Кіріспе

Үндістандағы ескерткіш

Шарминар – Үндістанның Телангана штатындағы Хайдарабад қаласында орналасқан ескерткіш. 1591 жылы салынған бұл нысан Хайдарабадтың символы болып табылады және ресми түрде Телангананың елтаңбасына енгізілген. Шарминардың ұзақ тарихында 425 жылдан астам уақыт бойы ғимараттың жоғарғы қабатында мешіт бар. Тарихи және діни маңызы бар болғанымен, ол құрылысты қоршаған көрікті және жұмбақ жергілікті базарларымен де танымал, Хайдарабадтың ең танымал туристік орындарының біріне айналды. Шарминар – Ид-үл-адха және Ид-әл-Фитр сияқты көптеген мерекелік шаралар өтетін орын, себебі ол қаланың басты мешіті – Мекке мешітіне жақын орналасқан. Шарминар Муси өзенінің шығыс жағасында орналасқан. Батысында Лаад базары, ал оңтүстік-батысында әсем безендірілген Мекке мешіті жатыр. Ағылшынша атауы – урду тіліндегі "chār" және "minar" немесе "meenar" сөздерінің қосындысы, мағынасы "Төрт мұнара"; мұнаралар – төрт алып аркалармен байланысқан және сүйенген әшекейлі минареттер.

Қоршаған аумақ

Чарминардың төңірегіндегі аймақ та осы атпен белгілі. Ол Шарминар сайлау округінің құрамына кіреді.

Мекке мешіті

Ескерткіш Мекке мешіті деп аталатын тағы бір әсем мешітке қарайды. Құтб Шахи әулетінің 5-ші билеушісі Мұхаммед Құли Құтб Шах исламның ең қасиетті орны – Меккеден әкелінген топырақтан кірпіш жасауды тапсырды және осы кірпіштер мешіттің орталық аркасын салуға қолданылды, содан оған осы ат берілді.

Базарлар

Шарминардың айналасында Лаад базары орналасқан. Ол әшекейлерімен, әсіресе білезіктерімен танымал. Жақын жердегі Патаргатти бульвары да інжу-маржандарымен танымал маңызды сауда көшесі. Базардың өркендеген шағында оның шамамен 14 000 дүкені болған. Шарминарды қоршаған базарлар Сароджини Найдудың "Хайдарабад базарларында" деген өлеңінде суреттелген.

Чар Каман мен Гүлзар Хуз

Шарминардың солтүстігіндегі төрт арка Шар Каман деп белгілі. Олар 16 ғасырда Шарминармен бірге салынған. Бұл аркалар: Қали Каман, Махли Каман, Сехер-е Батил ки Каман және Шарминар Каман. Бұл аркалардың ортасында Гүлзар Хоз деп аталатын фонтан орналасқан. Шар Каманға шұғыл қайта жаңарту және заңсыз құрылыстардан қорғау қажет.

Әсерлер

2007 жылы Пәкістанда тұратын Хайдарабади мұсылмандары Қарачидегі Бахадурбад ауданының басты қиылысына Шарминардың кішкентай көшірмесін салды. Lindt шоколад шебері Адельберт Буше 50 килограмм шоколадтан Шарминардың масштабталған моделін жасады. Үш күн жұмыс істеуді қажет еткен бұл модель 2010 жылдың 25-26 қыркүйегінде Үндістанның Хайдарабад қаласындағы The Westin қонақүйінде көрмеге қойылды. Charminar Express – Хайдарабад пен Ченнаи қалалары арасында жүретін, Шарминар деп аталған жедел пойыз. Шарминар бұрынғы Хайдарабад мемлекетінің валютасы болған Хайдарабад рупиясының монеталары мен банкноттарында да бейнеленген. Хайдарабад қаласының және Телангана штатының символы ретінде, бұл құрылыс Какатия Кала Торанамен бірге Телангананың елтаңбасында да көрсетілген.

Charminar жаяу жүргіншілерді бейімдеу жобасы (CPP)

"Charminar Pedestrianisation Project" жобасы – бұл Хайдарабадтағы Charminar ескерткішінің маңындағы аумақты жаяу жүргіншілерге ыңғайлы аймаққа айналдыруға бағытталған бастама. Жоба 2016 жылы Телангана үкіметі тарапынан ұсынылып, қаланың қалалық инфрақұрылымын жақсарту жөніндегі ірі жұмыстардың бір бөлігі болып табылады. Шарминар – жыл сайын миллиондаған туристерді тартатын тарихи ескерткіш, бірақ оның төңірегіндегі аумақ көлік кептелісімен және жаяу жүруге қолайсыздықпен сипатталады. Жаяу жүргіншілерге арналған аймақ құру жобасы осы мәселені шешуге, ескерткіш маңында көлік қозғалысын тоқтатуға және жаяу жүргіншілердің жалпы тәжірибесін жақсартуға бағытталған. Жобаға кеңейтілген тротуарлар, жаяу жүргіншілер өткелдері, жарықтандыруды жақсарту, көше жиһаздарын орнату және қонақтар үшін тартымды және жайлы орта құру кіреді. Жоспарға сондай-ақ, жаяу жүргіншілер аймағынан тыс жерде орналасқан, Charminar-ға келушілерге арналған арнайы тұрақ салу да кіреді. Жоба кейбір пікір қақтығыстарына себеп болды, себебі ол аймақтағы бірнеше көше сатушылары мен кәсіпкерлерді көшіруді талап етеді. Дегенмен, жобаның қолдаушылары Charminar маңында жаяу жүргіншілерге қолайлы орта құрудың пайдасы, қысқа мерзімді қиындықтардан басым түсетінін айтады. Жалпы алғанда, "Charminar" жаяу жүргіншілерге бейімдеу жобасы – Хайдарабадтың қалалық инфрақұрылымын жақсарту және қаланың ең танымал ескерткіштерінің біріне келушілер үшін тартымды және қолжетімді орта жасауға бағытталған маңызды қадам. Кейін, 2017 жылдың қаңтар айында Телангананың жаңа үкіметі 14 мүшеден тұратын француз делегациясын жобаны жүзеге асыру үшін шақырды. Бұл команда Гүлзар үйі, Мекке мешіті, Лад-Базар және Сардар Махал сияқты аймақтарды тексерді, ескерткішті экологиялық туризм және мәдени мұра орталығы ретінде дамыту мүмкіндігін бағалау үшін.

Ғибадатхана құрылымы

<! - деп жазыңыз. Өшірілген сурет алынып тасталды: [[Файл:Charminar Old and New Photographs by The Hindu. Хайдарабадтың қорғалған ескерткіші – Чарминардың (оң жақта) 2013 жылдың 31 мамырында түсірілген суреті, оған жанаса орналасқан Бхагиялакшми ғибадатханасы дау тудырып отыр. Сол жақтағы 60 жылдан астам бұрын түсірілген және "The Hindu" газетіне қолжеткізген ескі суретте мұндай ғибадатхана жоқ. Фото: Арнайы ұйымдастыру және Мұхаммед Юсуф. Хайдарабад жоғары соты ғибадатхананы одан әрі кеңейтуге тыйым салды. Ғибадатхананың пайда болу тарихы қазіргі уақытта даулы болғанымен, қазіргі құрылымы, онда құдайдың мүсіні орналасқан, 1960 жылдары салынған. 2012 жылы "The Hindu" газеті ғибадатхананың бұрыннан болмағандығын көрсететін ескі суретті жариялады. "The Hindu" басылымы фотосуреттердің түпнұсқалығын растайтын хабарлама да жариялады және 1957 және 1962 жылдары түсірілген суреттерде ғибадатхана құрылысы болмағанын нақты айтты. Сонымен қатар, ғибадатхананың жақында салынғандығын көрсететін дәлелдер ұсынылған фотосуреттер көрсетілді – 1990 және 1994 жылдары түсірілген суреттерде ғибадатхана құрылысын көруге болады. Сондай-ақ, 1986 жылы түсірілген суретте ғибадатхана бар, ол Ага Хан визуалды архивінде, MIT кітапханаларының жинақтарында, АҚШ-та сақталады, бірақ одан бұрынғыларында жоқ.