Рэндольф Борн: Американдық жазушы және интеллектуал

Кіріспе

Американдық жазушы және зиялы (1886–1918)

Рэндольф Силлиман Борн (/b/ɔr/n/; 30 мамыр 1886 – 22 желтоқсан 1918) – Нью-Джерси штатының Блумфилд қаласында туған, Колумбия университетінің түлегі, прогрессивті жазушы және зиялы. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде өмір сүрген жас радикалдардың өкілі саналады. Оның мақалалары "Жеті өнер" және "Жаңа республика" журналдарында жарияланды. Борн эсселерімен, әсіресе, қайтыс болғаннан кейін табылған аяқталмаған "Мемлекет" еңбегімен танымал. Осы эссенің, ол өлгеннен кейін жарық көрген және Untimely Papers жинағына енген нұсқасынан "соғыс – мемлекеттің денсаулығы" деген сөз тіркесі пайда болды, ол қақтығыстар кезінде үкіметтердің билік пен ресурстарды өздеріне қарай тартып алудағы сәттілігіне өкініш білдіреді.

Өмір жолы және шығармашылығы

Борнның бет-әлпеті туған кезде дұрыс қолданылмаған щиппен деформацияланған, ал көлік бауыры сол құлағына оралған, осыдан ол құлағы зақымданып, пішіні бұзылған. Төрт жасында омыртқа туберкулезіне шалдыққан, бұл оның өсуіне кедерес келтіріп, мойны бүгілген. Ол өзінің тәжірибелерін "Олардың біреуінің мүгедектігі" атты эссесінде сипаттаған, ол мүгедектік туралы зерттеулердегі негізгі туынды саналады. 23 жасында ол Колумбия университетінде оқуға стипендия алды, 1912 жылы бакалавр, ал 1913 жылы магистр дәрежесін аяқтады. Ол журналист және "Колумбия айлығының" редакторы болды, сондай-ақ 1914 жылы жарық көрген "The New Republic" апталығына материалдар жазды. Бірақ Америка соғысқа қатысқаннан кейін журнал оның бейбітшіл көзқарастарына қарсы болды. 1913-1914 жылдары ол Колумбия стипендиясымен Еуропада оқыды. Бірінші дүниежүзілік соғыс американдық прогрессивтерді екіге бөлді: Борн мен Джейн Аддамс сияқты соғысқа қарсы топ, прагматик философ және педагог Джон Дьюи басқаратын соғыс жақтастарына қарсы тұрды. Борн Колумбияда Дьюидің шәкірті болды, бірақ ол Дьюидің демократияны тарату үшін соғысты пайдалану идеясын қабылдамады. (Ол "Қабан басы" қоғамының мүшесі болды.) 1917 жылы жазылған "Күмілдердің батысы" атты эссесінде ол Дьюидің замандасы Уильям Джеймстің прогрессивті прагматизмін пайдаланып, Американың демократияны соғысты ақтау үшін пайдаланып отырғанын, бірақ демократияның өзі зерттелмейтінін айтты. Дьюидің идеяларын бастапқыда қолдағанмен, ол Дьюи демократиялық идеалдарынан бас тартып, демократиялық үкіметтің сыртқы түріне ғана назар аударғанын, ал Дьюи бұрын құрметтеген демократияның негізгі идеяларын естен шығарғанын сезінді. Борнға 1915 жылы жарық көрген Хорас Калленнің "Демократия мен балқыту қазандығы" атты эссесі үлкен әсер етті. Каллен сияқты Борн да американдық идеяны ағылшын-саксондық мәдениетпен байланыстырудың қажеті жоқ деп есептеді. 1916 жылы жарияланған "Ұлттық шекарадан асып түскен Америка" мақаласында Борн АҚШ-тың иммигранттардың мәдениетін "космополиттік Америкаға" сіңіруі керек екенін, оларды басым ағылшын-саксондық мәдениетке мәжбүрлеудің қажеті жоқ екенін айтты. Борн Жан-Жак Руссоның жалпы біртұтас ерік-жігер қажеттігіне сенді. Бірде Борн: "Иә, мен де солай сезінер едім, солай істер едім, солай айтар едім! Мен оны және оның жұмысын үмітсіз моральдық және өзін-өзі қанағаттандыратын ағылшындардың біздің американдық санамызға таңған стандарттарымен бағалай алмаймын. Бұл жаңа демократиялық моральды түсінуге көмектесетін моральдық тазару болды, мен өскен және одан құтылуға тырысқан ескі ағылшын әлеміне қарау тәсіліне соңғы нүкте қойды." деді. Борн 1918 жылы соғыстан кейін испаниялық тұмау пандемиясынан қайтыс болды. Борнның ұлттық санасы адамның "рухани елімен", яғни оның мәдениетімен байланысына тікелей қатысты. Оның пікірінше, адамдар өздерінің туған елінің әдебиеті мен мәдениетін басқа елде тұрса да сақтап қалады. Ол бұл АҚШ-қа көшіп келген көптеген иммигранттарға да қатысты деп сенді. Сондықтан Борн әлемнің әртүрлі бөліктерінен келген иммигранттардың ағылшын-саксондық дәстүрлеріне ұқсағанын көре алмады, олар американдық дәстүрлер ретінде қарастырылды. Бұл мақалада Америка бірегей мүмкіндіктер еркіндігін ұсынады және дәстүрлі оқшаулануды сақтай алады, бұл космополиттік кәсіпорынға әкелуі мүмкін екені айтылады. Ол Американың мәдениеттер мен халықтардың осы әртүрлілігі арқасында басқа елдермен мәдени байланысы бар ұлттық мемлекетке айналатынын сезінді. Борн Американың дамуы үшін халықтың көзқарасын кеңейтіп, иммигранттардың өмір салтын қабылдау қажет деп ойлады. Бұл көзқарасты кеңейту елде тұратын барлық адамдардың бірігуіне және елдің ұлылыққа жетуіне әкеледі. Бұл мақала және ондағы идеялардың көпшілігі Бірінші дүниежүзілік соғыстың әсеріне ұшырады, осы соғыс кезінде мақала жазылды.

Bourne's face was deformed at birth by misused forceps and the umbilical cord was coiled round his left ear, leaving it permanently damaged and misshapen. At age four, he suffered tuberculosis of the spine, resulting in stunted growth and a hunched back. He chronicled his experiences in his essay titled, "The Handicapped by one of them", considered a foundational work in disability studies. At age 23, he won a scholarship to study at Columbia University, from which he graduated in 1912 with a Bachelor of Arts degree and a Master's degree in 1913. He was a journalist and editor of the Columbia Monthly, and he was also a contributor to the weekly The New Republic since it was first launched in 1914, but after America entered the war, the magazine found his pacifist views incompatible. From 1913 to 1914, he studied in Europe on a Columbia Fellowship. World War I divided American progressives and pitted an anti war faction—including Bourne and Jane Addams—against a pro war faction led by pragmatist philosopher and educational theorist John Dewey. Bourne was a student of Dewey's at Columbia, but he rejected Dewey's idea of using the war to spread democracy. (He was a member of the Boar's Head Society.) In his pointedly titled 1917 essay "Twilight of Idols", he invoked the progressive pragmatism of Dewey's contemporary William James to argue that America was using democracy as an end to justify the war, but that democracy itself was never examined. Although initially following Dewey, he felt that Dewey had betrayed his democratic ideals by focusing only on the facade of a democratic government rather than on the ideas behind democracy that Dewey had once professed to respect. Bourne was greatly influenced by Horace Kallen's 1915 essay, "Democracy Versus the Melting Pot". Like Kallen, Bourne argued that Americanism ought not to be associated with Anglo Saxonism. In his 1916 article "Trans National America," Bourne argued that the United States should accommodate immigrant cultures into a "cosmopolitan America," instead of forcing immigrants to assimilate to the dominant Anglo Saxon based culture. Bourne was an enthusiast for Jean Jacques Rousseau's belief in the necessity of a general will. Bourne once exclaimed,

text=Yes, that is what I would have felt, done, said! I could not judge him and his work by those standards that the hopelessly moral and complacent English have imposed upon our American mind. It was a sort of moral bath; it cleared up for me a whole new democratic morality, and put the last touch upon the old English way of looking at the world in which I was brought up and which I had such a struggle to get rid of.|sign=Randolph Bourne|source=

Bourne died in the Spanish flu pandemic after the war, in 1918. Bourne's view of nationality was related to the connection between a person and their "spiritual country", that is, their culture. He argued that people would most often hold tightly to the literature and culture of their native country even if they lived in another. He also believed this was true for the many immigrants to the United States. Therefore, Bourne could not see immigrants from all different parts of the world assimilating to the Anglo Saxon traditions, which were viewed as American traditions. This article goes on to say that America offers a unique liberty of opportunity and can still offer traditional isolation, which he felt could lead to a cosmopolitan enterprise. He felt that with this great mix of cultures and people, America would be able to grow into a trans national nation, which would have interconnecting cultural fibers with other countries. Bourne felt America would grow more as a country by broadening people's views to include immigrants' ways instead of conforming everyone to the melting pot ideal. This broadening of people's views would eventually lead to a nation where all who live in it are united, which would inevitably pull the country towards greatness. This article and most of the ideas in it were influenced by World War I, during which the article was written.

Жарияланған кітаптар

Жастар және өмір. 1913 жыл. Хоутон Миффлин компаниясы. Эсселер. Гари мектептері. 1916 жыл. Риверсайд баспасы. Индиана штатының Гари қаласындағы прогрессивті мектептердің толыққанды шолуы. Уақытша қағаздар. 1919 жыл. Көбінесе 1-ші дүниежүзілік соғыс туралы жазылған, өлімнен кейінгі эсселер. Мемлекет туралы аяқталмаған эссесі де бар. ("Соғыс – мемлекеттің сауығуы"). Б. В. Хьюбш.