Кіріспе

Ягдпантер (нем. "аңшы пантерасы"), Sd. Kfz. 173 – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Германияда жасалған танк жойғыш (Jagdpanzer, өздігінен жүретін танкқа қарсы зеңбірек). Ягдпантер 8,8 см Pak 43 танкқа қарсы зеңбірегін, Tiger II танкысының негізгі зеңбірегіне ұқсас, Panther шассиінің бронясымен және аспасымен біріктірді. 1942 жылдың соңында 8,8 см Pak 43 зеңбірегі мен Panther танкысының шассиіне негізделген ауыр танк жойғыштың дизайнына тапсырыс берілді. Daimler Benz компаниясының толық көлемді үлгісі 1943 жылдың қазан айында Гитлерге көрсетілді. MIAG компаниясы 1943 жылдың қазан-қараша айларында прототиптер жасады. Сериялық өндіріс 1944 жылдың қаңтарында басталды; ақпан айында Гитлер бастапқы "8,8 см Pak 43/3 auf Fahrgestell Panther" атауының орнына қарапайым "Ягдпантер" атауын бекітті. Ауыр калибрлі зеңбіректі орналастыру үшін, бұрынғы Jagdpanzer стиліндегі мұнарасыз танк жойғыштарда болғандай, Ягдпантердің алдыңғы бронялық плитасы мен бүйірлік қабырғалары негізгі корпусқа біріктірілген бекітілген казематқа дейін кеңейтілді, бұл кең ішкі кеңістікке мүмкіндік берді. Ягдпантердің бүйірлік плиталарының бронясы (50 мм-ге дейін) қалыңдытылды, бұл плиталардың сәл төмендетілген бұрышын өтеуге және жеткілікті ішкі кеңістік қамтамасыз етуге мүмкіндік берді. Алдыңғы төменгі корпус плитасы азайтылды, ал алдыңғы жоғарғы корпус плитасы бұрынғыдай қалды. Шасси бронясының өзгерістері Panther Ausf. G танкысын құрастыру желілерінде де 1944 жылдың көктемінде енгізілді. Ол Tiger II ("King Tiger") танкысының негізгі зеңбірегіне ұқсас, ұзын стволды 8,8 см Pak 43/3 L/71 зеңбірегімен қаруланған. Зеңбірек орталық мантлетке орнатылған, бұл оған әр жаққа он екі градусқа шектелген айналу мүмкіндігін берді. Алдыңғы бронялық плитаның оң жағында бір 7,92 мм MG 34 пулеметі орналасқан. Пулеметші сонымен қатар радиооператор болып табылды. Жүргізуші сол жақта отырды. Зеңбірекшінің қашықтық өлшегіші және перископты телескопты көздеу құрылғысы болды. Перископ – зеңбірекке қосылған – шатырдың үстіндегі броньды корпус астында орналасқан. Ягдпантердің қуат-салмақ көрсеткіші жақсы және күшті негізгі зеңбірегі болды, бұл экипажға кез келген одақтас танкысын жоюға мүмкіндік берді. Panther Ausf G шассиіне негізделген бұл көлікте аз механикалық проблемалар кездесті. Оның экипажында бес адам болды: жүргізуші, радиооператор/пулеметші, командир, зеңбірекші және зарядтаушы.

Нұсқалар

Оның екі негізгі нұсқасы болды. 1944 жылғы G1 үлгісі кішкентай дәнекерленген негізгі қарудың мантлетімен, бір бөліктен тұратын Pak 43/3 қаруымен, өзгертілген Panther A қозғалтқыш палубасымен және жүргізушіге арналған екі көру тесігімен жабдықталған. G2 Jagdpanther Panther Ausf. G қозғалтқыш палубасын пайдаланды, сырттан бекітілген үлкен қару мантлетін және екі бөліктен тұратын KwK 43/4 L/71 қаруын алды. Кейбір кейінгі G1 үлгілері дизайнға өзгерістер енгізілген кезде, үлкен G2 мантлеті сияқты "гибридті" G2 ерекшеліктеріне ие болды. Циммерит 1944 жылдың қыркүйегіне дейін G1 үлгілеріне қолданылды, содан кейін өндіріс уақытын қысқарту үшін алынып тасталды. Алғашқы Jagdpanther-лерде жүргізушіге екі көру тесігі болса, кейінгі нұсқаларында тек біреуі болды. Бастапқыда негізгі қару моноблокты стволға ие болды, бірақ 1944 жылдың мамыр айынан бастап, экипаждар стволдың тозуы біркелкі еместігін анықтағаннан кейін, ол біртіндеп экономикалық екі бөліктен тұратын стволмен ауыстырылды. Weald Foundation-ның Майк Гибб тарихшы Джеймс Холландпен сұхбаттасқанда, Jagdpanther-дің сенімсіз екенімен келіспеді. Ол өзінің жеке тәжірибесі бар Weald Foundation-ның меншігіндегі Jagdpanther танкісінің жүздеген шақырымды ешқандай сенімділік мәселесіз жүріп өткенін айтты. Көлік дұрыс күтілгенде және дұрыс басқарылғанда сенімді болды. Гибб, танктің сенімсіз екендігі туралы айтылған мәлімдемелердің себебі кейбір экипаждардың жас және тәжірибесіз болуымен байланысты болуы мүмкін екенін, сондай-ақ олар көлікті дұрыс пайдаланбаған немесе күтіп ұстамаған болуы мүмкін деп болжады.

Өндіріс және қызмет көрсету

1944 жылдың қаңтарынан бастап үш өндіруші 413 Jagdpanther шығарды: Брауншвейгтегі MIAG 1944 жылдың қаңтарынан соғыс аяқталғанға дейін 268 дана, Maschinenfabrik Niedersachsen Hannover (MNH) 1944 жылдың қарашасынан бастап 112 дана, ал Потсдамдағы Maschinenbau und Bahnbedarf (MBA) 1944 жылдың желтоқсанынан бастап 33 машина шығарды. Өндіріс жоспары айына 100-200 дананы құрады, бірақ Германиядағы өндірістің тоқырауы осы мақсатқа жеткенге кедерес болды. Батыс майданында олар Нормандия шайқасының соңында өте сирек кездесті; неміс 654-ші ауыр танкіге қарсы батальоны ("654 schwere Panzerjäger Abteilung") британ әскеріне қарсы шамамен он екі Jagdpanther қолданды. 1-ші ауыр танкіге қарсы батальонның 559-шы бөлімінің жеті Jagdpanther-і 1944 жылдың қыркүйегінде Гель шайқасына қатысты. Кейіннен Арденн шабуылы үшін Батыс майданында көптеген машиналар шоғырландырылды.