Кіріспе

Француз геологы және петрологы Фердинанд Андре Фуке (21 маусым 1828 – 7 наурыз 1904) – француз геологы және петрологы. Ол Манш департаментіндегі Мортен қаласында дүниеге келген. Жиырма бір жасында ол Париждегі Жоғары нормалық мектепке (École Normale Supérieure) түсіп, 1853 жылдан 1858 жылға дейін ғылыми коллекциялардың сақтаушысы болып қызмет еткен. 1877 жылы ол Париждегі Франция колледжінің геология кафедрасындағы табиғат тарихы профессоры болды, Чарльз Сент-Клэр Девиллдің орнын иеленді. 1881 жылы Фуке Ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. Стратиграфиялық геолог ретінде ол Францияның геологиялық қызметіне зор көмек көрсетті, бірақ уақыт өте келе жанартау құбылыстарын, жер сілкіністерін, минералдар мен тау жыныстарын зерттеуге ерекше назар аударды; ол Францияға заманауи петрографиялық әдістерді алғаш рет енгізді. Оның белгілі шәкірттерінің бірі Альфред Лакруа болды, Фуке қызы оған үйленді. Корсика, Санторини және басқа жерлердегі жанартау тастарын зерттеуі; жанартау тастарын жасанды түрде көбейту жөніндегі зерттеулері және фельдшпардың оптикалық қасиеттері туралы еңбегі ерекше атауға лайық; алайда, ол досы Огюст Мишель Левимен бірлесіп жүргізген жұмысымен көбірек танымал болды. Оның негізгі жарияланымдары: Santorin et ses éruptions (1879), Minéralogie micrographique : roches éruptives françaises (1879) және Synthèse des minéraux et des roches (1882); соңғы екі еңбек Огюст Мишель Левипен бірлесіп жазылған. Фуке Санторини аралындағы археологиялық қазба жұмыстарымен де көзге түсті. Шлиманнан он жыл бұрын, 1862 жылы геологиялық қазба жұмыстары кезінде, Санторин (Тера) аралында, таңғажайып жанартау өнімінде, М. Фуке шамамен б.з.д. 2000 жылы болған деп есептелетін жарылыстан кейін шалаңқыт қабатының астында көмілген бірнеше өркениеттің іздерін тапты. Ол жабынмен қапталған және жолақтармен және гүлдік өрнектермен боялған қабырғаларды, қолмен және доңғалақты құмыраларды тапты; қысқасы, қазірде «Микендік» деп атайтын өркениеттің қалдықтарын тапты.

Шығармалары

Жанартаулардағы химиялық құбылыстар туралы зерттеулер, 1866 ж. 1865 жылғы Этна жарылысының химиялық құбылыстары туралы есеп (1866). Грекияның ежелгі жанартаулары, 1867 ж. Санторини және оның жарылыстары, 1879; кейін ағылшын тіліне аударылып, "Санторини және оның жарылыстары" деген атпен жарияланды, Балтимор: Джонс Хопкинс университетінің баспасы, 1998. Микроскопиялық минералогия: француздық жанартау жыныстары, 1879 (Огюст Мишель Левимен бірге). Минералдар мен тау жыныстарындағы синтез, 1882 (Огюст Мишель Левимен бірге). Жер сілкінісі, 1889 ж. Вулканикалық тау жыныстарындағы дала шпатының зерттелуіне үлес, 1894 ж.