Кіріспе

Сигареттерге қолданылатын жеңіл ауада кептірілген темекі

Берли темекісі – негізінен сигарет өндірісі үшін қолданылатын жеңіл ауада кептірілген темекі түрі. АҚШ-та ол сегіз штатты қамтитын аймақта өндіріледі, оның шамамен 70 пайызы Кентукки штатында өндіріледі. Теннесси штаты шамамен 20 пайыз өндіреді, ал қалған аз бөлігі Индиана, Солтүстік Каролина, Миссури, Огайо, Вирджиния, Мэриленд, Пенсильвания және Батыс Вирджиния штаттарында өндіріледі. Берли темекісі көптеген басқа елдерде де өндіріледі, оның ішінде Бразилия, Малави және Аргентина ең ірі өндірушілер болып табылады.

Тарих

Ақ бөрлей темекісінің пайда болуы 1864 жылы Джордж Вебб пен Джозеф Форға есептелді, олар оны Огайо штатының Хиггинспорт қаласының жанындағы капитан Фредерик Каутцтың шаруашылығында Кентукки штатының Брэкен округынан әкелінген тұқымдардан өсірді. Олар оның ақтан сарыға дейін көлеңкеленген, әртүрлі түсті, жарық жапырақтарын беретінін және басқаша пісіп, өзгеше иіс тарататынын байқады. 1866 жылы ол 20 000 фунт бөрлей темекісін жинап, 1867 жылы Сент-Луис жәрмеңкесінде 100 фунтқа 58 доллардан сатты. 1883 жылға қарай Цинциннати осы темекі үшін басты сауда орталығына айналды және ол Орталық Кентукки мен Орталық Теннессиде кеңінен өсірілді. 1880 жылы Кентуккидегі жалпы ұлттық темекі өндірісінің 36 пайызы құрады және ол елде бірінші орында болды, Вирджиниядан шамамен екі есе көп темекі өндірді (Вирджиния сол кезде екінші орында тұрды). Кейін бұл түр ауада кептірілетін бөрлей темекісі деп аталды. АҚШ-та бөрлей темекісінің көшеттері наурыз немесе сәуір айларында тыңайтқыш суға салынған полистирол наушаларға салынған гранулалы тұқымдардан өсіріледі. Көшеттеу мамыр айында басталып, маусым айында жалғасады, ал шілдеде шамалы көлемде көшеттеу жұмыстары жүргізіледі. Өндірушілер қара саңырауқұлақ, көк саңырауқұлақ сияқты ауыр аурулармен және құрттар, темекі құрттары және гүл шошақтары құрттары сияқты зиянкестермен күресуі керек. Өсімдіктердің гүл шошақтары шамамен 60 күннен кейін алынып тасталады, ал жақтан өсетін бүршіктердің өсуін болдырмау үшін өңделеді. Гүл шошақтарын алу жапырақтардың кеңеюіне қажетті энергияны босатады. Бүршіктерді бақылаусыз қалдырса, гүлдену кезеңінде және жапырақ санына байланысты көшеттеудің көптеген артықшылықтары жоғалады. Бүршіктер көшеттеуден кейін бірден қарқынды өседі және тиімді бақыланбаса, өнімнің сапасы мен мөлшерін айтарлықтай төмендетеді. KY 14xL8 және Narrowleaf Madole сияқты кейбір сорттар басқа сорттарға қарағанда бүршіктердің тез өсуімен ерекшеленеді және бүршіктерді бақылаудың күшті стратегияларын қажет етеді. Темекідегі бүршіктердің өсуін бақылау үшін үш түрлі химиялық зат қолданылады. Көшеттеуден шамамен төрт апта өткен соң, темекі сабақтарын томахок пішіндес пышақпен кесіп тастайды. Әрбір өсімдік тікенек, шүкір немесе тікенек (жергілікті жерге байланысты терминология) орнатылған таяққа тігіледі. Әр таяққа бес-алты сабақ орналасады. Жасыл кесілген темекі таяқтарын көбінесе қоймаға іліп қою алдында үш-төрт күнге өрісте кептіріледі. Темекі сегіз немесе одан да көп апта бойы ауада кептіріледі, әдетте ашық жасыл түстен сары, содан кейін қоңыр түске өзгереді. Тым жылдам кептірілген бөрлей сары пигменттердің бір бөлігін, сондай-ақ баяу кептіру кезінде ыдырайтын химиялық заттарды сақтайды. АҚШ-тың бөрлей темекісі өндірушілерінің жетістігіне, ең алдымен, табиғи кептіру жағдайлары себеп болады. Толық кептірілген бөрлей темекісі алынғаннан кейін таяқтар алынып, жапырақтар сабақтың орналасуына қарай сапалары бойынша бөлінеді. Жапырақтар сапасы бойынша жиналып, темекі өндіруші немесе жапырақ сатушы басқаратын қабылдау станциясына жеткізіледі.

Таттандыру

Бёрлиде қанттың мөлшері аз болады, сондықтан ол көбінесе американдық қоспалы темекілер сияқты қолдану үшін ылғал сақтағыштармен, қанттармен немесе басқа дәмдеуіштермен дәмделеді. Осының салдарынан, Канада тарапынан қабылданған және көптеген басқа елдерде ұсынылып жатқан кең ауқымды тыйым, бёрли қантталған темекісі бар дерлік барлық темекі өнімдерін импорттауға кедерес келтіреді. Бұл жағдай Азия өндірушілері мен Америка Құрама Штаттары арасындағы дауға ұқсас, олар гвоздика темекісіне тыйым салды. Әр ел үшін шетелде өндірілген темекіге тән құраушыларды тыйым салу саудада қуатты артықшылықты қамтамасыз етеді, бірақ бұл ГАТТ сауда келісімдерімен тыйым салынуы мүмкін. Американдық өндірушілерге тиетін әсері шектеулі, бірақ елеусіз емес, себебі Канада импорттаған көптеген темекілер бұрыннан-ақ қуырылған Вирджиния темекісінен тұрды.