Кіріспе
Невада штатының 29-шы губернаторы Брайан Эдвард Сандовал (Brian Edward Sandoval; 5 тамыз 1963 жылы туған) – 2011 жылдан 2019 жылға дейін Невада штатының 29-шы губернаторы қызметін атқарған американдық саясаткер, академиялық әкімші және бұрынғы федералды судья. Невада университетінің (Рино) түлегі Сандовал саяси мансабын 1990 жылдардың басында бастады. 1998 жылы ол Невада құмар ойындары комиссиясының мүшесі болып тағайындалды, ал кейін 1999 жылдан 2001 жылға дейін комиссия төрағасы болды. Республикалық Сандовал Невада штатының бас прокуроры лауазымына кандидат болып түсті және 2003 жылдан 2005 жылға дейін қызмет етті, содан кейін президент Джордж У. Буш оны Невада округінің АҚШ округтік сотының судьясы қызметіне ұсынды. Сандовал 2010 жылы губернаторлыққа кандидат болды. Ол республикалық партияның ішкі сайлауында қолданыстағы губернатор Джим Гиббонсты жеңіп, кейін жалпы сайлауда демократ Рори Ридті жеңді. Ол 2014 жылы демократ Боб Гудманды үлкен айырмамен жеңіп, штаттың ең ірі сайлауда қайта сайланды. Сандовалдың үшінші мерзімге сайлануына конституциялық шектеу болғандықтан, ол 2018 жылы қайта сайланбады. Оның орнын демократ Стив Сисолак иеленді. 2020 жылдың қазан айынан бері Сандовал Невада университетінің (Рино) 17-ші президенті болып қызмет етеді.
Brian Edward Sandoval ('/s//æ//n//d//ə/,/v//ɔː//l/// SANdəvawl; born August 5, 1963) is an American politician, academic administrator, and former federal judge who served as the 29th Governor of Nevada from 2011 to 2019. A graduate of the University of Nevada, Reno, Sandoval began his political career in the early 1990s. In 1998 he was appointed to be a member of the Nevada Gaming Commission and later served as the commission's chairman from 1999 to 2001. A Republican, Sandoval ran and won the position of Nevada Attorney General and served from 2003 until 2005, when President George W. Bush nominated Sandoval to serve as judge of the United States District Court for the District of Nevada. Sandoval ran for governor in 2010. He defeated incumbent governor Jim Gibbons for the Republican nomination and later defeated Democratic nominee Rory Reid in the general election. He was re elected in 2014, defeating Democrat Bob Goodman in the state's largest electoral landslide. Sandoval was barred by term limits from running for a third term in 2018. He was succeeded by Democrat Steve Sisolak. Since October 2020, Sandoval has served as the 17th president of the University of Nevada, Reno.
Ерте өмір және білім
Сандовал Калифорния штатының Реддинг қаласында Рон Сандовалдың (FAA техникалық қызметін қадағалаушысы) және оның әйелі Глория (Гальегос) Сандовалдың (заңгерлік хатшы) отбасында дүниеге келді. Сандовал Рино қаласында ұзақ жылдар тұрды, ол испан тілді халықтан шыққан. Сандовал Рено қаласындағы Кішкентай Гүл мектебінде оқыды және 1981 жылы Ренодағы Епископ Маноуг орта мектебін бітірді; ол Невада университетінің Рено бөліміне түсті, онда Сигма Альфа Эпсилон студенттік бауырластығының мүшесі болды. 1986 жылы ол ағылшын тілі мен экономика мамандықтары бойынша бакалавр дәрежесін алды. Кейіннен 1989 жылы Огайо штатының Мориц заң колледжін бітіріп, заң докторы ғылымының кандидаты атағын алды.
Комитеттің тапсырмалары
Сандовал Әділет, Салық және Табиғи ресурстар комитеттерінде қызмет етті. Ол сонымен қатар Висконсин заң шығару комиссиясының, сот үкімдері жөніндегі консультативтік комиссияның, жасөсперімдер әділеттілігі комиссиясының, жыныстық қылмыскерлер туралы қоғамға хабарлау жөніндегі консультативтік кеңестің және Тахо аймақтық жоспарлау агенттігінің бақылау комитетінің құрамында болды. Сандовал 2003 жылғы 6 қаңтарда қызметке кірісті.
Қызмет мерзімі
Бас прокурор болған кезде Сандовал штаттың Юка тауында ядролық қалдықтарды сақтауға қарсы заңдық күресіне жетекшілік етті, Невада штатының алғашқы қоғамдық адалдық бөлімін құрды және отбасылық зорлық-зомбылыққа, есірткіге және адам сатуға қарсы Неваданың заңдарын күшейтуге бағытталған заң қабылдауды демеледі. Сандовалды 2005 жылдың 1 наурызында президент Буш судья Говард Д. МакКиббен бос қалдырған лауазымға ресми түрде ұсынды. 2005 жылдың 29 қыркүйегінде Сенаттың Әділет комитеті Сандовалдың кандидатурасын бекіту бойынша тыңдау өткізді. 2005 жылдың 20 қазанында Әділет комитеті Сандовалдың кандидатурасын дауыс беру арқылы комитеттен шығарды. Сандовал 2005 жылдың 24 қазанында АҚШ Сенатында 89-0 дауыспен (11 сенатор дауыс бермеген) бірауыздан бекітілді. Сандовал 2005 жылдың 26 қазанында сот судьясының куәлігін алды. Сол күні өзінің отставкасы ресми түрде күшіне енгеннен кейін, Сандовал губернаторлыққа кандидат екенін жариялады. Сандовалдың кеңсесі Рено қаласындағы Брюс Р. Томпсон сотының ғимаратында және Федералдық ғимаратта орналасқан.
2010 жылғы сайлау
2010 жылдың 9 маусымында республикалық алғараңғы сайлауда Сандовал қазіргі губернатор Джим Гиббонсты жеңді. Басты сайлауда Сандовал демократ Рори Ридтен 53%–41% есебімен жеңіске жетті, Рори Рид – Кларк округінің комиссары және АҚШ Сенатының көпшілік көшбасшысы Гарри Ридтің ұлы. Ол штаттың барлық округтерінде жеңіске жетті, Кларк округінен басқа барлығында көпшілік дауыспен жеңді, ол Лас-Вегастың орталығы болып табылады, және Сандовал көпшілік дауыспен (49%–47%) жеңді.
2014 жылғы сайлау
Сандовал 2014 жылы қайта сайлануға түсті. Ол республикалық праймериде дауыстардың 90 пайызын алып жеңіске жетті. Басты сайлауда Сандовал демократ Боб Гудманды 70 пайыздан астам дауыспен жеңді.
Қызмет мерзімі
Сандовал, штаттың 29-шы губернаторы ретінде, 2011 жылғы бюджеті 5,8 миллиард долларды құрады, жаңа салықтар болмады. Бұл 361 жұмыстан босатуға және мемлекеттік қызметкерлердің жалақысын 5%-ға төмендетуге әкелуі мүмкін. Сондай-ақ, бастауыш білім беруде 5% және жоғары білім беруде 7% кесім қарастырылды. Сандовал жылына 141 000 доллардан 149 573 долларға дейін жалақысын арттыратын ұсыныстан бас тартты. Ол сондай-ақ мемлекеттік қызметкерлердің жалақысымен үйлестіру үшін өзінің жалақысын 5%-ға төмендетуге келісім білдірді. 2011 жылғы соңғы бюджет білім беру және әлеуметтік қызметтер бағдарламаларын күрт қысқарудан сақтады. Онда мұғалімдердің тәжірибе мерзімін тоқтату, сондай-ақ жалақыны мұғалімдердің еңбек өтіліне ғана байланысты шектеу, жергілікті билік органдарына қаржылық қиындықтар туғанда қызметкерлердің келісімшарттарын қайта қарауға рұқсат беру, қадағалаушылардың ұжымдық келіссөздер жүргізуіне тыйым салу және 2012 жылдың 1 қаңтарынан кейін жұмысқа орналасқан жаңа мемлекеттік қызметкерлердің зейнетке шыққандағы медициналық сақтандыруын жою сияқты бірқатар реформалар енгізілді. Ол АҚШ конгрессмені Дин Хеллерді (Р–Карсон-Сити) АҚШ сенаторы қызметіне тағайындады, бұл орын Джон Энсингтің отставкасынан бос болған еді. 2014 жылдың 11 қыркүйегінде Сандовал штатта, Рено маңында Tesla Motors үшін 20 жылға салық жеңілдіктері мен субсидиялар түрінде 1,3 миллиард доллар көлеміндегі қолдау пакетіне қол қойды, бұл Gigafactory 1 аккумулятор зауытын салуға байланысты болды. Зауыт ипотекалық дағдарыс пен Ұлы дағдарыстан ауыр зардап шеккен және әлі толыққанды қалпына келмеген Невада экономикасын жандандыруға бағытталған күш-жігердің маңызды бөлігі болып табылады. 2015 жылдың маусым айында Сандовал Неваданың білім беру жүйесін жаңартуға арналған бірнеше заңға қол қойды. Бұл реформалар мемлекеттік мектептерге және гранттарға қаржыландыруды едәуір арттырды, сондай-ақ мұғалімдерді жұмысқа алуға және кәсіби даярлықты жақсартуға ынталандыру жасады. 10 миллион доллар мектепке дейінгі білім беру бағдарламаларына және Невададағы толық күндік балабақшаларды кеңейтуге бөлінді. Сандовал абортты қолдаушы, Obamacare, иммиграциялық реформа және жаңартылатын энергияны жақтаушы, орташа республикашыл ретінде танылады. Сенатор Гарри Рид Сандовалды сот тәжірибесі мен оның орташа беделіне байланысты, қайтыс болған Жоғарғы Сот судьясы Антонин Скалияның орнын толтыруға ықтимал кандидат ретінде ұсынды; алайда Сандовал өзін қараудан тез бас тартты. 2016 жылдың 21 наурызында Сандовал НФЛ-дің «Окленд Рейдерс» командасының иесі Марк Дэвистің Лас-Вегасқа көшу мүмкіндігін талқылады. 2016 жылдың 14 қазанында Сандовал «Рейдерлер» және UNLV «Ребельс» футбол командасы үшін 2020 жылдың шілдесінде ашылатын Allegiant Stadium құрылысына 750 миллион доллар мемлекеттік қаржыландыруды қарастыратын заңға қол қойды. 2016 жылдың 12 шілдесінде Сандовал Неваданың кәмелетке толмағандардың сот жүйесін жан-жақты қарап шығып, штаттық жасөспірімдер сот төрелігін жақсарту жөніндегі жұмыс тобын құрды. Невада АҚШ Әділет министрлігінің Жастар сот төрелігі және қылмыстың алдын алу басқармасының гранты арқылы Мемлекеттік үкіметтер кеңесінің (CSG) Әділет орталығынан техникалық көмек алуға таңдалды. Бастаудан кейін CSG Әділет орталығы штаттағы жасөспірімдер сот жүйесін талдап, оның бағалауы негізінде жұмыс тобына ұсынымдар берді. 2017 жылдың 17 мамырында Сандовал психотерапевтердің кәмелетке толмағандарға конверсиялық терапия жасауын тыйым салатын Сенат заңына 201-ші нөмірге қол қойды.
Күн энергиясы мәселелері
2015 жылы Невададағы шатырға орнатылған күн энергиясы индустриясы губернатор Сандовалды 235 МВт-тың штаттық таза энергияны есептеу лимитіне қатысты әрекет етпегені туралы айыптаулардан кейін сынап бақты. Бұл лимит Невададағы күн энергиясы индустриясының табысты дамуына кері әсер ете алатындықтан, әсіресе мыңдаған штат ішіндегі жұмыс орындарының жоғалуына байланысты дау тудырды. Неваданың Қоғамдық Коммуналдық Қызметтер Комиссиясы бұрын жүргізген штаттық зерттеуде таза есептеудің барлық абоненттерге пайдалы екені анықталған. 2015 жылдың шілде айының соңында NV Energy шатырға орнатылған күн энергиясын пайдаланушылар үшін жаңа тарифтерді ұсынды. NV Energy өз ұсынысында жаңа тарифтер күн энергиясы клиенттерінің барлық үнемдеуін жоятынын нақты айтты. 2015 жылдың 20 тамызында даулы 235 МВт таза есептеу лимитіне жетілді. Лимит толыққаннан кейін екі апта өткен соң Vivint Solar штаттан шығып кетті. Бұл нәтижесінде көптеген жақында жұмысқа орналасқан невадалықтар жұмыстан босатылды, бұл Невададағы индустрияның болашағы таза есептеусіз қиын болатындығын көрсетті. 2015 жылдың желтоқсан айында Невададағы күн энергиясы компаниясы губернатор Брайан Сандовалға қарсы сотқа жүгінді, губернатор кеңсесінен жасырылған қоғамдық ақпаратты беруді талап етті. Жасырылған қоғамдық ақпаратқа губернатор мен оның қызметкерлерінің NV Energy лоббистерімен алмасқан мәтіндік хабарламалары кірді. Компания қоғамның осы қарым-қатынастардың маңызды саяси шешімдерге, соның ішінде шатырға орнатылған күн энергиясы туралы пікірталасқа қандай әсер еткенін білуге құқылы екенін мәлімдеді. 2015 жылдың 22 желтоқсанында Сандовалдың Қоғамдық Коммуналдық Қызметтер Комиссиясы, төрағасы Пол Томсен, комиссар Дэвид Нобл және комиссар Алена Бертеншоудан тұратын құрамы, шатырға орнатылған күн энергиясы үшін штаттың таза есептеу саясатын жоюға дауыс берді. Бұл шешімнің салдарынан штатта кең ауқымды жұмыстан босатулар болды және ағымдағы және болашақ күн энергиясы клиенттерін тікелей жазалауға байланысты тұтынушылардың наразылығы күшейді.
Невада университеті президенті, Рено
2020 жылдың 17 қыркүйегінде Сандовал UNR-дің 17-ші президенті болып тағайындалды (Марк Джонсоннан кейін). Оның жоғары білім беру басқаруында тәжірибесі болмағандықтан, бұл ерекше таңдау деп есептеледі.
Құрмет пен марапаттар
Сандовал келесі марапаттар мен сертификаттарды алды: Саясаттағы испаниялықтардың 1996 жылғы "Броше де Оро" сыйлығы; 2003 жылғы "Қысықтауға қарсы лиганың" "Тәуелсіздік ұшқыны" сыйлығы; Невада штатының адвокатурасының 2004 жылғы "Әділетке қол жеткізуге үлесі бар мемлекеттік адвокат" сыйлығы; Латино коалициясының 2004 жылғы "АҚШ-тағы ең ықпалды испаниялық" сыйлығы; және Невада университетінің 2004 жылғы "Жылдың түлегі" сыйлығы. Сандовал 2018 жылдың 11 тамызында Лас-Вегастағы ойын бизнесінің басшысы Лораллин Маккартиге қайта үйленді.
Сайлау тарихы
Невада штатының 25-ші Ассамблея округінің 1994 жылғы республикалық іріктеу сайлауы
Партия Үміткер Дауыс саны % ±
Республикалық Брайан Сандовал 4,237 74.75%
Республикалық Хайди Смит 1,431 25.25%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1994PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval10,49779.78%DemocraticKarol Kellison2,66120.22%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1996PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval (inc.)12,513100.00
Невада штатының 25-ші Ассамблея округінің 1994 жылғы сайлауы
Партия Үміткер Дауыс саны % ±
Республикалық Брайан Сандовал 10,497 79.78%
Демократиялық Кэрол Келлисон 2,661 20.22%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1994PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval10,49779.78%DemocraticKarol Kellison2,66120.22%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1996PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval (inc.)12,513100.00
Невада штатының 25-ші Ассамблея округінің 1996 жылғы сайлауы
Партия Үміткер Дауыс саны % ±
Республикалық Брайан Сандовал (қазіргі лауазымда) 12,513 100.00%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1994PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval10,49779.78%DemocraticKarol Kellison2,66120.22%
Nevada's 25th Assembly District Election, 1996PartyCandidateVotes%±RepublicanBrian Sandoval (inc.)12,513100.00