Кіріспе
Американдық генерал Луи Антуан Жан Ле Бег де Пресле Дюпортай (lwi ləbɛɡ dəpʁɛl dypɔʁtaj; 14 мамыр 1743 – 12 тамыз 1802) – Америка революциялық соғысы кезінде ерікті болып және Континенттік армияның бас инженері қызметін атқарған француз әскери қайраткері. Ол сонымен қатар Франция революциясының басында Соғыс министрінің соңғы хатшысы және алғашқы министрі болды.
Louis Antoine Jean Le Bègue de Presle Duportail (lwi ləbɛɡ dəpʁɛl dypɔʁtaj; 14 May 1743 – 12 August 1802) was a French military leader who served as a volunteer and the Chief Engineer of the Continental Army during the American Revolutionary War. He also served as the last Secretary of State for War and first Minister of War during the beginning of the French Revolution.
Ерте өмір және білім
Луи Лебег Дюпортей 1743 жылы Францияның Питивье қаласында туған. 1765 жылы ол Мезиердегі корольдік инженерлік мектебін бітірді.
Әскери мансап
Корольдік инженерлер корпусының подполковнигі шеніне көтерілген Дюпортейл, Бенджамин Франклин мен Франция королі Людовик XVI үкіметі арасындағы келісім бойынша, 1777 жылдың наурыз айында Вашингтонның Континентальдық армиясында қызмет ету үшін құпия түрде Америкаға жіберілді. Ол 1777 жылдың шілдесінде Континенттік армияның полковнигі және бас инженері, 1777 жылдың 17 қарашасында бригадир генерал, 1779 жылдың мамырында Инженерлер корпусының командирі, ал 1781 жылдың 16 қарашасында генерал-майор болып тағайындалды. Дюпортейл Бостон (Массачусетс) пен Оңтүстік Каролинаның Чарльстон қалалары арасындағы бекіністерді жоспарлауға қатысты, 1780 жылдың мамырында қала тапсырылғаннан кейін тұтқындалды және Вашингтонға британ армиясын әлсірететін, негізінен қорғаныс стратегиясын дамытуға көмектесті. Кейіннен ол алмастырылды және Революциялық соғыстың шешуші франко-американдық жеңісі болған Йорктаун шайқасындағы қоршау жұмыстарын басқарды. 1777 жылдың соңы мен 1778 жылдың басында Вэлли-Фордждағы әскери лагерь кезінде оның штабы Крессбрук фермасында орналасқан. 1783 жылдың қазанында Францияға оралған Дюпортейл, жаяу әскер офицері болды, ал 1788 жылы Маршал де Камп (бригадир генерал) шеніне ие болды. Ол 1790 жылдың 16 қарашасынан 1791 жылдың 7 желтоқсанына дейін, Француз революциясының басында Францияның соғыс министрі қызметін атқарды және әскери реформаларды жүзеге асырды. Радикалдық якобиндердің қысымымен жасырынуға мәжбүр болған ол Америкаға қашып, Пенсильвания штатындағы Вэлли-Фордж маңында ферма сатып алды. Ол 1802 жылға дейін сонда өмір сүрді, бірақ Францияға қайтуға тырысқанда теңізде қаза тапты.