Кіріспе

Мохамед Беннаисса (محمد بن عيسى; 3 қаңтар 1937 жылы туған) – марокколық саяхатшы, 1999 жылдан 2007 жылға дейін Марокконың Сыртқы істер министрі болған.

Ерте өмір және білім

Бенайса 1937 жылдың 3 қаңтарында Марокконың Асила қаласында дүниеге келген. Ол 1963 жылы Миннесота университетінен коммуникациялар саласында бакалавр дәрежесін алды, ал 2007 жылы университет оған құрметті докторлық диплом табыс етті. Ол 1965 жылы Нью-Йорктегі БҰҰ Марокко миссиясының баспасөз атташесі, содан кейін Нью-Йорктегі БҰҰ штаб-пәтерінде және Аддис-Абебада ақпараттық қызметкер (1965–1967), Ганадағы Аккрадағы БҰҰ Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымында Африка бойынша аймақтық ақпараттық кеңесші (1967–1971), Римдегі ФАО-ның коммуникациялар жөніндегі кеңесшісі (1961–1974), сол ұйымдағы ақпарат бөлімінің директоры (1974–1976) және, ақырында, БҰҰ Дүниежүзілік азық-түлік конференциясында Бас хатшының көмекшісі (1974–1975) қызметтерін атқарды. Бенайса Мароккоға оралып, 1977 жылдан 1983 жылға дейін Асила қаласынан парламент депутаты, ал 1984 жылы Асила қаласының мэрі болды. Ол 2010 жылға дейін үш рет қайта сайланды. 1977 жылдан 1985 жылға дейін ол «Аль Мисак» (араб тілінде) және «Аль Магриб» (француз тілінде) газеттерінің бас редакторы болды, бұл газеттер сол кезде ол мүше болған тәуелсіздердің ұлттық жиналысы (RNI) партиясына жататын. Бенайса 1985 жылдан 1992 жылға дейін Мәдениет министрі, ал 1993 жылдан 1999 жылға дейін Марокконың АҚШ-тағы елшісі болды. 1999 жылдың сәуір айында патша Хасан II Бенайсаны Сыртқы істер министрі қызметіне тағайындады, бұл тағайындау патшаның қайтыс болуынан үш ай бұрын жасалды. Бенайса Хасанның мұрагері, патша Мұхаммед VI тұсында да қызметін жалғастырды, бірақ 2007 жылдың 15 қазанында премьер-министр Аббас әл-Фасси басшылығымен құрылған үкіметте Сыртқы істер министрінің орынбасары Тейб Фасси Фихри оны алмастырғанға дейін лауазымында қалды.

Кітаптар мен танымалдық

Бенайса Тахар Бенжелунмен бірге "Grains de Peau" (1974) кітабының, сондай-ақ даму және коммуникация тақырыбындағы эсселер мен мақалалардың авторы. 1989 жылы Асила қаласы қала құрылысын дамыту жобасы үшін сәулет саласындағы Ага Хан сыйлығына ие болды. 2010 жылы Бенайса шамамен 300 000 доллар көлеміндегі "Жылдың мәдени тұлғасы" сыйлығымен Шейх Зайед кітап сыйлығын жеңіп алды.

Абубакр Жамайдың жамандау туралы ісі

2000 жылдың сәуірінде Бенайса Марокконың Le Journal Hebdomadaire апталық басылымының редакторлары Абубакр Джамай мен Али Амарға қарсы қорлау туралы сотқа шағымданды. Бұл шағым 1999 жылғы мақалалар сериясына қатысты болды, онда Бенайса АҚШ-тағы елші қызметін атқару кезінде мемлекеттік резиденцияны сатудан пайда тапқан деген айып тағылған. 2001 жылы екеуі де кінәлі деп танылып, Бенайсаға 2 миллион дирхам (200 000 АҚШ доллары) көлемінде өтемақы төлеуге үкім шығарылды. Сонымен қатар, Джамай үш айға, ал Амар екі айға бас бостандығынан айырылды. Бірақ "Шекарасыз репортерлер" редакторлардың жағын алып, Марокко Әділет министрінен үкімді қайта қарауды сұрады және "Билік БАҚ-тың пайда болуына немесе жариялануына кедергі келтіру үшін айыппұлдарды пайдаланбауы керек" деп мәлімдеді.