Кіріспе

Шығармашылық жұмысты сүйемелдейтін қысқа жарнамалық мәтін – бұл туындының қысқаша сипаттамасы. Ол автордың немесе баспагердің өзі жазған немесе басқалардың мақтау сөздерінен цитата болуы мүмкін. Бұрын жарнамалар кітаптың артқы мұқабасында немесе кітапқа арналған қоршауда басылған. Арзан қағаздан шығарылатын кітаптар кең таралған кезде, көптеген баспагерлер оларды екі мұқабаға да орналастырды. Бүгінде оларды веб-порталдар мен жаңалықтар сайттарында да кездестіруге болады. Жарнама мәтін газетті немесе кітапты таныстыру үшін қолданылады.

Тарих

АҚШ-та жарнама тарихы Уолт Уитменнің "Жапырақтар жинағы" атты туындысымен басталады деп есептеледі. 1855 жылы алғашқы басылымы жарық көргеннен кейін Ральф Уолдо Эмерсон Уитменге "Ұлы мансабыңның бастауында саламдасамын" деген сөздері бар құттықтау хат жіберді: келесі жылы Уитмен осы сөздерді екінші басылымның арқасына алтынмен бастырды. "Блюб" деген сөзді 1906 жылы американдық юморист Гелетт Берджесс (1866–1951) ойлап тапты. Оның "Сіз бромдысыз ба?" атты қысқа кітабының 1906 жылғы қазан айындағы алғашқы басылымы жыл сайынғы сауда бірлестігінің кешінде таныстырылды. Мұндай шараларда кітапты жарнамалайтын шаң қақпағы болуы қалыпты жағдай еді, оны Берджесс баспашысы Б. В. Хьюбш "әрбір романның қаптамасында әдемі қыздың суреті" деп сипаттады. Осы жағдайда қаптамада "Иә, бұл – "БЛЮРБ"!" деп жазылған, ал суретте (құрастырылған) жас әйел "Мисс Белинда Блэрб" дауыс беретін көрініс бейнеленген, ол "жарнама жасап жатқан" деп сипатталған. Бұл атау және термин баспагерлердің кітаптың артқы мұқабасына жазатын мазмұны үшін қалыптасып, тіпті сурет алынып тасталғаннан кейін де, тек мәтін қалғанда да қолданылып келеді. Германияда бұл жарнаманы 1902 жыл шамасында Карл Роберт Лангевише ойлап тапқан деп саналады. Немец библиографиялық практикасында ол әдетте кітаптың екінші бетінде, жартылай атаудың астында немесе шаң қақпағында орналасады.

Жазбаша сұраныс

Белгілі жазушылар болашақ авторлардан көптеген пікір білдіру сұраныстарын алады. Осының салдарынан кейбір жазушылар мұндай өтініштерден бас тартуды қағида ретінде қабылдады. Мысалы, Гари Штайнгарт The New Yorker журналында, кәсіби немесе жеке байланысы бар жазушылар үшін ғана пікір білдіретінін хабарлады, ал қалғандарына бас тартатынын айтты. Нил Гайман "Кейде мен пікір білдіруден тоқтап тұрамын. Мұндай үзіліс бір-екі жылға созылады, содан кейін өзімді кінәлі сезінемін немесе біреу дұрыс уақытта сұраса, кешірім етемін" дейді. Джейкоб М. Аппел аптасына он бестен жиырмаға дейін пікір білдіру сұраныстарын алатынын және "көбіне мүмкіндігінше көп сұранысты қанағаттандыруға тырысамын" деп мәлімдеді.

Фильм

Фильмдер туралы қысқаша сипаттамалар фильмдерді жарнамалау кампаниясының бір бөлігі болып табылады және әдетте жарияланған сын-пікірлерден оң, жарқын үзінділерден тұрады. Кино жарнамаларында сөздердің мағынасы бұрмаланып, контекстен шығарылғаны жиі айтылады. "Нью-Йорк Таймс" газеті былай хабарлады: "Жарнама жасау өнері өзгеріп келеді, газеттердегі кино сыншыларының саны азайып, студиялар интернет блогерлері мен кино сайттарынан цитаталар қолдануға көбірек бейімделді, бұл әлі де көрермендерді жаңылыстыру мүмкіндігін қалдырады. Бақытыға орай, тұтынушылар үшін қорғаушы күш пайда болды: жарнамаларды бақылайтын сайттар көбейді және белгілі сыншылардың пікірлерін жинақтайтын веб-сайттардың саны артып келеді. Бүгінде студияларды тексеріп отыруға eFilmCritic.com және The Wall Street Journal-дың Карл Биалик жазған Gelf журналының "The Blurbs" веб-бағаны сияқты бақылаушы сайттар көмектеседі". Slate газеті "Explainer" бағанында былай деп жазды: "Фильм студияларының жарнама мәтіндерін жазуға қаншалықты еркіндігі бар? Біраз. Жалған жарнамаға қарсы қолданылатын заңдардан басқа, бұрмаланған кино жарнамасын тексеруге ресми бақылау жоқ. Студиялар газет жарнамалары мен трейлерлер сияқты жарнамалық материалдарды Америка кино ассоциациясына мақұлдау үшін ұсынуға міндетті. Бірақ MPAA цитаталардың дұрыстығын емес, жарнаманың мазмұны мен стилін қарастырады. Көбінесе студиялар жаңа, қысқартылған цитатаны баспаға жібермес бұрын сыншыға көрсетеді". Көптеген мысалдар бар, фильмді жарнамалауда қолданылған жарнамалық мәтіндердің тікелей фильмнің маркетингтік тобына қатысты екендігін көрсетеді.