Кіріспе
Француз мүсіншісі, 1795–1875. Антуан Луи Барье (24 қыркүйек 1795 – 25 маусым 1875) – романтизм ағымындағы француз мүсіншісі, ең белгілісі – жануарлардың мүсінін жасаушы. Оның ұлы және шәкірті – танымал мүсінші Альфред Барье.
Antoine Louis Barye (24 September 179525 June 1875) was a Romantic French sculptor most famous for his work as an animalier, a sculptor of animals. His son and student was the known sculptor Alfred Barye.
Өмірбаян
Парижде дүниеге келген Бари өзінің мансабын романтизм дәуіріндегі көптеген мүсіншілер сияқты алтын шебер ретінде бастады. Алғашқыда әкесі Пьердің шеберханасында жұмыс істеді, ал 1810 жылдар шамасында Наполеонның алтын шебері болған Мартин Гийом Бьенне мүсіншісінің қолында жұмыс істеді. 1816 жылы Франсуа Жозеф Бозио мүсіншісінен және барон Антуан Жан Гро суретшісінен оқығаннан кейін, 1818 жылы ол Эколь де Боз-Арт мектебіне қабылданды. Бірақ 1823 жылға дейін, алтын шебер Эмиль Фоконьеге жұмыс істеп жүргенде ғана, ол Жануарлар бағындағы жануарларды бақылап, оларды қарындашпен суреттеу арқылы шын сүйіспеншілігін тапты. Бұл суреттер Делакруаның суреттерімен салыстыруға болатын, содан кейін оларды үлкен немесе кішкентай масштабта мүсінге айналдырды. 1819 жылы Эколь де Боз-Арт мектебінде оқып жүргенде Бари «Арыстан Кротананың Милосын жегені» атты медальонды мүсіндеді, онда арыстан Милоның сол жамбасын шағып алады. Мило тақырыбы 1819 жылғы медальон байқауында мектептің ресми тақырыбы болды, онда Бари құрметті мақтауға ие болды. 1820 жыл шамасында Бари «Геркулес Эримантея шошқасымен» мүсінін жасады, ол Геркулестің төртінші еңбегін бейнелейді, онда ол Эримантос тауынан тірі жабайы шошқаны ұстауға міндетті болды. Бари кішкентай масштабтағы мүсіндерде де сәттілікке жетті және жануарларды ең танымал күйінде бейнелеуде ерекше көзге түсті. Ол 1823 жылы қоладан «Берет киген жас адам» портреттік медальонын, ал 1827 жылы «Негізін қалаушы Ричардтың портретін» жасады, онда тек бас пен мойын бейнеленген. Сонымен қатар, ол 48 см биіктігі бар және өмірлік өлшемнің үштен бірін құрайтын «Тұрған елік» (1829) мүсінін жасады. Бари кішкентай қола мүсіндер жасаушы ретінде ғана емес, сонымен қатар «скульпteur statuaire» (үлкен мүсіндер жасаушы) ретінде танылғысы келді. 1831 жылы ол әлдеқайда үлкен мүсіндерді көрсетті: 41 см биіктігі мен 103 см ұзындығы бар гипстен жасалған «Тигр гавиалдық крокодилді жеп жатыр» және 138 см биіктігі мен 178 см ұзындығы бар қоладан жасалған «Жыланды ұрып жатқан арыстан». 1832 жылы «Арыстан мен жылан» мүсінінде өзінің ерекше стилін толыққанды меңгерді. Бари, тұрақты түрде қаржылық қиындықтарға тап болса да, жыл сайын жануарлар туралы зерттеулерді, оның шынайы романтика рухымен және антикалық сұлулықты сезінуімен шабыттанған тамаша топтарды көрсетті. Мысалы, «Тесей мен Минотавр» (1843), «Роджер мен Анжелика гиппогрифте» (1846), «Лапита мен Кентавр» (1848), «Жайғақты жеп жатқан яғуар» (1850) және қазір өте жоғары бағаланатын көптеген кішкентай жұмыстар. Соңғы екі жұмыс 1850 жылы Париж салонында көрсетілді, бұл Теофил Готьеге: «Табиғатты жай ғана көшіру өнер емес; Бари жануарлар тақырыбын кеңейтеді, оларды жеңілдетеді, идеалдайды және оларды батыл, күшті және қатаң түрде стильдейді, бұл оны жануарлар бағының Микеланджелосына айналдырады» деуге мүмкіндік берді. Оның үлкен жұмыстарының мысалдары: 1839 жылы гипстен құйылған «Шілде бағанасының арыстаны», Тюильри бақшаларындағы әртүрлі арыстар мен жолбарыстар, сондай-ақ «Соғыс, бейбітшілік, күш және тәртіп» (1854) топтары. Бари мүсін өнерінде шебер болса да, бизнес туралы білімі жетіспегендіктен, көбінесе қаржылық қиындықтарға тап болды. 1848 жылы ол банкроттыққа ұшырады, ал оның барлық жұмыстары мен қалыптары құю фабрикасына сатылды. Фабрика 1848 жылдан 1857 жылға дейін төмен сапалы жұмыстар жасады, бұл оның беделіне зиян келтірді. 1876 жылы Баридің инвентаризациясының қалған 125 моделі Фердинанд Барбедиеннің құю фабрикасына сатылды. 1877 жылғы Барбедиен каталогы барлық модельдерді қоладан әртүрлі өлшемдерде ұсынды, ал Барбедиен құймалары керемет сапалы болды. Ол өмірінің соңына дейін атақ-даңққа ие болған жоқ. 1854 жылы ол Табиғи тарих мұражайында сурет салу профессоры болды, ал 1868 жылы Көркем өнер академиясына сайланды. 1869 жылдан кейін жаңа жұмыстар жасаған жоқ. Бари қалдырған керемет еңбектердің көптігі оны француздық жануарлар мектебінің ұлы жануарлар суретшілерінің бірі және Эммануэль Фремиет, Поль Эдуард Делабриер, Огюст Кейн және Жорж Гарде сияқты суретшілерді тартқан өнер класының жетілдірушісі ретінде қарауға құқылы етеді. Париждегі Сен-Луи аралының шығыс шетінде оған арналған алаң бар.
Отбасы
Барьедің Альфред Барье деген ұлы болды, ол оның шәкірті болды және ол да жануарлар мүсіншісі атанды. Альфред, өзінің мүсіншілік шеберлігімен өте қабілетті болғанымен, әкесінің даңқының көлеңкесінде танымал болуға тырысты. Антуан Луи ұлының "А. Бари" деп қол қоя бастағанына разы болмады, себебі бұл оның және ұлының туындыларын шатастыруға әкелуі мүмкін деп ойлады. Ол ұлын өздерінің жұмыстарын ажырату үшін "А. Барие, fils" немесе "Альф Барие" деп қол қоюға міндеттеді. Барье өзінің өмірі бойында тек бір ғана тәсілмен қол қойды, қоладан жасалған мүсіндеріне жай ғана "Барье" деп белгі қойды.