Солтүстік Висконсинның Жамп өзені

Кіріспе

Солтүстік Висконсин штатындағы өзен. Жамп өзені – Висконсин штатының солтүстік-орталық бөлігінде орналасқан шағын, тасты өзен. 19 ғасырдың соңында ол ағаштарды Чиппева өзеніне жеткізу үшін пайдаланылған. Бүгінде ол демалыс орны болып табылады, орман мен егістік жерлер арқылы шарлап өтеді және көбінесе балықшылар мен каякпен жүрушілер пайдаланады.

География

Жумп өзені Висконсин штатының Прайс округінде Солтүстік Жумп өзені мен Оңтүстік Жумп өзенінің қосылған жерінде пайда болады. Одан ол шамамен 25 миль (40 км) қашықтыққа Раск, Тейлор және Чиппева округтері арқылы ағып, Холкомб суқоймасына құяды, содан кейін Чиппева өзеніне қосылып, әрі Миссисипи өзеніне жетіп саяды. Өзен жағасындағы елді мекендер: Шелдон, Жумп Ривер және Прентис.

Тарих

Өзеннің атауының шығу тегі жергілікті даудың себебіне айналған. Кейбіреулер бұл атау өзеннің жоғарғы жартысын құрайтын көптеген тасылдардағы судың секіруінен шыққан дейді. Басқалары өзеннің 19 ғасырдағы орман өртінен кейін өзеннен секіріп өткендіктен осылай аталғанын айтады. Ал үшіншілері ағаш жеткізушілердің жаңбыр мен қар ерігеннен кейін су деңгейінің жылдам "көтеріліп" түсуіне байланысты осылай атағанын ұсынады. Өзеннің оджибве тіліндегі атауы да қазіргі атауын түсіндірмейді, себебі олар бұл өзенді Manidoons ziibi ("Кішкентай рух өзені") деп атайды. Ерте заманда индейлер өзен бойында тұрып, өзен жағалауларында аз ғана егін егіп отырған. Jump River Falls (Big Falls) бір кезде 1661 жылы Челси көліне жақын жердегі босқындар тобына жетуге тырысқан Рене Менардтың жоғалып кеткен жері деп есептелген. Бірақ қазіргі пікір бойынша, ол Тейлор округінің оңтүстік-шығыс бұрышындағы Big Rib River-дің шатқалында жоғалып кеткен болуы мүмкін. Өзендегі ағаштарды кесу 1858 жылы басталды. Оған дейін Jump River аңғары қалың орманмен жабылған еді. 19 ғасырдың ортасында алғашқы зерттеушілер гемилок, сары қайың, қантты клен, ақ қарағай, қара шырша, тамарик, ақ кедр және басқа да түрлерді тапты, гемилок ең көп кездесетін түрі болды. Олар алдымен ақ қарағайды кесіп, қыста сақтап, содан кейін оларды Чиппева және Эу-Клэрдегі диірмендерге апарып отырды. Ағаштарды сәуірден шілдеге дейін төмен қарай жүргізіп жіберді. 1888-1889 жылдардың қысында Chippewa Logging Company және Mississippi River Logging Company әртүрлі тармақтардағы кесілген ағаштарды былай бағалады:
Негізгі Chippewa – 75 000 000 куб фуд
Негізгі Jump – 7 000 000 куб фуд
Оңтүстік Fork Jump – 13 000 000 куб фуд
Солтүстік Fork Jump – 5 000 000 куб фуд
Соңғы ағаштар 1903 жылға дейін Jump өзенімен төмен қарай жүргізілді. Одан бері суға батпайтын түрлер теміржол және жүк көлігімен тасымалданды. Jump арқылы салынған алғашқы көпір 1870 жылдары салынған Wisconsin Central Railway-дің Прентистегі көпіршігі болды. Jump River ауылының жүзу орнының үстіндегі "Қара көпір" 1899 және 1900 жылдары салынды. Jump River-дегі SM&P теміржол көпірі 1904 жылы салынды. Range Line вагондар көпірі 1909 жылы салынды. 1913 жылы мұздың тығылуынан қирап, жөнделді. Алберт көпірі, қазіргі H округтік жолында орналасқан, 1912 жылы салынды. Ла-Фоллетт көпірі, Jump River-дің шығысында орналасқан, 1933 жылы ашылды. Ең үлкен су тасқыны 1941 жылғы Еңбек күніне орай болды. Көп күндік жаңбыр өзен деңгейін шамамен 3,6 метрге көтерді, "Қара көпірді" қиратып, Ла-Фоллетт және Range Line көпірлеріне жақын жолдарды шайып кетті. Шелдон қаласындағы су деңгейін өлшеу станциясының соңғы мәліметтері мына жерде қолжетімді. Балықшылар өзен бойындағы көптеген шұңқырларда балық аулайды. Өзендегі балықтарға солтүстік шұбар, кіші ауызды басс, муски, валлий, мысық балық, қызыл ат және сосальщик балықтары жатады. Солтүстік және Оңтүстік бұлақтардың астындағы аймақтар Висконсин штатында көлдік есекті заңды түрде аулауға болатын он екі аймақтың бірі болып табылады. Big Falls округтік паркі, жергілікті тұрғындар арасында "Jump River Falls" деп белгілі, өзеннің тас-талдар арқылы құлап өтетін кішкентай шатқалын қоршап тұрады. Онда пикник аймағы және өзен бойындағы серуендеу жолдары бар. Пикник аймақтары Jump River ауылындағы және Шелдон қаласындағы Хейли паркінде де орналасқан. Хейли паркі Jump River ауылынан бір шақырым жоғары орналасқан құмды жағажайға ие. Қыста өзен қатып қалғанда, қар мотоциклдері мұз үстінде жүреді.

The origin of the river's name is the source of minor local controversy. Some say that the name comes from the jumping water in the many rapids which mark nearly the upper half of its course. Others maintain that the river was so named because a 19th century forest fire jumped the river. Still others suggest that log drivers named it for the way the water level "jumps" up and down rapidly after rains and thaws. Its name in Ojibwe does not shed light on its present name either, since the Ojibwa call this stream Manidoons ziibi ("Little Spirit River"). Indians lived along the Jump in the early years, growing little plots of crops on the river bottoms. Jump River Falls (Big Falls) was once thought the likely rapids where Father René Menard disappeared in 1661 while trying to reach a band of refugee Hurons near Lake Chelsea. Current thought is that he more likely disappeared at the dells of the Big Rib River, in the southeast corner of Taylor county. Logging on the Jump had begun by 1858. Before that the Jump River valley was covered by heavy forest. The first surveyors in the mid 19th century found hemlock, yellow birch, sugar maple, white pine, black spruce, tamarack, white cedar, and other species, with hemlock most common. Crews cut the white pine first and stored the logs through the winter, then drove them down the river to mills at Chippewa and Eau Claire. Logs were driven from April to July. For the winter of 1888 to 1889, the Chippewa Logging Company and Mississippi River Logging Company estimated the cuts on various branches to be:
Main Chippewa 75,000,000 board feet Main Jump 7,000,000 board feet South Fork Jump 13,000,000 board feet North Fork Jump 5,000,000 board feet
The last logs were driven down the Jump around 1903. The less buoyant species have been logged ever since, hauled out by rail and truck. The first bridge across the Jump was the Wisconsin Central Railway's trestle at Prentice, built in the 1870s. The "Black Bridge" above the village of Jump River's swimming hole was built in 1899 and 1900. The SM&P Railway bridge at Jump River was built in 1904. The Range Line wagon bridge in Jump River was built in 1909. It was wrecked by an ice jam in 1913 and repaired. The Albert bridge on what is now county H was built in 1912. The La Follette Bridge just east of Jump River opened in 1933. The worst flood on record occurred around Labor Day of 1941. Days of rain raised the river level about twelve feet, destroying the Black Bridge and washing out approaches to the La Follette and Range Line bridges. Recent water levels at the gauging station at Sheldon are available here. Fisherman angle in many holes along the river. Fish in the river include northern pike, smallmouth bass, musky, walleye, catfish, redhorse, and suckers. The areas below the North and South Forks are one of twelve areas in Wisconsin where lake sturgeon may be legally harvested. Big Falls County Park, known locally as "Jump River Falls," surrounds a small gorge where the river tumbles through boulders. It has a picnic area and walking trails along the river. Picnic areas are also at parks in the village of Jump River and Haley Park in Sheldon. Haley Park has a sandy swimming beach, as does "the swimming hole," a mile above the village of Jump River. In winter when the river is frozen, snowmobiles run along it on the ice.