Кіріспе

Аутунит (гидратацияланған кальций уранил фосфаты), формуласы Ca(UO2)2(PO4)2·10–12H2O, – сары-жасыл түсті флуоресцентті фосфат минералы, қатаңдығы 2–2 1/2. Аутунит орторхомбалық жүйеде кристалданады және көбінесе жазық төртбұрышты кристалдар түрінде, әдетте кішкентай қабықтарда немесе жапқыш тәрізді массаларда кездеседі. 48,27% уран қорғанысының орташа мөлшеріне байланысты ол радиоактивті және уран кені ретінде де қолданылады. Минерал ультракүлгін сәуледе жарық жасыл немесе лайм түсті жасыл түспен флуоресценциялайды. Минерал кальциоуранит деп те аталады, бірақ бұл атау сирек қолданылады және көнеріп қалған. Аутунит 1852 жылы Франциядағы Отун қаласының жанында табылды, содан бері ол аутуниттің атымен аталады. Ол гранит пен гидротермальдық кен орындарындағы уран минералдарының тотығу өнімі ретінде кездеседі. Қатар жүретін минералдарға метааутунит, торбернит, фосфуранилит, салеит, уранофан және сабугалит жатады. Тоғыз кен орнынан 90 000 фунт U3O8 өндірілді, бірақ кеннің көп бөлігі "Дейбрейк" кенінен алынды.

Басқа жерлер

Аутунит кездесетін тағы бір жер – Францияның Отун қаласы, бұл минералдың түпкілікті орны және оның аты-жөнінің шығу тегі. Бұл минерал ураннит және уран кұрамындағы басқа минералдардың өзгеруі нәтижесінде қалыптасқан. Аутунит сонымен қатар Корнуолл, Саксония, Солтүстік және Оңтүстік Дакотада да табылады.

Мета-автунит

Егер минерал құрғаса, ол су мазмұнын жоғалтып, I метаавтунитке айналуы мүмкін, ал қыздырудан кейін II метаавтунитке өтуі мүмкін. Бұл екі келесі минерал табиғатта өте сирек кездеседі. Ғылыми зерттеулер үшін минералды судың жоғалуын барынша азайту мақсатында герметикалық ыдыста сақтау ұсынылады. Мұражайларда минералдың құрғауына жол бермеу үшін оны лакпен жапқан жағдайлар белгілі.