Белград университеті: Сербияның ең көне және ірі жоғары оқу орны. 1808 жылы негізі қаланды, қазіргі оқу орталығына айналды. Тарихы, дамуы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Белград қаласындағы университет, Сербия.
University in Belgrade, Serbia
19 ғасыр
Белград университеті 1808 жылы сербиялық ағарту дәуірінің көрнекті қайраткері Доситей Обрадовичтің Белград жоғары мектебі (; a Grandes écoles) ретінде құрылды. Ол 1808-1905 жылдар аралығында Сербиядағы ең жоғары білім беретін мекеме болды, бірінші жоғары мектеп (1808–1813), Белград лицейі (/ Beogradski Licej; 1838–1863) және екінші жоғары мектеп (1863–1905) ретінде танылды. Алғашқыда ол Любица ханшайымының резиденциясында орналасқан, кейіннен Белградтағы маңызды орынға, капитан Мишаның сарайына, қазіргі университеттің ғимаратына көшірілді. Екінші жоғары мектеп (ірі мектеп немесе Белградтың ірі академиясы деп те аталады) Лицейдің жалғасы ретінде құрылды және классикалық гимназия мен колледждің үйлесімі болды, осылайша Белград университетіне айналды. Заң бойынша, ол «жоғары және кәсіби білім беретін ғылыми институт» деп анықталды. Бұл мекемені білім министрі басқарды, ал ректор (монарх сайлаған) және Академиялық кеңес басшылық етті. Оның алғашқы жылдарында үш факультет болды: философия, инженерия және құқық. Жоғары мектеп 1905 жылдың 27 ақпанындағы Университет туралы заң арқылы Белград университетіне ресми түрде айналды. Философия, құқық және электр инженерия факультеттерімен қатар, бұл заң православие теологиясы және медицина факультеттерін енгізді. 19 ғасырдың басында құқық оқуы үш жылға созылды және оқу жоспарына салыстырмалы және мемлекеттік (конституциялық) құқық, халықаралық құқық, қылмыстық құқық және сот процедурасы, сондай-ақ жалпы пәндер кірді. Осылайша Сербиядағы қазіргі заманғы құқықтық білім 1808 жылы пайда болды. Құқық факультетіне түсу үшін философия факультетін бітіру міндетті болды, онда оқу екі жылға созылды, сондықтан құқық оқуы барлығы бес жылды құрады. 1853 жылдан бастап құқықтық білім философиялық білімнен тәуелсіз болды, ал 1863 жылдан бастап Сербияда құқықтық білім беру төрт жылға созылды. Лекцияларды Австрия, Германия және Францияда диплом алған профессорлар оқыды (Жован Стерия Попович, Иосиф Панчич, Джура Даничич және т.б.). 1850 жылдары философия (жалпы) факультеті жеке колледжге айналды. Белград университетінің философия факультеті осы факультеттің бүгінгі жалғасы болып табылады. Сербияда электр инженериясы бойынша алғашқы академиялық лекция 1894 жылы оқылды. Профессор Стьеван Маркович жоғары мектептегі Инженерия факультетінің алғашқы лекторы және негізін қалаушысы болды. Төрт жылдан кейін профессор Маркович Сербиядағы алғашқы электр инженерлік зертханасын құрды. Содан бері бұл академиялық пән жоғары мектепте және Белград университетінде оқытылуда. Бұл сала бойынша алғашқы дипломдар 1922 жылы табысталды.
The University of Belgrade was established in 1808 as the Belgrade Higher School (; a Grandes écoles) by Dositej Obradović, Serbian key figure in the Age of Enlightenment. It was the highest ranking educational institution in Serbia between 1808 and 1905, as the first Higher School (1808–1813), the Belgrade Lyceum ( / Beogradski Licej; 1838–1863), and the second Higher School (1863–1905). It was initially located at the Princess Ljubica's Residence building and then moved to another significant site in Belgrade, the Captain Miša’s Mansion, today's seat of the university. The second Higher School (also known as the Great School or Great Academy of Belgrade) was established as the successor of the Lyceum and was a combination of a classical gymnasium and a college, and as such developed into the University of Belgrade. Under the law, it was defined as a "scientific institute for higher and professional education". The minister of education had control over this institution and it was managed by the rector (elected by the monarch) and Academic Council. During its early history it had three departments: Philosophy, Engineering and Law. The Higher School formally became the University of Belgrade through the Law on the University from February 27, 1905. In addition to the Philosophy, Law and Electrical Engineering departments, this law introduced the Orthodox Theology and Medical schools. In the early 19th century, the studies of law lasted three years and the curriculum included comparative and state (constitutional) law, international law, criminal law and judicial procedure, as well as general subjects. This is how the modern legal education in Serbia emerged in the year 1808. Before enrolling the legal department, it was compulsory to graduate at the philosophy department where the studies lasted two years, so the legal studies lasted a total of five years. Since 1853, the legal education became independent from the studies of philosophy and from 1863 the legal education in Serbia lasted four years. The lectures were held by professors who had earned their diplomas in Austria, Germany and France (Jovan Sterija Popović, Josif Pančić, Đura Daničić, and others). During the 1850s, the Philosophy (General) Department developed into a particular college. The University of Belgrade's Faculty of Philosophy is today's continuation of this department. The first academic lecture on electrical engineering in Serbia was held in 1894. Professor Stevan Marković was the first lecturer and founder of the Engineering Department at the Higher School. Only four years later, Professor Marković also established the first Serbian electrical engineering laboratory. Since then, this academic discipline has been studied at the Higher School and the University of Belgrade. The first diplomas in this field were given in 1922.
20 ғасыр
Белград университеті Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі жылдары, әсіресе екінші Югославия құрылғаннан кейін, зор өсім мен кеңейуді бастан кешірді. 1914 жылы Белград университетінің құқық факультетін бірінші әйел тәмамдады. 1960 және 70-ші жылдары университет көрнекті аймақтық және халықаралық білім беру мекемесіне айналды. Көптеген шетел студенттер осы университетте білім алды. Югославия СФР бар болған кезеңде Африкадан келген 40 000-ға жуық студент Белград университетінде оқыды. Социалистік Югославияда университет кеңейтілді, бірақ сонымен қатар мемлекеттік және идеологиялық ықпалға да ұшырады. Сондай-ақ, қазіргі Сербия, Черногория, Солтүстік Македония және Босния мен Герцеговинадағы дерлік барлық университеттердің құрылуына ықпал етті. 1990 жылдардың ортасында Белград университеті Сербиядағы саяси оппозицияның халықаралық деңгейде танылған орталығына айналды. Белград студенттері мен профессорлары үкіметке қарсы жаппай наразылықтар ұйымдастырды. Университеттің студенттік ұйымдары (әсіресе "Отпор!") үкіметті құлатуға маңызды үлес қосты.
The University of Belgrade witnessed a massive growth and expansion in the years before the Second World War and especially after the founding of the second Yugoslavia. The first woman graduated from the University of Belgrade's Law School in 1914. In the 1960s and 70s, the university developed into a remarkable regional and international educational institution. Many students from other countries were trained there. Up to 40,000 students from Africa alone studied at the University of Belgrade during the existence of the SFR Yugoslavia. In the socialist Yugoslavia, the university was expanded, but it was also exposed to state and ideological influence. It has also been the driving force for the establishment of almost all other universities in today's Serbia, Montenegro, North Macedonia and several universities in Bosnia and Herzegovina. In the mid 1990s, the University of Belgrade became an internationally recognized center of the political opposition in Serbia. Massive anti government protests were staged by the Belgrade students and professors. The university's student organizations (especially "Otpor!") significantly contributed to overthrowing the government.
21 ғасыр
Университет Болонья декларациясына қол қойды. Еуропаның ірі университеттерінің бірі саналатын және шамамен 90 000 студенттің оқып жатқандығымен ерекшеленетін университет, халықаралық академиялық институттармен кең ауқымда ынтымақтастық етеді және көптеген екі және көпжақты академиялық жобаларға қатысады.
The university has become a signatory of the Bologna declaration. Being one of Europe's largest universities with an enrollment of nearly 90,000 students, the university broadly cooperates with international academic institutions and is involved in countless bilateral and multilateral academic projects.
Жетекші орын
Белград университеті Шанхай Цзяо Тонг университеті жасаған, «Шанхай тізімі» деп белгілі соңғы (2017 жылғы) рейтинг бойынша әлемнің үздік 300 университетінің қатарына енді. Математика саласында ол әлемдегі ең үздік 150 университеттің ішінде.
The University of Belgrade has found its place amongst the top 300 universities in the world, according to the most recent (2017) ranking carried out by the Shanghai Jiao Tong University, better known as the Shanghai List. In the area of mathematics, it is ranked among the top 150 universities in the world.
Кампус
XIX ғасырда қаламен бірге дамыған университет ғимараттарының көпшілігі Белградтың сәулет және мәдени мұрасының маңызды бөлігі болып табылады. Бұрынғы орналасқан жерлерінің ішінде бүгінгі Вук және Доситей мұражайы мен Любица ханшайымының резиденциясы ғимараттары бар, екеуі де Белградтың ең танымал тарихи ғимараттары ретінде танылған. 1920-1941 жылдардағы тарихи Суботица құқық мектебі де Белград университетінің бір бөлігі болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кейбір ғимараттар брутализм стилінде салынған. Университеттің қала бойынша орналасқан екі негізгі кампусы бар: біреуі Студенттер алаңындағы Принц Михаэль көшесіне жақын, ал екіншісі Король Александр бульварынде. Қаланың әртүрлі жерлерінде 11 340 студентке арналған он бір жатақханасы бар, оның ішінде Жаңа Белградтағы бір жатақхана кешені де бар. Көптеген факультеттер Белградтың әртүрлі аймақтарында жеке ғимараттарда орналасқан. Университет сондай-ақ қала орталығында бірнеше қайырымдылық ғимараттарына ие, олардың көпшілігі 19 және 20 ғасырдың басында салынған. Орталық әкімшілік ғимараты, филология факультеті және философия факультеті Студенттер алаңында орналасқан. Биология факультеті, география факультеті, математика факультеті, физикалық химия факультеті, физика факультеті және химия факультеті де Студенттер алаңындағы бір ғимаратта орналасқан. Университет кітапханасы, құқық мектебі, сәулет факультеті, азаматтық инженерия факультеті, электр инженерия факультеті және механикалық инженерия факультеті Король Александр бульвары кампусында орналасқан. Басқа да маңызды академиялық орындарға қала орталығына жақын орналасқан экономика мектебінің ғимараты, Богословиядағы (Палилула ауданында) православие теология факультетінің ғимараты, Савский Венац муниципалитетіндегі мұғалімдерді даярлау факультетінің ғимараты, Врачар ауданындағы қауіпсіздік зерттеулері факультетінің ғимараты және Дорочол ауданындағы арнайы білім беру және реабилитация факультетінің ғимараты кіреді. Медицина және стоматология факультеттері Караджорджев саябағының жанында, бірнеше ауруханаларға жақын орналасқан. Университет клиникалық орталығы немесе Психикалық денсаулық институты сияқты медициналық оқыту мекемелері қаланың басқа жерлерінде орналасқан. Ауыл шаруашылығы факультеті Земун қалалық паркінің бойында орналасқан және Грочкадағы Радмиловац тәжірибелік шаруашылығын басқарады. Саяси ғылымдар факультеті мен ұйымдастыру ғылымдары факультеті Вождовац ауданындағы бір көшеде орналасқан.
Having developed with the city in the 19th century, a number of the university buildings are an important part of Belgrade’s architecture and cultural heritage. Former sites include today's Museum of Vuk and Dositej and Princess Ljubica's Residence buildings, both of them being recognized as Belgrade's topmost historic buildings. The historical Subotica Law School (1920 1941) was also a part of the University of Belgrade. Some of the post World War II facilities were built in the brutalist style. The university has sites throughout the city, with the two major campuses, one next to the Prince Michael Street at Studentski Trg and the other on King Alexandar Boulevard. It has eleven dormitories scattered throughout the city's urban neighborhoods for 11,340 students, including one dormitory complex in New Belgrade. Many of the schools have separate buildings at various locations in Belgrade. The university also owns several endowment buildings in the downtown district, most of them being built in the 19th and early 20th century. The central administrative building, Faculty of Philology and Faculty of Philosophy are located at Studentski Trg. The Faculty of Biology, Faculty of Geography, Faculty of Mathematics, Faculty for Physical Chemistry, Faculty of Physics and Faculty of Chemistry are situated in one building at Studentski Trg as well. The University Library, Law School, Faculty of Architecture, Faculty of Civil Engineering, Faculty of Electrical Engineering, Faculty of Mechanical Engineering are situated at the King Alexandar Boulevard campus. Other major academic sites include the School of Economics building near the downtown district, the Faculty of Orthodox Theology building at Bogoslovija (Palilula neighborhood), the Teachers’ Training Faculty building in the Savski Venac municipality, the Faculty of Security Studies building in the Vračar neighborhood, and the Faculty for Special Education and Rehabilitation building in the Dorćol neighborhood. The School of Medicine and School of Dental Medicine share a building near the Karađorđev Park, next to several hospitals. Medical teaching facilities, such as the University Hospital Center or Institute of Mental Health are on other locations within the city. The Faculty of Agriculture is situated alongside the Zemun City Park and it operates the Radmilovac experimental farm in Grocka. The Faculty of Political Sciences and Faculty of Organizational Sciences are situated close to each other in the same street of the Voždovac neighborhood.
Ұйымдастыру және басқару
Белград университеті 44 мүшеден тұратын Университет Сенатымен басқарылады, олар үш жылдық мерзімге сайланады. Сенат құрамына ректор, 4 проректор, 31 декан, 4 факультеттік топ кеңестерінің төрағалары және 4 ғылыми институт директоры кіреді. Сенат жұмысына университет студенттік парламенті сайлаған бір жылдық мерзімге 8 студент өкілі қатысады. Ректор басқаруды жүзеге асырады және университеттің сыртқы өкілі болып табылады. Университет Кеңесі – 31 мүшеден тұратын басқару органы. Университет 21 мүшені тағайындайды, 5 мүшені Сербия үкіметі тағайындайды және 5 мүшені университет студенттік парламенті сайлайды. Университет Кеңесінің төрағасы және вице-төрағасы бар. Бұл органдардан өзге, университеттің кеңесші академиялық кеңестері мен кәсіби алқалары бар, олар оқытушыларды сайлау бойынша шешімдер қабылдауға және пікір білдіруге тағайындалады.
The University of Belgrade is governed by the 44 member University Senate elected for a three year term. The senate is composed of the rector, 4 vice rectors, 31 deans, 4 presidents of the faculty Group Councils and 4 directors of scientific institutes. 8 student representatives with a one year term elected by the university's Student Parliament participate in the work of the Senate. The rector provides governance and represents the university externally. The University Council is a 31 member managing body. The university entrusts 21 members, 5 are appointed by the Serbian government and 5 elected by the university's Student Parliament. The University Council has its president (chairperson) and vice president. In addition to these bodies, the university has advisory academic councils and professional boards, appointed to adopt decisions and state their opinion on the election of teaching staff.
Академиктер
Белград заң мектебі, 1808 жылы құрылған, құқықтық білім берудегі өңірлік көшбасшы және Балқандағы ең ірі заң мектептерінің бірі. Оның заң білімі студенттерді заң практикасында, бизнес, мемлекеттік қызмет және оқытуда жұмыс істеуге дайындайды. Графиня Любицаның резиденциясы, сондай-ақ капитан Мишаның сарайы бір кездері Белград жоғары мектебінің құрамында болған кезде осы білім беру мекемесінің үйі болған. Құрылғанынан бері ол 50 000-ға жуық заңгер түлектерін, 1200 магистр заңгерлерді және 830 заңгерлік докторларды, сондай-ақ әр түрлі салалар бойынша жүздеген мамандарды оқытты. Заң факультетінің көптеген түлектері заңның барлық салалары бойынша танымал сарапшылар мен ғалымдар, заң профессорлары және жоғары лауазымды мемлекеттік қызметкерлер болды. Сербиялық сәулетші Петр Баялович 1941 жылы салған заң мектебінің тарихи ғимараты шамамен 2 мың шаршы метрді құрайды. Сербияда (Суботика, Нови-Сад, Приштина, Ниш, Крагуевац), Черногорияда (Подгорица) және бұрынғы Югославияның басқа бөліктерінде (Сараево, Скопье) құрылған барлық заң мектептері Белград университетінің заң факультеті негізінде құрылған. 1937 жылы құрылған Экономика факультеті Югославия Корольдігінде экономиканы зерттеуге арналған жоғары білім берудің алғашқы орталығы болды. Оның оқу бағдарламасына экономикалық талдау және саясат; маркетинг; бухгалтерлік есеп, аудит және қаржылық басқару; сауда және коммерция; қаржы, банк және сақтандыру; туризм және қонақ үй индустриясы; статистика және информатика; басқару және халықаралық экономика және сыртқы сауда кіреді. Философия факультеті - Сербиядағы ең көне жоғары оқу орындарының бірі, ол 19 ғасырдың басында құрылған. Онда 255 оқытушы жұмыс істейді және тоғыз кафедрада шамамен 6000 студенттер және аспиранттар бар. Филология факультеті студенттерін тіл білімі мен филология саласында академиялық зерттеулер мен тәжірибеге үйретеді. Филологияны зерттеу 1808 жылы Белградтағы жоғары мектептің философия кафедрасында құрылды. Бүгінде мектепте оншама тілде филология, лингвистика және әдебиет пәндері курстары өткізіледі. Мектеп өз кітапханалары бар кафедраларға бөлінген, бірнеше ғылыми-зерттеу орталықтарын басқарады және бірқатар мерзімді басылымдар шығарады. Электротехника факультеті де университеттің маңызды бөлігі болып табылады. Электр техникасы бойынша алғашқы дәріс 1894 жылы өтті. Профессор Стьеван Маркович Белград жоғары мектебінің Инженерлік кафедрасының алғашқы оқытушысы және негізін қалаушы болды. Маркович сонымен қатар 1898 жылы Сербияның алғашқы электрлік инженерлік зертханасын құрды. Бүгінде мектеп бірнеше кафедраларға бөлініп, электр техникасы бойынша көптеген бағдарламаларды ұсынады. Белград медицина мектебі 1920 жылы құрылған және осы оқу орнын 30 000-нан астам студент бітірген, оның ішінде 850-ге жуық шетелдік студенттер. Медициналық мектепте 40 кафедра бар, 200-ден астам профессорлық лауазым бар. Мектеп көптеген академиялық курстарды ұсынады, соның ішінде ауруханалар, институттар мен медициналық клиникалар желісі бойынша мамандандырылған практика. Стоматология факультеті (Белград тіс дәрігерлік мектебі) 1948 жылы құрылды. Жаңадан құрылған факультеттің бірінші меңгерушісі сол кездегі медицина факультетінің профессоры доктор Александар Дьорджевич болды. Медицина және ветеринария факультетінің, Фармация факультетінің көптеген оқытушылары стоматология факультетінің құрылғаннан кейін және одан кейін де студенттерді ұйымдастыру мен оқытуда үлкен үлес қосты. Стоматология факультеті 8 оқу-әдістемелік, ғылыми және денсаулық сақтау ұйымдық бөлімдерінен тұрады. Гуманитарлық факультетінің қамқорлығында Қауіпсіздік зерттеулері факультетінің тамыры Белград университетінің Табиғи ғылымдар және математика факультетінің Ұлттық қорғаныс институтында жатыр. 1978 жылы бұл институт 2006 жылдың мамырында Қауіпсіздік зерттеулер факультетіне айналғанға дейін бірнеше рет қайта аталып, халықты қорғау факультетіне айналды. Қауіпсіздік зерттеулері факультеті қауіпсіздік зерттеулерінің барлық аспектілеріне, адам және әлеуметтік ресурстарға, қорғанысқа, азаматтық қорғанысқа және қоршаған ортаны қорғауға назар аударады, кәсіби дайындық, бакалавриат және аспирантура деңгейлерін ұсынады.
The Belgrade Law School, established in 1808, is a regional leader in legal education and one of the largest law schools in the Balkans. Its law education prepares students for working in law practice, business, public service and teaching. The Residence of Countess Ljubica as well as Captain Miša's Mansion once used to be home to this educational institution when it was within the Belgrade Higher School. Since its founding, it has educated almost 50,000 law graduates, around 1,200 magistri iuris and 830 doctores iuris, as well as hundreds of specialists in various areas. Many Faculty of Law alumni have become recognized experts and scholars in all branches of law, law professors and high ranking government officials. The Law School's historic building, constructed by Serbian architect Petar Bajalović in 1941, comprises about of space. All the law schools established subsequently in Serbia (Subotica, Novi Sad, Pristina, Niš, Kragujevac), Montenegro (Podgorica), and in other parts of the former Yugoslavia (Sarajevo, Skopje) were formed from the University of Belgrade Faculty of Law as a core. Initially established in 1937, the Faculty of Economics was the first centre of higher education dedicated to the study of economics in the Kingdom of Yugoslavia. Its curriculum includes courses in economic analysis and policy; marketing; accounting, auditing and financial management; trade and commerce; finance, banking and insurance; tourism and hotel industry; statistics and informatics; management and international economics and foreign trade. The Faculty of Philosophy is one of the oldest institutions of higher education in Serbia, founded in the early 19th century. It employs a staff of 255 teachers and has approximately 6,000 undergraduate and graduate students within nine departments. The Faculty of Philology trains and educates its students in the academic study or practice in linguistics and philology. The study of philology was established in Belgrade within the Belgrade Higher School's Department of Philosophy in 1808. Today, the school offers courses in philology, linguistics and literature in dozens of languages. The school is divided into departments, which possess their own libraries, it operates several research centers and publishes a number of periodical publications. The Faculty of Electrical Engineering is also an important part of the university. The first lecture on electrical engineering was held in 1894. Professor Stevan Marković was the first lecturer and founder of the Engineering Department within the Belgrade Higher School. Marković also established the first Serbian electrical engineering laboratory in 1898. Today, the school is divided into a number of departments, offering a wide range of electrical engineering programs. The Belgrade Medical School was established in 1920 and more than 30,000 students graduated from this institution, including circa 850 international students. The School of Medicine is composed of 40 departments with over 200 professorships. The school offers an extensive number of academic courses, including specialization practice within a network of hospitals, institutes and medical clinics. The Faculty of Stomatology (Belgrade Dental School) was established in 1948. The first head of the newly founded faculty was Dr. Aleksandar Djordjevic, Professor of the Faculty of Medicine at that time. In organizing and teaching the students of dentistry after its establishment, and long after, many teachers of the Faculty of Medicine and Veterinary Medicine and Faculty of Pharmacy have contributed a lot. The Faculty of Stomatology is composed of 8 teaching and scientific and healthcare organizational units. Under the umbrella of the humanities faculty, the Faculty of Security Studies has its roots in the Institute for National Defense of the Natural Sciences and Mathematics Faculty, University of Belgrade. In 1978, this institute evolved into the free standing Faculty of People's Defense, which was renamed several times before becoming the Faculty of Security Studies in May 2006. The Faculty of Security Studies focuses on all aspects of security studies, human and social resources, defense, civil defense and environmental protection, offering professional training, undergraduate and postgraduate degrees.
Рейтингтер
Шанхай рейтингісінде (ARWU) Белград университеті 2023 жылғы жаһандық рейтинг бойынша 301-ден 400-ге дейін орындар арасында саналады. 2023 жылы инженерлік саласында 40-шы орынға, ал физика саласында 201–300 орындар аралығына ие болды.
On Shanghai Ranking (ARWU), the University of Belgrade ranks between 301st and 400th place, according to the 2023 global ranking. In 2023, it ranked 40th in engineering, and 201–300 in physics.
Тұрғын үй өмірі
Белград университеті 11 студенттік жатақханада тұруға мүмкіндік береді және Сербиядағы ең ірі студенттік жатақханалар жүйесіне ие, онда қаланың әртүрлі аймақтарында 10 154 студентке дейін орналасуға болады.
The University of Belgrade offers housing options within 11 student dormitories and it has the largest student housing system in Serbia, accommodating up to 10,154 students at various locations throughout the city.