Кіріспе
Еврей халқы, иудаизм және Израиль туралы 22 томдық ағылшын тіліндегі энциклопедия. Бұл энциклопедия еврей әлемі мен мәдениетінің алуан түрлі салаларын қамтиды, соның ішінде барлық кезеңдердегі еврей тарихы, мәдениеті, мерекелері, тілі, кітаптары және діни ұстанымдары. Алғаш рет 1971–1972 жылдары аяқталған бұл энциклопедия 2010 жылға дейін бірнеше түзетулермен бірге екі басылымда жарық көрді. Сондай-ақ, Encyclopaedia Judaica CD-ROM форматында да шығарылды. CD-ROM нұсқасы кем дегенде 100 000 гиперсілтемемен, бейнелер, слайд-шоулар, карталар, музыка және ивритше айтылу сияқты бірнеше қосымша мүмкіндіктермен толықтырылды. CD-ROM нұсқасы әлі де қолжетімді болғанымен, баспагер сатуға арналған жаңа даналарды шығаруды тоқтатты. Энциклопедияның авторлары – Израиль, Америка және Еуропа елдерінің кәсіби сарапшылары.
The Encyclopaedia Judaica is a 22 volume English language encyclopedia of the Jewish people, Judaism, and Israel. It covers diverse areas of the Jewish world and civilization, including Jewish history of all eras, culture, holidays, language, scripture, and religious teachings. First completed in 1971–1972, the encyclopedia had been published in two editions by 2010, accompanied by a few revisions. The Encyclopaedia Judaica was also published on CD ROM. The CD ROM version has been enhanced by at least 100,000 hyperlinks and several other features, including videos, slide shows, maps, music and Hebrew pronunciations. While the CD ROM version is still available, the publisher has discontinued producing new copies for sale. The encyclopedia was written by Israeli, American and European professional subject specialists.
Бұрынғы әрекеттер
1901 және 1906 жылдар аралығында 12 томдық «Еврей энциклопедиясы» жарық көрді. Санкт-Петербургте Брокгауз және Эфрон баспасынан шыққан 16 томдық «Еврей энциклопедиясы» (1906–1913 жж., орыс тілінде) оны маңызды дереккөз ретінде пайдаланды. Одан кейін «Jüdisches Lexikon» (1927–1928 жж., неміс тілінде), «Encyclopaedia Judaica» (1927–1928 жж.) және «Zsidó Lexikon» (1929 ж., Újvári Péter редакциялаған, мажар тілінде) жарық көрді. 1928–1934 жылдары Берлинде Нахум Голдманның «Эшколь» баспасынан аяқталмаған неміс тіліндегі «Encyclopaedia Judaica» жарық көрді. Бас редакторлары Якоб Клатцкин және Исмар Эльбоген болды. Нацистердің қуғын-сүргініне байланысты жоба тоқтатылғанға дейін «Аахтан Лираға дейін» деген он томдық шықты. Жастарға арналған ағылшын энциклопедиясының бірнеше нұсқасы да жарық көрді. «Encyclopaedia Judaica» өте кең көлемді, авторитетті және қолжетімді болғандықтан, АҚШ Конгресі кітапханасы мен Яһуди кітапханалары қауымдастығы еврей авторларының есімдерін латын әрпіне транскрипциялау үшін оны пайдалануды ұсынды. Оның ивриттен ағылшын тіліне транслитерациялау ережелері көптеген ғылыми кітаптар мен журналдарда қолданылады. 1972 жылғы басылымы оң және теріс пікірлер тудырды. «Яһудаика» сөзі көбінесе еврей өнері мен еврей діни ғұрыптарына қатысты заттарды білдіреді.
Екінші басылым
2003 жылдың шілдесінде Томсон Гейл Encyclopaedia Judaica-ның екінші басылымын басып шығару құқығын алғанын жариялады және оны 2006 жылдың желтоқсанында Macmillan Reference US баспасы арқылы шығаруды жоспарлады. 22 томдық жұмыс 2006 жылдың 30 желтоқсанында жарық көрді және 2007 жылдың қаңтарында таралды. Гейл соңғы жылдары дін саласындағы маңызды анықтамалық еңбектердің бірнеше маңызды түзетулерін жариялады, оның ішінде "Дін энциклопедиясы" мен "Жаңа католик энциклопедиясы" екінші басылымдары кірді. Алғашқы баспашы Keter Publishing House-пен бірлесіп, Гейл жаңа басылым үшін Encyclopaedia Judaica-ның көптеген бөлімдерін, оның ішінде Холокост, американдық еврейлер, Израиль және тағы да басқаларын жаңартты. "Иудейканың" алғашқы басылымының редакторларының бірі Фред Скольник 2-ші басылымда бас редактор қызметін сақтап қалды. Америкалық Холокост зерттеушісі Майкл Беренбаум, американдық еврей университетінің теология профессоры және оның Sigi Ziering институтының директоры (Холокосттың этикалық және діни аспектілерін зерттеу), энциклопедияның Холокост және Америка бөлімдерінің редакторы және жалпы редакциялық жұмыстың атқарушы редакторы болып тағайындалды. Орегон университетінің еврей тағылымдамасы бөлімінің меңгерушісі Джудит Баскин әйелдер зерттеулері мен гендерлік мәселелерді жақсартуға бағытталған жұмыстың бақылауын жүзеге асыру үшін шақырылды. Барлығы 50-ден астам бөлім редакторлары, оның ішінде Израиль сыйлығының бес лауреаты, шамамен 1200 ғалым мен редакторлардың еңбектерін қадағалады. Жаңа басылымда 21 000-нан астам қол қойылған мақала бар, оның ішінде 2 600 жаңа және 12 000 өңделген мақалалар бар.
Онлайн нұсқалары
2022 жылдан бастап, 2007 жылғы энциклопедияның екінші цифрлық басылымының көптеген мақалалары Encyclopedia.com іздеу жүйесі арқылы қолжетімді. Кейбір мақалалардың басында "жаңартылған" деген белгі қойылған. Екінші басылымның барлық 22 томы Интернет-архивте бір кітап ретінде сақталған.
Сыншыларының қабылдауы және марапаттары
Кітапхана әдебиеттерінен алынған пікірлер оң. Бостон университетінің профессоры Дональд Альтшиллер "Choice" журналында жазған мақаласында "Иудей энциклопедиясының" екінші басылымы "қанағаттандырудың анық стандарты болды. Қажетті" деген пікірді келтірді. Барбара Бибель "Кітап тізімі" журналында бұл жинақты "ақпараттық жинақтарға құндылық қосылған жақсылық" деп атады.
Дартмут медалі
Энциклопедияның екінші басылымы өте жоғары сапасы үшін бірнеше маңызды награда алды, соның ішінде 2007 жылғы Америка кітапханалар қауымдастығының Дартмут медалін – анықтамалық басылымдар саласындағы ең беделді сыйлықты. Марапатты табыс еткен кезде Дартмут медаль комитетінің төрағасы Эдвард Коунслар: «Бұл 22 томдық жинақ яһуди өмірінің, тарихы және мәдениетінің барлық қырларын сарапты, пәнаралық және толыққанды қарастырады. Бұл 1972 жылы жарық көрген бірінші басылымның кеңейтілген қайта жаңартылуы болып табылады, онда 2600 жаңа мақала бар. 1970 жылдардың басынан бері яһуди өмірі мен мәдениетіне әсер еткен әлемдік және саяси оқиғалардың барлығы жаңартылды, сонымен қатар 'Judaica' бірінші басылыммен салыстырғанда Киелі кітапты зерттеу және Холокост тақырыптарын едәуір кеңейтті. Бұл басылым әйелдерді зерттеу саласын да дамытты».
Басқа марапаттар
Энциклопедия "Кітапхана журналы" журналының "2007 жылғы ең үздік анықтамалық шығармалар" тізіміне де ілікті, және 2008 жылы Америка кітапханалар қауымдастығының Анықтама және пайдаланушыларға қызмет көрсету бөлімі "Шағын және орта кітапханалар үшін ең керемет анықтамалық көздер" тізіміне қосылды.