Кіріспе

Соңғы күндер қасиеттілері діні 1830 жылы Джозеф Смит ресми түрде құрған.

Соңғы күндер шіркеуі (LDCC) немесе Дэвис округі кооперативтік қоғамы (DCCS) – Соңғы күндер қасиеттілері қозғалысының ішіндегі мормондық фундаменталистік дін. DCCS 1935 жылы Чарльз У. Кингстонның ұлы Элден Кингстон құрды, ал 1977 жылы DCCS мүшелері Соңғы күндер шіркеуін ұйымдастырды. Бұқаралық ақпарат құралдары көбінесе бұл ұйымды «Кингстон тобы» деп атайды, ал ішкі жағынан ол «Тәртіп» немесе «Кооператив» деп белгілі. Шамамен 3500 мүшесі бар, олардың кейбіреулері көп әйел алуды қастерлейді. Қазіргі басшысы – Пол Элден Кингстон.

Құру

Тарихшылар мен басқа да ғалымдар топты зерттеген кезде бірнеше діни және әлеуметтік-экономикалық факторларды анықтады. Бұл факторлар Элден Кингстонның отбасында, оның әкесі Чарльз Кингстонда және басқа да отбасы мүшелерінде немесе жақын байланыстағы адамдарда туындады, олардың көпшілігі бастапқыда LDS шіркеуінің мүшелері болған. Діни тұрғыдан алғанда, олар шіркеумен екі мәселе бойынша келіспеді: мүлікті табыс ету және көп әйел алу. Чарльз В. Кингстон өзінің өмірбаянында 1926 жылы Иса Мәсіхтің соңғы күнгі қасиеттілер (LDS Church) шіркеуінен көңілі толып, көп әйел алудан бас тартқанын айтты. Кингстон LDS шіркеуінің мүшелері арасында көп әйел алуды уағыздап, жарнамалық парақшалар мен өзі бірлесіп жазған «Ламан Манаса жеңімпаз: Израиль халқына құтқару және кешірім туралы хабар, бірінші Эфрем мен Манасаға» атты кітабын таратуға кірісті. Бұл 1928 жылы LDS шіркеуінен қуылғандыққа әкелді. Чарльз В. Кингстон ұлы Элденді өз нанымына көндірді және 1935 жылдың 1 қаңтарында Элден екі әйелі Этель Густафсон мен Афтон Браунмен бірге Юта штатының Боунтифул қаласында кооперативтің құрылуын ресми түрде бастады. 1935 жылдан 1940 жылға дейін Элден Кингстонның ізбасарлары, соның ішінде оның әкесі Чарльз В. Кингстон, Юта штатының Боунтифул қаласына көшіп келе бастады, Джозеф Смит анықтағандай, Біріккен Орденнің қауымдық бағдарламасы бойынша өмір сүруді көздеді. 1941 жылдың 19 қыркүйегінде Элден Кингстон құрған қауым Юта штатында Дэвис округі кооперативтік қоғамы ретінде танылу үшін ресми өтініш берді. Корпорация мүшелері пайдаланатын, сондай-ақ басқа кооперативтерге және халыққа сатылатын немесе айырбасталатын тауарлар мен қызметтерді өндіреді. 1977 жылы Элденнің інісі Ортэлл Кингстон Мәсіхтің соңғы күндері шіркеуі ретінде ұйымдастырылған шіркеудің заңды түрде танылуына өтініш беруді бастады. Мәсіхтің соңғы күндері шіркеуі Солт-Лейк-Ситиде (Юта штаты) орналасқан, сонымен қатар Боунтифул қаласында да өкілдігі бар.

Кәсіпкерлік қызмет

Ұйымның АҚШ-тың батыс бөлігінде кең ауқымды бизнес және жер активтері бар, оның ішінде Дэвис округіндегі сүт шаруашылығы; Тетониядағы ферма, Айдахо штаты; Эмери округіндегі көмір шахтасы; Терретон, Айдахо штаты; дисконтты және азық-түлік дүкендері; Desert Tech Firearms; және мейрамхана жабдықтарын жеткізу компаниясы. 2004 жылғы бағалау бойынша, осы активтердің құны 200 миллион доллардан асып түседі, ал этнограф Джанет Беннион 2011 жылы оның құнын 150 миллион доллар деп бағалаған. Ұйым өздерінің бизнес қызметі туралы ақпаратты жасырады. Олардың кейбір құпиялылығы көп әйелділікке байланысты аресттен қорқумен түсіндірілуі мүмкін, өйткені 1959-1960 жылдары Дэвис округі бойынша жүргізілген тергеу кезінде, кейбір мүшелер LDS апостолдары Марк Э. Питерсон мен Спенсер В. Кимболл оны ұйымдастырды деп мәлімдеді. 1959 жылы «Огден Стандарттық Экзаменатор» газеті бұл істі «Дэвис округінде көп әйелділерді іздеушілер» деп сипаттаған. Сол жылы төрт баланың анасы және кооперативтің негізін қалаушы мүшесі Ардус Кингстон Густафсон Рождество қарсаңында сот тергеуіне қатысты тізімдерді ұсынбағандықтан тұтқындалды. Кооперативтің пайда болуы Ұлы депрессия кезінде болды, сол кезде көптеген отбасылар өздерін қамтамасыз етуде үлкен қиындықтарға тап болды. Көп жылдар бойы кооператив мүшелері жағдайы нашар болды және көмек алудың заңды жолы болмады. Ұзақ жылдар бойы басшылық еткен Джон Ортэлл Кингстон 1987 жылы қайтыс болғанға дейін Солт-Лейк-Ситидегі шағын, бір қабатты ағаш үйінде тұрды. Дж. Ортэлл Кингстон өзінің ізбасарларының қаржылық жағдайын жақсарту мақсатымен Дэвис округі кооперативтік қоғамы үшін қаржылық кеңейту жоспарын белсенді түрде іске асырды. Дэвис округі кооперативтік қоғамының алғашқы жылдары Элден Кингстон және оның ізбасарлары ерекше көк джинсовый сырт киім киген, бұл оларды «көк пальтолар» деп атауға себеп болды. Ерлер мен ұлдар баумен байланған көк комбинезон киген, ал әйелдер мен қыздар қарапайым көк джинсовый көйлек киген. Әлемдік заттардан бас тартудың белгісі ретінде сыртқы киімде заттарды сақтауға арналған қалталар болмады, бірақ кейінірек гигиеналық мақсатта қолшашқыны сақтау үшін ішкі қалта қосылды. Барлығы баспанасыз және аяқ киімсіз жүрді. Бұл әдет 1940 жылға дейін тоқтатылды. Бүгінгі күні мүшелер қалыпты заманауи киім киеді, бірақ олар қарапайым болуға және киімге қатысты жоғары стандарттарды сақтауға шақырылады. 2011 жылы бас прокурорлар Марк Шертлефф пен Том Хорн дайындаған құжатқа сәйкес, DCCS мүшелері оны отбасылық құндылықтарды, білімді, өзін-өзі қамтамасыз етуді және әрбір баланың құнды нәрсе екеніне сенуді бағалайтынын айтады. Балаларға мемлекеттік мектепке баруға рұқсат етіледі және көптегендері колледжге түседі. 1980 және 1990 жылдары ұйымнан шыққан бұрынғы мүшелер кейбіреулеріне ақшаның орнына «бірліктер» төленгенін және олардың өмірлік шешімдерінің көп бөлігі олар үшін қабылданғанын мәлімдеді. Кейбір мүшелер «ішкі шеңбер» бар екенін және олар көбірек әйелдерге және жақсы жұмыстарға ие екенін айтады. 2016 жылы LDCC мүшелерінің бір бөлігі Батыс аңғарындағы Vanguard Academy чартерлік мектебін ашуға көмектесті, ол бүгінге дейін жұмыс істеп келеді. LDCC-ден көптеген мектеп жасындағы балалар осы мектепке барады деп есептеледі.

Қандас некелер

Көп әйелділікке (көп некелікке) LDCJC-нің кейбір мүшелері жүйелі түрде амал жасайды және «мүшелер өздерінің некелік серіктестерін немесе серіктестерін таңдауға еркін, себебі неке жеке адамның немесе отбасының жеке таңдауы болып саналады», - деп жазды автор Крейг Фостер өзінің «Американдық көп әйелділік» (2019) кітабында. 1935 жылдан 1957 жылға дейін құқық қорғау органдары жүргізген екі онжылдық шабуылдан кейін, шіркеудің кейбір мүшелері туыстар арасындағы қанастас некеге отыра бастады деп есептеледі. Бұл практика белсенді мүшелер мен Санта-Клара, Калифорния университетінің жақындағы зерттеулеріне сәйкес «эндогамдық бейімділік пен топтың аз халық санымен» байланысты (2019). Топ мүшелері жыл сайын «әр түрлі әлеуметтік ортадан және әр түрлі тегінен» адамдардың қосылатынын айтады, сонымен қатар ешқандай нақты отбасы немесе тегіне басымдық бермейді. Джереми Кингстон 1994 жылы өзінің туысы және әпкесі Луанн Кингстонмен қарым-қатынас жасағаны үшін 2004 жылы бір жылға бас бостандығынан айырылды, ол оның төртінші әйелі болды; олардың қарым-қатынасы ол 24 жаста, ал ол 15 жаста болған кезде басталды. Дэвид Кингстон өзінің 16 жасар немересі Мэри Энн Нельсонға үйленді, ол қашып кетуге тырысты, бірақ оның әкесі Джон Дэниел Кингстон оны ұстап алып, ұрып-соқты. Ол балаға зорлық-зомбылық жасау айыбын мойындады және жеті ай түрмеде отырды. Дэвид Кингстон инцест және заңсыз жыныстық қатынас жасағаны үшін сотталды және 10 жылға бас бостандығынан айырылды, оның төртеуін өтеді. Кейін Мэри Энн кооперативтің басқа мүшелеріне қарсы 110 миллион долларлық талап арыз берді, онда балаға қасақана сексуалдық зорлық-зомбылық жасау және әдейі эмоционалдық зиян келтіру туралы айтылды, бірақ сот процесі ешқандай өтемақысыз тоқтатылды. Бұл қарым-қатынастар Юта штатының Қылмыстық кодексінің 76-7-102 (2021) бабына сәйкес туыстық қатынас ретінде қарастырылады.

Жасөспірімдер арасындағы неке

LDCC мүшелері екі сот ісіне тап болды, біреуі 2006 жылы, екіншісі 2022 жылы Роджер Хуул тарапынан. Соңғы сот ісі Соңғы күнгі Мәсіх шіркеуінде 16 жасқа дейінгілердің некелесуіне қатысты. 2023 жылдың ақпан айында 2022 жылғы сот ісі штаттық сотта өз еркімен тоқтатылды, талапкерлердің адвокаттары Федералдық сотта ұқсас істі қайта ашуға уәде берді. LDCC балалардың некелесу практикасын ашық түрде айыптайды, бір мүшесі "біз оларды 18 жасқа толғанша ынталандырамыз" деп мәлімдеді. Мүшелер билік органдары тарапынан бірнеше адамның теріс әрекеттері үшін кеңінен және әділетсіз мақсат етілгенін айтады. Мүшелер аудитке тартылғанын, бұл жалпы халық үшін IRS жариялаған орташа көрсеткіштен тоғыз есе көп екенін, ал алдамшылықтың ешқандай үлгісі табылмағанын, тек бірнеше жаман актёрлерден басқа мәлімдейді. 2019 жылдың шілдесінде Джейкоб Кингстон, Исайя Кингстон және тағы екеуі Лев Дермен, мүше емес және армян азаматы ұйымдастырған алаяқтық схемаға қатысқаны үшін кінәлі деп танылды. Схемаға 2010-2016 жылдар аралығында Washakie Renewable Energy LLC компаниясы арқылы 512 миллион долларлық федералдық жаңаруға арналған отын салығын талап ету кірді. Қылмыстық іс бойынша айыптаулардың бірінде олар алаяқтық кірістерді бірқатар халықаралық серіктестер арқылы "айналдырған" және оларды қарыз немесе пайда ретінде жалған түрде көрсетіп, Washakie банктік шоттарына қайтарғандығы айтылды. Қаржының шағын бөлігі (6%-дан кемі) "жақсы ниетпен" тауарлар мен қызметтерді ұсынған заңды бизнеске жұмсалды. Заңды бизнес, соның ішінде кооперативтегілер, Якобтың бизнес серіктестерінен және кооператив басшылығынан схеманы жасырғанын дәлелдеді. Қалған транзакциялардың (94%-дан астам) прокурорлардың айтуынша, схеманың бас шебері болған Лев Дерменмен байланысты ұйымдарға жасалды. Дермен 2020 жылдың наурызында схеманы ұйымдастырғаны үшін кінәлі деп танылды. Келісім шартының және өтемақының бір бөлігі ретінде компания, Юта штатының Плимут қаласындағы биоотын өндіретін зауыты сияқты бірқатар активтерге құқығынан бас тартты. WRE кейіннен таратылды. Дейвис округі кооперативінің басшылары мен мүшелері бұл алаяқтық әрекеттерді дереу айыптады, "[Джейкоб] көптеген жағынан дәстүрден бас тартты" деп атап өтті және "мүшелерге де, мүше емес адамдарға да бұл мінез-құлықтың біздің сенімдеріміз бен принциптерімізге сәйкес келмейтінін" баса айтты. "Біз кез келген алаяқтық әрекеттерге қатысқандарды қолдамаймыз және кешіре алмаймыз". Жақындағы сот ісінде бұрынғы мүшелер WRE ісі "жануардың қанын сору" тұжырымдамасының мысалы болғанын мәлімдеді. Алайда, топ "жануардың қанын сору" "жеткіліксіз" және "ұйымның ешқашан қағидасы болмаған" деген сенімін қайталады. Лев Дермен 40 жылға сотталды.