Кіріспе

Науқасты бекітуге арналған құрылғы

Вакуумдық матрац немесе вакмат – науқастарды бекітуге қолданылатын медициналық құрылғы, әсіресе омыртқа, жамбас немесе аяқ-қол жарақаттарында (особо жамбас сүйегінің жарақаттарында) қолданылады. Ол науқастарды қысқа қашықтыққа қолмен тасымалдау үшін де пайдаланылады (көтеруге арналған тақтаның орнына қолданылады). Оны Лод пен Хайдерле ойлап тапқан, және оны "қабық" матрац (француз тілінде matelas coquille) деп атаған.

Медициналық қолданыстар

Омыртқаны толық бекіту (шинт) мыналармен жасалады: қатты мойынғап, вакуумдық матрац және оның астында стетч (матрацтың бойлық беріктігі ғана жеткіліксіз).

Вакуумдық төсекті дайындау

Вакуумдық төсеніш салғышқа немесе ұзын тіректі тақтаға салынады. Қайыстар төсеніштің астынан, оның бүйірлерінен өткізіледі, олар жерге тимеуі керек. Содан кейін полистирол шарлары төсеніш бетін шайқау арқылы тең бөлінеді. (Шарлары аз бөлігі нашар қатты болады, ал шарлар кез келген жерде жиынтықталып жатса, сол жері қатты болады.) Төсеніш үстіне жабын салынып, S тәрізді орауға ыңғайлы етіп бүктеледі, соңында команда мүшесі сорғыштың (қолмен немесе электрлік) ауаны қаптан сығып шығару режіміне қойылғанын екі рет тексеруі тиіс.

Операция

Вакуумдық төсек – кішкентай дөңгелектерді (әдетте полистирол шарларды) қамтитын және бір немесе бірнеше клапанмен жабдықталған, ауа өткізбейтін (әдетте полимерлік) қаптан тұрады. Сыртқы ауа қысымында дөңгелектер еркін қозғалады, бірақ төсек пішінделгеннен кейін және ауа сорылғанда, сыртқы атмосфералық қысым дөңгелектерді орнында бекітеді (қысып тұрады) және төсек қатаң болады. Медициналық мақсатта қолданғанда, бұл принцип науқасты төсекке жатқызуға (мысалы, көтеру тақтасымен), төсектің шеттерін науқастың айналасына орналастыруға және ішіндегі ауа сорылғанда, төсектің науқасқа қалыпты бейімделгендей оралып, жарақатты тұрақтандыруға, бауларды бекітуге және науқасты жеткілікті деңгейде қорғап, тасымалдауға мүмкіндік береді. Осы себепті қап әдетте ересек адам денесінен үлкен болады (бірақ осы принципті жарақат алған мүшені тұрақтандыру үшін «жедел» гипстеу үшін де қолдануға болады). Қолдану кезінде вакуумдық төсекке әдетте мата төселеді:
Төсекті зақымданудан қорғау және ауа өткізбейтін қаптың тұтастығын сақтау. (Науқастың киімдерінде сынған шыны немесе төсекті тесіп жіберуі мүмкін зергерлік бұйымдар болуы мүмкін.) Терінің пластикпен тікелей жанасуын болдырмау (Науқас дене сұйықтықтарын бөліп шығаруы мүмкін.) Науқасты шұғыл жәрдем бөліміне ауыстыруға көмектесу.