Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық спортшы
American athlete
Өмірбаян
Нью-Йорк қаласында ирланд иммигранттарының отбасында (Типперри округінің Ненга қаласында) дүниеге келген Джонни Хейс Лондон Олимпиадасындағы даулы марафон жарысын жеңіп, ең көп танылған. Хейс Олимпиадалық марафонда жеңіске жеткен үш американдық спортшының бірі (қалған екеуі – Томас Хикс 1904 жылы және Фрэнк Шортер 1972 жылы). 1905 жылы ол «Блумингдейл бауырлары» дүкеніне спорт тауарлары бөлімінің менеджерінің көмекшісі болып жұмысқа орналасты. Түнде ол Нью-Йорктегі «Блумингдейл» ғимаратының шатырындағы күлді жолмен жаттығулар жасаған. Олимпиадада жеңіске жетіп оралғаннан кейін бөлімнің меңгерушісі болып тағайындалды. Хейс жеңіл атлетикадағы мансабын 1906 жылғы Бостон марафонында бесінші орын алып бастады, онда ол «Сент-Бартолему» атлетика клубынан 2:55:38 уақытпен қатысты. Келесі жылы ол Бостонда 2:30:38 уақытпен үшінші орынға ие болды және алғашқы Йонкерс марафонын жеңіп алды. 1908 жылы Бостон марафонында ол 2:26:04 уақытпен Томас Морриссиден 21 секундқа қалып, екінші орынды иеленді, соның арқасында сол жылы Лондонда өткен Олимпиада ойындарына қатысуға мүмкіндік алды. Ұлыбританиялық Олимпиада қауымдастығы жарысты Виндзор қамалының алдында бастап, «Уайт-Сити» стадионындағы корольдік қарау тұғырының алдында аяқтауды жоспарлаған. Осының нәтижесінде қашықтық 26 миль 385 ярд (42.195 км) құрады. Марафонның ресми ұзындығы ретінде бұл қашықтықты бекіту 1921 жылға дейін IAAF-қа келді. Осыған дейін жарыстар көбінесе 25 мильге (40 км) жуық болатын.
Born in New York City to a family of Irish emigrants (from Nenagh in County Tipperary), Johnny Hayes is probably best known for winning the controversial marathon race at the London Olympics. Hayes is one of only three male American athletes to win the Olympic Marathon, (the other two being Thomas Hicks in 1904 and Frank Shorter in 1972). In 1905 he had joined Bloomingdale Brothers as an assistant to the manager of the sporting goods department. At night he trained on a cinder track on the roof of the Bloomingdales building in New York. He was promoted to manager of the department after returning from his Olympic victory. Hayes started his athletics career with a fifth place finish at the 1906 Boston Marathon, running for the St. Bartholemew Athletic Club in a time of 2:55:38. He improved on that the following year by finishing third in Boston with a time of 2:30:38 and winning the inaugural Yonkers Marathon. In 1908 he finished second, 21 seconds behind Thomas Morrissey in the Boston Marathon with a time of 2:26:04 and thus qualified for the Olympic Games held in London that same year. The British Olympic Association wanted to start the race in front of Windsor Castle and finish in front of the royal reviewing stand at the White City Stadium. As a result, the distance was 26 miles and 385 yards (42.195 km). It took until 1921 for the IAAF to codify that distance as the official length of the marathon. Prior to this, races were usually about 25 miles (40 km).
1908 жылғы Олимпиада жеңіс
Жарыс барысында италиялық Дорандо Пиетри стадионға бірінші болып кірді. Бірақ Пиетри 10 минуттан астам басымдыққа ие болу үшін өзін тыйып алды, қатты шаршап, суыққандықтан зардап шекті. Стадионға кіргенде, ол қате жолға түсті, ал төрешілер оны дұрыс бағытқа бұрғанда, алғаш рет құлап кетті. Ол 75 мың көрерменнің алдында олардың көмегімен тұрды. Пиетри тағы төрт рет құлады, әр құлауда төрешілер оны көтеріп тұрды. Ол жарысты 2 сағат 54 минут 46 секундпен бірінші болып аяқтады. Осы құлаулар мен төрешілердің тікелей көмегі кезінде Хейс стадионға кірді және жарысты 2 сағат 55 минут 18 секундпен екінші орында аяқтады. АҚШ төрешілері наразылық білдіргеннен кейін Пиетри дисквалификацияланды. Ресми нәтижеге қарамастан, Пиетри Хейстен гөрі әлдеқайда көп даңққа ие болды, себебі королева Александра оған арнайы күміс кубок сыйлады. 2002 жылы Ненах сотының алдында Ненахқа, Мэтт Макгратқа, Джонни Хейске және Боб Тисдаллға байланысты Олимпиада чемпиондарын құрметтейтін үш мүсін ашылды.
At the race itself, Dorando Pietri from Italy was the first to enter the stadium. But Pietri had depleted himself to open a more than 10 minute lead over the field, and was suffering extreme fatigue and dehydration. When he entered the stadium, he took the wrong path and when umpires redirected him, he fell down for the first time. He got up with their help, in front of 75,000 spectators. Pietri fell four more times, and each time the umpires helped him up. He managed to finish the race first, with a time of 2h 54min 46s. During all these stumbles, and the direct aid from the officials, Hayes had now entered the stadium, finishing the race second, with a time of 2h 55min 18s. Pietri was disqualified after the US officials filed a protest. Despite the official result, Pietri achieved much more fame than Hayes, when Queen Alexandra awarded him a special silver cup. In 2002, three statues honoring Olympic champions with links to Nenagh, Matt McGrath, Johnny Hayes and Bob Tisdall, were unveiled in front of the Nenagh Courthouse.