Кіріспе

6 ғасырдағы аскет-затшы Гейлер (555 жылы қайтыс болған) – 6 ғасырдағы аскет-затшы. Ол – Ла-Манш аралдарындағы Жерози аралының, әсіресе аралдың астанасы Сент-Хелиер қаласы мен приходының қасиетті қамқоршысы. Сондай-ақ, ол тері және көз ауруларын емдеуші қасиетті әулие ретінде де танылады.

Алғашқы жылдар

Хеллерий немесе Хеллиер Тоңгеренде (қазір Бельгияда) бұтқа табынушы ата-аналарға дүниеге келді. Оның әкесі Зигеберт, Тонгреннен шыққан ақсүйек, ал анасы Лузигард болды.

Джерси

Алайда, Хеллиер монастырь қауымының оған толыққанды көңіл қоюға және тақуалық өмірге берілуге қажетті тыныштықты сыйламағанын түсінді. Маркульф викингтердің қайта-қайта шабуылдарынан құрдымға кеткен Герсут немесе Агна деп аталатын аралдың сирек тұрғындарынан шақыру алды. Тұрғындар оларға көмектесетін және оларды бағыттайтын шабандоз болмағандықтан, оларға Ізгі хабарды жеткізетін адамды сұрады. Маркульф Хеллиерді және оның серігі Ромарды Джерсиге жіберді, онда ол қазіргі Сент-Хелиер қаласының орналасқан құмды төбелерде балықшылардың кішкентай қауымын тапты. Хеллиер қазіргі Гермитаж тасы деп аталатын, қазір 16 ғасырдағы Елизавета қамалы орналасқан Л’Ислет аралының жанындағы тасшада қоныстанды. Ромар осы тастағы усақ үй мен балықшылар ауылы арасында үздіксіз сапар шекті. Хеллиер тас үстінен жақындап келе жатқан шабуылшылардың желкендерін көріп, жағалауға сигнал берді, сол кезде тұрғындар айналасындағы батпақтарға тарап, шабуылшылардың қанағаттанбаған құмарлығын тоқтатты. Көкжиектегі кішкентай қара бұлттар Джерриа тілінде әлі күнге дейін les vailes dé St. Hélyi (Сент-Хелиердің желкендері) деп аталады. Хеллиер ораза ұстап, дұға етіп, шамамен он бес жыл бойы усақ үйінде тұрды. Деректерге сәйкес, шамамен 555 жылы ол қарақшылардың қолынан шейіт болды, олар оның басын балтамен шапты – сондықтан қалалық елтаңбада балталар қиылысып бейнеленген.

Кереметтер

Хелиер Джерсиде Анкетил есімді жаңсақ адамды емдеу арқылы бір кереметті жасағаны жазылған. Бірде Маркульф келіп тұрғанда, қарақшылар тобы шабуыл жасады. Олар дұға етіп, қолдарымен айқыш белгісін жасады, сонда зор дауыл көтеріліп, қарақшылардың кемелерін қиратты. Шарль Гроссе 10-шы немесе 11-ші ғасырда жазылған «Сент-Хелиердің азапталуы» Маркульфтің екі ертерек өмірбаянынан (А және В) пайдаланып, оларды оқиғаға сәйкес өзгерткенін айтады. Гроссенің қорытындысы – Хелиердің өмірі нашар құжатталған, және Балейн сияқты, ол оны көбінесе ойдан шығарылған деп санайды. Ол жазушының «Джерсиде тұрған, оның туралы аз ғана фактілер белгілі болған оңаша өмір сүрген Хелиердің өмірін жазу міндеті алғанын» айтады: ол тұрған үңгір, науқастарды емдеуі және қарақшылардың қолынан қаза табуы. Ол Тонгре ауданында Хелиер есіміне ұқсас есімді және Маркульф өмірінде Елет атты оңаша өмір сүрушіні тапқан. Ол Хелиерді Тонгредегі жақын есіммен теңестіруден тартынбады, сондай-ақ Елетпен байланыстырып, картада табылмайтын аралда болған керемет оқиғаны пайдаланды. А.М. Беллоустың сөзіне қарағанда, Маркульфтің ең көне өмірбаяны Агна деп аталатын, отыздан аспайтын тұрғыны бар және Елет атты оңаша өмір сүрушісі бар аралды еске алады. Бұл Джерси және Хелиермен байланыстырылған, бірақ бұл «Сент-Хелиердің азапталуында» жасалған теңестірулерді кейінірек оқиғаға енгізу болып табылады. Беллоустың пікірінше, Джерсиде Гернсиге қарағанда сол кезде отыздан аспайтын тұрғыны болуы, Сампсонның жақсы құжатталған сапарларымен салыстырғанда, сенуге қиын. Егер арнальдық арал таңдалса, Herm сияқты кішкентай арал қолайлырақ болар еді. «Сент-Хелиер» деген аттас қаланың болуы Хелиердің өмір сүргенін немесе Джерсиге келгенін дәлелдемейді. Бастапқыда бұл атрибуция Поатьелік Гилариге жатқызылған болуы мүмкін, бірақ уақыт өте келе, әсіресе Қараңғы ғасырларда, Доль епархиясы түркілердің шабуылынан қираған кезде бұрмаланған. Дегенмен, Елизавета қамалы аралындағы оңаша жартас пен оған байланысты Приорияның ұзақ тарихы бар. Оңаша өмір сүрушінің болғанына, содан кейін бірте-бірте дамыған оңаша өмір сүрушілер қауымдастығына қолдау көрсететін жеткілікті дәлелдер бар сияқты. Сонымен қатар, «Сент-Хелиердің азапталуы» кейінірек жазылған, сол кезде бастапқы атрибуциялар уақытпен жасырылған; бұл өмір басқа қасиеттілер туралы қол жетімді дереккөздерден оқиғалар үшін жұмыс істейтіні анық, және осы өмір Маркульфтің Елетусын Хелиермен теңестіреді.