Кіріспе

Әскери бөлім

Амур әскери флотилиясы (Амурская военная флотилия) – Ресейдің Қиыр Шығыс аймағындағы Амур өзеніндегі әскери кемелер тобы.

Тарих

1900 жылы ресейліктер Амур өзенінде жеке пароходтар мен баржалардан уақытша флотилия құрды. Бастапқыда, ол 1904–1905 жылдардағы орыс-жапон соғысы кезінде көліктік мақсатта пайдаланылды. Ресми түрде Амур әскери флотилиясы (АМФ) 1906 жылдың шілдесінде Амур алабының шекарасын қорғау және Амур өзеніндегі су жолдарын қамтамасыз ету мақсатымен құрылды. 1910 жылы АМФ құрамында 28 кеме болды, оның ішінде сегіз мұнаралы және он кіші канонерлік қайықтар бар еді. 1917 жылдың желтоқсанында ол Ресей азамат соғысына қатысқан Кеңес Амур әскери флотилиясына айналды. 1918 жылы АМФ жапон әскерлерімен басып алынды, олар 1920 жылдың мамырында кемелердің басым бөлігін алып кетті. Қиыр Шығыста азамат соғысы аяқталғаннан кейін Кеңес үкіметі флотилияны қайта құруға кірісті. 1925–1926 жылдары жапондықтардан қайтарылған кемелердің саны артуымен флотилия кеңейді. 1929 жылы АМФ құрамына төрт өзен мониторы және басқа да кемелер кірді. 1930 жылы 1929 жылғы Қытай-Кеңес қақтығысындағы сәтті әскери операциялары үшін АМФ Қызыл Ту орденімен марапатталды. Неон Антонов (1907–1948) Жапонияға қарсы соғысқа дайындық үшін флотилия басшылығына тағайындалды. Операция кезінде Антоновтың басшылығымен АМФ (сегіз монитор, он бір канонерлік қайық, 52 бронетранспорттық катер және т.б.) 1-ші және 2-ші Қиыр Шығыс майдандарында Амур, Уссури, Сунгари өзендері мен Ханка көлінде әскерлермен бірлесіп әрекет етті. Амур әскери флотилиясы 1998 жылдың 7 маусымында таратылды.