Кіріспе
Шведтердің және кейін Данияның патшасы Сигурд Ринг (Ескі скандинав тілінде: Sigurðr Hringr, кейбір дереккөздерде жай ғана Hringr деп аталады) – аңыз бойынша, көптеген ескі скандинавиялық сағаларда еске алынған шведтердің патшасы. Осы дереккөздерге сәйкес, ол өзінің араласқан ағасы Харальд Вартуттың қарауында Швецияны билеуге рұхсат алған. Кейін ол ағасы Харальдқа қарсы қару алып, оны тақтан түсіріп, Дания тажын иеленуге тырысты. Бұл қақтығыста Сигурд, аңызға айналған Бравеллир шайқасынан кейін жеңіске жетті, онда Одін өзі араласып, Харальдты өлтірген делінеді. Сағаларда Сигурд сонымен қатар норвегиялық викинг батыры және Дания мен Швецияның аңыз патшасы Рагнар Лодброктың әкесі ретінде белгілі. "Боса сағасы" бойынша, бұрын Сигурд Ринг туралы саға болған, бірақ ол қазір жоғалып кеткен.
Sigurd Ring (Old Norse: Sigurðr Hringr, in some sources merely called Hringr) according to legend was a king of the Swedes, being mentioned in many old Scandinavian sagas. According to these sources he was granted rulership over Sweden as a vassal king under his uncle Harald Wartooth. Later he would take up arms against his uncle Harald in a bid to overthrow him and take the crown of Denmark, a conflict which Sigurd eventually won after the legendary Battle of the Brávellir, where it is said that Odin himself intervened and killed Harald. In the Sagas, Sigurd is also known for being the father of the Norse Viking hero and legendary king of Denmark and Sweden, Ragnar Lodbrok. According to Bósa saga ok Herrauds, there was once a saga on Sigurd Ring, but this saga is now lost.
Гервар сагасы
Гервар сагасында Данияның қарастырылған патшасы Вальдар қайтыс болғаннан кейін, оның ұлы Рандвер Дания патшасы болды, ал оның үлкен ағасы Харальд Вартут Готландта патшалық дәреже алды. Содан кейін Харальд анасының әкесі Ивар Видфамне бұрын билік еткен барлық жерлерді бағындырды (Швеция, Дания, Курония, Саксония, Эстония, Гардарике, Нортумберленд). Рандвер Англиядағы шайқаста қаза болғаннан кейін, оның ұлы Сигурд Ринг Дания патшасы болды, шамасы Харальдтың бағынышты патшасы ретінде. Сигурд Ринг пен Харальд Остергётланд жазығындағы Бравелир шайқасында (Бравалла) соғысты, онда Харальд пен оның көптеген жауынгерлері қаза тапты. Сигурд Ринг Данияны өліміне дейін биледі, ал оның орнын ұлы Рагнар Лодброк иеленді. Дегенмен, Харальд Вартуттың Эйстейн Ильльрулер есімді ұлы болды, ол Рагнар Лодброктың ұлы Бьёрн Темірбел өлтіргенге дейін Швецияны биледі.
Бірнеше күн бұрын жасалған нан
Sögubrot af nokkrum fornkonungum-де, Сақина (көбінесе есімнің Сигурд бөлігісіз айтылады) Дания патшасы Харальд Вартуттың әкесінің інісі және, болжам бойынша (Sögubrot-тың осы бөлігінде бұл туралы тікелей айтылмаған), Рандвердің ұлы, ал ол өз кезегінде Харальдтың анасы, терең ойлы Аудр және оның күйеуі Гардарики патшасы Радбардың ұлы. Харальд Вартут қартайғанын сезіне бастады, сондықтан ол Сақинаны Уппланд патшасы етіп тағайындады, оған Швеция мен Вестергётландты басқару міндеті жүктелді. Харальд 150 жасқа толғанда, ол шайқаста патшадай қаза тапқысы келді, сондықтан Сақинаны онымен далада кездесуге шақырды. Сақина Швеция, Вестергётланд және Норвегиядан әскер жинап, құрлық және теңіз арқылы Колмарден орман астындағы Бравёллер жазығына, Бравiken шығанасына жақын жерге әскерін жеткізді. Ол жерде Харальдтың көп ұлтты әскері күтіп тұрды, содан кейін Бравёллердегі алып шайқас басталды. Ақырында Сақина өзінің көне әйелін жеңіп, оны аяусыз шайқаста өлтірді және Данияның да билеушісі болды. Ол Сканнеге бір ярлды тағайындады және Данияның қалған бөлігін қалқанмен соғысатын әйелге тапсырды (салыстырыңыз: Chronicon Lethrense, төменде). Сигурд Сақина (енді мәтінде осылай аталады) Альфхейм патшасы Гандальф Альфгейрссонның қызы Альфхильдке үйленді, ал олардың ұлы Рагнар Лодброк болды. Сигурд қартайған сайын оның мемлекетінің алыс аймақтары бөліне бастады, және ол қартайғандықтан Англиядағы территориясын жоғалтқаны айтылады. Белгілі бір Адальбрикт (Этельберт) Нортумбрияны иеленді және оның орнын ұлдары Ама мен Элла басты. Бір күні Сигурд Вестергётландта болғанда, оның қарындастарының ұлдары, яғни Гендальфтың ұлдары оны зиярат етті. Олар одан Норвегиядағы Вестфольд патшасы Эйстейнге шабуыл жасауға қосылуын өтінді. Вестфольдта Скирингсалда үлкен блоттар өткізілді. Ақырғысы ретінде, Sögubrot (яғни "фрагмент") осы жерде аяқталады. Дегенмен, Skjöldunga saga-сы Sögubrot-тың негізінде жатқан түпнұсқалық әңгіме деп саналады және ол оқиғаны жалғастырады (төменде қараңыз).
Олаф Триггвасонның сағасы
Олаф Триггвасонның кеңейтілген сағасына сәйкес, Сигурд Ринг швед-дандық патшалығын тұрақтандырғаннан кейін, Англияда бұрын Харальд Вартут пен Ивар Видфамне қарасты жерлерді еске алды. Бұл аймақты енді Вессекс патшасы Пётрдің інісі Ингалд (Ингильда) биледі, ол өзі де қуатты басшы еді. Ринг leiðangr-ді шақырып, батысқа қарай Нортумбрияға жетті. Ингалд шабуыл туралы білген соң, әскер жинады. Одан кейін болған шайқаста Ингалд және оның ұлы Уббе (Эоппа) көптеген әскерлерімен бірге қаза тапты. Ринг енді Нортумбрияны бағындырып, Олаф Кинриксонды тәуелді патша етіп тағайындады. Ол Ивар Видфамненің анасы Моалд Диграның шөбересі еді. Ринг өз патшалығына қайтып келді, ал Олаф ұзақ уақыт билік етті. Бірақ кейін Уббе ұлы Ева (Еафа) патшалыққа талап етті. Олаф жеңіліп, өзінің үстемдігіндегі Свитиодқа қашты. Құн төлеу ретінде Ринг Олафты Ютландиядағы тәуелді патша етіп тағайындады. Осылайша ол Рингке, содан кейін Рагнар Лодброкқа қызмет етті. Оның ұрпақтары Грим, Аудульф және Горм (I) Баласыз да Ютландияда билік етті. Горм I табылған Кнудты асырап алды, ал оның ұлы Горм II кейінгі Дания патшаларының атасы Хардекнуд I-нің асыраушы әкесі болды. Сагада Уэссекс патшасы Экгберттің тегін анықтайтын аңглосаксон патшалық шежірелеріндегі есімдер туралы айтылады.
Ad catalogum regum Sveciæ annotanda (Skjöldunga saga) (Скьёлдюнга сағасы)
Скьёлдунга сагасында Сигурд Ринг Альфхейм королі Альфтың қызы Альфхильдке үйленгені және олардың ұлы Рагнар Лодброк болғаны айтылады. Өкінішке орай, Альфхильд қайтыс болды. Сигурд Ринг қарт жасқа келгенде Скирингсалға үлкен құрбандықтарға қатысу үшін келді. Сол жерде ол Альфсол есімді өте әдемі қызды көріп қалды, ол Вендел (Vendel) королі Альфтың қызы еді. Қыздың екі бауыры Сигурдке оған үйленуге рұқсат бермеді. Сигурд бауырларымен шайқасып, оларды өлтірді, бірақ олардың қарындасы Сигурд оны ешқашан иеленбеуі үшін бауырларына у берді. Оның денесі Сигурдке жеткізілгенде, ол үлкен кемеге мініп, Альвсол мен оның бауырларын кемеге орналастырды. Содан кейін ол кемені толық желкенмен теңізге шығарды, кеме өртеніп жатқанда. Рагнар Лодброк әкесінен кейін таққа отырды, бірақ Швеция тағына король Эйстейн Белиді тәжді, оны кейін Рагнардың ұлдары өлтірді.
Gesta Danorum (Даналық кітап)
Саксо Грамматикустың "Gesta Danorum" (7-кітап) еңбегінде айтылуынша, Ринг – швед патшасы Инджальдтың ұлы және Дания патшасы Харальд Вартуттың ана тарапынан туған сіңлісінің ұлы болған. Оның әкесі Инджальд Харальдтың қарындасын зорлап алып, осыдан соғыс басталып, бірақ нәтижесіз аяқталған. Соңында Харальд Инджальдпен достығын сақтау үшін оның осы әрекетін қабылдады. Ринг, Харальд Вартутпен бірге Бравель шайқасына қатысып, Данияның да билеушісі атанды. Ол өзінің туысы Але Күштіні Сканнедегі тәуелді патша етіп тағайындады, ал Данияның қалған жерлерін қорғауды батыр әйел Хетаға тапсырды. Содан кейін Саксо түрлі тәуелді патшалар мен олардың ерліктері туралы айтады. Он төрт Дания патшасы өткен соң, 9-шы кітапта Саксо Сигурд Рингті Сивардус деп атайды, оның лақабы Ринг. Бірақ бұл патша Бравель шайқасының жеңімпазына ешқандай ұқсамайды. Керісінше, ол норвегиялық вождь Сигурдтың ұлы және тарихи король Гетрик (яғни Гудфред, 810 ж. ө.) немересі. Зеландия және Сканне халқының қолдауымен ол өзінің туысы Рингке қарсы азамат соғысы жүргізеді. Екі қарсылас шайқасқа түсіп, екеуі де қаза табады. Сигурд Ринг – азамат соғысы кезінде Норвегияда өскен, бірақ қазір Данияның билеушісі деп есептелетін Рагнар Лодброктың әкесі.
Басқа дереккөздер
Хегги Норвег byggdist бойынша, Сигурд Ринг – Рандвердің ұлы, Харальд Вартуттың туған інісі. Рандвер – Радбардтың ұлы, ал Харальд – Хрэрекр Слонгванбаугидің ұлы. Рагнар Лодброк сағасында Сигурд Ринг пен Харальд Вартут Бравеллир шайқасында соғысып, Харальдтың қаза тапқаны айтылады. Шайқастан кейін Сигурд Ринг Данияның патшасы болды және ол Рагнар Лодброктың әкесі еді. Рагнарссонның әңгімесінде тек Ринг Швеция мен Данияның патшасы және Рагнар Лодброктың әкесі болғаны айтылады. Bósa saga ok Herrauds-та Рагнар Лодброктың әкесі Сигурд Ринг Бравеллир шайқасында Харальд Вартутпен соғысып, Харальд қайтыс болғаны жазылған. Сондай-ақ, Сигурд Ринг туралы аңыз болғаны (қазір сақталмаған) айтылады. Chronicon Lethrense мәліметінше, Харальд Вартут Жерорта теңізіне дейінгі барлық елдерден салық жинаған. Бірақ ол Швецияға салық талап ету үшін барғанда, швед патшасы Ринг оны Бравеллир шайқасында қарсы алып, Харальд жеңіліп қайтыс болды. Ринг Данияны әйел билеушіге тапсырды (қ. Sögubrot af nokkrum fornkonungum, жоғарыда).
Тарихи шығу тегі
Дания тәжі үшін күрес туралы хабар Сигурд Тобығының аңызына бастау болуы мүмкін деген пікір бар. 812 жылы Хеммингтің қайтысынан кейін оның бауыры немесе туысы Сигифрид пен Ануло арасында азаматтық соғыс шықты. Бұл Ануло ертерек патша болған Харальдтың немересі немесе шөбересі (nepos) еді. Олар мұрагерлік үшін шайқасты, онда екеуі де қаза тапты. Орта ғасырлық мәтіндерде Сигфред және Сигурд есімдері жиі шатастырылған. Ал Анулоға келетін болсақ, бұл есім бастапқыда көне норвег тіліндегі Ánleifr немесе Áli сөзін білдірген болуы мүмкін, бірақ ортағасырлық скандинавиялық жылнама жазушылары оны латынша annulus деп жаңылыс түсіндірген, ол «сақина» деген мағынаны білдіреді. Саксо Грамматикус және басқа да патшалар тізімін жасаушылар Сигфред/Сигурд және Ануло/Тобық есімдерін бір адамға біріктірген, олар 9 ғасырдың тарихи оқиғаларын Адам Бремендіктің (шамамен 1075 ж.) жылнамасынан білген. Олардың тарихи ізбасары Рагнфред (812–813 жж.) Саксомен викинг басшысы Рагнар Лодброкпен шатастырылған, ол Сигурд Тобықтың ұлы ретінде танылады. Сондықтан Данияның ерте викинг дәуірі патшаларының тізімі жоғары орта ғасырлық құрылым болып табылады. Бір мүмкіндік – 812 жылғы күрес Сигурд Тобықтың, Харальд Тісқақтанның шөбересінің қатысқан Бравель шайқасында бейнеленген болуы мүмкін. Басқа ғалымдар билеушінің бастапқы аты Тобық болғанын, ол шведтердің тарихи патшасы болғанын және 8 ғасырда Даниялық немесе шығыс геаттар әскеріне қарсы шайқаста жеңіске жеткенін ұсынады. Ал енді біреулері бұл шайқасты мифтік немесе таза аңыздық деп санайды. Қазіргі швед тарихшылары жоғары орта ғасырлық сага әдебиетінен хронология құру мүмкіндігіне күмәнмен қарайды және әдетте Сигурд Тобықтың немесе Бравель шайқасының тарихилығын талқылаудан бас тартады. Тобық аты викинг дәуіріндегі швед патшалық руында кездеседі, өйткені Адам Бремендіктің (шамамен 1075 ж.) шіркеулік жылнамасында 10 ғасырдың бірінші жартысында осы есімді билеуші болғаны жазылған.