Кіріспе
1901 жылы құрылған коммерциялық емес ұйым. Галициядағы Надворна қаласында банк кызметкері Хаим Клейнман өз кеңсесіне "Керен Ле'умит" деп жазылған көк қорапты қойып, басқаларды да осылай істеуге шақырды. Алғашқы көптеп өндірілген қораптар 1904 жылы таратылды. Клейнман 1930 жылдары Палестинаға сапар шегіп, алия жасауды жоспарлаған, бірақ Холокост кезінде қайтыс болды. Ұйымның бас директоры кейіннен JNF қоныстардағы жобаларды қаржыландыратынын мойындады. 2014 жылғы салық есебін қарастырған Т'руа раввині Джилл Джейкобс, JNF АҚШ-тың 27,2 миллион долларлық грантының шамамен 600 000 доллары қоныстарды қолдауға жұмсалғанын бағалады. 2021 жылы JNF саясатын өзгертіп, Батыс Жағалаудағы Израиль қоныстарын субсидиялайтынын жариялады. Дегенмен, кеңес мүшелері мен шетелдегі қолдаушылардың қарсылығынан кейін, сәуір айында қажетті дауыс беру мерзімі шексізге кейінге жылдырылды. Израиль заң шығарушылары мемлекеттік бақылаушыға ұйымның қаржылық есебін тексеруге рұқсат беруге тырысты, бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталды.
A bank clerk named Haim Kleinman in Nadvorna, Galicia placed a blue box labeled "Keren Le'umit" in his office and urged others to do the same. The first mass produced boxes were distributed in 1904. Kleinman visited Mandate Palestine in the 1930s and planned to make aliyah, but perished in the Holocaust. The organization's chief executive later acknowledged that JNF does fund projects within settlements. A review of their tax filing from 2014 led Rabbi Jill Jacobs of T'ruah to estimate that about $600,000 of the $27.2 million in grants by JNF USA went to support settlements. In 2021, JNF announced that it would change its policy and subsidize Israeli settlements in the West Bank. However, the necessary vote of the board was delayed indefinitely in April after opposition from members and supporters abroad. Israeli lawmakers have sought, unsuccessfully, to allow the State Comptroller to examine the books of the organization to determine whether the group's funds were being spent appropriately.
Лизинг саясаты туралы дау
JNF тек еврейлер ғана JNF жерін сатып алуға, ипотекаға алуға немесе жалға алуға құқылы екенін талап етеді. JNF жалға беру шартының 23-бабында, егер осы талап бұзылса, жалға алушы JNF-қа өтемақы төлеуге міндетті екені көрсетілген. 2004 жылдың 13 қазанында Израильдегі араб азаматтарының құқықтарын қорғаумен айналысатын Adalah ұйымы және құқықтық орталығы Израильдің араб азаматтарының еврей ұлттық қорының жерінде тұруына тыйым салуды күйрету туралы петицияны Жоғарғы Сотқа ұсынды. Содан кейін Израильдегі Азаматтық құқықтар қауымдастығы мен Арабтың баламалы жоспарлау орталығы да ILA саясатын кемсітушілік деп айыптап, Жоғарғы Сотқа шағым түсірді. JNF 9 желтоқсанда екі шағымға да жауап берді. Жауабында JNF былай деді: JNF Израильдегі жалпы жұртшылықтың сенімді сақтаушысы емес. Оның адалдығы диаспорадағы және Израиль мемлекетіндегі еврей халқына арналған. JNF жер иеленуші ретінде мемлекеттің барлық азаматтарының игілігі үшін жұмыс істейтін қоғамдық орган емес. JNF-тің адалдығы еврей халқына берілген және JNF тек оларға ғана міндетті. JNF жер иесі ретінде мемлекеттің барлық азаматтарына тең қарау міндеті жоқ. 2005 жылдың 26 қаңтарында Израильдің бас прокуроры Менахем Мазуз жалға беру шектеулері Израильдің кемсітушілікке қарсы заңдарын бұзады және ILA Израильдің араб азаматтарын басқаратын жерлерді сатуда және бөлуде кемсіте алмайды деп шешті; бұл мемлекеттік жерлерге де, JNF-ке тиесілі жерлерге де қатысты. Алайда, Бас прокурор сондай-ақ, егер еврей емес азамат ILA тендерінде JNF иелігіндегі жер учаскесін жеңсе, ILA JNF-қа тең мөлшерде жер төлейді деп шешті. Бұл JNF-ке жерді, яғни Израильдегі жердің 13%-ын ұстап тұруға мүмкіндік береді. Мазуз шешімінің нәтижесінде билік өкілдері қиын жағдайға тап болды: бір жағынан, JNF "жеке" ұйым ретінде Израильден тыс жерлерден еврейлерге арналған арнайы сыйлықтар алды; екінші жағынан, мемлекет пен ILA (мемлекеттік агенттік), ол JNF иелігіндегі жерлерді басқаратын, еврей еместерге дискриминация жасауға тыйым салынды. 2005 жылдың басында JNF және Қаржы министрлігі JNF-ті мемлекеттен бөліп, оған тек еврейлерге жер сатуды жалғастыруға мүмкіндік беретін жаңа келісімді дайындауға тырысып жатқаны туралы хабарланды. 2007 жылдың шілдесінде Израиль Кнессеті депутаты Ури Ариэль (Ұлттық одақ/Ұлттық діни партия) ұсынған Еврей ұлттық қоры туралы заң жобасын алдын ала қарауда мақұлдады, бірақ заң жобасы кейіннен қабылданбады. Заң жобасы араб азаматтарына жер беруден бас тартуға рұқсат беруді көздеді. Заң жобасы 1960 жылғы Израиль жерін басқару туралы заңға "Еврей ұлттық қорының жерлерін басқару" деген жаңа ереже енгізуді талап етті; ережеде басқа да қарама-қайшылықты шешімдерге қарамастан, еврей қоныстарын құру үшін JNF жерлерін жалға беру кемсітушілікке жатпайды және: "Әрбір заңның мақсаты үшін Еврей ұлттық қорының қауымдастық құжаттары Еврей ұлттық қорының негізін қалаушылардың пікіріне сәйкес және ұлттық сионисттік тұрғысынан түсіндіріледі". 2007 жылдың қыркүйегінде Жоғарғы Сот ILA саясатын жоюға бағытталған тағы бір Adalah арызын тыңдады, сондай-ақ тендерлік міндеттемелер туралы ережелердің 27-бабын қарады, олар араб азаматтарының JNF бақылайтын жерлерге арналған конкурстарға қатысуына кедергі келтіреді. Жоғары сот шешімді кем дегенде төрт айға кешіктіруге келісті және уақытша келісімге қол жеткізілді (Менахем Мазуздың 2005 жылы ұсынған келісімінен кейін), онда JNF-ге этникалық негізде кемсітушілікке жол берілмейтін болса да, жерді еврей емес адамға сатылған сайын, ILA оған тең мөлшерде жер төлейді, осылайша еврей израильдіктеріне тиесілі жердің жалпы көлемі өзгермейді. Рубинштейннің мақсаты "бұл жерлерді тек еврейлер ғана пайдалана алатын нәсілшіл заңдарды [Ариэль заңын] қабылдамау еді". Алайда басқалары Ариэль заң жобасы нәсілшілдікке жатпайтынын жоққа шығарды. Рубинштейн ұсынысы қабылданбады. 2007 жылдың соңында жер алмасу туралы келісім ұсынылды, бұл JNF-ке өз жерлерін тек еврейлерге жалға беруге мүмкіндік береді. Қалалық JNF жері болашақта еврей емес адамдарға сатылатын жағдайда автоматты айырбастау механизмі қолданылады: қор жерді ILA-ға береді және айырбастау үшін сатып алу бағасын және Негевтегі ұқсас өлшемдегі жер учаскесін алады.
The JNF is not the trustee of the general public in Israel. Its loyalty is given to the Jewish people in the Diaspora and in the state of Israel The JNF, in relation to being an owner of land, is not a public body that works for the benefit of all citizens of the state. The loyalty of the JNF is given to the Jewish people and only to them is the JNF obligated. The JNF, as the owner of the JNF land, does not have a duty to practice equality towards all citizens of the state. On 26 January 2005, Israel's Attorney General Menachem Mazuz ruled that lease restrictions violated Israeli anti discrimination laws, and that the ILA could not discriminate against Arab citizens of Israel in the marketing and allocation of the lands it managed; this applied both to government lands and to lands belonging to the JNF. However, the Attorney General also decided that, whenever a non Jewish citizen wins an ILA tender for a plot of JNF owned land, the ILA would compensate the JNF with an equal amount of land. This would allow the JNF to maintain its current hold over of land, or 13% of the total land in Israel. As a result of the Mazuz ruling, authorities found themselves facing a conundrum: on the one hand the JNF, as a "private" organization, had received donations from outside Israel which were specifically earmarked for the benefit of Jews; on the other hand, the state and the ILA (an agency of the state), which administered the land owned by the JNF, were banned from discriminating against non Jews. In early 2005, the JNF and the Finance Ministry were reported as trying to draft a new agreement that would separate the JNF from the state, thereby allowing it to continue selling land to Jews only. In July 2007, the Israeli Knesset approved the Jewish National Fund Bill, submitted by MK Uri Ariel (National Union/National Religious Party), in its preliminary reading; but the bill was later dropped. The bill sought to authorize the JNF practice of refusing to lease land to Arab citizens. The bill called for a new provision to the 1960 Israel Land Administration Law, entitled "Management of the Jewish National Fund's Lands"; the provision stated that regardless of other conflicting rulings, leasing JNF lands for Jewish settlement did not constitute discrimination, and: "For the purpose of every law, the association documents of the Jewish National Fund will be interpreted according to the judgment of the Jewish National Fund's founders and from a nationalist Zionist standpoint." In September 2007, the High Court heard a further Adalah petition seeking cancellation of an ILA policy as well as Article 27 of the Regulations of the Obligations of Tenders, which in concert prevent Arab citizens from participating in bids for JNF controlled land. The High Court of Justice agreed to delay a ruling by at least four months, and a temporary settlement was reached (following the compromise proposed in 2005 by Menachem Mazuz) wherein, although the JNF would be prevented from discriminating on grounds of ethnicity, nevertheless every time land is sold to a non Jew, the ILA would compensate it with an equivalent amount of land, thus ensuring the total amount of land owned by Jewish Israelis remains the same. Rubinstein's intention was "to avoid passing racist legislation [such as the Ariel Bill] that would limit the use of these lands to the Jews". Others denied however that the Ariel Bill was racist. The Rubinstein proposal was not taken up. In late 2007 a land swap deal was proposed that would allowing the JNF to continue leasing its lands only to Jews. Urban JNF land sold in future to non Jews would include an automatic swap mechanism: the fund would transfer the land to the ILA, and in exchange would receive the purchase price plus a similar sized plot in the Negev.
Құқықтық қақтығыстар
2011 жылдың желтоқсанында Сет Моррисон АҚШ-тың JNF басқармасынан шығыс Иерусалимнің Силуан ауданында тұратын Сумарин отбасына қарсы үйден шығару ісін бастау туралы JNF KKL-дің еншілес ұйымы Химнутаның шешіміне наразылық білдіріп, қызметтен кетті. Сумарин отбасының жағдайында, бастапқы иесі Мұса Сумариннің балалары, ол қайтыс болғаннан кейін үйде басқа да отбасы мүшелері тұрғанмен, «жоқ» деп жарияланды. 1991 жылы Израиль үкіметі мүлікті JNF еншілес ұйымына беру қадамын жасады. Адам құқықтары үшін раввиндер, Шейх Джарра ынтымақтастық қозғалысы және Яхад еврей ұйымы JNF-тің үйден шығаруына қарсы науқан ұйымдастырды. Бұл қысымдар JNF-ті үйден шығаруды кейінге жылдыруға мәжбүр етті.