Кіріспе

Magic, Inc. (1940) – американдық жазушы Роберт А. Хайнлайнның 1940 жылы жазылған ғылыми-фантастикалық повесі. Алғаш рет ол 1940 жылдың қыркүйек айында «Бейтаныс фантастикалық көркем әдебиет» журналында «Шайтан заң шығарады» деген атпен жарияланды. Оқиғада сиқыр – түрлі салалардағы кәсіпкерлер қолданатын кәдімгі кәсіп. Шағын бизнес иесі «Magic, Inc.» деп аталатын сыбайлас жемқорлық ұйымның сиқырды бақылауға алу әрекетіне қарсы күреседі. Бұл оқиға «Уолдо және Magic, Inc.» кітабына енген.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Арчи Фрейзер – құрылысшы, бизнесі гүлденіп тұр. Басқа мамандықтарда сиқырдың кеңінен қолданылуына қарамастан, Арчи оны салыстырмалы түрде аз пайдаланады, себебі оның жұмысының көп бөлігі сиқырға қарсы келетін «салқын темірді» қамтиды. Оның уақытша құрылыстардағы рөлі де бар, мысалы, трибуналар мен шатырлар, олардың барлығы темірсіз ағаштан жасалған, бастапқы құрылыстың бір бөлігінен қайта құруға болады. Бұл жұмысты тәуелсіз сиқыршылар атқарады. Кейде қателіктер болады – бірде үйдің бір бөлігі қателікпен қолданылады. Арчи шығармашылықпен орынсыз құрылыстың сыртына «Көрме моделі! Ашық!» деген жарнама іліп қояды. Бір күні Арчиді қорғаныс рэкетімен айналысатын сияқты көрінетін бір күдікті шантажға тартады. Қылмыскерді оның айқын ырымдарынан қорқытып (қолында жасырылған тапаншаны көрсетуге көмектеседі), Арчи киім бизнесін жүргізу үшін сиқырды қолданатын досы Джедсонға барады. Джедсонның маманы – «бір маусымдық» киім, олар ұзақ киюге арналмаған. Арчи келген кезде, ол эктоплазмадан киім жасай алатын жасөспірім медиумның кастингін өткізеді. Джедсон нәтиже басқа біреуге тиесілі дизайнның көшірмесі екенін білгенде көңілі қалады, сондықтан оны пайдалана алмайды. Джедсон мен Арчи Арчидің дүкенінің жанында маңырап тұрған бандитті ұстап алып, ішке кіргізеді. Бұл жерде Джедсон «сыйлық шеңберін» салып, қылмыскерді тұтқындап қояды. Содан кейін ол вуду қуыршағын жасап, оны қылмыскерді қорқытуға қолданады. Қылмыскер бірден құлап, кейбір мәліметтерді шатастырады, бірақ олардың көпшілігі қылмыскердің кім екенін анықтауға пайдасыз. Олар оны кішкентай қылмыскер деп ойлап, дүкеннен шығарып жібереді. Арчи Джедсонның тактикасына наразылық білдіреді, бірақ Джедсон ештеңе істемегенін айтады. Шеңбер мен қуыршақ тек символикалық. Оның қате сенімі оның денесіне түрмеге қамалып, азап шеккендей әсер етті. Сол сәтте сыртта айқай-шу естіледі. Олар оның денесін табады, иығынан аяғына дейін үлкен құстың тырнақтарымен жыртылғандай, ойықтар иіскейді. Арчидің бизнесі біртіндеп құлдырай бастайды. Оның жұмысшыларымен болған құпия апаттар мен проблемалар бар, олар бизнестің айналасында пайда болатын сиқырлы символдардан қорқады. Бір күні таңертең бүкіл бизнес өртеніп, өрт, жер және су элементтерімен жойылады. Джедсон Арчиге беделді сиқыршы Бидлмен кеңесуге көмектеседі, ол жерде шатыр орнатады, содан кейін шатырдағы кейбір іс-әрекеттерден кейін ол ештеңе істей алмайтынын және оған «сараптама ақысы» ретінде 500 доллар берешегі бар екенін хабарлайды. Джедсон оған оны ұмытуды әдеппен айтады, өйткені мұндай ақы бұрын айтылмаған, ал сиқыршылар, заңгерлер сияқты «әдеттегі ақы» негізінде жұмыс істейді. Биддл ашуланып, жоғалып кетеді. Сол кезде спектакльді көріп жүрген Боди есімді жас сиқыршы өзінің білетін ескі сиқыршыны, яғни миссис Дженнингсті қолданған жөн деп айтады. Олар оның кішкентай, жақсы жиналған үйінде кеңес береді. Сәй жапырақтарын оқығаннан кейін, миссис Дженнингс оларға не керек екенін білетінін айтады. Арчидің жұмыс орнында ол бесбұрышты сызып, элементальдарды өзіне шақырады. Бұл – жұлдыз, жұлдызсыз және отты саламандер. Ондин – жәндіктер сияқты жәндіктер, ал саламандра – жалынды жаратылыс, ол жанудың еш жамандығын көрмейді, бірақ зиян келтіргеніне өкініш білдіреді. Ол оларды күшпен және ынандыру арқылы жасаған істерін қайтаруға шақырады. Арчидің бизнесі қалпына келтірілді. Арчидің өзіне қатысты оқиғалар жалғасуда. Бірнеше рет ол қауіптен құтқарылды, көрінеу, миссис Дженнингстің өзі араласқан. Джедсон антропологпен кеңес алады, ол да «адамды жылататын» адам. Үлкен, әдемі африкалық, қымбат костюм киіп, беделді институттардан бітірген доктор Ройс Уортингтон қара сиқырды таба алады және оны жоя алады. Ақырында ол көптеген ерекше сиқырлы заттар тапқанын, бірақ ол өзінің әкесін (қысылған бас) артына қалдырып, бәрін бақылайтынын хабарлайды. Бұл арада Биддлдің ұйымы, «кәсіби сиқыршылардың» тобы, жоғары стандарттарды қамтамасыз ету үшін Арчиді Биддлдің ақысынан асыра ұстайды. Сондай-ақ, өзін «Magic, Inc». деп атаған «бір аялдамалы сауда» компаниясы бар, ол сиқыршыларды жалдап, оларға жұмыс табады. Бұл екі ұйымның бірдей екені ашық құпия. Magic Inc. компаниясының номиналды басшысы Дитворт есімді адам. Джедсон сиқыршыларды реттеуге арналған мемлекеттік заң жобасының Дитвортқа монополиялық билік беретінін біледі. Олар заңды тоқтатуға тырысу үшін Мемлекеттік Капитолға барады, бірақ Дитворт оларды жеңіп, заң жобасын маңызды қоғамдық жобаға қосып, оның қабылдануын тоқтатусыз етеді. Алайда Дитворт Капитол ғимаратындағы үлкен айнаның қасында өтіп бара жатып қателік жасайды. Ол көлеңкесін көрсетпейді, ол демон екенін көрсетеді. Заң күшіне енгеннен кейін, тек Magic Inc. үшін жұмыс істейтін сиқыршылар ғана жұмыс таба алады, ал Magic Inc. қосылудан бас тартқандардың лицензиялары алынады. Осы арада Арчи сияқты клиенттерге сиқырлық қызметтер үшін жоғары бағалар тағайындалады. Джедсон Дитворттың барлық штаттарда жұмыс істегенін және оның схемаларынан қашуға еш жер жоқ екенін анықтайды. Ройс, Джедсон, Боди және Арчи миссис Дженнингстің үйінде жиналады. Олар демон және Ескі Никке қарсы тұру үшін Жарты Әлемге кіру жоспарын құрады. Боди миссис Дженнингстің каминіндегі порталды күзету үшін қалады, ал Джедсон (жабайы жануарға айналған), Ройс (жұмыс костюмінде) және Арчи (қалыпты түрінде) Арчидің таңқалуы мен қуанышына орай, өзінің жас, сұлу қызыл шашты әйелі Аманда Дженнингске айналған миссис Дженнингспен бірге саяхаттайды. Жарты Әлемде әдет-ғұрып жоғары тұрады және табиғат заңдарын келісуге болады. Олар Ескі Ник алдына келіп, оның демондықтарын тексеруді талап етеді. Дәл сол кезде олардың көмегімен миссис Дженнингстің мысығы Ройс пен Арчи қорқынышты жаратылыстардың қатарымен жоғары-төмен жүреді. Джедсон мен Аманда кепіл ретінде қалуға мәжбүр. Жылдар өткендей сезілгеннен кейін олар Дитвортты анықтап, оған шабуыл жасайды. Дитворт демон болғандықтан, олардың барлығын өлтіре алады, бірақ басқа демон олардың жауына қарсы шығып, оны басып тастайды. Сол сәтте олардың көмекшісінің өзі ФБР агенті екенін көрсетеді. Арчи есінен айырылады. Әдет-ғұрыпты сілтеме жасай отырып, олар Дитвортты олардың чемпиондарымен, әрине, ақ сиқыршы Амандамен бетпе-бет кездесуге мәжбүр етеді. Дитворт осыдан қорқады және ақ сиқырмен жеңілгені үшін Ескі Никке жазаланады. Ол «мың мың жылға» түрмеге жабылады, бұл Жердегі оның схемаларын тоқтатуға жеткілікті жеңіл жаза. Ескі Ник ФБР адамын оның ерекше назары үшін қалып қоюға мәжбүр етеді, бірақ Аманда оған қарсы шығып, оның барлық легиондарымен күресе алатынын көрсетеді, ол ойынды өзгертеді. Олардың барлығы үйге оралады. ФБР адамы оларға Дитворттың алаялықтарын басқа бұрыштан зерттегенін және Жарты Әлемде тұтқынға алынғанын айтады. Олар каминнен шыққан кезде Боди оны ескі досы деп таниды. Шапшаң костюм мен шляпа киген ФБР адамы оларға жылдам қоштасып, Бюроға есеп беруге кетеді. Аманданың сұлулығына баурап қалған Арчи оның маңында махаббатқа толы иттіңдей жүреді, бірақ ол оның сезіміне жауап бермейді. Ол оны оның қиындықтарынан қалпына келтіру үшін ұйықтатады, және ол оянғанда ол қайтадан миссис Дженнингс болады. Арчидің бизнесі қалпына келеді, Дитворттың барлық схемалары құлайды.

Қабылдау

Kirkus Reviews оны «өте қиялға толы» деп санады, ал Rain Taxi оны «жаңа қадам» деп атады.