Кіріспе

Адам пішіндес имбирь нанынан жасалған печенье. Имбирь нанынан жасалған печенье немесе тікелей печенье, көбінесе бейнеленген адам пішінінде болады, бірақ маусымдық тақырыптарда (Рождество, Хэллоуин, Пасха сияқты) және басқа кейіпкерлердің пішіндері де жиі кездеседі.

Тарих

Имбирный пряник 15 ғасырға дейін жетеді, ал бейнелі печенье жасау 16 ғасырда қолданысқа түсті. Фигуралы имбирный печеньелердің алғашқы жазбада қалған мысалы Англия королевасы I Елизаветаның сарайында болды. Ол маңызды қонақтарының кейбіреулерінің келбетінде имбирный фигураларды жасатып, оларды тарту етті, соның арқасында имбирный печеньелерге адам пішіні келді.

Сипаттамалары

Көптеген қызылша адамдар шамамен адам тәрізді пішінге ие, қалың аяқтары мен саусақтары жоқ. Көптеген имбирлі нан адамдардың беті болады, бірақ бет-әлпеттері беттің өзіндегі ойыстар ма, әлде балмұздақ немесе шоколадпен жабыстырылған басқа тәттілер ме, рецепттен рецептке өзгереді. Басқа да безендірулер жиі кездеседі: шаштар, жеңдер мен аяқ киімдер кейде салынады, бірақ ең көп таралған безендіру – көйлектің түймелері, олар дәстүрлі түрде ирис, балмұздақ немесе кішмішпен бейнеленеді.

Әлемдік рекордтар

Гиннес рекордтар кітабына сәйкес, әлемдегі ең үлкен имбирлі адам 2009 жылдың 9 қарашасында Норвегияның Осло қаласындағы IKEA Furuset дүкенінің қызметкерлері жасаған. Оның салмағы 651 кг (1435.2 фунт) болған.

Көркем әдебиет пен танымал мәдениетте

"Жеңбекше адам" – өмірге келген, қарт әйел-еркек жұбынан және түрлі жануарлардан қашып құтылатын, соңында түлкіге жем болатын ертегі. Гинги – "Shrek" мультфильмдер сериясындағы сөйлейтін жеңбекше кейіпкері. Ол "Жеңбекше адам" ертегісінен алынған. Жаспер Ффордтың "Төртінші аю" комикстік детектив романында, адамнан әлдеқайда үлкен жеңбекше жігіті бейнеленген, ол құрбандарының мүшелерін жұлып алуды ұнататын психопаттық серийлі кісі өлтіруші. Оны ұстаудың қиындығы ертегіге сілтеме жасап тұрады. Пётр Ильич Чайковскийдің 1892 жылғы "Жұмсақ ошақ" балетіндегі басты кейіпкер, тышқан патшасы мен оның серіктеріне қарсы жеңбекшелер армиясын жетектейді. "Candy Land" (1945) ойынының басты кейіпкерлері – Жеңбекше адамдар. "The Muppet Show" бағдарламасында Жеңбекше адамдар көрсетілген. "Дон Кноттс" эпизодында Жеңбекше адамдар ашылу саны ретінде "Сладкий Жеңбекше адам" әнін орындайды. Басты Жеңбекше адамды Фрэнк Оз қолмен ойнатылған қуыршақ ретінде бейнелейді, ал толық денелі Жеңбекше адамдарды Джим Хенсон, Дейв Гольц, Ричард Хант және Джерри Нельсон сомдайды. "Гримм ағайындылары" фильмінде Жеңбекше адам туралы қорқынышты сюжет кездеседі. Кішкентай балаға лай шүгілтіліп, оның көзі, мұрны мен аузы ұрланады. Содан кейін ол ұрланған ерекшеліктерімен кішкентай лай денесін құрайды. Бұл жаратылыс баланы ұстап алып, өзіне сіңіріп алады. Ол "Мені ұстай алмайсыңдар, мен – Жеңбекше адаммын!" деп айқайлап, қашып кетеді. "Cookie Run" сериясының бірінші ойыны "Ovenbreak" – ойыншылардың Жіңгербраве рөлінде Witch's Oven-нен қашу үшін жүгіріп, шабатын жүгіру ойыны. Келесі ойындарда түрлі ингредиенттердің және кейіпкерлердің архетиптеріне негізделген көптеген басқа "печеньелер" (Cookies) енгізіледі, олар жеңбекше адамдардың әртүрлі нұсқалары болып табылады.