Кіріспе

Автокөліктің моделі
1962–1964 жылдар аралығындағы GT жарыс машинасы

Ferrari 250 GTO – Ferrari компаниясының 1962 жылдан 1964 жылға дейін FIA-ның 3-топтағы Grand Touring Car санатына гомологация үшін шығарған grand tourer машинасы. Ол Ferrari-дің Tipo 168/62 Colombo V12 қозғалтқышымен жабдықталған. Оның атауындағы "250" – әрбір цилиндрінің көлемі куби метрмен көрсетілген сыйымдылығын білдіреді; "GTO" – Gran Turismo Omologato, итальян тілінде "Grand Touring Homologated" деген мағынаны білдіреді. 1962 жыл мен 1964 жыл аралығында 250 GTO-ның барлығы 36 дана ғана жасалды. Оның ішінде 1962–63 жылғы кузовқа (I серия) ие 33 автомобиль және Ferrari 250 LM-ге ұқсас 1964 жылғы (II серия) кузовқа ие үш автомобиль бар. 1962–1963 жылдардағы (I серия) төрт ескі машина 1964 жылы II серия кузовымен жаңартылды. Жаңа кезінде 250 GTO АҚШ-та 18 000 долларға сатылды, ал сатып алушылар Энцо Феррари және оның Солтүстік Америкадағы дилері Луиджи Чинеттимен жеке келісім жасады. Бұл модель автокөлік коллекционерлері арасында жоғары сұранысқа ие болып, сатылым бағасы бірнеше рет рекордтық деңгейге жетті. Әлемдегі ең қымбат Ferrari-дің қазіргі рекорды 2018 жылдың маусым айында 1963 жылғы 250 GTO (шасси 4153GT) жеке сатылымда 70 миллион долларға сатылды. 2004 жылы Sports Car International 250 GTO-ны 1960 жылдардың үздік спорттық машиналары тізімінде сегізінші орынға қойды және оны барлық уақыттардың ең үздік спорттық машинасы деп атады. Сол сияқты, Motor Trend Classic 250 GTO-ны "Барлық уақыттардың ең ұлы Ferrari" тізіміне бірінші орынға қойды. Popular Mechanics журналы оны "Барлық уақыттардың ең танымал машинасы" деп атады.

Жобалау және әзірлеу

250 GTO Group 3 GT жарыстарында бәсекелесу үшін жасалды, онда оның қарсыластары Shelby Cobra, Jaguar E Type және Aston Martin DP214 болды. 250 GTO-ның дамуын бас инженер Джотто Бизаррини жетекшілік етті. Бизаррини әдетте 250 GTO-ның авторы ретінде танылса да, ол және көптеген басқа Ferrari инженерлері 1962 жылы Энцо Ферраримен туындаған даудың нәтижесінде жұмыстан босатылды. 250 GTO-ның одан әрі жетілдірілуіне жаңа инженер Мауро Форгиери басшылық етті, ол Скальеттимен бірлесіп кузовты дамытуды жалғастырды. Автомобильдің дизайны – бірлескен еңбек, оны бір ғана адамға жатқызу мүмкін емес. 250 GTO-ның механикалық ерекшеліктері оның пайда болу кезінде салыстырмалы түрде консервативті болды, өйткені қозғалтқыш пен шассидегі бөлшектер бұрынғы жарыс машиналарын сынақтан өткен. Автомобильдің шассиі 250 GT SWB негізінде жасалған, салмақты азайту, шассиді нығайту және төмендету үшін рама құрылымы мен геометриясында шағын өзгерістер енгізілді. Автомобиль қолмен дәнекерленген овалды құбырлы рамаға орнатылған, алдыңғы серпімді ілмек А-тәрізді, артқы тіке осьті Ватт механизмімен, дискілі тежегіштермен және Borrani спицалы дөңгелектерімен жабдықталған. Қозғалтқышы – жарыста өзін дәлелдеген Tipo 168/62 Comp. V12, ол 250 Testa Rossa Le Mans жеңімпазында қолданылған. Құрғақ картерлік жүйе және алты 38DCN Weber карбюраторларын пайдаланатын толық қорытпалы конструкция, шамамен 7500 айналымда және 5500 айналымда крутящий моменттің шамасы болды. Жеткізу жәшігі Porsche үлгісіндегі синхронизаторлары бар жаңа 5 жылдамдықты агрегат.

Үлгілер

250 GTO бұрынғы 250 GT Berlinetta SWB-ден көптеген ерекшеліктермен алынғандықтан, Ferrari инженерлері 1961 жылы осы типтегі шассилерді өңдеу арқылы екі 250 GTO прототипін құрастырды. Жарыс барысында Ferrari инженерлері машинаның өнімділігі туралы мәліметтер жинады, оларды өзгерту және жақсарту үшін пайдаланды, соның ішінде артқы спойлерді қосуды да. Ле-Ман жарысы кезінде 2643GT жоғары жылдамдықта тұрақсыздықтан зардап шекті, бұл алдыңғы бөлігінің конструкциясынан болуы мүмкін. Кейіннен ол N.A.R.T. компаниясына және бірнеше жеке меншік иелеріне сатылды. Екінші прототип те донорлық машинадан жасалды, бірақ шасси нөмірі мен түрі туралы дереккөздер келіспейді. Көптеген ескі дереккөздерде донор 1960 жылғы 250 GT SWB, шасси нөмірі 2053GT деп көрсетілген. Басқа дереккөздер 250 GT Boano (0523GT) немесе 1959 жылғы 250 GT SWB (1791GT) донор ретінде қолданылғанын айтады. Бұл прототипті Ferrari зауытының жарыс бөлімі, Giotto Bizzarrini-дің қадағалауымен толығымен жасады, соның ішінде кузовты да. Алғашқы шасси кеңінен өңделді, қозғалтқыш тіректері төмен және артқа жылжытылды. Жарысқа арналған ерекше қозғалтқыш орнатылды, оның ішінде алты Weber 38 DCN карбюраторы болды. Екінші прототиптің кузовы кезеңдік суреттерде жартылай дайын, алюминийден жасалған күйде көрінеді. Оның сәнді емес сыртқы түрі Ferrari командасын "Il Mostro" (Жанатқан) деп атауға итерді, ал баспасөз оны "Қарағай жегіш" деп атады. 1961 жылы зауыттағы сынақтар кезінде жасалған балға іздері, дәнекерлеу тігістері және бұрандаланған немесе қадаланған панельдер үнемі өзгерістер жасалғанын көрсетеді. Кузов қалың болғанымен, өндірістегі 250 GTO-да болатын ерекшеліктерді көрсетті, соның ішінде төменгі капот пен жоғары артқы бөлік, үш алдыңғы ауа кіргізілген жерлер, алдыңғы қанаттардағы қозғалтқыш бөлімінің салқындату ойықтары және плексигласпен жабылған фаралар. Ішкі бөлігі асығыс жасалған және өндірістегі 250 GTO-ға қарағанда минималдырақ болды, шашыраңқы аспаптармен және жалаңаш алюминий панельмен. Үш 330 GTO арнайы машинасы 250 GTO шассиі мен кузовының үстіне 400 Superamerica 4.0 литрлік қозғалтқыштары орнатылып жасалды. Үлкен капот дөңгелекшесімен ерекшеленетін бұл машиналар жеке клиенттерге сатылмас бұрын Scuderia Ferrari командасымен жарыстар мен сынақтар үшін қысқа уақыт пайдаланылды. Кейбір дереккөздер бұл машиналарды өндірілген 250 GTO-ның жалпы санына қосады, санын 36-дан 39-ға дейін арттырады. 330 LMB кейде GTO нұсқасы ретінде қарастырылады. Бұл машиналар 4.0 литрлік 330 қозғалтқышымен және өңделген 250 GT Lusso шассиі/кузовымен жабдықталған. 1963 жылы төрт данасы жасалды. 1964/65 жылдары үш 275 GTB/C Speciales құрастырылды. Олардың шығу тегі 275 GTB-нің жарысқа қабілетті нұсқалары болғанымен, конфигурациясы мен кузовының ұқсастығына байланысты 250 GTO-ның дамуы ретінде қарастырылады. Ferrari 250 GT SWB Breadvan - бұл Scuderia Serenissima үшін Bizzarrini, Ferrari-ден кеткеннен кейін жасаған бір реттік жарыс машинасы. Ол жаңа 250 GTO-ға қарсы бәсекелесу үшін арнайы жасалды. Бұрынғы 250 GT Berlinetta SWB-ге негізделгенімен, Breadvan Bizzarrini-ге GTO-мен алғаш зерттеген идеяларын дамытуға мүмкіндік берді, мысалы, төменгі және аэродинамикалық кузов, құрғақ картерді қосу және бүкіл машинаны жеңілдету.

Жарыс

250 GTO жарыста алғаш рет 1962 жылы Себрингтің 12 сағатында американдық Фил Хилл (сол кезде Formula One әлем чемпионы) және бельгиялық Оливье Гендебиен басқарды. Бастапқыда прототиптер класында жарысқа түсетін 250 Testa Rossa машинасының орнына GT класындағы машинаны басқаруға олар наразы болғанмен, тәжірибелі бұл дуэт өзін (және барлығын) таң қалдырып, Bonnier мен Scarfiotti-дің Testa Rossa машинасынан кейін жалпы екінші орынды иеленді. Ferrari 1962, 1963 және 1964 жылдары FIA GT өндірушілерінің халықаралық чемпионатында 2000cc-ден асатын көліктер класында жеңіске жетті, және осы жылдардың әрқайсысында 250 GTO жарысқа қатысты. 250 GTO сонымен қатар 1963 және 1964 жылғы «Тур де Франс» автокөлік жарысын жеңіп алды, бұл Ферраридің осы жарыстағы тоғыз жылдық үстемдігін белгіледі. Ferrari барлығы 36 250 GTO машинасы жасады (1962 жылғы I сериялы машиналардың 33-і және 1964 жылғы II сериялы машиналардың 3-еуі, қайта жасалған кузовпен). Үлкен дөңгелек бөлігімен танылатын, төрт литрлік 330 қозғалтқышы бар қосымша үш «330 GTO» машинасы кейде жалпы өндіріс санына қосылады, осылайша жалпы саны 39-ға жетеді. FIA инспекторлары 100 дана машина жасалғанын тексеруге келгенде, Энцо Феррари бір машинаны әртүрлі орындарда ауыстырып, 100 машинаның толық саны бар екеніндей әсер қалдырды деген миф кең тарады. Бірақ шындығында, мұндай алдаудың қажеті болмады, себебі 250 GTO машинасының өндірісі алдыңғы 250 GT Berlinetta SWB моделінің homologaциясымен қамтамасыз етілді. Бұл homologaциялық құжаттар 1960 жылы шығарылды, бірақ 1961 және 1964 жылдар аралығында бірнеше рет ұзартулар сұралып, мақұлданды, бұл Феррариге бастапқы талаптарға кірмейтін өзгерістерді, соның ішінде қозғалтқыш, беріліс және серіппелерді өзгертуге мүмкіндік берді. Әлемдегі ең қымбат Ferrari машинасының қазіргі рекорды 2018 жылдың маусым айында 1963 жылғы 250 GTO (шасси 4153GT) жеке сатылымда Дэвид МакНейлге 70 миллион долларға сатылғанда тіркелді.

Баға тарихы

+Ferrari 250 GTO баға тарихы, 1962-2018

Жыл Бағасы (АҚШ доллары) Сатылған немесе осы бағамен жарнамаланған Шасси нөмірі (белгілі болса) Ескертпелер
1962 18,500 Сатылған Жаңадан шыққандағы бағасы
1965 4,000 Сатылған 3851GТ Эрнесто Принтодан Фабрицио Виолати сатып алды.
1965 10,500 Сатылған
1966 7,000 Сатылған 3647GТ Роберт Соуэрстен Джеймс МакНейл (Массачусетс штатының Спрингфилд қаласы) сатып алды.
1968 6,500 Жарнамаланды 15 маусымда 1962 жылғы үлгі Autoweek журналында жарнамаланды.
1969 2,500 Сатылған 3223TS Kruse International аукционында сатылды. GTO-ның ең төменгі құжатталған бағасы, сол кездегі нарықтық бағасынан (6 мыңнан 8,5 мың долларға дейін) әлдеқайда төмен.
1969 5,400 Сатылған 3387GT АҚШ, Пенсильвания штатының Кирк Ф. Уайт сатып алды.
1970 8,500 Жарнамаланды 4757GT LA Times газетінде жарнамаланды.
1970 7,780 Жарнамаланды Италияның Модена қаласынан Том Мид Road & Track журналында жарнамалады. 1962 жылғы GTO Мид ұсынған бірнеше Ferrari-дің бірі болды.
1971 9,500 Жарнамаланды Algar Ferrari Autoweek журналында жарнамалады.
1971 9,900 Жарнамаланды Road & Track журналында жарнамаланды.
1971 6,000 Сатылған 3589GT Автомобиль АҚШ-тың Техас штатындағы Виктория орта мектебінде аукционда сатылды. Ол мектепке жеті жыл бұрын сыйға берілді.
1971 12,000 Жарнамаланды KFW Motorcars компаниясы (Паоли, Пенсильвания, АҚШ) жарнамалады.
1973 17,500 Сатылған
1974 28,000 Сатылған
1975 13,000 Сатылған 3387GT Стивен Грисуолд (Беркли, Калифорния, АҚШ) сатып алды.
1978 90,000 Сатылған 3987GT Автомобиль жақсы жағдайда болды. Сату шамамен 1978 жылдың тамызында болды, бұл 100 мың доллардан төмен соңғы белгілі сату.
1978 125,000 Сатылған 3387GT Марк Де Фриске сатылды. Бағасы 250,000 доллар немесе 345,000 доллар деп көрсетілген.
1983 300,000 Сатылған
1984 500,000 Сатылған
1985 650,000 Сатылған 3987GT Ральф Лорен сатып алды.
1986 1,000,000 Сатылған 3589GT
1987 1,600,000 Сатылған 4757GT ФБИ аукционында сатылды.
1990 13,000,000 Сатылған
1993 3,250,000 Сатылған 4219GT
1994 3,500,000 Сатылған 3909GT Лондонның Дэвид Моррисонға (Ұлыбритания) сатылды.
1996 3,500,000 Жарнамаланды 3445GT SMC (Ла-Холла, Калифорния, АҚШ) жарнамалады.
1997 2,200,000 Сатылған
1998 6,000,000 Сатылған 3729GT
2000 7,000,000 Сатылған 3413GT Грег Уайттен сатып алды.
2004 10,600,000 Сатылған 3223GT
2007 22,000,000 Сатылған 5095GT Уильям Акуинске (Ұлыбритания) сатылды.
2008 22,763,611 Сатылған 5095GT Джон Хантқа (Лондон, Ұлыбритания) сатылды.
2010 17,700,000 Сатылған 4675GT BBC Radio 2 диджейі Крис Эванс сатып алды. Сату бағасына саудада берілген автомобильдердің құны кіреді, жалпы құны 17-17,7 миллион АҚШ доллары.
2012 31,700,000 Сатылған 5095GT Осы кезде Ұлыбританиядағы ең ірі бір автомобиль мәмілесі деп саналады.
2013 52,000,000 Сатылған 5111GT Пол Папалардо белгісіз сатып алушыға жеке сатылымда сатты.
2014 38,115,000 Сатылған 3851GT Фабрицио Виолати мүлкі АҚШ-тың Кармель қаласында Бонамның 2014 Quail Lodge аукционында сатылды.
2016 56,800,000 Жарнамаланды 3387GT Talacrest UK жарнамалады.
2017 44,000,000 Сатылған 3387GT Карл Бернард Грегор Фискенге жеке сатылымда сатты.
2018 48,405,000 Сатылған 3413GT Грег Уиттен 2018 жылы АҚШ-тың Монтеррейдегі Sotheby RM аукционында сатты. Арнайы веб-сайт құрылды.

Шасси нөмірлері

Шасси No. Құрылыс күні Драйвер жағы Өндірістік түсі Қазіргі орналасқан жері Ескертулер 2053GT 2 тамыз 1960 LHD Сұр түс қоңыр жолақпен, содан кейін Rosso Cina Белгісіз. GTO прототипі, Стирлинг Мосс Монцада сынаған. 1962 жылы Нюрбургрингте өткен 1000 км жарысында зақымдалды, кейін Carrozzeria Sports Cars қайта жаңартты. 1964 жылы Spa 500 км жарысында жойылды. 3387GT 16 наурыз 1962 LHD Көк металл ортасынан жолақты Франсуа Перродо Лондон, Англия Бастапқыда Фил Хилл үшін Нью-Йорктегі Luigi Chinetti Motors Inc. компаниясына жіберілді. 2019 жылы Джо Макари (Лондон) реставрациялады. 2019 жылы бұл шассидің бастапқы беріліс қорабына қатысты заңдық дау болды. 3413GT 30 сәуір 1962 LHD Rosso Cina/Көк Белгісіз Алғаш рет Эдоардо Луалди Габардиге сатылды, ол 1960-шы жылдардың басында көптеген төбе жарыстарында қатысты. 1964 жылы зауытта II серия/GTO '64 стилінде қайта жасалды. 26 тамыз 2018 күні Монтерейде RM Sotheby's аукционында 48,4 млн долларға сатылды. 3445GT 30 сәуір 1962 LHD Қызыл/Көк Кристофер Кокс Chapel Hill, NC, АҚШ Бірінші рет Лучано Контиге (Болонья) сатылды. 1960-шы жылдардың басында Scuderia Serenissima командасы үшін жарысты. 3451GT 20 сәуір 1962 LHD Маруан/Ақ шатыр Лоуренс Стролл Монреаль, Канада 1996 жылдың қараша айында Дункан Гамильтон арқылы сатып алынды. 3505GT 20 сәуір 1962 RHD Ашық жасыл Крейг МакКау Санта-Барбара, Калифорния, АҚШ Бастапқыда Стирлинг Мосс қолдануы үшін Ұлыбританияға жіберілді. 3527GT 22 мамыр 1962 LHD Rosso Cina Доктор Ричард Э. Уоркман Windermere, Флорида, АҚШ Готфрид Коехерт үшін салынған. 2019 жылдың ортасында дилер Том Хартли Ирвин Лейдлоу үшін сатты. 3589GT 20 сәуір 1962 RHD Blu scuro/Rosso Christoph Stieger Teufen, Швейцария Бастапқыда Томми Сопвиттің Equipe Endeavour командасына (Брайтон, Ұлыбритания) Maranello Concessionaires Ltd. арқылы жіберілді. 3607GT 6 маусым 1962 LHD Rosso Cina/Көк S. Robson Walton Bentonville, AR, АҚШ Фердинандо Паглиариниге сатылды. 3647GT 6 маусым 1962 RHD Rosso Cina James McNeil Jnr. Staten Island, NY, АҚШ Бастапқыда Ұлыбританияның Bowmaker компаниясының полковнигі Ронни Хоареге жіберілді, алғашқыда Джон Суртис полковник Хоаренің Maranello Concessionaires командасы үшін жарысты. 1966 жылдан бері Джеймс МакНейлге тиесілі. 250 GTO-ның қалпына келтірілмеген жалғыз данасы. 3729GT 28 шілде 1962 RHD Bianco Jon Shirley J&M, LLC Бастапқыда Ұлыбританиядағы Джон Кумбске жіберілді. 3757GT 20 сәуір 1962 LHD Қызыл/Көк Nick Mason Лондон, Англия Бастапқыда Jacques Swaters Ecurie Francorchamps жарыс командасына жіберілді. 1962 жылы 24 сағаттық Ле-Ман жарысында үшінші орын алды. 3765LM 1 мамыр 1962 LHD Rosso Cina Sothebys NY, АҚШ 4L Sefac машинасы. 1962 жылы Нюрбургрингте 1000 км және 24 сағаттық Ле-Ман жарыстарында жарысты. Джеймс Джейгер 2023 жылдың 13 қарашасында аукционда сатылды. 3767GT 26 шілде 1962 RHD BP жасыл Энтони Бамфорд Oakamoor, Англия Бастапқыда Ұлыбританиядағы Дэвид Пайперге жіберілді. 3769GT 13 маусым 1962 LHD Көк металл түсті көк жолақпен Энтони Ванг Long Island, NY, АҚШ 1962 жылғы 24 сағаттық Ле-Ман жарысы үшін Фернанд Таваноға жіберілді, бірақ жарысқа қатыспады (DNF). 3809GT 9 шілде 1962 LHD Rosso Cina Эрнесто Бертарелли, Швейцария Бастапқыда Швейцариядағы Кальман фон Чжазиге жіберілді. 3851GT 11 қыркүйек 1962 LHD Rosso Cina Карлос Монтеверде, Бразилия Екі рет зақымдалды. 3869GT 8 қазан 1962 RHD Rosso Cina Giorgio Perfetti, Монако 1963 және 1964 жылдары Рон Фрай жарысты. 3909GT 10 қыркүйек 1962 LHD Rosso Cina Джон Маккоу, АҚШ 1963 жылы 500 км Спа жарысында Жо Сиферт жарысты. 3943GT 16 қазан 1962 LHD Rosso Cina Чарльз Э. Нирбург, АҚШ 1963 жылы 1000 км Нюрбургринг жарысында кластың жеңімпазы. 3987GT 11 қазан 1962 LHD Rosso Cina Ральф Лорен, АҚШ 1962 жылы 1000 км Париж жарысында Родригеспен бірге жеңімпаз атанды. 4091GT 17 қараша 1962 LHD Күміс Питер Г. Спейкс, АҚШ 1965 жылы Тарга Флориода Клементе Раветтомен бірге кластың жеңімпазы. 4115GT 7 желтоқсан 1962 LHD Күміс Пол Вестей, Англия GTO Германияда жаңадан жеткізілген жалғыз дана. 4153GT 2 маусым 1963 LHD Күміс Дэвид МакНейл, АҚШ 1964 жылы Франция турының жалпы жеңімпазы. 4219GT 5 ақпан 1963 LHD Rosso Cina Brandon Wang, Англия 1963 жылы жас американдық мұрагер Мами Спирс Рейнольдсқа жаңадан жеткізілді. Родригес кезеңінде жарысты. 4293GT 22 сәуір 1963 LHD Rosso Cina William E «Chip» Connor, АҚШ 1963 жылы 24 сағаттық Ле-Ман жарысында кластың жеңімпазы. 4399GT 29 мамыр 1963 RHD Rosso Cina Энтони Бамфорд, Англия 1964 жылы 24 сағаттық Ле-Ман жарысында жарысты. 4491GT 7 маусым 1963 RHD BP Green Иоганн Антон Руперт, Оңтүстік Африка Көлік көп рет қайта жасалды. 4561SA 23 қыркүйек 1963 RHD Rosso Cina Carlo Vögele, Швейцария 4 литрлік клиент машинасы. 4675GT 23 мамыр 1963 LHD Rosso Cina Max Girardo, Ұлыбритания Бұрын Крис Эвансқа тиесілі болған, қазір Оксфордширдегі Макс Жирадо коллекциясында, Ұлыбритания, Джоди Кидд оның YouTube арнасында барып көрді. 4713GT 5 маусым 1963 LHD Rosso Cina Lulu Wang, АҚШ 330 LMB дене стилімен жасалған жалғыз GTO. 4757GT 5 маусым 1963 LHD Rosso Cina Tom Price, АҚШ 1963 жылы 24 сағаттық Ле-Ман жарысында жарысты. 5095GT 6 қыркүйек 1963 LHD Rosso Cina Carlos Hank Rhon, Мексика 1963 жылы Франция турының жалпы есебінде екінші орын алды. 5111GT 6 қыркүйек 1963 LHD Rosso Cina Белгісіз Бастапқыда Франциядағы Жан Гишеге жіберілді.