Джеймс Моррисон Стил Маккей: Американ драматургі мен өнертапқышы

Кіріспе

Американдық драматург және өнертапқыш (1842–1894)

Джеймс Моррисон Стил МакКей (/m//ə/'/k//aɪ/ məKY'; 6 маусым 1842 – 25 ақпан 1894) – американдық драматург, актер, театр директоры және өнертапқыш. Ол көптеген танымал пьесалар мен сол заманғы театрлық қойылымдарда ойнап, жазып, режиссерлік етіп, продюсерлік қызмет атқарған, соның нәтижесінде өзінің буынындағы ең белгілі актерлер мен театр продюсерлерінің біріне айналды.

Өмірбаян

Стил МакКей Нью-Йорктің Буффало қаласында дүниеге келді. Оның әкесі, полковник Джеймс М. МакКей, табысты адвокат және жақтас аболиционист болды; Стилдің анасы оның жас кезінде қайтыс болды. Оның екі әпкесі, Эмили МакКей фон Гессе және Сара МакКей Уорнер, сондай-ақ екі ағасы, Уильям Генри МакКей және Генри Гудвин МакКей болды. Жастығында Стил Хадсон өзенінің жанындағы Корнуоллдағы Роу әскери академиясына және Ньюпорттағы Уильям Леверет жекеменшік мектебіне оқуға түсті. Әкесінің, өнерді жақсы білетін адамның ықпалымен, МакКей бастапқыда суретші болуды жоспарлады. Оқушы кезінде ол Уильям Моррис Ханттан сурет салуды үйренді, содан кейін Париждегі Эколь де Боз-Артта білімін жалғастырды. Америка Азамат соғысы кезінде Одақ армиясында қызмет ету үшін ол АҚШ-қа оралды. Нью-Йорктің жетінші полкінің мүшесі болған ол, ауруға шалдыққаннан кейін зейнетке шығуға мәжбүр болды, бірақ бұрын майор шеніне жеткен еді. Кейін МакКей Джон Куинси Адамс Уордтың Орталық саябақтағы Жетінші полк ескерткіші үшін толық әскери киімде модель болды. 1869 жылы МакКей отбасымен бірге Парижге сапар шекті, онда ол танымал француздық актерлік шебері Франсуа Делсарттың шәкірті болды. Делсарттың басшылығымен МакКей поза мен қимыл-қозғалыс арқылы өнерді жетілдіруді үйренді. Кейіннен ол осы жүйені өз мансабында оқытып, пайдаланды. Бір жылдан кейін Америка Құрама Штаттарына оралғаннан кейін, ол Нью-Йорк, Бостон және басқа қалаларда этика философиясы және «табиғи» актерлік өнер туралы лекциялар оқыды. 1873 жылы ол Лондонда Гамлетті сомдаған алғашқы американдық актер болды. МакКей отыз пьесаның авторы. Драматург ретінде МакКей ескі театр дәстүрінен жаңасына өтудің бейнесі ретінде қарастырылады, ол реализм мен натуралистік бейнелеуді қамтиды. Оның алғашқы жарияланған пьесасы – 1880 жылы Нью-Йоркте жеке басылған «Хейзел Кирк». Пьеса көрермендердің арасында үлкен сәттілікке ие болғанмен, театр сыншыларынан ара-жібірлі немесе жағымсыз пікірлер алды, олар пьесадағы басты қарсыластың болмауына сын көтерді. 1880-ші жылдардың ортасында ол Америка Құрама Штаттарындағы алғашқы актерлік мектептің, Лицей театр мектебінің құрылуына көмектесті, кейін ол Америка драмалық өнер академиясы (AADA) атанды. Ол сондай-ақ театрлық инновацияларымен де танымал болды, ол отқа төзімді перделер, бүгілетін театр орындықтары және сахнада бұлттар жасауға арналған «Небулятор» сияқты түрлі құрылғыларды ойлап тапты. Барлығында ол 100-ден астам театрлық өнертабыстарға патент алды. 1885 жылға қарай МакКей Нью-Йоркте үш театр құрды: Сент-Джеймс, Мэдисон сквері және Лицей театры. 1893 жылғы Чикаго әлемдік көрмесі үшін ол 10 000 адамға сыйымды болатын «Спектаторий» театрын салуға кірісті, бірақ 1893 жылғы үрей жобаны қажетті қаржыдан айырды. Жоба аяқталмай қалды. МакКей Нью-Джерси штатының Перт-Амбой қаласындағы Маркус Спрингтің Иглсвуд әскери академиясында өнер сабағын оқыған кезде Маркус Спрингтің қызы Джинни Спрингке үйленді. Джиннимен қысқа некеден кейін, олар ажырасып кетті, МакКей 1865 жылы екінші әйелі Мэри К. Медбериге үйленді. Олардың алты баласы болды, олардың төртеуі танымал болды: философ Джеймс МакКей, ақын және драматург Перси МакКей, табиғатты қорғаушы Бентон МакКей және суфражист Хейзел МакКей. 1894 жылдың ақпан айында Стил МакКей ауырып қалды, сондықтан дәрігерлер оны жылы климатқа көшуге кеңес берді. 22 ақпанда ол Чикагодан Сан-Диегоға бағытталған жеке пойызбен жолға шықты. Пойыз 25 ақпанда Колорадо штатының Тимпас қаласына жақын жерде болған кезде МакКейдің денсаулығы күрт нашарлап, таңғы сағат 7:45-те қайтыс болды. Оның ұлы Перси 1927 жылы әкесі туралы «Эпоха: Стил МакКейдің өмірі» атты өмірбаяндық кітабын жариялады.

Steele MacKaye was born in Buffalo, New York. His father, Colonel James M. MacKaye, was a successful attorney and an ardent abolitionist; Steele's mother died when he was young. He had two sisters, Emily MacKaye von Hesse and Sarah MacKaye Warner, and two half brothers, William Henry MacKaye and Henry Goodwin MacKaye. While young, Steele attended Roe's Military Academy in Cornwall on Hudson and the William Leverett Boarding School in Newport. Under the influence from his father, who was also an art connoisseur, MacKaye initially planned to become an artist. During his teens he studied painting with William Morris Hunt, then continued his studies at the École des Beaux Arts in Paris. He returned to the U. S. in order to serve for the Union Army during the American Civil War. A member of New York's Seventh Regiment, he eventually rose to the rank of Major before an illness forced his retirement. MacKaye would later model in full uniform for John Quincy Adams Ward's Seventh Regiment Memorial statue, which stands in Central Park. In 1869, MacKaye traveled to Paris with his family, where he became the disciple of the renowned French acting teacher François Delsarte. Under Delsarte, MacKaye learned to enhance performance through pose and gesture. He would later teach and utilize this system during his career. On his return to the United States a year later, he lectured on the philosophy of ethics and "natural" acting in New York, Boston and elsewhere. In 1873 he became the first American actor to portray Hamlet in London. MacKaye was the author of thirty plays. As a dramatist, MacKaye is seen as representative of the transition from an older theatrical tradition to a newer one, incorporating realism and naturalistic portrayals. His first play to be published was Hazel Kirke, which was privately printed in New York in 1880. The play, while a smash hit with audiences, received neutral to negative response from theatre critics, who criticized its lack of a primary antagonist. In the mid 1880s he helped establish the first school of acting in the United States, the Lyceum Theatre School, which later became the American Academy of Dramatic Arts (AADA). He was also well known for his theatrical innovations, having invented a variety of devices including flame proof curtains, folding theater seats and the "Nebulator", a machine for creating clouds onstage. In all, he patented over 100 theatrical inventions. By 1885, MacKaye had established three theaters in New York City: the St. James, Madison Square and the Lyceum Theatre. For the Chicago World's Fair of 1893, he began to construct a theatre capable of seating 10,000 people—the "Spectatorium"—but the Panic of 1893 deprived the project of necessary funds. The project was left incomplete. MacKaye married Jeannie Spring, the daughter of Marcus Spring, during the time he was teaching art at Marcus Spring's Eagleswood Military Academy, in Perth Amboy, New Jersey. After a brief marriage to Jeannie, which ended in divorce, MacKaye married his second wife, Mary K. Medbery, in 1865. The couple had six children, four of whom attained notability: philosopher James MacKaye, poet and playwright Percy MacKaye, conservationist Benton MacKaye, and suffragist Hazel MacKaye. Steele MacKaye fell ill in February 1894, and his physicians urged him to move to a warmer climate. He left Chicago on February 22 on a private train headed for San Diego. The train was near Timpas, Colorado on February 25 when MacKaye's health began to rapidly decline up until his death at 7:45 in the morning. His son, Percy, published his father's biography, Epoch: The Life of Steele MacKaye, in 1927.

Өнертабыстар

Стил МакКей театр технологияларындағы инноватор ретінде кеңінен танымал болды. Ол 100-ден астам өнертабысты патенттеді және ойлап тапты, оның ішінде Қабатталатын театр креслосы, Өрттен қорғайтын перде және ерекше қос сахна жүйесі бар.