Кіріспе

Тинесайдтағы теміржол-автокөлік көпірі, Англия.

Ол Роберт Стивенсонмен Англия теміржол желісін дамыту және Шотландияға қарай теміржол байланысын құру мақсатымен жобаланған; қосымша кіріс табу үшін автомобильдер мен жаяу жүргіншілерге арналған жол салынды. Көпірдің негізгі құрылымдық элементтері – байланыстырылған шойын аркалар. Ол жобаланғаннан бері теміржол көліктерінің салмағы едәуір артқанына қарамастан, қазір де теміржол қозғалысын жүзеге асыруда, бірақ жақын орналасқан Король Эдуард көпірі 1906 жылы кептелісті азайту үшін салынды. Жол да қолданыста, бірақ салмақ бойынша шектеулер бар. Бұл I санаттағы ескерткіш.

Бірінші көпір ұсыныстары

1835 жылы Ньюкасл және Карлайл темір жолы (N&CR) заңы желіге Ньюкаслға Редьюдегі терминалға, Тайн өзенінің оңтүстік жағалауына, қазіргі Жаңа Редью көпірінің соңына жақын жерге жақындауға рұқсат берді. Заң сонымен қатар солтүстік жағалаудағы доктарға теміржол қатынасын қамтамасыз ету үшін Тайн өзенін кесіп өтуге рұқсат берді. Өзен осы тұста терең емес еді, ал көпір төмен деңгейде, тек жоғары су деңгейінен 6,10 метр биіктікте салынбақ. Содан кейін желі Невилл көшесіне жақын және қазіргі Ньюкасл орталық станциясының шығыс жағына жақын орналасқан Шпиталдағы терминалға көтерілмек. Көтерілудің еңісі 1:22 болды және оны арқанмен тартатын стационарлық бу машинасы қамтамасыз ететін. Осыған дейін аймақтағы теміржолдар жергілікті мақсатта жұмыс істеген, бірақ енді Ұлы Солтүстік Англия темір жолы (GNER) Ньюкаслдан Йоркқа дейін теміржол салуға рұқсат беру актілерін алды, бұл Лондонға жалғасатын үздіксіз магистральдық теміржол желісінің бөлігін құрады. Жобаны Джордж Хадсон, «Теміржол королі» деп аталған адам басқарды. Бастапқыда GNER N&CR Ньюкасл терминалына Redheugh-те N&CR-мен қосылып, Тайн арқылы Spital-ға дейін оның желісімен жүру арқылы қол жеткізуге разы болды. Бұл өзенді бөлек және қымбат кесіп өтуден сақтады, бірақ GNER желісі Team Valley-ден биік жерден келгенде Redheugh-ке қарай тік төмен түсуді білдірді, содан кейін Spital-ға қайта көтерілуі керек еді. Сонымен қатар, Уильям Брэндлинг Гейтсхед арқылы жоғары деңгейде жүріп, Ньюкаслға өз желісімен жету ниетін білдірді. 1837 жылдың 25 сәуірінде N&CR оңтүстік жағында Редьюде төменгі деңгейлі терминал салуға шешім қабылдады, бірақ Тайнды кесіп өту мәселесін ашық қалдырды. Ричард Грейнджер Ньюкаслдегі құрылысшы еді және Елсвикте (Тайнның солтүстік жағалауында, жоспарланған Редью өткелінің батысында) жер сатып алған. 1836 жылы ол Тайнды сол жерде кесіп өтуді және кең теміржол терминалын салуды ұсынатын памфлет жариялады. Шпиталдан шығысқа қарай кеңейтудің шектеулі мүмкіндіктеріне назар аударып, «Единбург теміржолы да осы жерде аяқталса, жолаушылардың, тауарлардың және малдың алмасуы едәуір артады» деп атап өтті. Грейнджердің жоспары қабылданбады, ал Brandling Junction Railway 1839 жылы Гейтсхедке жетті. GNER ақшасы бітіп, Хадсонның теміржол империясында Ньюкасл және Дарлингтон Junction Railway онымен алмастырды, ол өз желісін Team Valley арқылы емес, оңтүстік-шығыстан Brandling Junction Railway арқылы ашты. Брэндлинг-джонкшн желісінің Гринсфилдтегі Гейтсхедтегі терминалы жоғары деңгейде болды, ал N&CR желісі Редьюдан 1:23 еңіспен көтеріліп салынды. Ньюкасл және Дарлингтон Junction Railway 1844 жылы оңтүстіктен Пелауға дейін өз желісін ашты, бұл пойыздарға Брэндлинг Junction Railway арқылы Гейтсхедке жетуге мүмкіндік берді. Жағдай өзгерді, және бір кезде Гринсфилд Ньюкасл мен Гейтсхед агломерациясының негізгі станциясы болды. Джон және Бенджамин Грин – Ньюкаслде жұмыс істейтін әкесі мен ұлы сәулетшілер. 1841 жылы Бенджамин Грин жол қозғалысы үшін жоғары деңгейлі көпірді ұсынды, ол негізінен нақты Жоғары деңгейлі көпірдің бойымен салынған. Ол коммерциялық жағдайды сезіне отырып, оны теміржол пайдалануға қалай бейімдеуге болатынын түсіндірді. Ол ешқандай қаржылық қолдау алмады, бірақ 1843 жылы Джордж Хадсон өзінің теміржол желісін солтүстікке қарай кеңейтудің жолдарын іздеді, ал Гриннің жоспары Ньюкасл және Дарлингтон Junction Railway-ді сатып алуымен сәйкес келді. Желі 1844 жылдың 22 мамырында өз заңын алды, ал заңға жол көпірі де кірді. Енді Хадсон өзінің империясы үшін Эдинбургке дейінгі желіні бағындыруды көздеді және ол сол жерге жету үшін теміржол жоспарларын әзірлеуді ынталандырды. Мұндай желінің бағыты туралы көптеген даулар туды. Хадсонның көпірге қатысты ниеттері әлі де түсініксіз болды. Билл-Кейдегі екі шақырым төменгі ағыстағы оңай өту нүктесі қарастырылды. Сонымен қатар, ол жаяу жүргіншілерге арналған жолды кесіп өтуге уәде берді. Бұл қалалық кеңеске ұнамады, бірақ коммерциялық шешім болды, ол аптасына 250 фунт стерлинг кіріс әкеледі деп күтілді. Кейіннен жаяу жүргіншілерге арналған жолға атпен тартылған көліктер де қосылды. Теміржолдың биіктігі, шамамен 36,58 метр биіктіктен жоғары, Гейтсхедтегі Брэндлинг-джонкшн желісінің деңгейімен анықталды. Жол деңгейлеріне байланысты және қатар орналасуы қажет болатын негіздердің артық енін болдырмау үшін екі қабатты конфигурация таңдалды. Палубаның ені пайдалы жолдың енімен және құрылымдық элементтердің енімен анықталды, бұл теміржол палубасына үш жолға арналған енді берді. Өзендегі нашар топырақ жағдайларына байланысты негіздерді салу қиын болды, сондықтан барлық тас конструкциясы мүмкін емес еді, сондықтан жоғарғы құрылым үшін шойын немесе ұнтақ темір қажет болды. Сыртқы күштің ықпалын шектеуге мүмкіндік беретін байланысты доғалы (немесе садақ) конструкциясы басымдық алды, өйткені мұндай күштің қарсы тұра алатын тіреулерді орнату мүмкін емес еді. Стивенсон бұрын осы конфигурацияны қолданған, ол «Лондон және Бирмингем теміржолындағы Чалк Фармға жақын Регент каналындағы доғалы көпір – бұл принцип бойынша салынған ең алғашқы теміржол көпірі» деп жазған. Доға темір қабырғалардан тұрады. Фаусетт былай дейді: «Ұнтақ темірді қолданбау себебі кейбір инженерлердің ұнтақ темірге сенімсіздігіне, сол кездегі ұнтақ темір пластиналарының салыстырмалы түрде кішкентай өлшемдеріне және оның жоғары құнына байланысты». 1 қазан күні 1845 жылы Ньюкасл және Бервик кеңесі T E Харрисонды өздерінің көпірлері үшін тағайындағанда, ұнтақ темірдің ешқайсысы Жоғары деңгейлі көпір үшін шойынға балама ретінде қарастырылған жоқ. Роберт Стивенсон түтікшелі көпірді қарастырған болуы мүмкін, бірақ шамалы тереңдіктегі берік негіздер арасындағы қашықтық Британия көпірінен әлдеқайда үлкен құспаралыққа әкелген болар еді. Өзен төсегіндегі тастың тереңдігі жоғарғы құрылымға дейін 42,67 метр биіктікке әкелді. Тайнды жақсарту комиссиясы үш өзен тірегіне рұқсат берді, сондықтан төрт өзен құспарасы 38,10 метрге дейін шешілді. Жағада қосымша қосалқы құспаралар болды. Шойын доғалы қабырғалар шыңында 0,91 метр тереңдікте, тіреуіште 0,91 метрге дейін ұлғайып, фланцтармен жабдықталған. Фланцтар мен қабырғалар үш дюйм қалыңдығында болды, ал ішкі қабырғалар үшін екі дюйм болды. Көтерілуі 5,18 метрді құрады, бұл көлденең күшті шектеуге қажетті геометриямен анықталды. Әр доға бес бөліктен құралды және болттармен біріктірілді.

Қазіргі күн

Жол палубасы тек оңтүстікке қарай (Гейтсхедке қарай) бағытта ғана қайта ашылды және тек автобустар мен таксилер қана жүреді; конструкциялық элементтерге қорғау шаралары қолданғаннан кейін ені шектеулі болғандықтан бір бағытты қозғалыс қажет. Жаяу жүргіншілер мен велосипедшілер көпірді еркін пайдаланады. Теміржол қозғалысы көпірді толыққанды пайдалануда, алайда, басым бөлігі магистральдық пойыздар ыңғайлылығы үшін Король Эдуард VII көпірін пайдаланады.