Кіріспе

Паразиттік қуыршақтардың таралуы

Миазис (/m//aɪ//./'/aɪ//.//ə//.//s//ə//s/ ), сондай-ақ «шыбық шабуылы» немесе «шыбық соққысы» деп те аталады, тірі жануардың денесіне шыбық дернәсілдерімен (қуыршақтармен) паразиттік жұқтыру, олар иесінің тінімен қоректене отырып, оның ішінде өседі. Шыбықтар көбінесе ашық жараларға және зәр немесе нәжіс сіңген теріге тартылғанмен, кейбір түрлер (оның ішінде ең көп таралған миазиялық шыбықтар - ботфлай, көк шыбық және бұрандалы шыбық) тіпті зақымдалмаған теріде де жұқтыру тудыра алады және ылғалды топырақ пен миазиялық емес шыбықтарды (мысалы, үй шыбығы) олардың паразиттік дернәсілдері үшін тасымалдаушы агенттер ретінде пайдаланады. Кейбір жануарлар (әсіресе жергілікті емес үй жануарлары) миазистің себептері мен салдарына адамдар сияқты тиімді жауап бере алмайтындықтан, мұндай жұқтырулар бүкіл әлем бойынша мал шаруашылығы салалары үшін ауыр және тұрақты проблема болып табылады, олар адамның араласуымен бақыланбаса, үлкен экономикалық зиянға әкеледі. Көбінесе жануарлар үшін үлкен мәселе болғанымен, миазис миазиялық шыбықтар өсетін тропикалық аймақтардағы адамдар үшін де жиі кездесетін ауру болып табылады және көбінесе паразиттерді хирургиялық жолмен жою үшін медициналық көмек қажет болуы мүмкін. Миазистің түрлері мен әсері әртүрлі. Мұндай өзгерістер көбінесе шыбық түріне және дернәсілдердің орналасқан жеріне байланысты. Кейбір шыбықтар жұмыртқаларын ашық жараларға салады, ал басқалары теріге еніп, мұрын немесе құлақ арқылы денеге кіреді, ал тағы басқалары жұмыртқаларын ерінге немесе тамаққа салғанда жұтып алады.

Көз

Адам көзінің миозы немесе офтальмомиозы карибудың паразиттік қоңызы – Hypoderma tarandi шақыруы мүмкін. Бұл увеитке, глаукомаға және торлы қабықтың жұлынуына алып келеді.

Өмірлік цикл

Қойлардағы өмірлік цикл осы ауруға тән. Аналық шыбындар жұмыртқаларын қойдың денесінің ылғалды, қорғалған жерлеріне, әсіресе зәр мен нәжіспен сіңген артқы бөлігіне (жамбасқа) түсіреді. Жұмыртқадан шағылысуға жағдайға қарай шамамен сегіз сағаттан бір күнге дейін уақыт кетеді. Шағылысқаннан кейін дерлік, личинкалар ауыз мүшелерімен теріні жарып, ашық жаралар тудырады. Тері зақымдалғаннан кейін личинкалар жаралар арқылы иесінің тері астындағы тіндеріне еніп, терең және қышымалы жараларды қоздырады, олар инфекцияға өте сезімтал. Шамамен екінші күні бактериялық инфекция пайда болуы мүмкін, егер емделмесе, бактериялық қан инфекциясы немесе сепсис дамиды. Бұл анорексия мен әлсіздікке алып келеді және емделмесе, көбінесе өлімге соқтырады.