Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Су үстілік әскери кемелерді пайдалануға байланысты әскери операциялар.
Military operations involving the use of surface warships
Су үстілік соғыс – су үстілік кемелерді қолданатын теңіз соғысы. Ол теңіз соғысының төрт негізгі бағытының бірі болып табылады, ал қалғандары – су асты соғысы, әуе соғысы және ақпараттық соғыс. Су үстілік соғыс – теңіз соғысының ең көне және ең қарапайым түрі, бірақ қазіргі заманғы су үстілік соғыс доктринасы 20 ғасырдың ортасында қалыптасты.
Surface warfare is naval warfare involving surface ships. It is one of the four operational areas of naval warfare, the others being underwater warfare, aerial warfare, and information warfare. Surface warfare is the oldest and most basic form of naval warfare, though modern surface warfare doctrine originated in the mid 20th century.
Сипаттама
Қазіргі заманғы теңіз үсті соғысы 20 ғасырдың ортасынан басталады, онда теңіз үсті, әуе және су асты соғысы элементтері стратегиялық мақсаттарға жету үшін тактикалық бірлік ретінде үйлестірілді. АҚШ Әскери-теңіз күштерінің доктринасындағы екі ең маңызды стратегиялық мақсат – теңіздік кедергі жасау және теңізді бақылау. Теңіздік кедергі жасау – бұл жаудың белгілі бір аймақтан өтуін тоқтату процесі. Мысалы, Екінші дүниежүзілік соғыстың Атлантика шайқасында Германияның Ұлыбританияға қарсы теңіздік мақсаттары негізінен кемелердің жүктерін зақымсыз жеткізуіне кедергі келтіруге бағытталған еді. Теңізді бақылау – бұл басқа теңіз күштерінің табысты операциялар жүргізуіне мүмкіндік бермейтін, белгілі бір аймақтағы күш үстемдігі. Мысалы, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Атлантикадағы одақтас теңіз күштерінің миссиясы – теңізді бақылауды сақтау және Остік күштердің операциялар жүргізуіне жол бермеу болды. Қол жеткізуге қарсы/аумақты қорғау – бұл жаудың теңізді бақылауын күшпен тоқтату, бірақ өзі теңізді бақылауға ұмтылыс емес. Теңіз үсті соғысы (SuW) – қауіпті жою мақсатымен теңіз кемесі жүргізетін соғыс. Оған теңіз үсті соғысы (ASuW), әуеге қарсы соғыс (AAW), су астына қарсы соғыс (ASW), теңіз артиллериялық қолдауы (NGFS), өзен операциялары, мина соғысы және электрондық соғыс кіруі мүмкін. 20 ғасырдың екінші жартысында теңіз үсті күшінің маңыздылығы төмендеді, өйткені әуе және су асты күштері өздерінің қабілеттерін көрсетті, мысалы, Таранто шайқасында, Перл-Харбор шайқасында, «Уэльс принці» мен «Репульс» кемелерінің батырылуы. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, басқарылатын кемеге қарсы зымырандар жаңа тактика мен доктриналарды қажет етті. Шағын, жылдам, салыстырмалы түрде арзан зымырандық катерлер үлкен кемелер үшін бұрынғы торпедалық катерлерден гөрі әлдеқайда қауіпті болды, мысалы, Тозу соғысында, 1967 жылғы 20 қазанда Египеттің зымырандық катерлері Израильдің «Эйлат» эсминціне шабуыл жасап, батырды.
Modern surface warfare dates from the mid 20th century, when surface, air, and submarine warfare components were blended together as a tactical unit to achieve strategic objectives. In United States Navy doctrine, the two most important strategic objectives are interdiction and sea control. Interdiction is the process of intercepting an enemy transiting through a location. For example, German naval objectives against Britain during World War II's Battle of the Atlantic were primarily focused on preventing ships from arriving intact with their cargoes. Sea control is the dominance of force over a given area that prevents other naval forces from operating successfully. For example, the mission of the Allied navies in the Atlantic during World War II was to maintain sea control and prevent Axis naval forces from operating. The Anti access/area denial is an opposition to enemy's sea control without itself being an attempt to gain sea control. Surface warfare (SuW) is conducted by a surface ship to eliminate a threat, which may include Anti surface warfare (ASuW), anti air warfare (AAW), anti submarine warfare (ASW), naval gunfire support (NGFS), riverine operations, mine warfare, and electronic warfare. In the second half of the 20th century, the importance of naval surface power was reduced as air and submarine warfare platforms demonstrated their capabilities, as in the Battle of Taranto, the Battle of Pearl Harbor, and the sinking of Prince of Wales and Repulse. Following World War II, guided anti ship missiles required new tactics and doctrines. Small, fast, relatively cheap missile boats became a threat for large ships, much more serious than previous torpedo boats, as in the War of Attrition, when Egyptian missile boats struck and sank the Israeli destroyer Eilat on 20 October 1967.
Кемелер
Су бетіндегі жауынгерлік кемелерге – линкорлар, ұшақ тасымалдаушылар, крейсерлер, эсминецтер, фрегаттар және басқалары кіреді. Су бетіндегі жауынгерлік кемелерге миналық соғыс кемелері, десанттық басқару кемелері, жағалау қорғау кемелері, десанттық шабуыл кемелері және тағы да көптеген кемелер жатады. Теңіз соғысының маңызды бір бөлігі – қолдау кемелері (яғни, жауынгерлік емес кемелер) болып табылады: жүк тасымалдаушы кемелер, жанармай құюшы кемелер, госпиталь кемелері, буксирлер, әскер тасымалдаушы кемелер және басқа да қосымша кемелер. Әлемде кеңінен таралған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің моделінде әртүрлі типтегі кемелер негізінен авианосецтік ұрыс тобы ретінде ұйымдастырылады.
Surface combatant ships include battleships, aircraft carriers, cruisers, destroyers, frigates, and others. Surface combatants also include mine warfare ships, amphibious command ships, coastal defense ships, amphibious assault ships, and many others. An important facet of naval warfare are however the support ships (that is, non combat ships): freighters, oilers, hospital ships, tugs, troop transports, and other auxiliary ships. In the U. S. Navy model, now widespread in the world, various types of ships would be primarily organized into the carrier battle group.