ Бриттен келесі жылғы фестивальға дейін оны қайта жаңартуға бекінді, және осылай болды. 1970 жылы Королева қайтадан ашылуға қатысты. Молтингтер фестивальге үлкен оркестрлік туындылар мен операларды қабылдай алатын ыңғайлы орын берді. 1970 жылы Бриттен Снейпте Шостаковичтің Төртінші симфониясының Ресейден тыс алғашқы орындалуын өткізді. 1960 жылдан бері дос болған Шостакович симфонияны Бриттенге арнады; ол өзі "Жұмқор Ұл" туындысының арнаушысы болды. Бриттенге жақын болған және фестивальде үнемі өнер көрсеткен тағы екі орыс музыканты – пианист Свиатослав Рихтер және виолончельші Мстислав Ростропович еді. Бриттен Ростропович үшін виолончель сюиталарын, виолончель симфониясын және виолончель сонатасын жазды, олар Альдебург фестивалінде тұсаукесер етілді. Бриттеннің ең танымал туындыларының бірі – Соғыс реквиемі 1962 жылы тұсаукесерін өткізді. Төрт жыл бұрын оған Базил Спенс жобалаған модернистік ғимарат – Ковентридің жаңа соборының қасиеттілік рәсіміне арналған туынды жазу тапсырылған еді. Ескі собор 1940 жылы қалаға жасалған әуе шабуылынан қирады, нәтижесінде жүздеген адам қаза тапты. Бриттен өзінің туындысы екі дүниежүзілік соғыста қаза болғандарды еске алу үшін солистер, хор, камералық ансамбль және оркестр үшін үлкен масштабта орындалатынын шешті. Оның мәтіні дәстүрлі Реквием миссасын Уилфред Оуэннің өлеңдерімен үйлестірді. Мэтьюс: "Соғыс реквиемімен Бриттен өзінің беделінің шыңына жетті: ол жаһандық шедевр ретінде мойындалды". Шостакович Ростроповичке бұл "20 ғасырдың ең ұлы туындысы" деп сенетінін айтты. 1967 жылы BBC Бриттенге теледидар үшін арнайы опера жазуды тапсырды. Оуэн Уингрейв, "Бұралаң бұрылыс" сияқты, Генри Джеймстің әуесқой оқиғасына негізделген.

By the 1960s, the Aldeburgh Festival was outgrowing its customary venues, and plans to build a new concert hall in Aldeburgh were not progressing. When redundant Victorian maltings buildings in the village of Snape, six miles inland, became available for hire, Britten realised that the largest of them could be converted into a concert hall and opera house. The 830 seat Snape Maltings hall was opened by the Queen at the start of the twentieth Aldeburgh Festival on 2 June 1967; it was immediately hailed as one of the best concert halls in the country. The hall was destroyed by fire in 1969, but Britten was determined that it would be rebuilt in time for the following year's festival, which it was. The Queen again attended the opening performance in 1970. The Maltings gave the festival a venue that could comfortably house large orchestral works and operas. Britten conducted the first performance outside Russia of Shostakovich's Fourteenth Symphony at Snape in 1970. Shostakovich, a friend since 1960, dedicated the symphony to Britten; he was himself the dedicatee of The Prodigal Son. Two other Russian musicians who were close to Britten and regularly performed at the festival were the pianist Sviatoslav Richter and the cellist Mstislav Rostropovich. Britten composed his cello suites, Cello Symphony and Cello Sonata for Rostropovich, who premiered them at the Aldeburgh Festival. One of the best known of Britten's works, the War Requiem, was premiered in 1962. He had been asked four years earlier to write a work for the consecration of the new Coventry Cathedral, a modernist building designed by Basil Spence. The old cathedral had been left in ruins by an air raid on the city in 1940 in which hundreds of people died. Britten decided that his work would commemorate the dead of both World Wars in a large scale score for soloists, chorus, chamber ensemble and orchestra. His text interspersed the traditional Requiem Mass with poems by Wilfred Owen. Matthews writes, "With the War Requiem Britten reached the apex of his reputation: it was almost universally hailed as a masterpiece." Shostakovich told Rostropovich that he believed it to be "the greatest work of the twentieth century". In 1967 the BBC commissioned Britten to write an opera specially for television. Owen Wingrave was based, like The Turn of the Screw, on a ghost story by Henry James.

Соңғы жылдар

1970 жылдың қыркүйегінде Бриттен Генри Джеймстің екі әңгімесін оған бейімдеген Майфенви Пайперден тағы бір прозалық әңгімені либреттоға айналдыруды сұрады. Бұл Томас Маннның "Венециядағы өлім" повесі еді, осы тақырыпты ол біраз уақыттан бері қарастырып келген. Композицияның басындағы кезеңде дәрігерлер Бриттенге егер ол екі жылдан артық өмір сүргісі келсе, жүрек операциясы қажет екенін хабарлады. Ол операны аяқтауға бейілді болды және операцияға жату алдында оны аяқтау үшін жедел жұмыс істеді. Оның көп жылдық әріптесі Колин Грэм былай деп жазды:

Бриттен 1976 жылдың 4 желтоқсанында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Оның қоштасу рәсімі үш күннен кейін Альдебург шіркеуінде өтті. Вестминстер аббаттығының басшылығы оны сол жерге жерлеуді ұсынды, бірақ Бриттен өзінің қабірінің, уақыты келгенде, Пирс қабірімен қатар орналасқанын қалағанын нақты айтты. 1977 жылдың 10 наурызында Аббатханада естелік шара өтті, онда қауымды Королева Елизавета, Королева Ана бастап кетті.

Жеке өмірі мен мінезі

Христиандық тақырыптарға арналған көптеген шығармаларына қарамастан, Бриттенді кейде агностик санаған. Пирс 1937 жылы кездескенде, Бриттен өзін христиан деп атайтынына көзі жетпегенін айтты. 1960-шы жылдары Бриттен өзін берілген христиан деп атады, бірақ Вулвич епископының «Құдайға адал болу» еңбегінде жариялаған радикалды көзқарастарына симпатия танытты. Саяси тұрғыдан Бриттен солшыл бағытта болды. Ол Пирстің алдында әрқашан Либералдық немесе Лейбористтік партияға дауыс бергенін, консерваторларға дауыс беруді көзге елестете алмайтынын айтты, бірақ ол ешқашан ешбір партияға мүше болған емес, тек Бейбітшілікке берілгендер одағынан басқа. Бриттен дене қуаты жағынан мықты болған емес. Ол жүру мен жүзумен айналысып, денсаулығын сақтауға тырысты, бірақ 1992 жылғы өмірбаянында Карпентер Бриттеннің жылдар бойы ауырған 20 ауруын, олардың кейбіреуі ұсақ болғанымен, көбісі қиын болғанын атап өтті, соңғы жүрек ауруына шалдыққанға дейін. Кейбір сарапшылардың пікірінше, Бриттен эмоционалдық жағынан толыққанды жетілмеген, әлемді қарау тұрғысынан балалық көзқарасын сақтап қалған. Ол өзінің гений екеніне басқалар айтқандай сенімді болған емес, және өзінің шығармаларына аса сын көзбен қарағанымен, кез келген адамның сынына өте сезімтал, тіпті агрессивті болатын. Бриттен өзі мойындағандай, өзін ренжіткен немесе қажеттілігі болмаған достары мен әріптестерін тастап кетуімен әйгілі болды – оның «өлгендері». Осы «өлгендердің» ішінде оның либреттоларын жазған Монтегю Слейтер мен Эрик Кройзер де болды. Соңғысы 1949 жылы: «Ол кейде маған әзілдеп, бір күні мен оның «өлгендері» қатарына қосыламын деуші еді, және мен әрқашан кез келген қарапайым адам Бен сияқты ұлы суреткер үшін пайдалылығын тез бітіруі керек екенін түсіндім». 1981 жылы Дженет Бейкер: «Менің ойымша, ол басқалардан қалағанын алуға толық құқылы еді. Ол ешкімді ренжіткісі келмеді, бірақ қолдағы жұмыс кез келген нәрседен де, кез келген адамнан да маңыздырақ болды». Мэтьюс Бриттеннің бұл жағын асыра сілтегенін айтады және композитор өмірінің соңына дейін көптеген жақын достық қарым-қатынастарды сақтап қалғанын атап көрсетеді.

Despite his large number of works on Christian themes, Britten has sometimes been thought of as an agnostic. Pears said that when they met in 1937 he was not sure whether or not Britten would have described himself as a Christian. In the 1960s Britten called himself a dedicated Christian, though sympathetic to the radical views propounded by the Bishop of Woolwich in Honest to God. Politically, Britten was on the left. He told Pears that he always voted either Liberal or Labour and could not imagine ever voting Conservative, but he was never a member of any party, except the Peace Pledge Union. Physically, Britten was never robust. He walked and swam regularly and kept himself as fit as he could, but in his 1992 biography, Carpenter mentions 20 illnesses, a few of them minor but most fairly serious, suffered over the years by Britten before his final heart complaint developed. Emotionally, according to some commentators, Britten never completely grew up, retaining in his outlook something of a child's view of the world. He was not always confident that he was the genius others declared him to be, and though he was hypercritical of his own works, he was acutely, even aggressively sensitive to criticism from anybody else. Britten was, as he himself acknowledged, notorious for dumping friends and colleagues who either offended him or ceased to be of use – his "corpses". Among other corpses were his librettists Montagu Slater and Eric Crozier. The latter said in 1949, "He has sometimes told me, jokingly, that one day I would join the ranks of his 'corpses' and I have always recognized that any ordinary person must soon outlive his usefulness to such a great creative artist as Ben." Dame Janet Baker said in 1981, "I think he was quite entitled to take what he wanted from others He did not want to hurt anyone, but the task in hand was more important than anything or anybody." Matthews feels that this aspect of Britten has been exaggerated, and he observes that the composer sustained many deep friendships to the end of his life.

Ұлдар

Бриттеннің ересек кезінде балалардың арасында ерекше қарым-қатынасы болды және бірнеше жігітпен, әсіресе жасөспірімдермен тығыз достық қарым-қатынаста болды. 1934 жылы Бриттен 20 жаста болғанда, 13 жасар Пирс Дункерлимен дос болдым. Бриттеннің достасқан басқа жігіттері - жас Дэвид Хеммингс және Майкл Кроуфорд, екеуі де 1950-ші жылдары оның шығармаларында үштік рөлдерді орындады. Хемингс кейіннен: "Мен онымен өткізген барлық уақытта ол бұл сенімді ешқашан қорламады", - деді. Кроуфорд: "Ол ұлы адамның мейірімділігі туралы жеткілікті айта алмаймын, ол жастарға керемет шыдамдылық пен жанашырлық танытты. Ол музыканы жақсы көретін, музыкаға қызығушылық танытқан жастарды жақсы көретін. Карпентердің 1992 жылғы өмірбаянында дәлелдер мұқият зерттелді, Бриттен туралы кейінгі зерттеулер, әсіресе Джон Бридкуттың Бриттеннің балалары (2006), ол Бриттеннің түрлі балалармен және жасөспірімдермен қарым-қатынастары мен достық қарым-қатынастарына назар аударды. Кейбір сарапшылар Бриттеннің мінез-құлқын күмәнмен қарастырып, кейде өте қатты сынға алды. Карпентер мен Бридкут оның кез келген жыныстық импульстерді қатаң бақылауда ұстағанын және қарым-қатынастарды сүйіспеншілікпен сақтағанын, соның ішінде төсек бөлісу, өбісу және жалаңаш шомылуды, бірақ қатаң платондық деп санайды.

Өлім себебі

Жақындағы даулардың бірі – Пол Кильдеаның 2013 жылғы Бриттеннің өмірбаянында композитордың жүрек жеткіліксіздігінің анықталмаған сифилис салдарынан болғаны туралы айтуы болды. Кильдеаның болжамына қарағанда, бұл Пирстің екеуі Нью-Йоркте тұрған кездегі бейшаралықтығының нәтижесі. Бриттеннің жеке кеңесшісі – кардиолог, ауруханадағы басқа да осындай жағдайлардағыдай, Бриттен операцияға дейін сифилис тексеруінен өтіп, нәтижесі теріс болғанын мәлімдеді. Ол Кильдеаның 1973 жылы Бриттенді ота жасаған хирург сифилис диагнозын жасырған немесе жасыруға тырысқан болуы мүмкін деген пікірін "толыққанды әуесқойлық" деп бағалады. Кильдеа бұрынғы пікірінен мойын бұрған жоқ: "Композитордың барлық белгілерін ескергенде, себептің біреу ғана болуы мүмкін". "Таймс" газетінде Ричард Моррисон Кильдеаның кітабының қалған бөлігін жоғары бағалады және оның абыройы "бір сенсациялық болжамға – негізсіз әңгімелерді факт ретінде ұсынуға" байланысты бүлініп қалмаса екен деп үміттенді.

Әсерлер

Бриттеннің музыкалық өмірінің басында классикалық шеберлер үстемдік құрды; анасының арманы оның Бах, Бетховен және Брамстан кейін "Төртінші Б" болуы еді. Кейін Бриттен композитор ретіндегі бастапқы дамуы осы шеберлерге деген құрметпен шектелді деп мәлімдеді: "Он үш және он алты жас аралығында Бетховен мен Брамстың әрбір нотасын білдім. Мен 14 жасымда "Фиделио" операсының толық ноталарын алған едім, бірақ мен оларды өз ойларым мен табиғи бейімділігімнен жаңылыстырғаны үшін ешқашан кешірмедім деп ойлаймын". Ол Брамсқа деген жеккөрушілікті дамытты, оның фортепиано музыкасын бұрын жоғары бағалаған болатын; 1952 жылы ол Брамстың барлық музыкасын уақыт-уақыт ойнап отыратынын айтты, "оның жайындағы дұрыстығымды тексеру үшін; көбінесе бұрынғыдан да нашар екенін анықтамаймын!" Бриттен сондай-ақ Делиусқа тәнті болды және 1931 жылы "Бригг Фэйрді" естігенде "әдемі" деп тапты. Сол жылы ол Стравинскийдің "Көктем құрбаны" атты туындысын тыңдады, ол оған "сансыз және қорқынышты", бірақ сонымен бірге "керемет және қызықты" болды. Сол композитордың "Псалмдар симфониясы" мен "Петрушка" да осы сияқты мақтауларға ие болды. Малердің Бриттеннің композициялық стиліне жалпы әсерінен басқа, Бриттеннің халық әндерін қосуы (мысалы, "Венециядағы өлімде" көрсетілгендей) – бұл ескі композитордан тікелей мұра.

Опералар

Бриттен Пирс қоры композитордың операларын «мүмкін, оның шығармашылық мұрасының ең маңызды бөлігі» деп санайды. Бриттеннің опералары халықаралық репертуарда берік орныққан: Operabase деректеріне сәйкес, олар 20 ғасырда туған кез келген композитордың операларынан көбірек орындалады. Тізім 1900 жылдан кейін жазылған барлық операларды қамтыса, олардан тек Пуччини мен Рихард Штраус ғана озып кетеді. Пол Буньянның ерте опереттасы Бриттеннің кейінгі опералық туындыларынан ерекшеленеді. Филипп Бретт оны «В.Х. Ауденнің өзіне жат ұлттың рухын шақыруға жасаған жөнсіз әрекеті» деп атайды, онда Бриттен біршама баурап қалған серіктес болған. Америкалық көрермендерге ұнады, бірақ сыншылар қабылдамады, және композитордың өмірінің соңына жақын қызығушылық қайта оянғанға дейін ұмытылып кетті. Бұл Бриттеннің өзін 1930, 40 және 50-ші жылдардағы Англияда бейбітшіл және гомосексуал ретінде қабылдауына қаншалықты әсер еткені талқыланады. Тағы бір жиі кездесетін тақырып – тәбиғаттың тазалығының жоғалуы, ол «Бұрылыс» операсында ең айқын көрінеді. «Питер Граймс» пен «Венециядағы өлім» арасындағы 28 жыл ішінде Бриттеннің музыкалық стилі өзгерді, ол атонализм элементтерін енгізді, бірақ негізінен тональды композитор болып қалды, сондай-ақ шығыс музыкасының, әсіресе гамелан дыбыстарының және шығыс гармонияларының ықпалына түсті. «Венециядағы өлім» операсында Бриттен Тадцио мен оның отбасын үнсіз бишілерге айналдырады, «олардың алыстығын көрсету үшін түрлі-түсті, жылтыраған соққылы аспаптармен сүйемелдейді». 1948 жылы музыка талдаушысы Ханс Келлер Бриттеннің 20 ғасыр операсына тигізген әсерін бағалап, оның үлесін 18 ғасырғы Моцартпен салыстырды: «Моцарт операның негізін қалаушы (немесе «екінші негізін қалаушы») ретінде қарастырылуы мүмкін. Бүгінде британдық, тіпті тек британдық емес, опера саласында да дәл осыны айтуға болады, Бриттеннің үлесі осындай». Бриттен өзінің жеке операларынан басқа, Имоген Холстпен бірге Пурселдің «Дидо мен Эней» (1951) және «Фея патшайымы» (1967) операларын кеңінен қайта жөндеді. Бриттеннің Пурселді жаңартуы сол кезде ұмытылып кеткен Пурселді кең жұртшылыққа таныстырды, бірақ нағыз өнерді сақтауға бағытталған орындаушылық дәстүрлердің күшеюіне байланысты олар да назардан тыс қалды. 1948 жылы «Күсірші операсын» қайта жөндеуі – бұл түпнұсқалық мелодияларды сақтап, бірақ оларға жаңа, өте күрделі оркестрлік сүйемелдеу берген толыққанды жаңа туынды.

The Britten Pears Foundation considers the composer's operas "perhaps the most substantial and important part of his compositional legacy." Britten's operas are firmly established in the international repertoire: according to Operabase, they are performed worldwide more than those of any other composer born in the 20th century, and only Puccini and Richard Strauss come ahead of him if the list is extended to all operas composed after 1900. The early operetta Paul Bunyan stands apart from Britten's later operatic works. Philip Brett calls it "a patronizing attempt to evoke the spirit of a nation not his own by W. H. Auden in which Britten was a somewhat dazzled accomplice." The American public liked it, but the critics did not, and it fell into neglect until interest revived near the end of the composer's life. The extent to which this reflected Britten's perception of himself, pacifist and homosexual, in the England of the 1930s, 40s and 50s is debated. Another recurrent theme is the corruption of innocence, most sharply seen in The Turn of the Screw. Over the 28 years between Peter Grimes and Death in Venice Britten's musical style changed, as he introduced elements of atonalism – though remaining essentially a tonal composer – and of eastern music, particularly gamelan sounds but also eastern harmonies. In Death in Venice Britten turns Tadzio and his family into silent dancers, "accompanied by the colourful, glittering sounds of tuned percussion to emphasize their remoteness." As early as 1948 the music analyst Hans Keller, summarising Britten's impact on 20th century opera to that date, compared his contribution to that of Mozart in the 18th century: "Mozart may in some respects be regarded as a founder (a 'second founder') of opera. The same can already be said today, as far as the modern British – perhaps not only British – field goes, of Britten." In addition to his own original operas, Britten, together with Imogen Holst, extensively revised Purcell's Dido and Aeneas (1951) and The Fairy Queen (1967). Britten's Purcell Realizations brought Purcell, who was then neglected, to a wider public, but have themselves been neglected since the dominance of the trend to authentic performance practice. His 1948 revision of The Beggar's Opera amounts to a wholesale recomposition, retaining the original melodies but giving them new, highly sophisticated orchestral accompaniments.

Ән циклдері

Бриттеннің өмірі бойында ән циклінің формасы оны қызықтырды. 1928 жылы, 14 жасында, Виктор Гюго мен Поль Верленнің сөздеріне жазылған «Quatre chansons françaises» оркестрлік циклын жазды. Брет, шығарманың бір жағынан Вагнерге, екінші жағынан француздық манеризмге ұшырағанын айтса да, «L'enfance» шығармасындағы «тұмаулы анасы бар қайғылы балаға арналған диатоникалық балабақша сияқты әуен ерекше» екенін атап өтеді. Бриттеннің кеңінен танымал болған ән циклдерінің біріншісі – Артур Рембоның сөздеріне жазылған, жоғары дауысқа (алғашқыда сопрано, кейін көбінесе тенорлар орындайтын) және скрипкалық оркестрдің сүйемелдеуімен орындалатын «Les Illuminations» (1940) болды. Бриттеннің музыкасы Рембоның өлеңдеріндегі эротизмді көрсетеді; Копланд «Antique» бөліміне қатысты, Бриттеннің осы әуенді жазуға қалай батыл болғанын білмейтінін айтты. Екі жылдан кейін, Белсендегі қорқынышты көріністерге куә болғаннан кейін, Бриттен Джон Доннның «Қасиетті сонеттерін» жазды, оның қараңғылығы оның соңғы тенор мен фортепиано цикліне дейін толығымен теңестірілмеді. Бұл циклде Бриттеннің техникасы алғашқы әндегі атональдықтан кейін берік тональдыққа дейін, «Өлім, мақтанба» шыңында B мажорлық аккордына қарай өзгереді. Барлық әндерде әртүрлі аспаптар үшін ерекше обблигато бөлігі бар, әртүрлі оркестрлеулер қолданылған. Дауыс пен оркестрге арналған басқа да шығармалар: діни тақырыптағы «Missa Brevis» және «Cantata academica» (1959), Бертольд Брехттің соғыс уақытындағы Польшадағы балалар тобы туралы мәтініне арналған «Балалар крест жорығы» (1969) және Гендельдің итальяндық кантаталарына негізделген тағдырлы махаббат пен өлім туралы «Phaedra» кантатасы (1975). 1947-1974 жылдар аралығында жазылған бес әнді қамтитын кішкентай ауқымды шығармалар да бар. Олар әртүрлі дауыстарға (бұл бесте тенор, II және IV-те контратенор немесе альт, IV-те баритон) және сүйемелдеулерге (I-IV-те фортепиано, III-те мүйіз және V-те арфа) жазылған. Біріншісі, I ән: «Менің сүйіктім менікі, мен оның», Фрэнсис Кварлстың 17 ғасырдағы «A Divine Rapture» поэмасының музыкалық бейнесі, Бриттеннің айтуынша, Пурселлдің «Илаһи әндері» үлгісінде жасалған. Мэтьюс оны композитордың ең тыныш шығармаларының бірі деп сипаттап, «Бриттеннің музыкасында көп ұзамай сирек кездесетін алаңсыз бақыттың көңіл-күйімен аяқталады» дейді. Симфония қорқыныш пен қайғымен толы ашылушы «Lacrymosa» бөлімінен аяусыз «Dies irae» бөліміне, содан кейін сыншы Герберт Гласс «мүмкін болатын ең ыңғайсыз «мәңгілік тыныштық» деп сипаттаған «Requiem aeternam» бөліміне өтеді. Мейсон «Симфонияны» сәтсіздік деп санайды: «әдеттегіден аз ойын-сауық, өйткені оның мақсаты негізінен көңіл көтеру емес, симфониялық түрде білдіру. Ол сәтсіз, өйткені ол суреткерлік немесе формальды симфониялық емес». Пурселлдің тақырыбына негізделген «Жас адамның нұсқаулығы» оркестрдің жеке бөлімдері мен топтарын көрсетеді және бастапқыда кең танымал болды. Дэвид Мэтьюс оны «тамаша оқу құралы» деп атайды. Бриттен Эльгар мен Воган Уильямс сияқты ағылшын алдыңғыларынан және Малер мен Шостакович сияқты құрлықтық Еуропа композиторларынан айырмашылығы, классикалық симфонист емес еді. Оның жастық «Simple Symphony» (1934) симфониялық құрылымды сақтайды, соната формасын және дәстүрлі төрт бөлімді үлгіні сақтайды, бірақ оның жетілген шығармаларының арасында «Көктемгі симфониясы» (1949) шынайы симфонияға қарағанда ән цикліне жақын. Концерттер Бриттеннің ең танымал шығармаларының қатарына жатпаса да, 21 ғасырда техникалық қиындығы жоғары скрипка концерті бұрынғыдан жиі орындалады, концерт залында да, жазбада да. Бриттеннің театр, кино және радиоға арналған кездейсоқ музыкасы, оның көп бөлігі жарияланбаған, 1952 жылы Уильям Манн жариялаған эссеге тақырып болды, ол Бриттеннің музыкасына дейінгі ең толық сындық бағалау болды. Осы шығармалардың ішінде Эдвард Саквилл Уэсттің «Құтқару» радиоспектакліне арналған музыкасын музыколог Льюис Форман «Бриттеннің басқа драмалық партитураларымен қатар тұрақты орынға лайық болатын осындай мәртебелі және жеке сипатта» деп мақтайды. Манн бұл партитурада «Билли Баддтың» екінші актісінің алдын ала эхосын табады, ал Форман Бриттеннің «Венециядағы өлім» соңғы операсында «Құтқаруға» сілтеме жасағанын байқайды. Үшінші квартет Бриттеннің соңғы ірі жұмысы болды; сыншы Колин Андерсон 2007 жылы оны «Бриттеннің ең үлкен жетістіктерінің бірі, Барток пен Шостаковичке қызықты сілтеме жасайтын және эмоцияның тереңдігін ашатын экономикамен жазылған» деп атады. Флейта, скрипка және фортепиано дуэті үшін «Gemini Variations» (1965) Золтан Кодалы тақырыбына негізделген және өткен жылы Будапештте кездескен музыкалық дарынды Женей егіздері үшін жазылған виртуоздық шығарма. Осиан Эллис үшін Бриттен «Suite for Harp» (1969) шығармасын жазды, оны «The Times» газетіндегі Джоан Чисселл «жинақы қиялдың шағын шедеврi» деп сипаттады. Джон Даулендтің музыкалық бейнесінен жасалған «Nocturnal» (1963) гитараға арналған шығарма Джулиан Бриэм үшін жазылды және Бенджамин Дьюер оның «семантикалық күрделілігі, ұзақ музыкалық аргументі және философиялық тереңдігі» үшін мақтады.

Throughout his career Britten was drawn to the song cycle form. In 1928, when he was 14, he composed an orchestral cycle, Quatre chansons françaises, setting words by Victor Hugo and Paul Verlaine. Brett comments that though the work is much influenced by Wagner on the one hand and French mannerisms on the other, "the diatonic nursery like tune for the sad boy with the consumptive mother in 'L'enfance' is entirely characteristic." The first of Britten's song cycles to gain widespread popularity was Les Illuminations (1940), for high voice (originally soprano, later more often sung by tenors) with string orchestra accompaniment, setting words by Arthur Rimbaud. Britten's music reflects the eroticism in Rimbaud's poems; Copland commented of the section "Antique" that he did not know how Britten dared to write the melody. Two years later, after witnessing the horrors of Belsen, Britten composed The Holy Sonnets of John Donne, a work whose bleakness was not matched until his final tenor and piano cycle a quarter of a century later. Britten's technique in this cycle ranges from atonality in the first song to firm tonality later, with a resolute B major chord at the climax of "Death, be not proud". All the songs have subtly different orchestrations, with a prominent obbligato part for a different instrument in each. Other works for voices and orchestra include the Missa Brevis and the Cantata academica (both 1959) on religious themes, Children's Crusade to a text by Bertolt Brecht about a group of children in wartime Poland, to be performed by children (1969), and the late cantata Phaedra (1975), a story of fated love and death modelled on Handel's Italian cantatas. Smaller scale works for accompanied voice include the five Canticles, composed between 1947 and 1974. They are written for a variety of voices (tenor in all five; counter tenor or alto in II and IV and baritone in IV) and accompaniments (piano in I to IV, horn in III and harp in V). The first, Canticle I: My beloved is mine and I am his, is a setting of Francis Quarles's 17th century poem "A Divine Rapture", and according to Britten was modelled on Purcell's Divine Hymns. Matthews describes it as one of the composer's most serene works, which "ends in a mood of untroubled happiness that would soon become rare in Britten's music." The Sinfonia moves from an opening Lacrymosa filled with fear and lamentation to a fierce Dies irae and then to a final Requiem aeternam, described by the critic Herbert Glass as "the most uneasy 'eternal rest' possible". Mason considers the Sinfonia a failure: "less entertaining than usual, because its object is not principally to entertain but to express symphonically. It fails because it is neither picturesquely nor formally symphonic." The Young Person's Guide, based on a theme by Purcell, showcases the orchestra's individual sections and groups, and gained widespread popularity from the outset. David Matthews calls it "a brilliant educational exercise." Unlike his English predecessors such as Elgar and Vaughan Williams, and composers from mainland Europe whom he admired, including Mahler and Shostakovich, Britten was not a classical symphonist. His youthful jeux d'esprit the Simple Symphony (1934) is in conventional symphonic structure, observing sonata form and the traditional four movement pattern, but of his mature works his Spring Symphony (1949) is more a song cycle than a true symphony, Neither concerto is among Britten's most popular works, but in the 21st century the Violin Concerto, which is technically difficult, has been performed more frequently than before, both in the concert hall and on record,

Britten's incidental music for theatre, film and radio, much of it unpublished, was the subject of an essay by William Mann, published in 1952 in the first detailed critical assessment of Britten's music to that date. Of these pieces the music for a radio play, The Rescue, by Edward Sackville West, is praised by the musicologist Lewis Foreman as "of such stature and individual character as to be worth a regular place alongside [Britten's] other dramatic scores." Mann finds in this score pre echoes of the second act of Billy Budd, while Foreman observes that Britten "appears to have made passing allusions to The Rescue in his final opera, Death in Venice. The third Quartet was Britten's last major work; the critic Colin Anderson said of it in 2007, "one of Britten's greatest achievements, one with interesting allusions to Bartók and Shostakovich, and written with an economy that opens out a depth of emotion that can be quite chilling. The Gemini Variations (1965), for flute, violin and piano duet, were based on a theme of Zoltán Kodály and written as a virtuoso piece for the 13 year old Jeney twins, musical prodigies whom Britten had met in Budapest in the previous year. For Osian Ellis, Britten wrote the Suite for Harp (1969), which Joan Chissell in The Times described as "a little masterpiece of concentrated fancy". Nocturnal after John Dowland (1963) for solo guitar was written for Julian Bream and has been praised by Benjamin Dwyer for its "semantic complexity, prolonged musical argument, and philosophical depth".

Мұра

Бриттеннің әріптес композиторлары оның туралы әртүрлі пікірде болды. Типпетт үшін ол «мен кездестірген ең музыкалық адам» болды, «ұлы» техникалық шеберлігімен; бірақ кейбір замандастары оған онша құрмет көрсетпеді. Типпеттің пікірінше, Уолтон және басқалар Бриттен мен Пирс музыкадағы гомосексуалдық құлақтандырудың жетекшілері екеніне сенді, Типпетт бұл сенімді күлкілі деп есептеді, ол Бриттеннің соғыстан кейінгі табыстарына қызғаныштан туды. Леонард Бернштейн Бриттенді «әлеммен келіспейтін адам» деп санады және оның музыкасы туралы былай деді: «Егер сіз оны тыңдасаңыз, беткей тыңдамай, жан-жақты тыңдасаңыз, сіз өте қараңғы нәрсені сезінесіз». Композитордың өмірінің соңында Бриттенмен жақын болған тенор Роберт Тир де осыған ұқсас пікір білдірді: «Оның жанында зор, терең құдық болды. Ол өлімнің көлеңкесіндегі аңғарға түсті де, шыға алмады». Бретт оның британдық барлық композиторларға белгілі бір дәрежеде әсер еткеніне сенеді: «Ол 20-ғасырдың екінші жартысындағы британдық музыкалық мәдениеттің өсуіндегі маңызды тұлға, және оның операдан бастап музыка білімін жаңартуға дейінгі әсерін асыра бағалау қиын». Бриттеннің Пирспен концерттік серіктестігі оның ең танымал ынтымақтастығы болды, бірақ ол басқалармен қатар Кэтлин Ферриер, Ростропович, Дитрих Фишер-Дискау, Джеймс Боуман және Джон Ширли Квиркпен де бірге жұмыс істеді. Уолтон, Decca компаниясымен қысқа уақыт жұмыс істегеннен кейін, өзінің көптеген жазбаларын Columbia үшін жасады және өзінің көптеген шығармаларын дискке шығарды. Decca Record Company үшін ол 1940-1950 жылдары бірнеше монофониялық жазбалар жасады, содан кейін Decca продюсері Джон Колшоудың ынталы қолдауымен оның көптеген шығармаларының стереофониялық нұсқаларын жасады. Колшоу былай деп жазды: «Мен студияда өткізген ең бақытты сағаттарым Бенмен бірге болды, себебі біз пластинкалар немесе бейнежазбалар жасауға тырыспадық; біз тек музыка жасауға тырыстық». 1943 жылдың мамырында Бриттен Decca студиясында Софи Висспен француз халық әндерінің бес ретке келтіруін орындап, дебют жасады. Келесі қаңтарда ол Пирспен британдық халық әндерін Бриттеннің аранжировкасында жазды, ал келесі күні Керзонмен дуэтте өзінің кіріспесі мен Rondo alla burlesca және Mazurka elegiaca жазбаларын жасады. 1944 жылдың мамырында ол Бойд Нилдің скрипка оркестрімен, Деннис Брэйнмен және Пирстің қатысуымен тенор, мүйіз және скрипкаларға арналған Серенаданың алғашқы жазбасын жүргізді, ол жиі қайта шығарылып, соңғы кезде CD-де жарық көрді. Бриттен пианист және дирижер ретінде Decca үшін көптеген жазбалар жасады. Оның Пирспен студиялық ынтымақтастықтарының арасында Шуберттің «Қысқы саяхат» және «Ди-шоне Мюллерин», Шуманның «Дихтерлибе», сондай-ақ Хайдн, Моцарт, Бридж, Ирландия, Холст, Типпет және Ричард Родни Беннет әндері бар. 1962 жылы Швецияның Полярлық жұлдыз орденінің командирі; 1965 жылы Ұлыбританияның Ардагерлік ордені; және 1976 жылдың шілдесінде Ұлыбританияның өмірлік пэрі ретінде Суффолк графтығындағы Альдебургтің бароны Бриттен атағын алды. Жеке шығармалары үшін алған жүлделеріне 1961 жылы ЮНЕСКО-ның Халықаралық композиторлар рострумында «Жазғы түнгі арман» үшін алған сыйлық; және 1963 және 1977 жылдары «Соғыс реквиемі» үшін алған Грэмми сыйлықтары кіреді. Бриттен мен Пирс 1957 жылдан бастап 1976 жылы Бриттен қайтыс болғанға дейін бірге өмір сүрген және жұмыс істеген Алдебургтегі Қызыл үй қазір олардың музыкалық мұрасын насихаттау үшін құрылған Бриттен Пирс қорының үйі болып табылады. Бриттеннің жүз жылдық мерейтойына орай оның Қызыл үйдегі студиясы 1950-ші жылдардағы күйіне қайта қалпына келтіріліп, көпшілікке ашылды. 1958 жылы Х.Т. Кэдбери Браун жобалаған және салған, Бриттен оны «ұлы жұмыс» деп сипаттаған. 2013 жылдың маусым айында Дженет Бейкер Қызыл үйдің аумағындағы жаңа ғимаратта Бриттен Пирс мұрағатын ресми түрде ашты. Композитордың құрметіне құрылған Лоустофттегі Бенджамин Бриттен музыка академиясы 1979 жылы аяқталды; бұл 11-18 жастағы оқушыларға арналған күндізгі мектеп, Бриттен Пирс қорымен байланысы бар. 1978 жылы Вестминстер аббатшылығының солтүстік хор жолағында Бриттенге арналған ескерткіш тас ашылды. Оның Лондондағы үш үйінде ескерткіш тақталар орнатылған: 173 Кромвелл жолы, 45а Сент-Джонс Вуд Хай-стрит және Ислингтондағы 8 Халлифорд-стрит. 2013 жылдың сәуірінде Бриттенді Ұлыбританиядағы Royal Mail «Ұлы британиялықтар» ескерткіш пошта маркасының тақырыбы ретінде таңдалған он адамның бірі ретінде құрметтеді. Бриттенді басқа да шығармашыл суретшілер де дәріптеді. 1970 жылы Уолтон Бенджамин Бриттеннің фортепиано концертінің тақырыбы бойынша Бенджамин Бриттеннің импровизациясы бойынша импровизациялар жазды. Бриттенді еске алуға арналған шығармалардың арасында 1977 жылы Арво Пярт жазған «Бенджамин Бриттеннің құрметіне арналған Кант», сондай-ақ Салли Бимиштің «Питер Граймстен» алынған екінші теңіздік аралықтағы тақырып бойынша вариациялары бар. Ол композитордың жүз жылдық мерейтойын белгілеу үшін осы шығарманы жазды. Алан Беннетт 2009 жылы «Өнердің әдеті» атты пьесасында Бриттенді бейнеледі, ол Бриттеннің «Венециядағы өлім» шығармасын жазу кезінде және Бриттен мен Оуденнің ойдан шығарылған кездесуіне арналған. Премьералық қойылымда Бриттеннің рөлін Алекс Дженнингс орындады. Тони Палмер Бриттен туралы үш деректі фильм жасады: «Бенджамин Бриттен және оның фестивалі» (1967); «Бір кезде болған уақыт» (1979); және «Ноктюрн» (2013). 2019 жылы Бриттеннің «Соғыс реквиемі» АҚШ Кітапханасының Ұлттық жазбалар тізіміне «мәдени, тарихи және эстетикалық маңызға ие болғандықтан» сақтау үшін таңдалды. 2022 жылдың сәуірінде тележүргізуші және балалар әдебиетінің авторы Зеб Соанс Лоустофтта Бриттенді еске алу жобасын бастады. Мүсінші Иан Ранк Бродли Бриттеннің бала кезіндегі толық мөлшердегі мүсінінің макетін ашты. 2024 жылдың қаңтар айына қарай, 110 000 фунт стерлингтік мақсаттың 89 000 фунт стерлингі жиналды.

Britten's fellow composers had divided views about him. To Tippett he was "simply the most musical person I have ever met", with an "incredible" technical mastery; some contemporaries, however, were less effusive. In Tippett's view, Walton and others were convinced that Britten and Pears were leaders of a homosexual conspiracy in music, a belief Tippett dismisses as ridiculous, inspired by jealousy of Britten's postwar successes. Leonard Bernstein considered Britten "a man at odds with the world", and said of his music: "[I]f you hear it, not just listen to it superficially, you become aware of something very dark." The tenor Robert Tear, who was closely associated with Britten in the latter part of the composer's career, made a similar point: "There was a great, huge abyss in his soul He got into the valley of the shadow of death and couldn't get out." Brett believes that he affected every subsequent British composer to some extent: "He is a key figure in the growth of British musical culture in the second half of the 20th century, and his effect on everything from opera to the revitalization of music education is hard to overestimate. "|group= n Britten's recital partnership with Pears was his best known collaboration, but he also accompanied Kathleen Ferrier, Rostropovich, Dietrich Fischer Dieskau, James Bowman and John Shirley Quirk, among others. Walton, after a brief spell with Decca, made most of his recordings for Columbia.|group= n and performed a considerable proportion of his output on disc. For the Decca Record Company he made some monaural records in the 1940s and 1950s, followed, with the enthusiastic support of the Decca producer John Culshaw, by numerous stereophonic versions of his works. Culshaw wrote, "The happiest hours I have spent in any studio were with Ben, for the basic reason that it did not seem that we were trying to make records or video tapes; we were just trying to make music." In May 1943 Britten made his debut in the Decca studios, accompanying Sophie Wyss in five of his arrangements of French folk songs. The following January he and Pears recorded together, in Britten's arrangements of British folk songs, and the following day, in duet with Curzon he recorded his Introduction and Rondo alla burlesca and Mazurka elegiaca. In May 1944 he conducted the Boyd Neel string orchestra, Dennis Brain and Pears in the first recording of the Serenade for Tenor, Horn and Strings, which has frequently been reissued, most recently on CD. As a pianist and conductor in other composers' music, Britten made many recordings for Decca. Among his studio collaborations with Pears are sets of Schubert's Winterreise and Die schöne Müllerin, Schumann's Dichterliebe, and songs by Haydn, Mozart, Bridge, Ireland, Holst, Tippett and Richard Rodney Bennett. Commander of the Royal Order of the Polar Star (Sweden) in 1962; the Order of Merit (Britain) in 1965; and a life peerage (Britain) in July 1976, he took the title Baron Britten, of Aldeburgh in the County of Suffolk. Prizes for individual works included UNESCO's International Rostrum of Composers 1961 for A Midsummer Night's Dream; and Grammy Awards in 1963 and 1977 for the War Requiem. The Red House, Aldeburgh, where Britten and Pears lived and worked together from 1957 until Britten's death in 1976, is now the home of the Britten Pears Foundation, established to promote their musical legacy. In Britten's centenary year his studio at the Red House was restored to the way it was in the 1950s and opened to the public. The converted hayloft was designed and built by H T Cadbury Brown in 1958 and was described by Britten as a "magnificent work". In June 2013 Dame Janet Baker officially opened the Britten Pears archive in a new building in the grounds of the Red House. The Benjamin Britten Music Academy in Lowestoft, founded in the composer's honour, was completed in 1979; it is an 11–18 co educational day school, with ties to the Britten Pears Foundation. A memorial stone to Britten was unveiled in the north choir aisle of Westminster Abbey in 1978. There are memorial plaques to him at three of his London homes: 173 Cromwell Road, 45a St John's Wood High Street, and 8 Halliford Street in Islington. In April 2013 Britten was honoured by the Royal Mail in the UK, as one of ten people selected as subjects for the "Great Britons" commemorative postage stamp issue. Other creative artists have celebrated Britten. In 1970 Walton composed Improvisations on an Impromptu of Benjamin Britten, based on a theme from Britten's Piano Concerto. Works commemorating Britten include Cantus in Memoriam Benjamin Britten an orchestral piece written in 1977 by Arvo Pärt, and Sally Beamish's Variations on a Theme of Benjamin Britten, based on the second Sea Interlude from Peter Grimes; she composed the work to mark Britten's centenary. Alan Bennett depicts Britten in a 2009 play The Habit of Art, set while Britten is composing Death in Venice and centred on a fictional meeting between Britten and Auden. Britten was played in the premiere production by Alex Jennings. Tony Palmer made three documentary films about Britten: Benjamin Britten & his Festival (1967); A Time There Was (1979); and Nocturne (2013). In 2019, Britten's War Requiem was selected by the U. S. Library of Congress for preservation in the National Recording Registry for being "culturally, historically, and aesthetically significant". In April 2022 a project to commemorate Britten in Lowestoft was launched by the broadcaster and children's author Zeb Soanes. A maquette of the intended full sized statue of Britten as a boy was unveiled by the sculptor Ian Rank Broadley. as of 2024, £89,000 of £110,000 target had been raised.

Жүз жылдық мерейтойы

2012 жылдың қыркүйегінде композитордың алдағы жүз жылдық мерейтойына орай, Бриттен Пирс қоры "Бриттен 100" жобасын іске қосты, ол өнер, баспа, телерадио хабарларын тарату, кино, ғылым және мұра салаларындағы жетекші ұйымдардың бірлескен жобасы болды. Шаралардың ішінде Бенджамин Бриттеннің "Бейбітшілік және қақтығыс" атты көркем фильмінің көрсетілімі және Ұлыбритания кітапханасындағы жүз жылдық көрме ұйымдастырылды. Корольдік монета соғу зауыты композитордың британдық монетада тұңғыш рет суреті сомдалған 50 пенс монетасын шығарды, осы мерейтойға арналған шара. Соғыс реквиемінің жүз жылдық тұсаукесерлері Ұлыбританияның он сегіз қаласында өтті. Опералық қойылымдар қатарында Альдебургте "Оуэн Уингрейв", Глиндеборнда "Билли Бадд", Англия Ұлттық операсынан "Death in Venice", Корольдік операдан "Gloriana", ал Opera North театрынан "Питер Граймс", "Death in Venice" және "Жазғы түннің арманы" қойылымдары болды. "Питер Граймс" 2013 жылдың маусымында Альдебург фестивалінің ашылуымен Альдебург жағажайында орындалды, дирижерлік – Стьюарт Бедфорд, Opera North хоры мен Гильдхолл музыка және драма мектебінің хоры қатысты. The Guardian газеті бұл оқиғаны "ерекше және ешқашан қайталанбайтын жетістік" деп бағалады. Халықаралық деңгейде мерейтой төрт құрлықта "Соғыс реквиемі", "Питер Граймс" және басқа да шығармалардың орындалуымен атап өтілді. АҚШ-та жүз жылдық шаралар "елдің түкпір-түкпірінен" деп сипатталды, Карнеги залында Бриттен фестивалі, ал Нью-Йорк филармониясы, Метрополитен операсы және Лос-Анджелес операсында қойылымдар өтті.