Кіріспе

Солтүстік Йоркширдегі теміржол виадугы Рибблхед виадугы немесе Батти Мосс виадугы Англияның Солтүстік Йоркширдегі Рибблхедтегі Риббл аңғарындағы Батти Мосс арқылы Сеттл-Карлайл теміржолын алып өтеді. Мидленд темір жолы салған бұл виадук Скиптоннан солтүстік-батысқа қарай 28 миль (45 км) және Кендалдан оңтүстік-шығысқа қарай 26 миль (42 км) жерде орналасқан. Бұл ғимарат ІІ* дәрежелі мұражай болып табылады. Рибблхед виадугы – Settle-Carlisle желісіндегі ең ұзын және үшінші ең биік құрылым. Виадукты Мидленд темір жолының бас инженері Джон Сидней Кроссли жобалаған, ол желідегі барлық негізгі құрылымдарды жобалау мен салуға жауапты болған. Бұл виадук маршруттың қиын жер бедеріне байланысты қажет болды. Құрылыс 1869 жылдың соңында басталды. Ол үшін үлкен жұмыс күші қажет болды, олардың көпшілігі оның іргесіне жақын орналасқан уақытша лагерьлерде тұратын 2300-ге жуық адамды құрады. Оның құрылысында 100-ден астам адам қаза тапты. Settle-Carlisle желісі Ұлыбританиядағы негізінен қол еңбегімен салынған соңғы маңызды темір жол болды. 1874 жылдың соңында құрылыстың соңғы тасы қаланды; 1876 жылдың 1 мамырында Settle-Carlisle желісі жолаушылар тасымалы үшін ашылды. 1980 жылдары Британдық темір жолы желіні жабуды ұсынды. 1989 жылы, жабылуға қарсы халықтың ықпалынан кейін, желі сақталады деп хабарланды. 1980 жылдардан бері виадук бірнеше рет жөнделіп, қалпына келтірілді және жолдар бір рельстік желі ретінде қайта жаңартылды. Виадуктың астындағы және айналасындағы жер – жоспарланған көне ескерткіш; құрылыс лагерінің және жұмысшылардың қоныстарының қалдықтары (Батти-Жігіт-Дыра, Севастополь және Белгравия) сол жерде орналасқан.

Өмірбаян

1860 жылдары Англия мен Шотландия арасындағы теміржол трафигінің өсуінен пайда көруге ниеттенген Мидленд темір жолы Сетл мен Карлайл арасында желі салуды ұсынды. 1872 жылдың желтоқсанында Рибблхед виадугының жобасы 18 аркадан 24 арқаға өзгертілді, әр арқа ұйықтағыш қабырғаларының үстінен екі рельс жолын ұстау үшін жоспарланған. Виадук гидравликалық әк цементімен бекітілген әктас қаптамасымен қапталған, ал жартылай дөңгелек аркалар бес жеке қабаттан тұратын қызыл кірпіштен салынған, және тас арқалықтарымен (виозерлермен) жабдықталған. Рибблхед виадугы теңіз деңгейінен биік, батыс желдерінің әсеріне ұшырайтын сортаң далада орналасқан. Оның іргетастан рельстерге дейінгі биіктігі – , ал радиусы – қисық сызықтағы ұзындығы – .

Операциялар

1964 жылы бірнеше «Хамбер» машинасы жүк пойызымен виадук арқылы тасымалданып бара жатқанда вагондардан ұшып кеткен. 1988 жылдың қараша айында Рибблхед виадугы II* санатқа енгізілді. Оның құрылыс лагерлерінің қалдықтары орналасқан аймақ атаулы ескерткіш ретінде танылды. 2016 жылы бұл желі бойынша күн сайын әр бағытта Лидс қаласынан Карлайлға дейін жеті жолаушылар пойзы және көптеген ұзақ қашықтыққа бағытталған саяхаттар, олардың көпшілігі сақталған бу локомотивтерімен жүргізілді. Батыс жағалау магистральдық жолындағы тығындарды болдырмау үшін ауыр жүк пойыздары осы бағытты тұрақты түрде пайдаланады. Ағаш және Инглтон карьерінен тас таситын пойыздар Рибблхед теміржол станциясының қарсаңындағы ауладан шыққанда виадук арқылы өтеді. Инглтоннан тас Рибблхедке автокөлікпен жеткізіледі. Арков карьерінің (жанындағы) тұйықтарынан шыққан әк тас қоспасынан жасалған пойыздар Лидс және Манчестер аймандарының әртүрлі тас терминалдарына әртүрлі күндері қатынайды. Бұл пойыздар Blea Moor сигналдық пунктінің тауарлық айналымында кері жүреді, себебі карьер тұйықтарының байланысы солтүстікке қаратылған. 2020 жылдың қараша айында 2,1 миллион фунт стерлингтік жоба аясында ерітінді тігістерін қайта жасау және сынған тастарды ауыстыру жұмыстары басталды. Network Rail 2021 жылдың маусым айында осы жұмыстардың уақыт өте келе түсірілген видеосын жариялады.

Танымал мәдениетте

Виадукты салу ITV телеарнасының "Ерихон" тарихи драмалық сериалына түрткі болды. Виадук 1970 жылғы "No Blade of Grass" фильмінде және 2012 жылғы "Sightseers" фильмінде көрсетілген. Тағы да бірнеше фильмдер мен телебағдарламалар виадукты өздеріне қосты.