Кіріспе

Түркияның оңтүстік-батысындағы Денизли провинциясында орналасқан Памуккале ауданы мен муниципалитеті – Түркияның оңтүстік-батысындағы Денизли провинциясындағы табиғи нысан. Бұл аймақ жылу суларының ағысынан қалған карбонат минералымен әйгілі. Иераполис қаласы емдеушілерге жылу суларын ем ретінде қолданған емдік орталыққа айналды. Қала б.з.д. II ғасырда қола монеталар соғуды бастады. Осы монеталар қалаға Иераполис деген ат берді. Бұл атау алғашқы ғибадатхананы (ἱερόν, hieron) білдіргені ме, әлде Гераклдың ұлы Телефтің әйелі Гиераны құрметтегені ме, әлі анық емес. Атау ақырында Иераполис ("қасиетті қала") болып өзгерді. Б.з.д. 133 жылы Аттал III қайтыс болғаннан кейін өзінің мемлекетін Римге мұра етті. Осылайша Иераполис Азияның римдік провинциясының бір бөлігіне айналды. Император Тиберийдің билігінде болған б.з. 17 жылы қатты жер сілкінісі қаланы қиратты. Апостол Павелдің ықпалымен, ол Эфесте болғанда, мұнда шіркеу құрылды. Апостол Филип өмірінің соңғы жылдарын осы жерде өткізді. Қаланың Мартириумы б.з. 80 жылы Филиптің айқышқа шегеленіп өлтірілген жеріне салынған деп есептеледі. Оның қыздары да аймақта пайғамбарлық қызмет атқарған. IV ғасырда христиандар Плутон қақпасын (плютоний) таспен толтырды, бұл христиан дінінің басым дінге айналып, аймақтағы басқа діндерді ығыстыра бастағанын көрсетеді. Бастапқыда Фригия Пакатиананың епархиясы болған Византия императоры Юстиниан 531 жылы Иераполис епискобын митрополит дәрежесіне көтерді. Римдік моншалар христиан базиликасына айналдырылды. Византия кезеңінде қала гүлденуін жалғастырды және христиан дінінің маңызды орталығы болып қала берді.

Мұражай

Мұражайда Иераполис қаласынан, сондай-ақ Лаодикия, Колосса, Триполис, Атуда және Лыкос (Чюрексу) аңғарының басқа да қалаларынан табылған тарихи жәдігерлер жинақталған. Мұражайда Бронза дәуірінің қолөнер бұйымдарының үлгілері де бар, олар Бейсесултан Хююк қазбаларынан әкелінген. Кария, Писидия және Лидия аймақтарынан табылған жәдігерлер де көрсетілімге қойылған. Мұражайдың көрме алаңы күмбезді Иераполис моншасының үш залынан және шығыс жағындағы ашық аумақтан тұрады, бұл жерлер бұрын кітапхана және спорт залы ретінде пайдаланылғаны белгілі. Ашық аумақтағы жәдігерлердің көпшілігі мәрмәр мен тастан жасалған.

Дүниежүзілік мұралық нысан

Памуккале Иераполиспен бірге Әлемдік мұра ретінде танылған. Иераполис-Памуккале 1988 жылы Әлемдік мұра тізіміне енгізілді. Осы мәртебесі мен табиғи сұлулығының арқасында бұл орын туристерді қызықтырады.