Кіріспе
Американдық актриса Элси Дженнис (туған Elsie Bierbower, 16 наурыз 1889 – 26 ақпан 1956) – сахна және кино актрисасы, әнші, ән жазушы, сценарист және радио хабаршысы. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде әскерлерге ойын-сауық көрсету арқылы ол "Америкалық экспедициялық корпустың сүйіктісі" (American Expeditionary Force) атанды.
Elsie Janis (born Elsie Bierbower, March 16, 1889 – February 26, 1956) was an American actress of stage and screen, singer, songwriter, screenwriter and radio announcer. Entertaining the troops during World War I immortalized her as "the sweetheart of the AEF" (American Expeditionary Force).
Ерте өмір
Элси Биербауэр Огайо штатының Мэрион қаласында Джозефин Дженис және Джон Элеазер Биербауэрдің қызы ретінде дүниеге келді. Оның Перси Джон деген ағасы болған.
Сахна
Биербауэр 1896 жылы Колумбтың Оңтүстік театрында "Ист Линн" қойылымында сахнаға тұңғыш рет шықты. 11 жасында ол вадевиль сахнасында Little Elsie есімімен танымал болды. Өскен сайын Эльзи Дженнис сахналық есімін пайдаланып, комедиялық өнерін жетілдіре берді. Америкалық және британдық сыншылардың жоғары бағасына ие болған Жанис Бродвей мен Лондондағы басты жұлдыздардың біріне айналды. Бродвейде ол "Вандербильт кубогы" (1906), "Хойден" (1907), "Жұқа принцесса" (1911) және "The Century Girl" (1916) сияқты бірқатар сәтті қойылымдарда ойнады. Элси 1925 жылғы 5 қазанда Луисвиллдегі Браун театрының салтанатты ашылуында өнер көрсетті.
Кино, сценарий және музыка
Жанис Голливуд актрисасы, сценарист, өндіріс менеджері және композитор ретінде де мансап жасады. Ол Джин Маркимен бірге «Жұмбақ үйлесім» (1929) фильмінің түпкілікті сюжетін жазды, сондай-ақ «Paramount шеруі» (1930) фильміне композитор және өндіріс менеджері ретінде үлес қосты. Ол режиссер Эдмунд Гулдингпен бірлесіп Глория Свансонның үнтаспалы дебюттік фильмі «Басып кіруші» (1929) үшін «Махаббат, сенің сиқырың әр жерде» әнін жазды. Жанистің «О, маған мейірімділікке уақыт бер» әні Бетт Дэвис түсірген «Қараңғы жеңіс» (1939) фильмінде де ойнатылды, бұл фильмді де Гулдинг түсірген.
Базиль Халаммен өмір
Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатыспас бұрын, ағылшын актер-әнші Базил Халлам 1915 жылғы "The Passing Show" қойылымында бірге ойнаған Жанисқа ғашық болды. Олар Англияның Ливерпуль қаласында тұрақтап қалды. Бұл жұбайлық одақ ресми тіркелмеді; Халлам 1916 жылдың тамызында Сомма шайқасында, Корольдік әуе күштерінде қызмет етіп жүргенде қаза тапты.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Янис Бірінші дүниежүзілік соғыстағы британдық және американдық әскерлерді қолдады. Ол "Либерти облигациялары" үшін қаржы жинады. Анасымен бірге Янис өнер көрсетіп, майданға жақын орналасқан әскерлерді көңіл көтерді – шетелдегі соғыста осындай іс-қимыл жасаған алғашқы танымал американдық артистердің бірі. Келісімге қол қойылғаннан кейін он күн өткен соң, ол HMV студиясы үшін "Hullo, America" ревюінен бірнеше әнді жазды, олардың ішінде "Give Me the Moonlight, Give Me the Girl" әні де болды. Ол соғыс жылдарындағы өзінің тәжірибесі туралы "The Big Show: My Six Months with the American Expeditionary Forces" (1919 жылы жарық көрген) кітабында жазды және осы оқиғаларды 1926 жылы "Behind the Lines" атты Vitaphone музыкалық қысқаметражды фильмінде қайта жаңғыртты. Оның өмірінің осы кезеңіне арналған "Элси Янис және жігіттер" атты мюзиклді Кэрол Дж. Криттенден және композитор Джон Т. Престианни жазды, ал премьерасы 2014 жылдың 15 тамызында Техас штатының Далас қаласындағы Вортли Пибоди театрында Ротунда театр сериясы аясында Чарльз А. Уоллес режиссерлігімен өтті.
Радио хабаршысы
1934 жылы Дженис NBC радио желісіндегі алғашқы әйел хабаршы болды.
Балалар
Жанис өзінің балалары болсын деп терең тілектестік сезімде болған, алайда оның арманы ешқашан орындалмады. 1919 жылы ол 14 жастағы итальяндық соғыс ардагері және жетім, Майкл Кардини асырап алды.
Кейінгі өмірі
Жанис өзінің жеке үйін – "ЭльДжан" – Огайо штатының Колумбус қаласының шығыс жағында сақтап тұрды. Үй, Огайо штаты университетінің Огайо стадионының алғашқы нұсқасы болған Огайо алаңының қарсы бетінде орналасқан. Жанис анасы қайтыс болғаннан кейін үйді сатты. 1932 жылы Жанис өзінен 16 жас кіші Гилберт Уилсонға үйленді, бұл қандай да бір дауға себеп болды. Бұл қарым-қатынас сақалды болуы мүмкін деген болжам бар. Жұбайлар Нью-Йорк штатының Слиппи-Холлоу қаласындағы Филлипс-Манор ауданында тұрды, содан кейін Жанис Калифорния штатының Лос-Анджелес аймағына көшіп, өмірінің соңына дейін сол жерде тұрды. Оның соңғы фильмі – 1940 жылғы "Соғыстағы әйелдер". Элси Жанис 1956 жылы 66 жасында Калифорния штатының Беверли-Хиллс қаласындағы үйінде қайтыс болды және Глендейлдегі (Калифорния) Forest Lawn Memorial Park зиратына жерленді.
Мұра
Кино индустриясына қосқан үлесі үшін Элси Дженис Голливуд Даңқы аллеясында, 6776 Голливуд бульварында жұлдызымен танылған.