Джеймс Скотт Скиннер: «Стратспей Королі» және шотланд музыкасының шебері

Кіріспе

Джеймс Скотт Скиннер (5 тамыз 1843 – 17 наурыз 1927) – шотландтық би оқытушысы, скрипкашы, домбырашы және композитор. Ол шотланд халық музыкасындағы ең белгілі домбырашылардың бірі саналады және «Стратспей королі» атымен танымал болған.

Алғашқы жылдар

Скиннер 1843 жылғы 5 тамызда Абердинширдегі Банхори қауымындағы Арбеадиде алты баланың ең кішісі болып дүниеге келді. Оның әкесі Уильям Скиннер би оқытушысы болған. Оның анасы Мэри Скиннер (қызметтегі тегі Агню) Strathdon аймағынан шыққан. Оның әкесі 1845 жылы қайтыс болды. Жеті жыл өткен соң анасы қайта тұрмысқа шыққаннан кейін ол Абердинге көшіп, қарындасы Эннимен бірге тұрып, Коннелл мектебіне оқуға түсті. Оның үлкен ағасы Александр "Сэнди" Форбс Скиннер оған скрипка мен виолончель сабақтарын берді, содан кейін ол жергілікті скрипкашы Питер Милнмен бірге жергілікті билерде ойнай бастады.

Мансап

Үш жылдан кейін ол "Др. Марктың кішкентай адамдары" атты көшпелі оркестрге қосылды. Бұл оның Манчестердегі бас штабта алты жыл бойы қарқынды оқуға қатысуын қамтыды. Сондай-ақ, бұл Ұлыбритания бойынша гастрольдік сапарларды да қамтыды. Оркестр 1858 жылдың 10 ақпанында Букингем сарайында Виктория патшайымына арналған өнер көрсетті. Скиннер өзінің кейінгі табысын Манчестерде кездескен Чарльз Ружиерге байланыстырды, ол оған Бетховен және басқа да классикалық композиторлардың шығармаларын ойнауға үйретті. Соңында ол Уильям Скотттан бір жыл бойы би сабағын алды. Скиннер енді Абердин ауданында би оқытушысы болып жұмыс істеп, күнкөрісін табуға мүмкіндік алды. 1862 жылы ол Ирландиядағы қылыш биі сайысында жеңіске жетті. Келесі жылы Инвернесте өткен стрэтспи мен рил сайысында жеңімпаз атанды. Ол бірте-бірте клиенттер шеңберін кеңейтіп, Виктория патшайымы оның есімін естігенше жұмыс істеді. Патшайым одан Балморалдағы патшалық отбасына каллистеника мен би үйретуін сұрады. 1868 жылы ол он бес жүз жиырма бес оқушыға сабақ берді. Сол жылы оның алғашқы шығармалар жинағы жарық көрді. 1870 жылы ол үйленді және көп ұзамай Элгин қаласына көшті. Он екі жыл бойы ол би оқытушысы және скрипкашы болып жұмыс істеді. Ол асырап алған қызымен бірге пианист ретінде виртуоздық концерттер берді. 1881 жылы оның әйелі ауыр сырқаттанды және бірнеше жылдан кейін қайтыс болды. Келесі он жыл бойы ол бір орында ұзақ тұрмады. 1880 жылдары тағы үш ән жинағы жарық көрді. 1893 жылы ол әйгілі сыбызғышы және биші Вилли МакЛеннанмен бірге Америка Құрама Штаттарына гастрольдік сапар жасады. Шотландияға оралғаннан кейін ол биден бас тартып, скрипкаға назар аударды. 1897 жылы ол қайтадан үйленді және өзінің ең жақсы шығармаларын жазды. 1899 жылы ол алғашқы цилиндрлік жазбаларын жасады. 1903 жылы ол өзінің ең танымал күйлерінің бірін – "Гектор батырды" жазды. Бұл шотландтық генерал-майор Гектор Макдональдқа арналған аза тұту күйі, ол гомосексуализм айыптауларынан кейін өзін-өзі өлтірген, Скиннердің досы. 1904 жылы Скиннер Гавин Грейг редакциялаған өзінің ең үлкен музыкалық жинағы "The Harp & Claymore Collection" жариялады. 1906-1909 жылдары ол Моникьеде тұрды, бірақ ақшасы жетпей, шығармаларын жариялай алмады. Ол қолжазбаларын достарына жіберді, олар оларды көшіріп, ойнап, сауда жасады. Қазір мұражайларда сақталатын осы бағалы қағаздар, конверттердің артқы жақтары мен жарнама парақтары оның шығармалары. Скиннер өзін "гений" деп сипаттауды жиі қолданды. Бұл 1909 жылы оның әйелі "қызметтен кетіп", Родезияға көшіп кеткенін түсіндіруі мүмкін. Ол тағы да концерттік турларға шықты. Оның 1910 жылы Лондондағы Columbia студиясында жазған бірнеше жазбалары Temple лейблінің CD-сінде қолжетімді. Олар дәстүрлі әуендерді де, оның жеке шығармаларын да қамтиды, бұл 20 ғасырдың басындағы скрипка ойнау өнеріне және тіпті 1850 жылдарға дейінгі кезеңге арналған бірегей көрініс. 1925 жылы ол Ұлыбритания бойынша өткен бес турдың ішінде әлі де басты орында болды. Скиннер 1926 жылы Америка Құрама Штаттарында рил мен джиг сайысына қатысты. Ол бірден пианистпен музыкалық келіспеушіліктерге тап болды және сынақтарын аяқтамай сахнадан кетіп қалды. Ол 1927 жылдың 17 наурызында қайтыс болды және тағы да қоғамдық өнер көрсетпеді. Оның денесі Абердинде жерленді, онда суретші және мүсінші Фредерик Уильям Джордж жасаған мәрмәрден жасалған ескерткіш қабір тасын сэр Гарри Лаудер ашты.

Three years later he left to join Dr Mark's Little Men, a travelling orchestra. This involved spending six years intensive training at their headquarters in Manchester. It also involved touring round the UK. The orchestra gave a command performance before Queen Victoria at Buckingham on 10 February 1858. Skinner attributed his own later success to meeting Charles Rougier in Manchester, who taught him to play Beethoven and other classical masters. Finally he took a year's dancing tuition from William Scott. Skinner could now earn his living as a dancing master for the district around Aberdeen. In 1862 he won a sword dance competition in Ireland. The following year he won a strathspey and reel competition in Inverness. Gradually he broadened his district of clients until Queen Victoria learned of his reputation. She requested him to teach callisthenics and dancing to the royal household at Balmoral. In 1868 he had 125 pupils there. In the same year his first collection of compositions was published. By 1870 he had married and was soon living in Elgin. For twelve years he continued as a dancing master and violinist. He gave virtuoso concerts, with his adopted daughter joining him as a pianist. In 1881 his wife became seriously ill and died a couple of years later. For the next ten years he spent little time in any one place. The 1880s did see three more collections of tunes published. In 1893 he toured the United States with Willie MacLennan, the celebrated bagpiper and dancer. After returning to Scotland he virtually gave up dancing and concentrated on the fiddle. In 1897 he remarried and wrote some of his best work. In 1899 he made his first cylinder recordings. In 1903, he wrote one of his best known tunes, Hector the Hero, a lament for Scottish Major General Hector MacDonald, a friend of Skinner's who committed suicide following accusations of homosexuality. In 1904, Skinner published The Harp & Claymore Collection, his biggest collection of music, edited by Gavin Greig. In the period from 1906 to 1909 he lived a settled life in Monikie but had so little money that he could not afford to publish his work. He sent manuscripts to friends who copied them out and played them to create a market. Those precious scraps of paper, the backs of envelopes and hand bills are now in museums. Skinner frequently used the word "genius" to describe himself. This might explain the fact that in 1909 his wife "resigned" and moved to Rhodesia. He threw himself into another round of concert tours. Several of his 1910 recordings for Columbia in London are available on a CD on the Temple label. These include traditional tunes as well as his own works, presenting a unique window into early twentieth century fiddle playing and probably back to the 1850s. In 1925 he was still top of the bill on five tours of the UK. Skinner entered a reel and jig competition in the United States in 1926. He immediately had musical differences with the pianist and strode off stage without completing his test pieces. He died on 17 March 1927 without giving another public performance. His body was buried in Aberdeen, where his marble memorial gravestone, by the artist and sculptor Frederick William George, was unveiled by Sir Harry Lauder.

Жарияланымдар

Оның 600-нан астам шығармасы жарияланды, олардың ең танымалдары – "Бон Аккордтың әдемі қызы", "Бесік әні", "Боваглидің клеткасы", "Спей музыкасы" және "Батыр Гектор". Ол 80-нен астам жазу жасаған.