Кіріспе
Францияның Жиронда департаменті (/ʒ//ɪ/'/r//ɒ//n//d/ zhiROND, АҚШ-та көбінесе /dʒ//ɪ/'/ / ji, ʒiʁɔ̃d; ,) – Францияның оңтүстік-батысындағы Жаңа Аквитания аймағындағы ең ірі департамент. Аты Gironde су айдынының, маңызды су жолының атынан қойылған, оның префектурасы Бордо қаласы. 2019 жылы халық саны 1 623 749 адамды құрады. Әйгілі Бордо шарап аймағы Жиронда орналасқан. Ол алты округтен тұрады, бұл оны көп округтері бар департаменттердің біріне айналдырады (Нордтың да алты округі бар, ал Па-де-Каледе барлық департаменттердің арасында ең көп, жеті округі бар).
Gironde (/ʒ//ɪ/'/r//ɒ//n//d/ zhiROND, US usually /dʒ//ɪ/'/ / ji , ʒiʁɔ̃d; , ) is the largest department in the Nouvelle Aquitaine region of Southwestern France. Named after the Gironde estuary, a major waterway, its prefecture is Bordeaux. In 2019, it had a population of 1,623,749. The famous Bordeaux wine region is in Gironde. It has six arrondissements, making it one of the departments with the most arrondissements (Nord also has six, while Pas de Calais has the most of any department, with seven).
Тарих
Жиронда – француз төңкерісі кезінде 1790 жылдың 4 наурызында құрылған 83 департаменттің бірі. Ол бұрынғы Гвиена және Гаскония провинцияларының бөліктерінен құрылды. 1793 жылдан 1795 жылға дейін департаменттің атауы француз төңкерісінің Жирондист саяси партиясымен байланысты болмауы үшін Бек д’Амбес деп өзгертілді. 2022 жылдың шілде айында Жиронда ірі орман өрттерінен зардап шекті.
География
Жиронда қазіргі Nouvelle Aquitaine аймағының бір бөлігі және батысынан Атлант мұхиты, ал қалған бөлігінен Ланс, Лот-и-Гаронн, Дордонь және Шарен-Марити департаменттерімен қоршалған. 10 000 км² аумақты алып жатқан Жиронда материктік Франциядағы ең үлкен департамент, ал Францияның екінші үлкен департаменті. Оның ауданы Ливан немесе Бантен провинциясынан үлкен. Бірақ, шетелдік департаменттерді ескерсек, Жиронданың жер аумағы 83 846 км² аумақты құрайтын Француз Гвианасымен салыстырғанда шағын болып көрінеді. Жиронда Еуропадағы ең ұзын Кот-д'Аргент жағажайымен әйгілі, ол жыл сайын Лаканауға көптеген серфингшілерді тартады. Бұл сонымен қатар, теңізді және судағы барлық тіршілік нысандарын зерттеген Жак Ив Кустоның туған жері. Бордоға жақын Аркашон шығанағындағы Пиланың Ұлы құмды төбесі Еуропадағы ең биік құмды төбе болып табылады.