Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Түрік ішекті аспапы
Turkish stringed instrument
Күмбуш (/dʒ//uː//m/'/b//uː//ʃ/) – салыстырмалы түрде жаңа түрік ішекті аспабы. Ол 1930 жылы Зейнел Абидин Күмбуш үлкен ансамбльдің бір бөлігі ретінде естілетін уд сияқты аспап ретінде жасалған. Күмбуш американдық банжоға ұқсас пішінделген, алюминийден жасалған резонатор ыдысы мен теріден жасалған дыбыс тақтасы бар. Аспап бастапқыда уд ретінде құрастырылған, бірақ басқа мойын мен ішектерді қосу арқылы басқа аспаптарға да айналдырылған. Стандартты күмбуш пердесіз болады, бірақ гитара, мандолина және укулеле нұсқаларында перделер бар. Мойынды бұрау арқылы музыкант оның ішектеріне қатысты бұрышын өзгерте алады. Бір модельде ағаш резонатор ыдысы қолданылған, бұл металл дыбысынан гөрі жұмсақ дыбыс береді.
The cümbüş (/dʒ//uː//m/'/b//uː//ʃ/; ) is a Turkish stringed instrument of relatively modern origin. It was developed in 1930 by Zeynel Abidin Cümbüş as an oud like instrument that could be heard as part of a larger ensemble. The cümbüş is shaped like an American banjo, with a spun aluminum resonator bowl and skin soundboard. Although originally configured as an oud, the instrument has been converted to other instruments by attaching a different set of neck and strings. The standard cümbüş is fretless, but guitar, mandolin and ukulele versions have fretboards. The neck is adjustable, allowing the musician to change the angle of the neck to its strings by turning a screw. One model is made with a wooden resonator bowl, with the effect of a less tinny, softer sound.
Өндірушінің шығу тегі және атауы
Cümbüş сөзі түрік тілінде "той-думан" немесе "қызық-қуаныш" мағынасын білдіреді, себебі аспап қымбат классикалық удқа қарағанда қолжетімді балама ретінде таныстырылды. Алғашқы аспаптарда оның есімі "Зейнелабидин" деп жазылған (бір есім, екі есім емес). 1934 жылы Мұстафа Кемал Ататүрк отбасыларға тегін алуды міндеттегенде, Зейнел Әбидин өзінің танымал аспабының атын тегі ретінде қабылдады.
The word cümbüş is derived from the Turkish for "revelry" or "fun", as the instrument was marketed as a popular alternative to the more costly classical oud. Early instruments show his name as he wrote it "Zeynelabidin" (a single name, not two). When Mustafa Kemal Atatürk decreed that families take surnames in 1934, Zeynel Abidin adopted the name of his famous instrument.
Қазіргі заман
Cümbüş Music әлі күнге дейін Стамбулда белсенді жұмыс істеп келеді және дәстүрлі түрік аспаптарының кең спектрін шығарады. Аспаптар Стамбулдағы отбасылық шеберханада Cümbüş отбасының үш мүшесі – Начи Абидин Cümbüş және оның екі ұлы Фетхи мен Ализейнел қолмен жасалады. Олар әлі күнге дейін жылына шамамен 3000 күмбез жасайды (2002 жылғы мәлімет бойынша). Сонымен қатар, олар жылына шамамен 5000 дарбука (орта шығыс барабандары) шығарады және гитараларды да сатады. Күмбездердің шамамен жартысы АҚШ, Франция және Грекияға экспортталады.
Cümbüş Music is still an active company in Istanbul and manufactures a wide range of traditional Turkish instruments. The instruments are hand made in the family's workshop in Istanbul, by three members of the Cümbüş family, Naci Abidin Cümbüş and his two sons Fethi and Alizeynel. They still make approximately 3000 cümbüşes a year (as of 2002). They also manufacture about 5000 darbukas per year (middle eastern drums), and sell guitars as well. They export approximately half the cümbüşes to the United States, France and Greece.