Гренландияның солтүстігіндегі құрлық аймағы

Кіріспе

Гренландияның солтүстік-шығысындағы Оодаак немесе Оодап Кекертаа – Гренландияның солтүстік-шығысындағы құм мен лайдан тұратын арал. Кейбір адамдар оны Жердегі ең солтүстік нүкте деп есептейді, бірақ оның ашылғанынан бері басқа да бірнеше жерлерге осы құрметті атақ берілді. Ол, мүмкін, аязды теңіздегі айсбергтің соққысынан пайда болған. Дегенмен, оның пайда болған мұз аймағы жылдан жылға өзгермейді. Егер ол айсбергтің әсерінен туған болса, онда бұл оқиға көп бұрын болған.

Орналасқан жері

Оодаак 83° 40′ солтүстік ендігі және 30° 40′ батыс бойламында, Солтүстік полюстің оңтүстігінде және Гренландияның солтүстік-шығыс ұшына жақын жатқан Каффеклуббен аралының солтүстігінде орналасқан. Ол табылған кезде оның көлемі шамамен бір метрді құрады.

Тарих

Бұл арал 1978 жылы Уффе Петерсен басқарған даниялық экспедициялық топ Каффклуббен аралына тікұшақпен қонды, оның Гренландияның ең солтүстік нүктесінен одан да солтүстікте жатқанын анықтау үшін. Бұл фактіні растағаннан кейін, топтың бір мүшесі Каффклуббен аралының солтүстік-шығысындағы қара даққа назар аударды. Экспедициялық топ аралға тікұшақпен қонды және оны Роберт Пиридің Солтүстік полюске жасаған саяхатына қатысқан инуиттің құрметіне Оодаак деп атады.

Талқылау

Мұндай шағылдық бекеттер әлемдегі ең солтүстік жер нүктесі атағына ие бола алмайды, өйткені олар сирек тұрақты. Шындығында, кейінгі бірнеше экспедиция Оодаактың қазір мұхиттың астында жоғалып кеткенін мәлімдеді. 1998 жылдың шілдесінде Питер Скафте әуеден барлау кезінде бұрын байқалмаған кішкентай аралды суретке түсірді. 2003 жылдың шілдесінде Питер Скафте, Мара Боланд, Дэннис Шмитт және тағы үш адам еріген теңіз мұзы арқылы жаңа аралға аттанды. Ол Каффклуббен аралынан солтүстікке қарай, шамамен 83°42'С координатасында орналасқан. Қар мен мұз ерігеннен кейін, тау жыныстары мен құмнан тұратын жартас пайда болды. Кейіннен Кен Зербст 2008 жылы тікұшақпен аралды таба алмады. 2001 жылдың шілдесінде «Дүниежүзінің шыңына оралу» экспедициясы бұрын ашылған аралдың және тұрақты жер ерекшелігі ATOW1996-ның Жердегі ең солтүстік нүкте екенін анықтады. 2008 жылы аралды таба алмауының бірнеше себебі болуы мүмкін. Арал теңіз түбіне тұрақты түрде байланыспаған болуы мүмкін. Маусымдық және жылдық қар мен мұз жиналуы аралды көрінбейтін етіп қалдырды. Арал көп жылдық мұз белдеуінде табылды, бірақ жаһандық жылыну Гренландия жағалауындағы мұз қабатын тоздырыпты. Мүмкін, арал мұздың күшіне тап болып, одан ығысып кеткен болар. GPS координаталары аралдың орналасқан жеріне қатысты дәл болмауы мүмкін. GPS спутниктері Солтүстік полюске жақын жерде көкжиекте төмен орналасқан, бұл GPS-тің қате нәтижелер беруіне әкелуі мүмкін. 2004 жылдың соңында National Geographic World Atlas-тың сегізінші басылымы жарық көрді. Онда Оодаак Жердегі ең солтүстік құрлық деп көрсетілген. 2005 және 2006 жылдың тамызында Питер Скафте, Аллен Дефорест (спутник инженері) және Пол Ломен (физик) Гренландияның солтүстігіндегі жаңа аралдарды іздеу үшін жоғары ажыратымдылықтағы спутниктік суреттерді пайдаланды. Бір жыл аралықта екі сурет алынды, жаңа аралдардың қозғалғанын анықтау үшін. Бір арал диаметрі бойынша, тіпті ұлғайтусыз спутниктік суретте де көрінді. Команда оны «Скафте аралы» деп атап, веб-сайтқа жариялады. Сондай-ақ, олар өздерінің зерттеулері туралы екі есепті Даниялық полярлық орталығының Хауге Андерсонға жіберді, біреуі 2005 жылы, екіншісі 2006 жылы. Дэннис Шмиттке 2007 жылы Солтүстік Гренландияға аттанған топқа кетер алдында «Скафте аралының» суреті көрсетілді. Ол аралды аралап, солтүстіктегі ең жаңа аралды тапқанын мәлімдеді. Содан бері тағы бірнеше жер ең солтүстік нүкте деп аталып келді. 2021 жылдың шілдесінде ғалымдар Оодаак деп ойлаған жерге барды, бірақ кейіннен Оодаактың солтүстік-батысында бұрын белгісіз аралға қонғанын анықтады. Аралдың шамамен мөлшері және максималды биіктігі шамамен метрді құрайды. Ғалымдар аралды «Qeqertaq Avannarleq» деп атауды ұсынды, гренланд тілінде «ең солтүстік арал» деген мағынаны білдіреді. Данияның Ұлттық ғарыш институтының геодинамика бөлімінің басшысы Рене Форсберг Qeqertaq Avannarleq нағыз арал емес, Каффклуббеннің солтүстігіндегі басқа да аралдар сияқты мұз үстіндегі тау жынысы екенін айтты.

Gravel banks such as this are generally considered not to qualify for the title of the world's northernmost point of land as they are rarely permanent. In fact, several subsequent expeditions have claimed that Oodaaq has now disappeared beneath the ocean. In July 1998, during an aerial reconnaissance flight, Peter Skafte photographed a small island farther north than any previously observed. In July 2003, Peter Skafte, Mara Boland, and Dennis Schmitt, and three others walked across the melting sea ice to the new island. It is located about north of Kaffeklubben Island, at about 83°42'N. Snow and ice had melted to reveal a bank of rocks and sand at a height of about Later Ken Zerbst failed to locate the island in 2008 while using a helicopter. In July 2001, the Return to the Top of the World Expedition came to the conclusion that the previously discovered island and permanent land feature ATOW1996 was the northernmost point of land on Earth. Several possible explanations exist for the failure to locate the island in 2008. The island may not be a permanent land feature connected to the bottom of the sea. Seasonal and yearly accumulation of snow and ice has rendered the island invisible. The island was discovered in a belt of multiyear fast ice, but global warming has eroded this layer of ice along the Greenland coast. Perhaps the island has been exposed to the force of the drift ice and 'bulldozed' away. The GPS coordinates for the island's location are most likely inaccurate. GPS satellites are low on the horizon near the North Pole, which may cause GPS to yield inaccurate results. In late 2004, the Eighth Edition of the National Geographic World Atlas was released. It clearly shows Oodaaq as the northernmost landmass on Earth. In August 2005 and 2006, Peter Skafte, Allen Deforest (satellite engineer), and Paul Lommen (physicist) conducted a search for new islands north of Greenland, using high resolution satellite images. Two sets of images were obtained, one year apart, to determine if any of the new islands had moved. One island was in diameter and visible on a satellite image, even without magnification. The team named it "Skafte Island" and posted it on a website. They also sent two reports about their findings to Hauge Anderson at the Danish Polar Center, one in 2005 and another in 2006. Dennis Schmitt was shown an image of "Skafte Island" before his departure with a group of people to North Greenland in 2007. He visited the island and made the claim that he had discovered a new northernmost island. A number of other locations have since been called the northernmost point. In July 2021, scientists visited what they thought was Oodaaq, later discovering they had actually landed on a previously unknown island north west of Oodaaq. The island measures approximately , with a maximum elevation of around The scientists proposed the island be called "Qeqertaq Avannarleq", Greenlandic for "the northernmost island". Rene Forsberg, head of geodynamics at the National Space Institute in Denmark, said Qeqertaq Avannarleq is not a true island, likely rock on ice, as are all the other islets north of Kaffeklubben.