Кіріспе
Француз суретшісі (1628–1707)
Ноэль Койпель (kwapɛl; 25 желтоқсан 1628 – 24 желтоқсан 1707) – француз суретшісі, оны Пуссеннің ықпалымен сурет салғандықтан «Койпель ле Пуссен» деп те атаған.
Өмірбаян
Оның әкесі, Гюйон Койпель, сәттіліксіз суретші, түпнұсқада Шербур қаласынан шыққан. Ол Орель қаласында Пьер Понсе есімді суретшінің шәкірті болды, ал ол Симон Воуэнің оқушысы еді. Он төрт жасында ол Парижге келді. Он жерде Ноэль Квильерьердің шеберханасында жұмыс істеді. Оның жетістіктері жылдам болды. 1646 жылы, он сегіз жасында, Луиджи Россидің "Орфео" операсының безендірілуіне жұмысқа орналасты. Бұл Оратор және Луврдегі Корольдің жатын бөлмесінің суреттеріне жауапты Чарльз Эрардың назарын аударды, ол оны бірнеше сурет салуға шақырды. Ол шамамен жиырма жыл бойы тек Людовик XIV-нің тапсырысымен жұмыс істеді, Корольдің пәтерлері үшін бірнеше суреттер жасады, ал Король үйленгеннен кейін, Королеваның пәтерінің төбелерін безендірді. Ол Тюильри және Фонтенблода да сурет салды. 1659 жылы ол өнер студенті Мадлен Геральдқа (1641-1682) үйленді. Сол жылы ол Корольдік сурет және мүсін академиясына өтініш білдірді, бірақ Корольге атқарып жатқан жұмысының көптігіне байланысты оның ресми қабылдануы 1663 жылдың басына дейін кейінге шегерілді. Сол жылы ол "Абылдың өлімінен кейін Қабылдың кінәсі" атты туындысын көрсетті. Келесі жылы ол профессордың көмекшісі болып тағайындалды, ал бірнеше айдан кейін толыққанды профессор атанды. 1672 жылы ол Римдегі Француз академиясының директоры болып тағайындалды, академияның алғашқы алты жылы қызмет еткен бұрынғы ұстазы Эрардың орнын басты. Оның ұлы Антуан және күйеуінің інісі, пейзаж суретшісі де онымен бірге болды. Ол бұл лауазымда 1675 жылға дейін қызмет етті. Оның басшылығымен Академия ақыры Палаццо Капраникада орналасты. Сол жерде ол патша отбасы үшін суреттер жасауды жалғастырды және мифологиялық тақырыптарға қызығушылық танытты. 1673 жылы ол Сен-Люк академиясына қабылданды. Парижге оралғаннан кейін ол Корольге жұмыс істеуді қайта бастады. 1685 жылы, әйелі қайтыс болғаннан кейін үш жыл өткен соң, ол Анна Франсуаза Перринге (1665-1728) үйленді, ол да жас суретші студенті еді. Олардың он төрт баласы болды, олардың көпшілігі нәресте шағында қайтыс болды. Ерекше жағдай – олардың ұлы Ноэль Николас Койпель, ол да белгілі суретші болды. Маркиз де Лувуа және Маркиз де Вилласерф оны Гобелендер мануфактурасы үшін кейбір эскиздер жасауға шақырды. 1689 жылы ол Корольдік академияның ректорының орынбасары болып сайланды. 1690 жылы ректор, ал 1695 жылы директор болып тағайындалды, қайтыс болған Пьер Миньярдың орнын басты. 1702 жылы ол ректор лауазымына қайта оралды. Үш жылдан кейін, жетпіс жеті жасында, ол Инвалидтер шіркеуінің басты алтаріның үстіне фреска салу жобасын бастады. Бұл қиын жұмыс ұзақ және ауыр науқасқа алып келді, ол 1707 жылы Рождество қарсаңында оның өліміне себеп болды.