Кіріспе

Француз ауруларын зерттеу ұйымы Пастер институты (,) – биология, микроорганизмдер, аурулар және вакциналарды зерттеуге арналған француздық коммерциялық емес жеке қор. Ол пастеризация әдісін және көкжәнділер мен құтыру ауруларына қарсы вакцинаны ойлап тапқан Луи Пастердің есімімен аталады. Институт 1887 жылдың 4 маусымында құрылып, 1888 жылдың 14 қарашасында ашылды. Пастер институты бір ғасырдан астам уақыт бойы жұқпалы ауруларды зерттеп келеді. Париж қаласында орналасқан бұл дүниежүзілік биомедициналық зерттеу ұйымы 1983 жылы ЖҚТБ-ны (Жұқпалы Иммуножеткіліксіздік Вирусы) тудыратын вирусты алғаш рет анықтады. Сонымен қатар, медицина ғылымына дифтерия, тетанус, туберкулез, полиомиелит, тұмау, сары қызылша және оба сияқты ауруларды бақылауға мүмкіндік берген жаңалықтар да осы институттың еңбегінің арқасында жасалды. 1908 жылдан бері Пастер институтының он ғалымы медицина және физиология саласындағы Нобель сыйлығына ие болды, ал 2008 жылғы физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығы екі Пастер ғалымы арасында бөлісті.

Ашылу

Рабисқа қарсы күреске арналған орталық, Жак Жозеф Граншер мен Эмиль Ру басқаруында, соншалықты көп адамға толып кетті ki, Пастер бұрыннан "Пастер институты" деп атаған құрылысты салу қажет болды. Пастер жобаны және Дуто көшесінде орналасқан жаңа ғимаратты салу міндетін өзінің екі әріптесіне, Граншер мен Эмиль Дюклоға тапсырды. Институт бастапқыда экономикалық қиындықтарға тап болды, оған үкімет, кейбір шетелдік билеушілер және мадам Бусико көмек көрсетті, бірақ бұл көмек оның тәуелсіздігіне әсер етпеді. Пастер жасаған, кейін Дюкло мен Граншер бекіткен жарғы институттың ішкі құрылымын анықтайды: Граншер басқаратын рабис бөлімі, Чемберлендтің басқаруындағы антракс бөлімі, ол сонымен қатар микробиология бөліміне де жетекшілік етті, ал Эмиль Ру медицинада қолданылатын микробиологиялық әдістермен айналысты.

Бірінші және екінші дүниежүзілік соғыс

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Пастер институты әскерлерді оңай жұқтыратын қызбаға қарсы вакциналауға басымдық берді. 1914 жылдың қыркүйегіне қарай институт вакцинаның 670 000 дозасын ұсынуға қол жеткізді және соғыс бойы оны өндіруді жалғастырды. Габриэль Бертран Рудың рұқсатымен хлоропикринге негізделген граната жасады, ал Фурно метиларзин хлоридінің түзілуіне себеп болатын химиялық реакцияны ашты. 1921 жылы Альберт Симар «Париждегі Пастер институтының, оба зертханасының жұмысы» деп аталған «Алексинді бекіту реакциясы: оның серологиялық диагностикада қолданылуы» еңбегін өңдеді. 1938 жылы институт, өзінің салыстырмалы кедейлігіне қарамастан, биохимиялық бөлім мен жасушалық патологияға арналған тағы бір бөлім құрды, оның басшылығы Бойвинге тапсырылды (ол микроорганизмнің денесінде қамтылған және оның өлімінен кейін босатылатын эндотоксиндерді ашты). Осы кезеңде Андре Лвофф Дуто көшесінде салынған микробиологиялық физиологияның жаңа бөлімінің басшылығын қабылдады. Институт GISAID деректер базасының платформасына Франциядағы алғашқы екі жағдайдан алынған вирус үлгілерінің толық тізбегін жүктеді. Институт сондай-ақ, өзінің желісі арқылы Африкадағы сынақтарды және эпидемиологиялық модельдеуді зерттеу мен әзірлеуге қатысты. 2020 жылы Пастер институты Мерк & Co компаниясымен бірлесіп COVID-19 вакцинасын әзірлеуге қатысты, бірақ клиникалық сынақтар сәтсіз аяқталғаннан кейін 2021 жылдың қаңтарында бұл жоба тоқтатылды. Камбоджадағы Пастер институты Камбоджадағы COVID-19 пандемиясына денсаулық сақтау саласындағы жауап шараларын ұйымдастыруда маңызды рөл атқарды, сондай-ақ SARS-CoV-2 зерттеулерін жүргізді. Дакардағы Пастер институты да Сенегалдың денсаулық сақтау жүйесіне үлкен үлес қосты. Николь Хелен Спарроуды Тунистегі зертхана басшысы қызметіне шақыруға тырысты. Ол вакцина жасаған Рудольф Вейгльмен бірге жұмыс істеді және Тунисте ауруды бақылауға бағытталған қоғамдық денсаулық сақтау бағдарламасын бастау үшін осы вакцинаны енгізе алды. Дегенмен, үш ғалым да осы ауруға себеп болатын бактерияны анықтады: Рикетс, Рассел Морс Уайлдер (1885–1959) және Провазек, олар оны Rickettsia prowazekii деп атады.

Пастер ауруханасы

Пастер ауруханасы 20-шы ғасырдың басында институттың алдында салынды және институт мүшелері көп жыл бойы өздері жасаған емдік процестерді клиникалық түрде бақылау және тәжірибе жүргізу үшін пайдаланды. Бастапқыда 120 төсекпен жабдықталғандықтан, әрбір науқас жеке бөлмеде толық оқшауланды, сондықтан әр бөлмені карантинге арналған шағын ошақ деп санауға болады. Аурухананың салынуына Лебоди ханымның қайырымдылығы мүмкіндік берді, ал баронша Хирштен алынған қаржы институттың Химиялық биология бөлімі үшін үлкен павильон салуға жұмсалды. Бұл мұражай 1888 жылдың 14 қарашасында ашылған Пастер институтының алғашқы ғимаратының оңтүстік қанатында орналасқан. 1936 жылы құрылған бұл мұражай Луи Пастердің өмірі мен еңбегін сақтайды, ол 1888 жылдан 1895 жылға дейін өмірінің соңғы жеті жылын өткізген кең пәтерінде. Мұражайда ғалымның жұмысын көрсететін ғылыми заттардың жинағы, сондай-ақ Пастердің жерленгені нео-византиялық стильдегі қабір шіркеуі де бар.

Оқыту орталығы

Пастер институты құрылғаннан бері әртүрлі салалардан келген ғалымдарды жоғары білім алу үшін біріктіріп келеді. Бүгінде институтта 40-қа жуық елден келген шамамен 300 аспирант және 500 докторанттан кейінгі тағылымдамадан өтушілер білім алу бағдарламаларына қатысады. Олардың ішінде фармацевттер мен ветеринар дәрігерлері, сондай-ақ дәрігерлер, химиктер және басқа да ғалымдар бар.

Эпидемиологиялық анықтама орталығы

Көптеген елдерден бактериялар мен вирустардың штаммдары институттың анықтамалық орталығына идентификациялау үшін жіберіледі. Бұл өте маңызды эпидемиологиялық ресурсты сақтап қалумен қатар, институт Франция үкіметіне және Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымына (ДДСҰ) кеңесші ретінде қызмет етеді. Пастер ғалымдары сондай-ақ эпидемияларды қадағалауға және бүкіл әлемде жұқпалы аурулардың ошақтарын бақылауға көмектеседі. Осы қызметтер институт пен АҚШ-тың Ауруларды бақылау және алдын алу орталықтары (CDC) арасындағы тығыз ынтымақтастықтың негісін қалады.

Вакциналар мен диагностикалық өнімдер

Институт зертханаларында жасалған диагностикалық тесттерді өндіру және сату француздық фармацевтикалық фирма Sanofi-дің еншілес компаниясы Sanofi Diagnostics Pasteur компаниясының міндеті, ал вакциналарды өндіру және сату Pasteur Mérieux, Sérums et Vaccins компаниясының міндетіне жатады.

Құрылымы мен қолдау

Жеке, коммерциялық емес ұйым ретінде Пастер институтын қазіргі уақытта Франсуа Айлер төрағалық ететін тәуелсіз директорлар кеңесі басқарады. Бас директор – Стюарт Коул. Институт түрлі көздерден қаржылай қолдау алып, дербестігін сақтайды және ғалымдарының тәуелсіздігіне кепілдік береді. Институттың қаржыландыру көздеріне француз үкіметінің субсидиялары, консалтингтік қызметтерден алынған төлемдер, лицензиялық төлемдер, шарттар бойынша түскен кірістер және жекелеген қаржылық көмектер кіреді.

Танымал мәдениетте

Роберт Лудлум мен Гейл Линдстің "Париж опциясы" кітабы төрт ер адамның Пастер институтын жаруымен басталады, осы арқылы онда жүргізіліп жатқан молекулалық компьютер жобасын ұрлау мақсатында.