Кіріспе
Сючжоу, ежелгі заманда Пэнчэн (彭城) деп те аталған, Қытайдың солтүстік-батысындағы Цзянсу провинциясындағы ірі қала. 2020 жылғы санақ бойынша 9 083 790 тұрғыны тіркелген қала (оның 3 135 660-ы Куаншан, Гулу, Юнлонг және Тонгшан қалалық округтерінен және Цзяванг ауданынан құралған салынған аумақта тұрады, ал Цзяванг ауданы біріккен емес), ұлттық кешенді көлік торабы және Шығыс Қытайдағы маңызды қақпа қаласы. Сючжоу – Хуайхай экономикалық аймағының және Сючжоу қалалық аймағының орталық қаласы. Сючжоу – елдің «Бір белдеу, бір жол» бастамасының маңызды торабы және халықаралық жаңа энергия базасы. Сючжоу «Ұлттық өркениет қаласы» (全国文明城市) және Біріккен Ұлттар Ұйымының Хабитат Құрмет кітабы сыйлығы сынды атақтарға ие болды. 1986 жылдан бері қала өзінің ескерткіштері, әсіресе терракота армиясы, ханзадалардың кесенелері және Хан әулетінің бедерлеу өнері үшін Ұлттық танымал тарихи және мәдени қала ретінде тағайындалған. Сючжоу Nature Index бақылауынша, ғылыми зерттеулер бойынша әлемдегі ең ірі 500 қаланың біріне кіреді. Қалада сонымен қатар Қытайдың Тау-кен және Технология университеті, Сючжоудағы 211 жобасы аясындағы жалғыз ұлттық маңызды университет, және басқа да ірі мемлекеттік ғылыми-зерттеу университеттері орналасқан, оның ішінде Цзянсу Нормал университеті, Сючжоу Медициналық колледжі және Сючжоу Технология институты.
Романшалау
Ханю пиньині қабылдаудан бұрын қаланың атауы көбінесе Сучоу немесе Зючоу, Хсу чуу, Хсучоу және Хсю чоу деп латын әріптерімен жазылған.
Ерте тарих
Сючжоудың төңірегіндегі ежелгі тарихқа дейінгі ескерткіштер Давенкоу мәдениеті жүйесіне жатқызылады. Лиулин (劉林) орны, Дадунзи (大墩子) орны, Хуатинг (花廳) орны және Лянванчэн (梁王城) орны осы мәдениеттің бастапқы, орта және соңғы кезеңдеріне сәйкес келеді. Қиуван (丘灣) және Гаохуанмяо (高皇廟) орнындарында Тюди құдайына арналған құрбандық рәсімдерінің қалдықтары табылған, екеуі де қаланың шетінде орналасқан, бұл Шан әулетінің аймаққа ықпал еткенін көрсетеді. Тарихтан белгілі болғандай, Пэнг немесе Ұлы Пэнг рудан басшылыққа өтуі қала шегінде болған. Пэн Цу ежелгі Пэн мемлекетінің алғашқы басшысы деп есептеледі, ол Сючжоу төңірегінде орналасқан, ал мемлекет шамамен б.з.д. 1208 жылы Шан патшасы У Диннің басқындығына ұшырады. Батыс Чжоу дәуірінде Хуай тайпасының Сюй немесе Сюи деп аталатын басшылығы Сючжоу төңірегінде пайда болды және Төменгі Сары өзен аңғарын бақылады. Сюй және оның Хуайи халқы Чжоу мен оның қарауындағыларға үнемі емес, белгілі бір аралықтарда соғыс жариялады. Кемігеннен кейін Сюй бір кезде астанасын Сючжоу аймағына көшіріп, оны оңтүстікке көшіп келген адамдармен қоныстандырды. Пэнчэн қаласы ежелгі Пэн мемлекетінің құрметіне аталған, ол Сючжоу қаласының төңірегінде, ежелгі Бьян және Си өзендерінің қиылысында орналасқан. Бұл қаланы Чу 573 ж.б.д. соғысында басып алды, бірақ келесі жылы мәжбүрлеу шарасы ретінде Сунға қайтарып берді.
Императорлық Қытай
208 жылы Сиань Ю және Лю Бан әскерлерін Пэнчэнге енгізді, кейін Сиань Лянның өлімінен кейін Чу императоры И Сюйден астанасын осы қалаға көшірді. Император И 206 жылы Сиань Юмен Қытайдың оңтүстігіне жер аударылды, содан кейін ол өзін Батыс Чудың гегемон патшасы деп жариялады және 202 жылға дейін астанасын Пэнчэндe орнатты. Хан әулеті кезінде жаңа Чу патшалығы құрылды, оның астанасы Пэнчэн болды. Батыс Хан дәуірінде (б.з.д. 202 – 9 ж.) әртүрлі императорлық ханзадалар билік жүргізді. Лю Банның кіші туған інісі Лю Цзяо Чудың алғашқы ханзадасы болды. Б.з.д. 154 жылы Лю Ву ханзадасы Жеті ханзаданың көтерілісіне қатысты. Алайда, ол кейін жеңілді және Чудың аумақтары қатты қысқарды. Екінші ғасырдың соңында Пэнчэндe буддалық қауым гүлденді. II ғасырдың басында Пэнчэн Цао Цао мен оның қарсыластары арасында бірнеше рет қолдан-қолға өтті, содан кейін шамамен 200 жылы Цао Вэйге қосылды. Осы аралықта Сючжоу (Сю провинциясы) орталығы Танченгтен Суиньнің солтүстік-батысында орналасқан Сяпиге көшірілді. Ал Пэнчэн 220 жылдан кейін орын алды. Бес варвардың көтерілісі кезінде жергілікті шаруашылықтар оңтүстікке көшіп кетті, Пэнчэннен Лю кланы ақсүйектерге көтерілді, оның ең танымал ұрпағы Лю Ю, Лю Сунның императоры Ву. Кейіннен Пэнчэнді Солтүстік династиялар басып алды. Лю Ю шамамен 408 жылы Хуай өзенінің солтүстігіндегі жоғалған аумақты қайтадан басып алды. 411 жылы Сючжоу екіге бөлінді: Бейчжоу (Солтүстік Сючжоу) және Сючжоу (оның орталығы Цзинькоу). Солтүстік Сючжоу, оның орталығы Пэнчэн болды, оңтүстігінде Хуай өзенімен шектеледі. Бейксужоу он жылдан кейін Сючжоу деп қайта құрылды, ал оның оңтүстік әріптесі Наньчжоу (Оңтүстік Сючжоу) деп қайта аталды. Содан бері Пэнчэн Сючжоудың орталығы болып қала берді, ол Миннің басында жойылғанға дейін. 626 жылы Тан императоры Тайцзонг таққа отырғызылғанға дейін, Сючжоуда соғыстар болды. Солтүстік көтерілістер мен соғыстарды қашықтықта ұстап тұру Сючжоуға Тан әулетінің ең ұзақ кезеңінде дамуға мүмкіндік берді. Тангтың ескі кітабы мен жаңа кітабына сәйкес, 639 жылы Пэнчэн, Фэй және Пэй округтерінің жалпы саны 21 768 адам болды, 742 жылы 205 286 адам. 1232 жылы генерал Ван Ю (王佑), Фэн Сянь (封仙) көтеріліске шығып, олар Джурченнің губернаторы Туктанды қуып жіберді. Содан кейін хан қытайлық генералы Аньён (安用) бастаған монғол әскері тез арада Сючжоуды басып алды. Су (宿州) штатының генералы Лю Ангуо (刘安国) және Пизжоу Ду Чжэннің генералы (杜政) өздерінің иеліктегі қалаларын Аньёнгке берді. Аньонгтың абыройға ие болуға тырысуына байланысты монғол генералы Асуру ашуланып, оны өлтіруді талап етті. Аньонг қорқып, Джурченнен пана іздеді. Цзинь әулеті Сючжоуда билікті қайтадан қолға алды, бірақ бұл өте қысқа уақытқа созылды. Бірліксіздік сатқындықтарды қайтадан тудырды. 1233 жылы қарашада Сючжоу гарнизоны монғолдарды қарсы алды. Сол уақытта Аньён Сун әулетіне адалдықты ант етті. Ол монғол әскері кеткеннен кейін қаланы қайтадан басып алды. Келесі жылдың көктемінде монғол командирі Чжан Ронг (张荣) Сючжоуға шабуыл жасады, Аньён соңғы жеңілістен кейін өзін-өзі суға батырып алды. Юаньға қарсы көтеріліске Сючжоу айналасындағы Сюзам Ли деген лақап есімді Ли Эр (李二) шықты. 1351 жылдың сегізінші айында олар қаланы басып алды. Тогон Темур келесі жылдың көктемінде егер олар билікке берілсе, оларға рақымшылық жасалатынын жарлық шығарды. Көтерілісшілер бұған мән бермеді, сондықтан Токтоның төңкерісті басуына келісті. Қала күзде құлады, ал көпшілік Токто әскерімен өлтірілді. Бұл Токтоның ең маңызды жеңісі болуы мүмкін. Осылайша, Сючжоу оның қадірін білдіру үшін Уань (武安; сөзбе-сөз мағынасы: күшпен бейбітшілікті қалпына келтіру) деп аталды және оның іс-әрекеті құрметіне қаладағы соттың тас тақташасы орнатылды. 1360 жылы Чжан Шичэн өз иелігіндегі ең солтүстік қала ретінде Сючжоуды басып алды. Сюй Даның қол астындағы Мин әскерлері 1366 жылы Сючжоуды басып алды. Көп ұзамай Кёке Темур генерал Ли Эрдің қол астындағы әскерін Сючжоуға шабуылға жіберді. Фу Юдэ (傅友德) және Лу Джу (陆聚) қала сыртында шабуыл жасады, жаудың көпшілігі суға батып, қалған 270-ге жуық сарбаз және 500 жылқы тұтқынға алынды. Сючжоу Мин әулеті кезінде ұзақ уақыт өркендеді. Көлік тасымалына, әсіресе Үлкен каналға байланысты, жеті кедендік кедергілердің (немесе кеден үйлерінің) бірі, Кіріс министрлігі Сючжоу қаласында орналасқан. Бұл атау Цинь дәуірінің соңына дейін сақталған. Кореялық Чхё Бу өзінің саяхаттаған қаласы Цзянна...
Қазіргі Қытай
1911 жылғы революциядан кейін Чжан Сун және оның қалған әскері Сючжоуға қашты. Олар 5 желтоқсанда қалаға кірді. Нанкин үкіметі Сючжоуға шабуыл үшін үш әскер жіберді. 1912 жылдың ақпан айының ортасында Чжан жеңілгеннен кейін қаланы эвакуациялап, солтүстікке көшті. Екінші революция басталғаннан бері Сючжоу майдандық қалаға айналды. Революциялық армия солтүстікке қарай жылжуда сәтсіздікке ұшырады, содан кейін жеңіліс болды. Бейян армиясы 24 шілдеде қаланы басып алды. Содан кейін Чжан Сун Сючжоуды өзінің базасы етіп алды. Ол Бейян басшылығының төрт отырысын өткізді. 1917 жылы Ли Юаньхоң мен Дуан Цижуй арасындағы келіспеушілікке байланысты, ол маусым айында әскерімен Пекинге жорық жасады. Оның сәтсіздігі кеңінен тарады және шілде айында Сючжоудағы оның гарнизондары ұрлық және өртеуге қатысты. 1924 жылы Сючжоу Чжили тобының бақылауында болды. Осы жылдың күзінде Екінші Чжили-Фентянь соғысы басталды. Фентянь тобын қолдаған Чжан Цзунчан отыз мың сарбазымен қаланы басып алды. Сунь Чуанфан 1925 жылдың қазан айында Фэнтянь армиясына қарсы күштер коалициясын басқарды. Олар 8 қарашада қаланы басып алды. Солтүстік жорығының басшысы Чжан Кайшэң 1927 жылдың 17 маусымында Сючжоуға келді. 20 маусымда Фэн Юсян және басқа да Гоминьдан офицерлерімен кеңес өткізді. Нанкин Фэн Юсянды өз жағына тартты. Содан кейін Сунь Чуанфан мен Чжан Цзунчан ұлтшыл үкіметке қарсы бірігіп күресті. Олар 24 маусымда қаланы басып алды. Сючжоудың құлауы халықтың наразылығын тудырды, содан кейін Чжан Кайшэң отставкаға кетті. 16 желтоқсанда Нанкин күштері аймақты қайта басып алды. Аймақ 1938 жылғы Екінші Қытай-Жапон соғысында Жапон армиясына қарсы Сучжоу шайқасының және 1948-1949 жылдардағы Қытай Азамат соғысындағы Хуайхай операциясының негізгі орны болды. 1938 жылдың 19 мамырында Чжан Сючжоудан кетуге бұйрық берді, содан кейін жапон әскері қаланың бақылауын алды. 1942 жылдың қаңтарында Су Хуай арнайы аймағының әкімшілік комиссиясы құрылды, штаб-пәтері Сючжоуда орналасқан. Оның орнына жаңа марионеттік Хуайхай провинциясы құрылды. Хао Пэнцзюй губернатор болып тағайындалды. Екінші Қытай-Жапон соғысынан кейін 6 қыркүйекте Хэ Чжугуо әскері Сючжоуға кірді. Жыл соңында Сючжоу тыныштық комиссиясы құрылды, ал Гу Чжутун оның басшысы болып тағайындалды. 1947 жылдың 5 наурызында Армия штабы Сючжоуға көшірілген кезде ол таратылды. Комиссияға қарасты әскери трибунал 25 жапон сарбазын соттау үшін ұйымдастырылды. ҚКП өкілі Го Инцю 1946 жылдың 10 ақпанынан бастап Сючжоуда аймақтық бітімгершілік туралы келіссөздер жүргізу үшін келді. 2 наурызда Джордж Маршалл, Чжан Чжичжун және Чжоу Эньлайдан тұратын "Үштік комиссия" Орталық Қытайдағы атысты тоқтату үшін келді. Дегенмен, КМТ мен ҚКП көп ұзамай қақтығысқа түсті. ҚКП Ясужи Окамураның ҚХА-ға қарсы жергілікті соғыста КМТ-ға көмектескенін мәлімдеді. Хуайхай Қытай Азамат соғысы кезіндегі үш маңызды операцияның бірі болды. 6 маусымда 1948 жылы құрылған Бандиттерді басу штабының орналасқан жері Сючжоу қаласының маңында шайқас болды. Бұл сәтсіздікке ұшырады, нәтижесінде ұлттық астана Нанкин құлады. 1 желтоқсанда ҚКП қаланы бақылауға алды. Содан кейін Сючжоу (ескі қалалық аймақ) Лонгхай темір жолы бойындағы Солтүстік Цзянсудың қалған бөлігімен бірге уақытша Шаньдун провинциясының бөлігі болды. 1953 жылы провинция қалпына келтірілген кезде қала Цзянсуға қайтарылды. 1970 жылдары Сючжоу темір жолдары көліктік қиындықтардың басты ауыртпалығын көтерді, бұл мәселе 1974 жылы Пекиннің назарына ілікті. Сондықтан, сол кездегі теміржол министрі Ван Ли наурыз айында тексеру және түзету үшін Сючжоуға барды. Бұл кейін тәртіпті қалпына келтірудегі маңызды қадам деп есептелді. 1993 жылдың 22 сәуірінде Мемлекеттік кеңес Сючжоуды заң шығару өкілеттігі бар "Ірі муниципалитет" ретінде бекітті.
Қазіргі әкімшілік бөлінісі
Сючжоу префектуралық деңгейдегі қаласы он округтік деңгейдегі әкімшілік бөлімді басқарады, оның ішінде бес аудан, екі округтік деңгейдегі қала және үш округ. Бұл бөлімдер 161 қалашық деңгейіндегі әкімшілік бөлімге бөлінеді, оның ішінде 63 шағын аудан және 98 қала бар. Сурет Атауы Қытай тілінде Hanyu Pinyin Халық саны Аумағы Тығыздығы Қаланың орталық бөлігі Гулу ауданы 鼓楼区 Gǔlóu Qū 806,550 222.6 3,623 Юнлонг ауданы 云龙区 Yúnlóng Qū 471,566 120.0 3,930 Quanshan ауданы 泉山区 Quánshān Qū 619,784 102.4 6,053 Jiawang ауданы 贾汪区 Jiǎwāng Qū 453,555 612.4 740.6 Туншан ауданы 铜山区 Tóngshān Qū 1,237,760 1,952 634.1 Ауылдық Feng округі 丰县 Fēng Xiàn 935,200 1,447 646.3 Pei округі 沛县 Pèi Xiàn 1,038,337 1,328 781.9 Suining округі 睢宁县 Suīníng Xiàn 1,088,553 1,768 615.7 Серіктес қалалар (округтік деңгейдегі қалалар) Xinyi қаласы 新沂市 Xīnyí Shì 969,922 1,573 616.6 Pizhou қаласы 邳州市 Pīzhōu Shì 1,462,563 2,086 701.1 Барлығы 9,083,790 11,211 810.3
География
Сючжоу қаласы Оңтүстік және Солтүстік Қытайды байланыстыратын стратегиялық маңызы бар. Оның әкімшілік шекаралары шығыстан Ляньюньган және Суцзянь қалаларымен; оңтүстіктен Аньхой провинциясының Сучжоу қаласымен; батыстан Хуайбэй қаласымен; солтүстіктен Шандун провинциясының Линьи, Заоцзуан, Цзинин және Хэзе қалаларымен шектеседі. Аймақтың географиялық құрылымын шығыстан батысқа қарай төрт бөлікке бөлуге болады: Шандонг-Цзянсу қалқасы (鲁苏地盾), Танченг-Лудзиан жарықшасы (郯庐断裂带), Сюй-Хуай шұңқылық бүктелу белдемі (徐淮坳褶带) және Батыс Шандоңның бұзылған блогы (鲁西断块). Аймақтың көп бөлігі Солтүстік Қытай жазығының оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан Сюй Хуай аллювиалды жазығында жатыр. Бұрынғы Си өзені мен Бұрынғы Биан каналының қиылысқан жері, ежелгі Сючжоу қаласының солтүстік-шығысында орналасқан. Қала және оның айналасы Х ғасырдан бері Сары өзеннің тасқынына жиі ұшыраған. 1194 жылы өзен өз арнасын өзгертіп, Хуай өзенінің бұрынғы саласы болған Си өзеніне қосылды. Осыдан кейін 1855 жылға дейін қала қабырғасының солтүстігімен ағып өтті. Қазіргі уақытта қаланың өзі бұрынғы арнасымен екіге бөлінген, ал Юнлон көлі оңтүстік-батыста орналасқан. Көлдің солтүстігінде Юнлонг саябағы орналасқан.
Климат
Сючжоу муссондық әсерге ие ылғалды субтропиктік климатқа ие (Кёппен Cwa), салқын, құрғақ қыстар, жылы көктемдер, ұзақ, ыстық және ылғалды жаздар мен жақсы сезілетін күздерге сипатталады. Айлық күндізгі орташа температура қаңтарда басталып шілдеде дейін өзгереді; жылдық орташа температурасы – . Қыс айларында қар жаууы мүмкін, бірақ көбінесе аз болады. Жауын-шашын қыста аз түседі, ал жылдық жауын-шашынның басым бөлігі маусымнан тамызға дейін жауады. Ай сайынғы мүмкін күн сәулесінің пайызы шілдеде 44%-дан үш айда 54%-қа дейін, ал қала жылына 2221 сағат жарқыраған күн сәулесін алады. Сючжоудағы ең төменгі температура 1969 жылғы 6 ақпанда - тіркелсе, ең жоғары температура 1955 жылғы 15 шілдеде - құрады.
Экономика
Тарихи тұрғыдан алғанда, Сючжоу және оның айналасындағы аймақтар негізінен ауыл шаруашылығымен айналысатын жер болды. 11-ші ғасырдың ортасынан бастап Сары өзеннің арнасының өзгеруінен оның егістік жері күрт азайды, нәтижесінде құрғақшылыққа төзімді дақылдар – бидай, сорго, соя, жүгері және картоп – жергілікті халықтың негізгі тағамына айналды. Бұдан өзге, мақта, жер жаңғағы, темекі және күндіз гүлдің де өнімділігі төмен болды. Жергілікті кен өндірудің бастауы Лигуо темір кенішіне дейін жетеді. Ол Хан әулеті кезінен бері игеріліп, Сун әулетінің арнайы басқармасымен басқарылды. Сонымен қатар, қала провинцияның ірі көмір қорына ие болды. Жергілікті тұрғындардың көмір өндіруі 1070 жылдарға дейін барып жетеді, бұл туралы сол кездегі әкім Су Шидің өлеңдерінде айтылған. Бұл аймақта мыс балқыту Үш Патшалық дәуірінде басталған деп саналады. Үлкен каналдың бұрынғы арнасында орналасқан қала 1855 жылы астық салымы жойылғанға дейін бірнеше өркендеу кезеңдерін бастан өткерді. 1940 жылдары соғыстардың салдарынан экономикалық тұрғыдан артта қалды және өнеркәсіп саласында жұмыс істейтін адамдардың саны аз болды. Кейіннен Қытай Коммунистік партиясы қаланы көмір өндіру және ауыр өнеркәсіп орталығы ретінде дамытуға бағыт берді. Бүгінгі таңда қаланың басты салалары – машина жасау, энергетика және азық-түлік өндірісі. Сючжоуда орналасқан XCMG құрылыс машиналарын өндіруші компания – ең ірі кәсіпорын. 2011 жылғы кірістері бойынша есептегенде, ол әлемдегі ең ірі құрылыс жабдықтарын өндірушілердің ондығына кіреді және Қытайдағы үшінші ірі компания (Sany және Zoomlion компанияларынан кейін).
Білім
Сючжоу білім берудің өңірлік орталығы болды, бірақ екі жабық мекеме бұрын қала ішінде орналасқан: Киансу провинциялық колледжі (省立江蘇學院) және Солтүстік Қытай теологиялық семинариясы. 1950 жылдары сол кездегі Цзянсу педагогикалық институты 1958 жылы қалаға көшірілді, ал кейіннен Нанкин медициналық колледжінің Сючжоу бөлімшесі құрылды, екеуі де Ұлы секіріс кезеңінде сақталып қалды. 1978 жылы Қытай тау-кен және технология институты Сючжоу қаласына көшірілді.
Дін
Жергілікті әкімшіліктің 2014 жылы жүргізген сауалнамасына сәйкес, Сючжоу қаласының халқының шамамен 4,76 пайызы, яғни 0,46 миллион адам ұйымдасқан діндердің өкілдері болып табылады. Ең ірі топтар – 350 мың адамды құрайтын протестанттар, одан кейін 70 мың адамды құрайтын буддистер. Сючжоу Қытайдағы ең ерте буддалық орталықтардың бірі саналады, себебі Хан әулетінің императоры Мин, Чжу ханзадасы Лю Иннің «Буддаға арналған ғибадатхана» салғанын айтқан. 1880 жылдардан бастап жергілікті католик діни қызметін француз-канадтық Иса қоғамының өкілдері басқарды, ал 1940 жылы 73 932 жақтасы мен он жеті шіркеу болды. 1910 жылы құрылысы аяқталған Исаның қасиетті жүрегі соборы бүгінгі күнге дейін маңызды шіркеу болып табылады. Сючжоудағы алғашқы протестант миссиясын БМС-тің Альфред Г. Джонс басқарды, бірақ 1890 жылдары Американың Оңтүстік Пресвитериандық миссиясы оны өз қолына алды.
Өнер
Сю Вэйдің «Нанси Сюлу» (南詞敘錄; [Талдамалар мен Нанку каталогы]) еңбегіне сәйкес, Юяо Тоны (余姚腔), сол кездегі маңызды Оңтүстік операларының бірі, Мин дәуірінің орта кезеңінде Сючжоуда кеңінен таралған. Шаньси саудагерлері кейіннен Банцзиді Сючжоуда танымал етті, себебі ол Мин дәуірінің соңында Ұлы канал арқылы әкелінді. Жергілікті халық әндерін диалектпен біріктіре отырып, бұл жергілікті нұсқа келесі ғасырларда жаңа операға айналды. Опера 1962 жылы «Цзянсу Банцзи» (江蘇梆子) деп аталып, ресми тіркелді. 2011 жылы жаңа қалалық концерт залы ашылды, ол мырт гүлдің пішінімен ерекшеленеді. Дегенмен, тұрақты түрде өтетін әртүрлі қойылымдарға қатысу мүмкін емес. Ал 2015 жылы алғашқы жергілікті филармониялық оркестр құрылды.
Диалекті
Орталық жазық мандаринінің бір тармағы ретінде, Сючжоу диалектісі бүкіл аймақта, әсіресе қала шетінде және ауылдарда кеңінен таралған.
Ас мәзірі
Сючжоу асханасы Шандоң асханасының Цзинань стилімен тығыз байланысты. Сючжоудың ең танымал тағамдары – бацзы жоу (шошқаның қабырғасы және басқа да ингредиенттер қою сорпаға пісіріледі), ша тан (汤) және түрлі ит еті тағамдары. Сючжоудың тағы бір мәшһүр тағамы – ди гуо (地锅) стиліндегі тағамдау, онда ингредиенттерлер дәмді соуспен бірге терең қара табаға салынып, жанында немесе үстінде кішкентай нан пісіріледі. Ди гуо стиліндегі тағамдардың негізгі ингредиенттері: тауық, балық, қой еті, шошқаның қабырғасы және баклажан. Фу Ян фестивалі (伏羊节) – қалада тойланатын дәстүрлі мереке. Ол шілде айының ортасында басталатын Чуфу (初伏) күні басталып, шамамен бір айға созылады. Мереке кезінде адамдар қой етін жеп, қой етінің сорпасын ішеді. Бұл мереке қала тұрғындарының барлығы арасында өте танымал.
Жолдар
Сючжоуда көптеген қалалық жылдам бағыттар бар: Сючжоудың 3-ші айналма жолының жылдам бағыттары (шығыс, солтүстік және батыс), Сючжоудың Шығыс даңғылы жылдам бағыты (城东大道快速路), Сючжоу Пантанг жылдам бағыты, Сючжоу Цзявань жылдам бағыты және Сючжоу Сукян жылдам бағыты сияқты. Сючжоу Қытайда бесінші айналма жолы бар алтыншы қала, және Цзянсу провинциясында бесінші айналма жолы бар жалғыз қала.
Темір жол
Сючжоу маңызды теміржол торабы болып табылады, онда екі ірі жолаушылар станциясы орналасқан: Сючжоу теміржол станциясы және Сючжоу шығыс теміржол станциясы (Сючжоудоң теміржол станциясы). Сючжоу теміржол станциясы Цзиньху және Лонгхай теміржолдарының қиылысында жатыр. Ал шығыс жағындағы Сючжоу шығыс теміржол станциясы – Бейжің-Шанхай және Сючжоу-Ланчжоу жоғары жылдамдықты теміржолдарының торабы. Сючжоу – Цзянсу провинциясында үш ірі теміржол станциясы (Сючжоу теміржол станциясы, Сючжоудоң теміржол станциясы және Сючжоубей теміржол станциясы) бар жалғыз қала.
Әуе қатынасы
Сючжоу Гуаньин халықаралық әуежайы – Цзянсу провинциясының үш ірі халықаралық әуежайының бірі. Ол Қытайдың ірі әуежайларына жоспарлы жолаушылар рейстерін ұсынады. 2019 жылға дейін Сючжоу Гуаньин халықаралық әуежайында екі терминал болған: Ішкі терминал (2-терминал) және Халықаралық терминал (1-терминал).
Сючжоу метро жүйесі
Сючжоу метрополитені – Солтүстік Цзянсудағы алғашқы метрополитен. Жоба 2013 жылы Мемлекеттік кеңеспен мақұлданған. Үш метро желісі салынып жатыр және 2019-2021 жылдары бірінен соң бірі аяқталуы күтілуде, жалпы ұзындығы 67 км және 3 ауысу станциясы: Пэнчэн алаңы станциясы (1-ші және 2-ші метро желілеріне ауысу), Сючжоу теміржол станциясы (1-ші және 3-ші метро желілеріне ауысу) және Хуаита станциясы (2-ші және 3-ші метро желілеріне ауысу). 1-ші метро желісі (Сючжоудун теміржол станциясы – Луво станциясы, Сючжоу теміржол станциясы және Пэнчэн алаңы арқылы) 2019 жылдың 28 қыркүйегінде ашылды. 2-ші метро желісі (Кейунбэй станциясы – Синьчэнкудун станциясы, Пэнчэн алаңы және Цзянсу нормальдық университетінің Юнлон кампусы арқылы) 2020 жылдың 29 қарашасында пайдалануға берілді. 3-ші метро желісі (Сядиан станциясы – Гаосиньнан станциясы, Сючжоу теміржол станциясы, Қытай тау-кен және технология университетінің Вэньчан кампусы және Цзянсу нормальдық университетінің Куаншань кампусы арқылы) 2021 жылдың 29 маусымынан бастап пайдалануға берілді. Сонымен қатар, Сючжоу метрополитенінің 3-ші желісінің (2-ші кезеңі), 4-ші желісі (Цяошангкун станциясы – Туоланшань жол станциясы) 2022 жылдың 27 шілдесінде құрылысын басталды. Сючжоу метрополитенінің 4-ші желісінің жалпы ұзындығы 26,2 км, орташа станциялар аралығы 1,456 км, барлығы жер асты желілері. Жобада 19 жер асты станциясы бар, оның ішінде 8 ауысу станциясы. 5-ші метро желісі (Олимпиада орталығының оңтүстік станциясы – Сюкуанчэн станциясы). Сючжоу метрополитенінің 5-ші желісінің 2023 жылы салынып бітуі күтілуде. Желінің жалпы ұзындығы 24,9 км, 20 станциясы бар, оның ішінде 7 ауысу станциясы бар, барлығы жер асты желілері, орташа қашықтығы 1,28 км. 6-шы метро желісі (Сючжоудун теміржол станциясы – Туншань қытай медициналық ауруханасы станциясы), құрылысы 2020 жылдың 28 қарашасында басталды. Сючжоу метрополитенінің 6-шы желісінің жалпы ұзындығы 22,912 км, орташа станциялар аралығы 1,496 км, ең үлкен станциялар аралығы 3,072 км және ең кіші станциялар аралығы 0,809 км, барлығы жер асты желілері. Жоба бойынша барлығы 16 жер асты станциясы, оның ішінде 6 ауысу станциясы бар. Сючжоу метро тобының мәліметінше, Сючжоу метрополитенінің 3-ші желісінің (2-ші кезеңі), 4-ші желісі, 5-ші желісі және 6-шы желісі 2026 жылға дейін аяқталады. Болашақта Сючжоу метро жүйесінде кем дегенде 11 метро желісі болады: Сючжоу метро желісі 7, Сючжоу метро желісі S1, Сючжоу метро желісі S2, Сючжоу метро желісі S3, Сючжоу метро желісі S4, Сючжоу метро желісі S5, Сючжоу метро желісі 1 (2-ші кезең), Сючжоу метро желісі 2 (2-ші кезең), Сючжоу метро желісі 5 & 6 (2-ші және 3-ші кезеңдер) және т.б.
Metro Line 4 (Qiaoshangcun Station Tuolanshan Road Station), the construction started on July 27, 2022. Xuzhou Metro Line 4 has a total length of 26.2 km, with an average station spacing of 1.456 km, all of which are underground lines. The project has 19 underground stations, including 8 transfer stations. Metro Line 5 (Olympic Center South Station Xukuangcheng Station). Xuzhou Metro Line 5 is expected to start construction in 2023. The total length of the line is about 24.9 km, with 20 stations, including 7 transfer stations, all of which are underground lines, with an average distance of 1.28 km. Metro Line 6 (Xuzhoudong Railway Station Tongshan Chinese Medical Hospital Station), the construction started on November 28, 2020. Xuzhou Metro Line 6 has a total length of 22.912 km, with an average station spacing of 1.496 km, a maximum station spacing of 3.072 km and a minimum station spacing of 0.809 km, all of which are underground lines. The project has a total of 16 underground stations, including 6 transfer stations. According to Xuzhou Metro Group, the Xuzhou Metro Line 3 (Phase 2), Line 4, Line 5 and Line 6 will be finished construction before 2026. In the future, Xuzhou Metro System will include at least 11 Subway lines: Xuzhou Metro Line 7, Xuzhou Metro Line S1, Xuzhou Metro Line S2, Xuzhou Metro Line S3, Xuzhou Metro Line S4, Xuzhou Metro Line S5, Xuzhou Metro Line 1 (Phase 2), Xuzhou Metro Line 2 (Phase 2), Xuzhou Metro Line 5 & 6 (Phase 2 & 3) etc.
Басқалар
Гранд-канал Сючжоу қаласынан өтеді, ал кеме жүретін жол Цзининнен Ханчжоуға дейін жалғасады. Шаньдун провинциясының Линьи ауданынан Нанкинге дейін созылатын Лунинг мұнай құбыры Сючжоу арқылы өтеді.
Әскери
Сючжоу – Халықтық азаттық армиясының 12-ші топтық армиясының штабы, Қытайдың шығыс жағалауын қорғауға және Тайваньмен әскери қақтығысқа дайын тұруға жауапты Нанкин әскери аймағының үш топтық армиясының бірі. Халықтық азаттық армиясының теңіз күштерінде де осы аймақтың атын алған 054А типті фрегат бар.