Кіріспе
Франко-фламанд композиторы Хайн ван Гизегем (1445 – 1476 – 1497) – ерте ренессанс Бургундия мектебінің франко-фламанд композиторы. Оның көптеген шығармалары сақталғанмен, өмірі туралы көп мәлімет белгілі емес. Ол Гийзегемде (қазіргі Бельгияның Аальст қаласының жанында) дүниеге келген болуы мүмкін. Оның музыкалық дарыны Шарль, Шарло графы (кейін Шарль Батыл) тарапынан ертерек байқалған, себебі оның жеке мұғалім тағайындалғаны туралы жазба бар; 1467 жылы Бургундияның қызметкерлер тізімінде ол әнші ретінде тіркелген. Сонымен қатар, ол Адриен Бассен және Антуан Буснуамен бірге Шарльдің "chantre et valet de chambre" атанған, бұл оған көрсетілген ерекше құрметті көрсетеді. Әнші және композитор ретінде қызмет етумен қатар, ол әскерде де болған, себебі оған әскери жабдықтар сатып алынғаны туралы жазба бар, бұл Шарльдің Лиежге қарсы жорығына дейін болған. Шарль музыканттарын өзімен бірге жорықтарына алып жүрді, өйткені ол соғысқа ұқсас музыканы жақсы көретін және көңіл көтеруге мән берді; алайда, Хейн ғана оның танымал музыканттарының арасында солдат ретінде жабдықталған. Ол 1472 жылы Бове қамалында болды, онда Шарль француздық әскерлерден жеңіліске ұшырады, және ғалымдар Хейн сол шайқаста қаза тапқан деп ұзақ уақыт болжады. Дегенмен, оның сақталған шығармаларын зерттеудің соңғы нәтижелері кейбір шығармалар 1472 жылдан кейін жазылған болуы мүмкін екенін көрсетті, әсіресе олар 1472 жылға дейін жатқызылатын шығармалардан стильдік жағынан дамыған. Қазіргі зерттеулер оның қамалдан аман қалғанын және Франция сарайында жұмыс істегенін ұсынады. Мұндай көрнекті әнші мен композитордың Францияның жауласы үшін жұмыс істегені кешіруге оңай болатын жағдай еді, өйткені сол кезде Бургундия музыканттары жоғары бағаланған. Хайн негізінен шансон шығармаларымен танымал, олардың көпшілігі рондо түрінде. Екі шығармасы – «Allez regrets» және «De tous biens plaine» – 15 ғасырдың соңында Еуропада өте танымал болды, олар 25 түрлі дереккөздерде кездеседі, олардың көпшілігі баспа өнері пайда болғанға дейін жазылған, және олар басқа композиторлардың көптеген кейінгі шығармаларының бастапқы материалы ретінде қолданылды. Оның шығармаларының басым көпшілігі үш дауысқа арналған; олар Бургундия мектебінің дәстүрі бойынша қарапайым және айқын текстуралы, ал мелодиялық дауыс ең жоғары орналасқан. Он бір шығарма Хейнге нақты атрибуцияланған, бірақ «анонимді» деп саналатын көптеген ұқсас шығармалар оның туындылары болуы мүмкін. Толық жинақ Corpus mensurabilis musicae, vol. lxxiv (1977), B. Hudson редакторында жарияланған.
Hayne van Ghizeghem ( 1445 – 1476 to 1497) was a Franco Flemish composer of the early Renaissance Burgundian School. While many of his works have survived, little is known about his life. He was probably born in Gijzegem (near Aalst, in modern Belgium). His musical talent must have been noticed early by Charles, Count of Charolais (later to become Charles the Bold) because there is a record of his being personally assigned to a teacher by him; in 1467 he is shown in the Burgundian employment records as being a singer. In addition, he was named along with Adrien Basin and Antoine Busnois as "chantre et valet de chambre" to Charles, indicating the special regard in which he was held. In addition to serving as a singer and composer, he evidently served as a soldier as well, for there is a record of purchase of military equipment for him, prior to the campaign against Liège by Charles. Charles took his musicians along with him on his campaigns, because he loved music as much as war, and insisted on entertainment; however Hayne was the only one of his famous musicians known to be also outfitted as a soldier. He is known to have been at the Siege of Beauvais in 1472, where Charles was decisively repulsed by the French, and Hayne was long presumed by scholars to have been killed in that battle. However, recent research into his surviving compositions indicates that some may have been produced after 1472, especially because they seem to show stylistic development beyond the ones that can be definitively dated to 1472 or before. Current scholarship suggests he may have survived the siege, and gone to work at the court of France. That such a distinguished singer and composer worked for France's bitter rival would have been an offense easy to forgive, for Burgundian musicians of the time were highly prized. Hayne is principally known as a composer of chansons, and most of these are rondeaux. Two in particular—Allez regrets, and De tous biens plaine—were so famous in late 15th century Europe that they appeared in 25 separate sources, many dating from before the invention of printing, and they were used as source material for many later compositions by other composers. Almost all of his works are for three voices; they are simple and clear in texture, in the typical manner of the Burgundian school; and the melodic voice is the highest. Eleven pieces can be definitively attributed to Hayne, though numerous similar works classified as "anonymous" may actually be compositions of his. The entire collection has been edited and published in Corpus mensurabilis musicae, vol. lxxiv (1977), by B. Hudson.
Анықтамалар және қосымша оқу
Луиза Литтеррик: "Хейн ван Гизегем", The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ред. Стенли Сейди. 20 томдық. Лондон, Macmillan Publishers Ltd., 1980 жыл. Густав Риз, "Ренессанс дәуіріндегі музыка". Нью-Йорк, W. W. Norton & Co., 1954 жыл. Клеменс Голдберг: "Compere-нің цитатасы; Zitat, Topos, Zitat und Paraphrase in den Regrets Chansons von Hayne van Ghizeghem und Loyset Compère, Bärenreiter 1996, 88-89 беттер". Жүктеу.