Кіріспе
Француз-американдық аспаз Жак Пепин (ʒak pepɛ̃; 1935 жылдың 18 желтоқсанында туған) Франция президенті Шарль де Гольдің жеке аспазшысы болғаннан кейін 1959 жылы АҚШ-қа көшті. Нью-Йорктегі ең танымал француз мейрамханаларында жұмыс істегеннен соң, президент Джон Ф. Кеннедидің Ақ үйіндегі ұсынысын қабылдамай, Говард Джонсон компаниясында аспаздық дамыту жұмысына орналасты. Мансабында ол ең алдымен Парижде, содан кейін Америкада көптеген беделді мейрамханаларда қызмет етті. Ол американдық телеарналарда пайда болды және The New York Times, Food & Wine сияқты басылымдарға материалдар жазды. Оның 30-дан астам аспаздық кітабы жарық көрді, олардың кейбіреулері бестселлер атанды. Пепин американдық аспаз Джулия Чайлдтың жақын досы болды, ал олардың 1999 жылғы PBS телесериалы «Джулия және Жак үйде тамақ пісіреді» күндізгі Эмми сыйлығын жеңіп алды. Ол сонымен қатар Колумбия университетін француз әдебиеті мамандығы бойынша бакалавр және магистр дәрежесімен бітірген. Пепин 24 Джеймс Бирд қоры сыйлығына, бес құрметті докторлық дәрежесіне, Америка қоғамдық теледидарының өмірлік жетістіктері үшін сыйлығына, 2019 жылы өмірлік жетістіктері үшін Эмми сыйлығына және 2004 жылы Францияның ең жоғары ордені – Легион д'Онерге ие болды. 1989 жылдан бері Пепин Бостон университетінің Кулинарлық өнер бағдарламасында оқытумен айналысып, Нью-Йорктегі Халықаралық кулинарлық орталықта арнайы бағдарламалар бойынша деканы болып жұмыс істеді. Ол 1975 жылдан бері Коннектикут штатында тұрады.
Jacques Pépin (ʒak pepɛ̃; born December 18, 1935) After having been the personal chef of French President Charles de Gaulle, he moved to the US in 1959 and after working in New York's top French restaurants, refused the same job with President John F. Kennedy in the White House and instead took a culinary development job with Howard Johnson's. During his career, he has served in numerous prestigious restaurants, first, in Paris, and then in America. He has appeared on American television and has written for The New York Times, Food & Wine and other publications. He has authored more than 30 cookbooks, some of which have become best sellers. Pépin was a longtime friend of the American chef Julia Child, and their 1999 PBS series Julia and Jacques Cooking at Home won a Daytime Emmy Award. He also holds a BA and a MA from Columbia University in French literature. He has been honored with 24 James Beard Foundation Awards, five honorary doctoral degrees, the American Public Television's lifetime achievement award, the Emmy Award for Lifetime Achievement in 2019 and the Légion d'honneur, France's highest order of merit, in 2004. Since 1989, Pépin has taught in the Culinary Arts Program at Boston University and served as dean of special programs at the International Culinary Center in New York City. He has lived in Connecticut since 1975.
Ерте өмір және білім
Пепин 1935 жылы Францияның Бург-ан-Брессе қаласында дүниеге келген. Он үш жасында ол Бург-ан-Бресседегі Le Grand Hôtel de l'Europe мейрамханасында шәкірттікке түсті. Пепин 1959 жылы АҚШ-қа көшіп келгеннен кейін 30 жасында университет білімін алды. Ол онда шетелдік студенттерге арналған ағылшын тілі курстарына, GED-ге балама, содан кейін Колумбия университетінде бакалавр дәрежесіне қадам басқан жалпы білім беру сабақтарына қатысты. Ол 1970 жылы Колумбия университетінің Жалпы білім беру мектебінен бакалавр, ал 1972 жылы Колумбия өнер және ғылым аспирантурасынан француз әдебиеті бойынша магистр дәрежесін алды. Ол Колумбияда докторлық бағдарламаға қабылданды, бірақ әдебиеттегі француз тағамдары туралы диссертациялық жұмысы академиялық зерттеу үшін тым жеңіл саналды.
Ерте мансап
Он алты жасында Пепин Парижге жұмыс істеуге кетіп, Афина алаңында Люсьен Диаттың бағынында тәлім алды. 1956 жылдан 1958 жылға дейін әскери қызметін өткерген кезінде, оның аспаздық дайындығы мен шеберлігі жоғары бағаланып, Қазыналық кеңседе жұмыс істеуге жіберілді, онда ол ұзақ жылдар бойы бірге тамақ дайындаған серігі Жан-Клод Сюрдакпен танысты және ақырында үш француз мемлекет басшысының, соның ішінде Шарль де Голльдің жеке аспазшысы болды. 1959 жылы Пепин Америка Құрама Штаттарына Le Pavillon мейрамханасында жұмыс істеуге кетті. Келуінен кейін көп ұзамай, "Нью-Йорк Таймс" газетінің тамақ редакторы Крейг Клейборн оны Джеймс Берд пен Хелен МакКаллимен таныстырды. МакКалли оны өмір бойы достасқан және серіктес болған Джулия Чайлдпен таныстырды. 1961 жылы Пепин Джон Ф. Кеннеди мен Жаклин Кеннедидің Ақ үйдің аспазшысы болу туралы ұсынысын қабылдамай, Le Pavillon-ның тұрақты тұтынушысы Говард Джонсон оны француз әріптесі Пьер Фрейнимен бірге оның Howard Johnson's мейрамханалар тізбегі үшін тағамдарды әзірлеу үшін жұмысқа алды, онда Пепин зерттеу және әзірлеу директоры болып он жыл қызмет етті. 1970 жылы Пепин Манхэттеннің 5-ші даңғылында La Potagerie деп аталатын арнайы сорпа мейрамханасы мен түскі ас орнын ашты және What's My Line? сияқты ток-шоуларда пайда болу арқылы үлкен сәттілікке қол жеткізе бастады. және "Ақиқатты айту". Оның мейрамхана шефі ретіндегі мансабы 1974 жылы өлімге жақын болған көлік апатымен күрт аяқталды. 1982 жылы Ален Сайлхак пен Андре Солтнермен бірге Пепин Дороти Канн Гамильтон шақыруымен Нью-Йоркте жаңадан құрылған аспаздық мектептің декандарының бірі болды, қазіргі кезде Халықаралық Аспаздық Орталық (ICC) деп белгілі. Сондай-ақ 1982 жылы ол Флорида штатының Джексонвилл қаласында PBS жергілікті WJCT TV телеарнасында өзінің алғашқы телесериалын түсірді және "Жак Пепенпен күнделікті тамақ пісіру" атты аспаздық кітап жариялады. 1980-ші және 1990-шы жылдарда Пепин The New York Times газетінде колонкашы, Gourmet, Food & Wine және тағы да басқа көптеген журналдарда қонақ автор ретінде жарияланды. Ол The Art of Cooking, 1 және 2 томдары, және The Short Cut Cook сияқты бірнеше аспаздық кітаптың авторы болды. 1989 жылы Пепин Джулия Чайлд пен Ребекка Алссидпен серіктесіп, Бостон университетінің (BU) Метрополитен колледжінде аспаздық сертификат бағдарламасын құрды. Бұл күш-жігер гастрономия бойынша алғашқы және әлі күнге дейін сирек кездесетін магистрлік дәрежелердің біріне әкелді. Пепиннің 1991 жылғы Today’s Gourmet телесериалы Сан-Францискодағы KQED студиясында түсірілген, бірнеше кітаптардан алынған рецепттер Jacques Pépin's Table аспаздық кітабында жинақталған. 1994 және 1996 жылдары Пепин мен Джулия Чайлд 90 минуттық PBS арналымында, "Концертте тамақ пісіру" және "Тағы да концертте тамақ пісіру" бағдарламаларында Бостон көрермендерінің алдында тікелей эфирде түсірілді, бұл сол жылдардағы PBS жылдық қайырымдылық акцияларының бөлігі болды. 1996 жылы Пепин өзінің 27 жастағы қызы Клодинді үш телесериал мен серіктік кітаптарда таныстырды: "Клодинмен тамақ пісіру", "Клодинмен тағы да" және "Жак Пепин мерекелейді". Әке мен қыз арасындағы қарым-қатынас, сондай-ақ оқытушы мен аспаздық өнерге жаңа кіріскен адам арасындағы қарым-қатынас Пепиннің аспаз және ұстаз ретіндегі жұмысын көрсетті. Үш бағдарламаның әрқайсысы Джеймс Берд қоры сыйлығын жеңіп алды. 1999 жылы Пепин Джулия Чайлдпен бірге "Jacques and Julia Cooking at Home" телесериалы мен серіктік кітабын жасады. Сузи Хеллер түсірген телесериал күндізгі "Эмми" сыйлығы мен Джеймс Берд қоры сыйлығын жеңіп алды. 2003 жылы Пепин өзінің "Сабақшы: ас үйдегі менің өмірім" атты автобиографиясын жариялады.
Кейінгі мансап
XXI ғасырда Пепин тамақ дайындауды, жазуды, баспаға шығаруды, теледидарға арналған фильмдер түсіруді, сурет салуды және жаңа жобаларды бастауды жалғастыруда. Мансабы барысында ол Queen Elizabeth 2, Crystal Cruises және Princess Cruises лайнерлерінде гастрольдік сапарлар жасап, сабақтар берді. 2003 жылы ол Oceania Cruises компаниясының бас аспаздық директоры болып тағайындалды және «компанияның аспаздық өнері мен стильдегі беделін қалыптастыруға үлкен үлес қосты» деп есептеледі. Пепин ICC және BU-да оқытуды жалғастырып, жылына бірнеше рет Oceania Cruises круиздерінде және АҚШ-тың түрлі аймақтарында кітаптарға қол қою рәсімдерін, аспаздық демонстрациялар мен сабақтар өткізеді. Колумбия университетінде студенттік кезінен бастап Пепин сурет салу мен кескіндемеге қызығушылық танытқан. Соңғы жылдары ол өнеріне көбірек уақыт арнап, Jacques Pépin Art веб-сайтында коммерциялық сатудан және жюриленген көрмелерден сәттілікке қол жеткізді. 2000 жылдардың басында Пепин Fast Food My Way және More Fast Food My Way сияқты бірнеше аспаздық кітаптар жариялады, олар Тина Салтер продюсерлік еткен осы аттас телесериалдармен жұптастырылды, ал Chez Jacques: Аспаздың дәстүрлері мен ғұрыптары Пепиннің өнерін көрнекті түрде көрсетті. 2011 жылы Пепин KQED студиясында Essential Pépin сериалын түсірді және 700-ден астам рецептілер мен техникалық бейнесабақтарды қамтитын серіктес аспаздық кітап шығарды. 2012 жылы ол өзінің маңызды бұрынғы еңбектерін – La Technique және La Methode – біріктіріп, жаңартқан «Жаңа толық техникалар» атты еңбегін жариялады. 2015 жылы 79 жастағы Пепин Коннектикут штатындағы үйінде жеңіл инсульттан кейін жазылып кетті. Associated Press агенттігінің хабарлауынша, ол Вашингтонда өтетін Халықаралық аспаздық кәсібилер қауымдастығының жылдық конференциясына қатысудан бас тартты, бірақ әдеттегі кестесіне оралуға талап етті. «Ойбай, ол бүгін таңертең сорпа жасады», – деді Пепиннің қызы Клодин Associated Press агенттігіне. «Мен оның жүгін жеңілдетуге тырысамын, бірақ ол ештеңеден бас тартпайды. Шындығында, ол IACP-қа баруды қалады. Ол: «Мен сөйлей аламын. Мен жүре аламын. Бара жатырмыз», – деді. 2016 жылы Пепин қызы Клодин Пепин және күйеу баласы Ролли Весенмен бірге Jacques Pépin Foundation (JPF) атты коммерциялық емес ұйым құрды. Қорының мақсаты – жұмысқа орналасуына кедергі келтіретін жағдайларға тап болған ересектер мен жастарға аспаздық білім беруді ұсынатын ұйымдарды қолдау. JPF гранттарды, тәуелсіз зерттеулерді, бастапқы және оқу материалдарын, жабдықтарды, тікелей оқытуды және АҚШ-тағы қауымдық аспаздық оқу бағдарламаларына арналған бейнесабақтарды ұсынады. 2017 жылы Пепин немересі Шори Весенмен бірге «Ата сабақтары» атты аспаздық кітап жариялады. Сол жылы Пепин Колумбия университетінің жалпы білім беру мектебінен құрметті докторлық дәрежесін алды. Пепин әйелі Глориямен бірге Коннектикут штатында тұрды, ол 2020 жылы қайтыс болды.
Теледидар
Француз тағамдарының негіздерін оқыту үшін оқулық ретінде қолданылған Пэпиннің "La Technique" кітабының сәттілігі оны 1997 жылы PBS арнасында "The Complete Pépin" телесериалын іске қосуға жетеледі. PBS арнасында тұңғыш рет көрсетілгеннен кейін он жыл өткен соң қайта жаңартылған серияда Пепин жаңа кіріспе жасады, онда ол табысты шеф-аспаз болудың, қарапайым асхана жұмыскері емес, дұрыс техниканы білу және қолдануда жатқанын баса көрсетті. 1999 жылы Пепин Джулия Чайлдпен бірге PBS арнасының "Джулия және Жак үйде тамақ дайындайды" сериалында түсті. Бұл бағдарлама 2001 жылы Күндізгі Эмми сыйлығымен марапатталды. Фильм "Америка шеберлері" PBS сериалының бөлігі ретінде көрсетілді, алғашқы көрсетілімі 26 мамыр 2017 жылы өтті. Стенли Туччи дауыстаған фильмді Питер Л. Штайн түсіріп, режиссерлік етті, ол 1990 жылдары KQED арнасында Пепиннің алғашқы телешоуларын жасаған болатын. 2020 жылы Жак пен KQED YouTube арнасында шығару үшін "Үйде тамақ пісіру" жобасын түсіре бастады.
Марапаттар мен құрметтер
Джулия Чайлдпен бірге жеңіп алған Күндізгі Эмми сыйлығынан басқа, Пепин француз үкіметінің үш наградасын алды: ол 1997 жылы «Öнер мен әдебиет орденінің» шавалиері, ал 1992 жылы «Еңбек орденінің» шавалиері атанды. 2004 жылдың қазанында Францияның «Құрмет легионымен» марапатталды. Одан бөлек, 24 Джеймс Бирд қоры сыйлығын иеленді. 2010 жылдың 13 мамырында Пепин, Француз кулинария институтының (Халықаралық кулинария орталығы ретінде танымал) және Ален Сайлхак, Жак Торрес, Андре Солтнер сияқты басқа шеф-аспазшылармен бірге Манхэттендегі «Сент-Регис» қонақ үйінде Демократиялық конгресс кампаниясы комитеті үшін президент Барак Обаманың қаржы жинау кешінде жұп басына 30 000 долларлық кешкі ас дайындады. 2010 жылдың 5 ақпанында «MS Marina» кемесінің салтанатты шашу рәсімінде Пепин Oceania Cruises флотының құрметті коммодоры болып тағайындалды және ол осы компанияның атқарушы кулинария директоры қызметін атқарады. 2011 жылдың 22 мамырында Бостон университетінен гуманитарлық ғылымдар докторының құрметті дәрежесін алды. 2011 жылдың қазан айында Пепин Нью-Йорк тамақ және шарап фестивалінде алғашқы рет құрметті кешкі асқа ие болды. Марта Стюарт ұйымдастырған шарада француз шеф-аспазшылары Ален Дюкасс, Даниэль Булуд және тағы басқалар Пепинге тамақ дайындады. 2015 жылы Пепин Гастрономия және кулинария өнері жөніндегі Джулия Чайлд қорынан Джулия Чайлд сыйлығын алған бірінші адам болды. 2017 жылдың мамырында Пепин Колумбия университетінен гуманитарлық ғылымдар докторының құрметті дәрежесін алды.
Жеке өмір
Пепин 1966 жылы шаңғы үйлетіп жұмыс істеген кезде танысқан Глория Эвелин Ожиеге үйленді. Ол 2020 жылдың 5 желтоқсанында қайтыс болды. Олардың бір қызы болды, Клодин (1968 ж.т.). 1974 жылы Пепин ауылдық жолда көлік жүргенде, алдынан елік секіріп шығып, одан қашу үшін рульді бұрды. Көлігі елікке соқты, жолдан шығып, телефон тірегіне шағылысты, содан кейін шатқалға құлап, төңкеріліп, өртеніп кетті. Ол арқасының, жамбас сүйегінің және қолдарының 14 сүйегін сындырды. Сол қолына ауыр жарақат алғандықтан, дәрігерлер оны кесуді ойлады. Пепин жазылып кетті, бірақ сол иығының қимылы шектеулі болды және сол қолы оң қолынан бірнеше сантиметрге қысқа болды. "Сабақшы: ас үйдегі өмірім" атты автобиографиясында Пепин осы оқиғадан кейін толық уақытты аспазшы немесе ресторан иесі болып жұмыс істей алмайтынын түсінгенін айтады. Осы түсінік оны мұғалім және автор болып қайта жаңартуға итермеледі.