Кіріспе

Атаси (الأتاسي) (Атаси/Атазизаде) – Сирияның Хомс қаласындағы танымал әулеттің аты, асыл текті және көне тамырлы, оның тарихы 15 ғасырға дейін жетеді. Жақында ғана осы әулет өкілдері француз мандатына қарсы ұлттық қозғалысты жетектеді. Әулеттің билігі мен ықпалы 1936 жылы Сирия Республикасы құрылғанда, оның екінші мемлекет басшысы Хашим әл-Атасси президент сайланғанда, ең жоғары деңгейге жетті. 1919 жылы Сирияның тұңғыш конституциясын жазған конституциялық құрылтайдың жеті мүшесінің екеуі белгілі Атассилер болды: Васфи әл-Атасси және Хашим әл-Атасси. Ал 1960 жылдары Луай әл-Атасси мен Нуреддин әл-Атасси есімді тағы екі өкіл мемлекет басшысы қызметін атқарды. Әулет мүшелері Османдық және қазіргі заманның өкілдері ретінде судьялар, облыс әкімдері, елшілер, саяси партиялардың жетекшілері, әскери шенеуніктер және басқа да мемлекеттік қызметкерлер болып қызмет етті.

Өмірбаян

Көптеген жетекші отбасы мүшелері Осман империясы, Франция және Тәуелсіз Сирияда көрнекті діни және саяси лауазымдарға ие болды. Отбасы туралы ең ерте мәліметтерге дейін 1450 жылға дейінгі діни қолжазбада кездеседі, ол отбасының бабаларының бірі, шейх Ибрагим бин Ахмад әл-Атассиға қызмет ету үшін көшірілген, ол түрікмен ханзадасы Тоған бин Секелесиздің имамы болып тағайындалған. Отбасы XV ғасырдың соңында Химс қаласында пайда болды. Оның атасы Әли бин Халил Атаси 1508 жылы өз мешітіндегі қабірге жерленді, кейіннен Атаси мешіті деп аталды. Қабір бүгінге дейін сақталған. Әл-Атасси есімі "العطاسي" сөзінен (араб тілінде "العطاس" – "бұқалаушы" деген мағынаны білдіреді) пайда болған, кейіннен ол "الأطاسي", содан кейін "الأتاسي" немесе Атасси болып өзгерген. Тегін Хашемиттерге жатқызып, отбасы мүшелері "Ашраф" деп танылды, яғни Мұхаммедтің ұрпақтары, заңды сот құжаттарында осы топтың ресми атауын мұра еткен. Отбасының бабалары Йемен, Хиджаз және Түркия арасында көшіп-қонып, 16 ғасырдың белгілі бір кезеңінде Хомста қоныстанды. Хомстың муфтиі ретіндегі діни билігі және Хомстағы кең аумақты жерлер отбасының байлығы мен ықпалының негізін құрады. Хомстағы Атасси үйі он бес тармаққа бөлінген, олардың көпшілігі әлі күнге дейін Атасси есімін жалғыз тегі ретінде қолданады; алайда, екі негізгі ерекшелік бар. Әл-Саид Сүлеймен және Маджадж – екі кіші тармақ, олар өздерінің тегін сақтай отырып, басқа тегі бар деп танылады.

Атаси Хомс қаласының әкімдері

Хасан әл-Атасси, 19 ғасырдың соңы. Нажиб Атасси, 1879 жыл. Омар әл-Атасси, 1912 жыл. Мұхаммед әл-Атасси, 1920-1930 жылдар. Фейди әл-Атасси, 1931-1945 жылдар. Мұқарам әл-Атасси, 1950 жылдар. Қасем әл-Атасси, 1954-1957 жылдар.