Папа Лев IX (1002-1054) – Католик шіркеуінің басшысы, орта ғасырлардағы маңызды тұлға. 1054 жылғы Үлкен жарылысқа ықпал етті, шіркеу реформаларын жүргізді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Католик шіркеуінің басшысы 1049-1054 жылдары.
Head of the Catholic Church from 1049 to 1054
Папа Лев IX (21 маусым 1002 – 19 сәуір 1054), Бруно фон Эгишейм-Дагсбург туған, 12 ақпан 1049 жылдан 1054 жылы қайтыс болғанға дейін Католик шіркеуінің басшысы және Папалық мемлекеттердің билеушісі болды. Лев IX орта ғасырлардағы ең маңызды папалардың бірі саналады; ол 1054 жылғы Ұлы жарылыстың басталуына ықпал етті, бұл католик және шығыс православие шіркеулерінің ресми түрде бөлінуінің шешуші нүктесі болып есептеледі. Лев IX Католик шіркеуін реформалауда дәстүрлі моральды қолдады. Оның алғашқы іс-қимылдарының бірі – 1049 жылғы Пасха синодын өткізу болды; ол Саксонияда император Генрих III-ке қосылып, оны Кельн мен Ахенге сүйемелдеді. Сондай-ақ ол Реймсте жоғары дін қызметкерлерінің кеңесін шақырды, онда бірнеше маңызды реформалық қаулылар қабылданды. Майнцте итальяндық, француздық және неміс дін қызметкерлерінің қатысуымен кеңес өткізілді, сонымен қатар Византия императорының елшілері де болды. Бұл жерде де симония және дін қызметкерлерінің некесі қарастырылған басты мәселелер еді. Католик шіркеуі оны қасиетті деп есептейді; оның мерекесі 19 сәуірде тойланады.
Pope Leo IX (21 June 1002 – 19 April 1054), born Bruno von Egisheim Dagsburg, was the head of the Catholic Church and ruler of the Papal States from 12 February 1049 to his death in 1054. Leo IX is considered to be one of the most historically significant popes of the Middle Ages; he was instrumental in the precipitation of the Great Schism of 1054, considered the turning point in which the Catholic and Eastern Orthodox Churches formally separated. Leo IX favoured traditional morality in his reformation of the Catholic Church. One of his first public acts was to hold the Easter synod of 1049; he joined Emperor Henry III in Saxony and accompanied him to Cologne and Aachen. He also summoned a meeting of the higher clergy in Reims in which several important reforming decrees were passed. At Mainz, he held a council at which the Italian and French as well as the German clergy were represented, and ambassadors of the Byzantine emperor were present. Here too, simony and clerical marriage were the principal matters dealt with. He is regarded as a saint by the Catholic Church; his feast day is celebrated on 19 April.
Ерте өмір
Бруно Нордгау графы Хью IV және Дабоның Хайльвигінен туды. Оның әкесі – Киелі Рим империясының императоры Конрад II-нің туысы болған. Бруно бес жасында ақсүйектер ұлдарына арналған мектептің иесі, Туль епископы Бертольдтың қамқорлығына берілді. 1017 жылы Бруно Тульдегі Сент-Стефан шіркеуінің каноны болды. 1024 жылы Генрих II-нің орнын туысы Конрад басқанда, Бруноның туыстары оны жаңа патшаның сарайына «оның капелласында қызмет етуге» жіберді. Конрад өзінің билігін иеліктерінің сол бөлігінде бекіту үшін Италияға аттанғанда Бруно 1026 жылы диакн болды. Туль епископы Хериман контингентін жарым аралға жетектеуге тым қарт болғандықтан, оның басшылығын Бруноға сеніп тапсырды. Осылайша, әскердің арасында епископ Хериман қайтыс болды, ал Бруно бірден оның орнын басуға сайланды. Конрад оны үлкен істерге арнаған, сондықтан осы қарапайым лауазымды қабылдауына кедергі келтірді. Бірақ Бруно императорды лауазымды қабылдауға көндірді. 1027 жылы Бруно Тоуль епархиясын жиырма жылдан астам уақыт бойы, қиын-қыстау заманда басқарды. Ол аштықпен де, соғыспен де күресуге мәжбүр болды, ал Туль шекаралық қала болғандықтан, оған осы қауіп-қатер көп түсті. Бруно Конрад II-ге, содан кейін Генрих III-ке маңызды саяси қызметтер көрсетті. Ол бейбітшілік орнатуды және қажет болған жағдайда өзін қорғау үшін қылыш қолдануды білді. Конрадтың Роберт ИІ-ге жіберген елшісі Франция мен империя арасында мызғымас бейбітшілік орнатып, Конрад пен Роберттің ұлдары билік құрған кезде де бұл бейбітшілік бұзылмады. Екінші жағынан, ол Конрадқа қарсы көтеріліс жасаған Блуа графы Одо II-ге қарсы епископтық қаласын қорғады және «өзінің даналығы мен тырыстығымен» Бургундияны империя құрамына қосты. Бруно Клюни орденінің ережелерін таратудағы ынтасымен адал және реформатор дін қызметкері ретінде кеңінен танылды. Ол епископ болып тұрғанда әкесінің, анасының және екі бауырласының қайтысына қайғырып, күйзеліске түсті. Бруно музыкада жақсы білім алды және осы өнерде өте шебер болды.
Bruno was born to Count Hugh IV of Nordgau and Heilwig of Dabo and was a native of Egisheim, Upper Alsace (present day Alsace, France). His father was a first cousin of Conrad II, emperor of the Holy Roman Empire. At the age of five, Bruno was committed to the care of Berthold, Bishop of Toul, who had a school for the sons of the nobility. In 1017 Bruno became a canon at St. Stephen's in Toul. When, in 1024, his cousin Conrad succeeded Henry II as emperor, Bruno's relatives sent him to the new king's court "to serve in his chapel". Bruno was a deacon in 1026 when Conrad set out for Italy to make his authority respected in that portion of his dominions, and as Herimann, Bishop of Toul, was too old to lead his contingent into the peninsula, he entrusted the command of it to Bruno. While he was thus in the midst of arms, Bishop Herimann died and Bruno was at once elected to succeed him. Conrad, who destined him for higher things, was loath to allow him to accept that insignificant see. But Bruno induced the emperor to permit him to take the see. Consecrated in 1027, Bruno administered the Diocese of Toul for over twenty years, during a time of stress and trouble. He had to contend not merely with famine, but also with war, to which as a frontier town Toul was much exposed. Bruno rendered important political services to Conrad II, and afterwards to Emperor Henry III. He knew how to make peace, and, if necessary, to wield the sword in self defence. Sent by Conrad to Robert the Pious, he established so firm a peace between France and the empire that it was not again broken even during the reigns of the sons of both Conrad and Robert. On the other hand, he held his episcopal city against Count Odo II of Blois, a rebel against Conrad, and "by his wisdom and exertions" added Burgundy to the empire. Bruno became widely known as an earnest and reforming ecclesiastic by the zeal he showed in spreading the rule of the order of Cluny. It was whilst he was bishop that he was saddened by the death not merely of his father and mother, but also of two of his brothers. Bruno found some consolation in music, in which he proved himself highly proficient.
Теология
IX Лео католик шіркеуін реформалау кезінде дін қызметкерлерінің бойдақ болуын қолдады. Оның алғашқы қоғамдық іс-әрекеттерінің бірі – 1049 жылы өткізілген Пасха синоды болды, онда дін қызметкерлерінің (субдиакон шеніне дейін) бойдақ болуы қайтадан талап етілді. Сонымен қатар, Пасха синодында папа өзінің барлық симонияға қарсы пікірін нақты жеткізді. Одан кейінгі жылдың көп бөлігін Лео IX-тың понтификатының ерекше белгісі болған Италия, Германия және Франция арқылы саяхаттар алып кетті. Павиядағы синодқа төрағалық еткеннен кейін, ол Генрих III-ке Саксонияда қосылып, оны Кельн мен Ахенге ертіп барды. Ол сондай-ақ Реймсте жоғары дін қызметкерлерінің мәжілісін шақырды, онда бірнеше маңызды реформалық қаулылар қабылданды. Майнцте ол итальяндық, француздық және неміс дін қызметкерлерінің қатысуымен кеңес өткізді, сондай-ақ Византия императорының елшілері де болды. Мұнда да симония және дін қызметкерлерінің некелесуі ең маңызды мәселелер болды. Римге оралғаннан кейін Лео 1050 жылдың 29 сәуірінде тағы бір Пасха синодын өткізді. Ол негізінен Турлық Беренгардың үйретіктеріне қатысты дау-жанжалмен айналысты. Сол жылы ол Салерно, Сипонто және Верчеллиде провинциялық синодтарға төрағалық етті, ал қыркүйекте туған Германиясына қайта оралды, үшінші Пасха синодына үлгеру үшін Римге қайтып келді, онда симонистер тағайындағандарды қайта тағайындау мәселесі қарастырылды. 1052 жылы ол Пресбургте императорға қосылып, венгрлердің бағынуын қамтамасыз етуге тырысты. Регенсбург, Бамберг және Вормс қалаларында папаның келуі түрлі шіркеулік салтанаттармен атап өтілді. 1053 жылдың басында Лео Карфаген архиепискобы мен Гумми Махдия епискобы арасындағы шіркеулік басымдық туралы дауды төрелікке алды.
Leo IX favoured celibacy for the clergy in his reformation of the Catholic Church. One of his first public acts was to hold the well known Easter synod of 1049, at which celibacy of the clergy (down to the rank of subdeacon) was required anew. Also, the Easter synod was where the pope at least succeeded in making clear his own convictions against every kind of simony. The greater part of the year that followed was occupied by one of those progresses through Italy, Germany and France which form a marked feature in Leo IX's pontificate. After presiding over a synod at Pavia, he joined Henry III in Saxony and accompanied him to Cologne and Aachen. He also summoned a meeting of the higher clergy in Reims in which several important reforming decrees were passed. At Mainz he held a council at which the Italian and French as well as the German clergy were represented, and ambassadors of the Byzantine emperor were present. Here too, simony and the marriage of the clergy were the principal matters dealt with. After his return to Rome, Leo held another Easter synod on 29 April 1050. It was occupied largely with the controversy about the teachings of Berengar of Tours. In the same year he presided over provincial synods at Salerno, Siponto and Vercelli, and in September revisited his native Germany, returning to Rome in time for a third Easter synod at which the question of the reordination of those who had been ordained by simonists was considered. In 1052 he joined the emperor at Pressburg and vainly sought to secure the submission of the Hungarians. At Regensburg, Bamberg and Worms, the papal presence was celebrated with various ecclesiastical solemnities. In early 1053, Leo arbitrated a dispute between the archbishop of Carthage and the bishop of Gummi Mahdia over ecclesiastical precedence.
Константинопольмен қарым-қатынастар
Константинополь патриархы Михаил I Серуларий, Болгар архиепископы Лео Охридский арқылы папаға хат жазып, Латын шіркеуінде ашытқысыз нан қолдануын және ораза күндерін сынады. Лео IX 1054 жылы Михаил I-ге хат жолдады, онда Константиннің саяхатнамасының үлкен бөлігі келтірілді, оның шынайы екеніне сенді. Лео Михаилды осы саяхатнама толығымен шындық екеніне, аңыз емес екеніне көздерін жеткізді, сондықтан Петірдің апостолдық мұрагері ғана осы билікке ие және бүкіл Шіркеудің заңды басшысы болар еді. Өлімі алдында Лео IX, Константинопольдегі Шіркеу мәселесіне жауап ретінде, Сильва Кандида кардиналы Хамберт басқаратын легатиндік миссияны Константинопольге патриарх Михаил Серулариймен келіссөздер жүргізу үшін жіберді. Хамберт келіссөздерді тез арада тоқтатып, Патриархты анафемаға ұшырату туралы бұйрық берді. Бұл болғанымен, Ұлы Шығыс-Батыс схизмасы басталды.
Patriarch Michael I Cerularius of Constantinople, through Leo of Ohrid, Archbishop of Bulgaria, wrote to the pope denouncing the use of unleavened bread and fasting days in the Latin Church. Leo IX sent a letter to Michael I in 1054, citing a large portion of the Donation of Constantine, believing it was genuine. Leo assured Michael that the donation was completely genuine, not a fable, so only the apostolic successor to Peter possessed that primacy and was the rightful head of all the Church. Before his death, Leo IX had sent a legatine mission under Cardinal Humbert of Silva Candida to Constantinople to negotiate with Patriarch Michael Cerularius in response to his actions concerning the Church in Constantinople. Humbert quickly disposed of negotiations by delivering a bull excommunicating the Patriarch. Despite this, the break began the Great East–West Schism.
Нормандармен қақтығыс
Норманның Оңтүстік Италиядағы шабуылдарынан үнемі қорқып, Византиялықтар Норманның рухани басшысы IX Леонға үмітсіздікпен жүгінді. Вильгельм Апулияның айтуынша, олар одан "қазір еркіндігінен айырылған Италияны босатуға және Апулияны өз иығына батырып отырған зұлым халықты кетуге мәжбүр етуге" өтінді. 1053 жылы өткен төртінші Пасха синодынан кейін Лев IX италиялықтар мен шваб жалдама әскерлерімен Оңтүстіктегі Норманға қарсы жорыққа шықты. "Шын ниетті христиандар болғандықтан, Нормандықтар рухани жетекшілерімен соғысуға құлшынбады және бейбітшілікке келуге тырысты, бірақ швабтар оларды қорлады – шайқас сөзсіз болды." Лев IX әскерге өзі жетекшілік етті, бірақ оның күштері 15 маусымда 1053 жылы Цивитате шайқасында толық жеңіліске ұшырады. Дегенмен, ол қаладан шығып, жеңімпаз жаумен кездескенде, оған мойынсұну белгілері, кешірім тілеу және адалдық пен құрметке ант беру арқылы құрметпен қарсы алынды. 1053 жылдың маусымынан 1054 жылдың наурызына дейін папа Калабрия мен Апулиядағы Норманның жаулап алуларын мойындағанға дейін Беневентода құрметті тұтқын ретінде ұсталды. Римге оралғаннан кейін көп ұзамай, 1054 жылдың 19 сәуірінде қайтыс болды.
In constant fear of attack from the Normans in the south of Italy, the Byzantines turned in desperation to the Normans' own spiritual chief, Pope Leo IX, and, according to William of Apulia, begged him "to liberate Italy that now lacks its freedom and to force that wicked people, who are pressing Apulia under their yoke, to leave". After a fourth Easter synod in 1053, Leo IX set out against the Norman in the south with an army of Italians and Swabian mercenaries. "As fervent Christians the Normans were reluctant to fight their spiritual leader and tried to sue for peace but the Swabians mocked them—battle was inevitable." Leo IX led the army himself, but his forces suffered total defeat at the Battle of Civitate on 15 June 1053. Nonetheless, on going out from the city to meet the victorious enemy he was received with every token of submission, pleas for forgiveness and oaths of fidelity and homage. From June 1053 to March 1054 the pope was nevertheless held hostage at Benevento, in honourable captivity, until he acknowledged the Norman conquests in Calabria and Apulia. He did not long survive his return to Rome, where he died on 19 April 1054.